Almelo in oude ansichten deel 2

Almelo in oude ansichten deel 2

Auteur
:   J. Nieuwerth
Gemeente
:   Almelo
Provincie
:   Overijssel
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-2357-0
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Almelo in oude ansichten deel 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

INLEIDING

Het is alweer, op een jaar na, tien jaar geleden dat het boek "Almelo in oude ansichten", door de heer Hagens en mij geschreven, via de Europese Bibliotheek uit Zaltbommel in menige Almelose boekenkast of -plank staat. Gezien het feit dat in 1977 ons boekje aan een vierde druk toe was, blijkt weI de enorme belangstelling van de Alrneloer voor zijn stad. Naar aanleiding daarvan vroegen velen mij een tweede prentenboek over deze zo mooie stad samen te stellen. En zie, hier het resultaat.

Het was voor mij moeilijk te oordelen wat er nu wel en niet in moest komen, dit mede omdat Almelo nog tot in de jaren twintig was gebleven wat het reeds honderden jaren was geweest, namelijk een vrij kleine stad. Men kon zich Almelo voorstellen als een kruis, met in het midden het oude gemeentehuis. En weI zo: de Wierdensestraat naar het westen, de Grotestraat Oude Eind (Noord) naar het noorden, de Bornsestraat naar het oosten en de Bornebroeksestraat naar het zuiden. Hieraan verbonden een aantal zijstraten, stegen, paden en gangen, waar vroeger niet veel werd gefotografeerd. A1melo is echter na de Eerste Wereldoorlog uit de kluiten gewassen. De "beetwortelverbouw" werd minder en steeds meer en nieuwe wooncentra boden en bieden zich aan. De industrie is bijna gehee1 uit het centrum vertrokken en laat veel ruimte achter. Die kan men benutten voor het bouwen van woningen en dit heeft dan hopenlijk tot gevolg dat de stad in de toekomst, wat het centrum betreft, weer 1evendig wordt.

De beknopte historie van Almelo is verder reeds beschreven in het eerste deel en ik zie mij niet genoodzaakt deze te herhalen; belangstellenden kunnen dit daarin lezen. De prenten in dit tweede deel zijn natuurlijk anders; we hebben door de stad gewandeld, van noord naar zuid en van oost naar west. Geprobeerd is het interne beleven van hoe en wat zich afspeelde in de vroegere stad van de Almelose "beetwortel" te laten zien. Vele malen zal men weI terugkomen op het a1 beschrevene, maar aangezien A1melo zich de laatste jaren zeer sterk heeft uitgebreid, kan over bijvoorbeeld dertig jaar meer worden getoond van vroeger. De bezetting en de bevrijding van onze stad in de jaren 1940-1945 is reeds beschreven door de heer G.J. Kokhuis in zijn boek "Twente 1940-1945". Het verschaft mij zelfs een zeker genoegen om de soms tegenstrijdige mededelingen van enthousiaste, historisch ge interesseerden en kenners tegen e1kaar af te wegen op bijeenkomsten of in de kranten. Laat mij dan dit zeggen: "Wat in het vat zit, verzuurt niet", beha1ve zuurkool.

Ik hoop dat u door het verschijnen van dit boekje veel plezier beleeft aau de vele prenten. Het was voor mij een waar genoegen dit te mogen schrijven. Tevens hoop ik dat ve1e "nieuwkomers" en de A1melose jeugd dit boekje gaan gebruiken als gids in het Almelo van to en het nog een stadje was. Ook dank ik een ieder die op eniger1ei wijze heeft meegewerkt aan de totstandkoming van dit boek.

1. De hervormde kerk op het Kerkplein had in het tweede decennium van deze eeuw een geheel ander interieur als na 1957. Na de restauratie zijn de witte, met goud gebiesde gravenbank alsmede de koperen kronen met de eiken blaadjes verdwenen. De kosters Koedijk en Niphuis hebben hier heel wat poetsuren versleten. De dominees Van Zwet en P.A. Ie Roy waren de voorgangers in deze kerk gedurende het midden van de jaren twintig en dertig. Door bemiddeling van mijn collega, de heer W.F. Nijhoff, tuinbaas en slotbeheerder van het "Popta slot" te Marssum bij Leeuwarden, hebben de koperen kronen nog twaalf jaar in de kerk aldaar dienst gedaan. De toren van de kerk, welke in eigendom is bij de gemeente, stond in 1969 van de voet tot de top in de stalen steigers VOOI een algehele restauratie.

2. Dit voormalig Kerkstraatje of Kruiwagenpad was in 1890 te vinden ach ter de repetitie- en feestzalen van de Nederlands Hervormde Kerk aan het Kerkplein in het "Hof van Gullick". Het links staande pand wordt thans door stukadoor Lucassen omgebouwd en het wordt als plaats- en bergruimte gebruikt. Deze straatjes en sloppen waren deels eigen grand. Degenen die aan deze straatjes woonden, hadden recht van over- en doorgang. Ook mochten de inwoners de straat of steeg afsluiten met een poort, mits deze was geopend en er een kruiwagen door kon. Het huis links, met de hoge achtergevel, staat op de hoek van het Kerkplein en de "Hofvan Gullick".

3. De Grotestraat Noord omstreeks 1920. Links zien we het pand, met de grote etalageruiten, van de meubelzaak Nijholt, thans Van Buuren, en een stoffenzaak van Engbers (overhemden). Daarnaast het pand van Bendien, "de hoge stoep", eerder door de dames Peitsch en thans door drankhandel Zonder aangekocht. Thans is de disco-bar "Het Stuupke" erin gevestigd. Dan komt de bioscoop "Varossiau" van Hartgers, Verder nog: boekhandel Lohuis, Draper, "de Vogelkooi" op de hoek van het Schalderoi, de eerste fotograaf van Almelo. Hiernaast zien we de firma Ypma, modezaak, alsmede de schoenenzaak van Rohof, met de gouden laars, en dan het pand van vellenhande1 Mijers.

4. Het was in juni 1930 dat voor een honderdtal Almelose ingezetenen een onvergetelijke dag werd georganiseerd voor de zogenaamde ouden van dagen. Deze werden verrast doordat hiervoor een commissie in het leven was geroepen. Op deze foto zien we de stoet van achtendertig auto's door de Grotestraat langs het politiebureau trekken en verder veilig geleid door de verkeersagent over het op dat moment niet drukke kruispunt. Voor het bureau zien we onder anderen de dikke Verschoor de stoet gadeslaan. De oudjes werden bijgestaan door vrijwilligers en helpsters van de drie ziekenhuizen. Het doel van deze eerste tocht was de uitspanning "De Waarbeek" bij Hengelo (0).

5. Het is alweer ruirn zestien jaar geleden dat deze gehele hoek uit circa 1870 werd afgebroken. Thans staan hier V & D en een pand waarin verschillende zaken zijn ondergebracht. Wat hebben de duizenden Almeloers genoten van de hier op het dak van het restaurant N. Tijink (voorheen R. Ludeking) staande zanger Willi Alberti. Hier werd ook de dagreizigers die zaken deden een goede hap voorgeschoteld. Richting markt gaande waren hier de volgende zaken: de tabaks- en sigarenzaak van Paul Muller (Muller was tevens gymnastiekleraar), dan cafe "De Prins", de horlogerie van Ten Hoopen, kantoormeubels en schrijfmachines van Van der Veen en het kantongerecht.

Gllmelo

Grootestraat

··,nc'"nJ.'T.omm·r

6. Dit is dan de Grotestraat anno 1912 en weI het gedeelte voor de Kerkstraat. We zien hier de toen al bestaande textielzaak van Kirch mode's. Thans is hier het City Center gevestigd. Rechts de geluifelde "Burgersocieteit". Verder nog enige huizen met afgebakende stukken grond door middel van natuurstenen palen met kettingen. Op deze kettingen hebben we vaak zitten schommelen; het was voor de jeugd een mooie afleiding, als moeder aan het winkelen was, maar natuurlijk mocht het niet! Op de achtergrond, rechts, zien we het nu nog bestaande kerkje van de Doopsgezinde Gemeente.

7. Het vroegere Almelo (anno 1890) had nog vele houten topgevels. Ais men tegenwoordig door de Grotestraat loopt, zou men denken dat ze geheel zijn verdwenen. Toch is dit niet het geval. Men kan er nog een ontdekken en wei aan de achterkant van apotheek Lamberts. Deze gehele achterpui, met zijn antieke grote ramen, wordt in oude stijl gehandhaafd. De tegenwoordige apotheker, de heer Lamberts, is er dan ook alles aan gelegen om dit pand voor het nageslacht te behouden. U kunt dit zien wanneer u vlak voor de Hagen rechtsaf slaat, in de richting van de oude ingang van het hek van fabriek Ten Bos, nu de Witte Prijzenhal.

8. Op deze panoramafoto van 1935 zien we de Grotestraat van noord tot centrum in vogelvlucht. De gehele oude Schalderoi is hier duidelijk te zien, vooral de witte synagoge van de joodse gemeenschap. Verder, bovenin, de gesloopte Landbouwbank. Alles wat hier op het rechter gedeelte van de foto is te zien, is geheel gesloopt voor de zo broodnodige stadsvernieuwing. Hier staan nu onder andere het politiebureau en het stadhuis. Rechts onder woonde de bekende familie Borrink, die in de Schalderoi een kruideniers- en tabakswinkel had. Tevens had deze familie de eerste autosloperij van de gemeente en ook waren zij de brandbestrijders bij de vrijwillige brand weer.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek