Barchem in oude ansichten deel 1

Barchem in oude ansichten deel 1

Auteur
:   J. Somer
Gemeente
:   Lochem
Provincie
:   Gelderland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4081-2
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Barchem in oude ansichten deel 1'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

IN LEIDING

Omtrent de geschiedenis van Barchem vernamen wij uit betrouwbare bron het volgende. Ret dorp Barchern zeals iedereen dat nu kent, is pas 113 of 114 jaar oud. Ret is ontstaan rondom twee cafes die er kwamen omdat de prachtige orngeving mogelijkheden voor toerisme bood. Op de omslag van dit boekje vindt u een van die twee cafes, te weten het tegenwoordige hotel Meilink. Ret werd als winkel en cafe gesticht door de familie Meilink, maar het was tevens tramstation. "Station Barchem" staat op de voorgevel. De familie Meilink - vader en moeder Meilink staan met hun twee kinderen Jo en Jan op de foto heeft het hotel tot de jaren dertig gedreven. Zoon H.J. Meilink stopte er op achtenveertigjarige leeftijd mee; hij overleed twee jaar later. De heer Zwaan werd zijn opvolger, maar die hield het slechts een paar jaar vol. Daarna kwam, in 1935, de familie Joh. Semmelink, die het hotel nog steeds exploiteert. Ret werd aanmerkelijk uitgebreid, zodat men in het voorjaar en 's zomers veel gasten kan ontvangen.

We gaan terug naar de geschiedenis van Barchem. De naam is afgeleid van het Frankische Bargheem, dat "huis aan de berg" betekent. De grens van Frankenland liep vroeger van Oost-Friesland over Bentheim en Diepenheim naar Barchem. De naam Barchem (of Bargheem) is dus al veel ouder dan het huidige dorp. Dat klopt ook, want het oude Barchem lag op een

heel andere plek, namelijk aan de Schoneveldsdijk. Dat Barchem (of Berchum) werd gevormd door de boerderijen Egelink, J olink, Brinkerink en Esselink. Deze namen dateren al van 1200. Ze komen ook voor in een oud markenboek van Barchem, waarin onder meer staat, dat op 13 juli 1697 "op Erve Esselingh in Barchum een Marckengerichte" werd gehouden. In datzelfde boek worden de namen genoemd van Roelof Brinkerink, die in 1718 en in 1731 tot schutter werd benoemd. Tevens wordt vermeld, dat Berent Brinkering op een markebijeenkomst aanwezig was. Voorts worden de namen genoemd van Groot en Klein Egelingh, plus nog andere namen van boerderijen en hun eigenaren, omdat, zoals de tekst letterlijk luidt: "men een pertinente liste soude maeken van alle de goederen geleegen in de Marcke van Berchum".

Dit oude Berchum heeft lang bestaan. Er is zelfs een school geweest, op de plek waar nu de boerderij ABC van de familie Weernink staat. De onderwijzer was op het Egelink in de kost en hij verdiende zijn kostgeld door mee te help en op de boerderij. In dat oude Berchum stond vroeger ook een kapel, waarschijnlijk in de buurt van boerderij Top. De- naam Top wordt ook in verband gebracht met de Barchemse klokkeroof.

Berchum behoorde destijds tot het kerspel Lochem.

In 1543 veroverde Karel V Loehem. De kerk brandde af en de klokken gingen verloren. Om in dit gemis te voorzien besloten de Loehemers om een klok uit de kapel van Barehem te halen. "Lenen" noemden zij dat, maar de Barehemers kregen hun klok niet terug en zij besloten, na twaalf jaar, om haar te gaan halen. Op 17 sep tern ber 1555 gingen twaalf "huislieden" van Barehem naar Loehem. Blankvoort was erbij met paard en wagen en verder vader en zoon Top. De deur van de toren in Loehem werd opengebroken en de klok werd meegenomen. Op 20 februari 1556 moesten twee Barehemse "huislieden", te weten Willem Gebbinek en Lutken Haminek, zieh voor het gereeht in Doesburg verantwoorden wegens deze klokkeroof. Bij erve Top ligt nu nog een weiland, dat het koepelvlak wordt genoemd. Bekend is verder, dat in de boerderij van Egelink de markekamer en later de gerneentekamer was gevestigd.

Het dorp Barehem zoals we dat nu kennen, beslaat nog ongeveer hetzelfde gebied als vroeger. De bewoners van de Sehoneveldsdijk rekenen zieh nog altijd tot Barehem. Verder strekt het dorp zieh in de riehting van Loehem ongeveer uit tot onderaan de Kiezak en in oostelijke riehting gaat het een flink eind in de richting van Boreulo. Ook de buurtsehap Zwiep rekent zieh voor het grootste gedeelte tot Barehem. Zwiep betekent zwepende, beweegbare grond. Vroe-

ger was daar veel moeras. Aan de rand van dat moeras lag in oude tijden de bureht Hagustaldaburg, ter beseherming van de Frankisehe grens. De namen Groot en Klein Haselberg herinneren nog aan deze bureht. Rondom Groot Haselberg waren vroeger graehten en er was ook een zogenaamde herenkamer, waarin de heren van Boreulo na afloop van een jachtpartij zaten te sehransen.

Langs Barehem en de Kale berg, die al lang niet meer kaal is, liep vroeger de oude Hessenweg van Hamburg naar Zutphen.

Barehem geniet nu dus vooral bekendheid door het toerisme en door de aanwezigheid van de gebouwen van de in 1908 in Nederland gestiehte "Arbeidersgemeensehap der Woodbrookers". Daaruit ontstond later de zogenaamde Barehembeweging, die in haar conferentie-oord regelmatig eursussen en bijeenkomsten organiseert.

Wij willen deze inleiding besluiten met een woord van dank aan hen, die ons hebben geholpen bij het verzamelen van de gegevens en aan hen, die ons de groepfoto's met de daarbij behorende namen hebben versehaft. Zonder hun hulp zou het samenstellen van dit boekje niet mogelijk zijn geweest. Voor onvolkomenheden in de tekst willen wij ons gaarne bij voorbaat veron tsehuldigen.

Gezicht op Bareham

1. Dit is de Lochemseweg in Barchem, met op de achtergrond de toren van de hervormde kerk. Deze kerk komt men op heel wat oude foto's van Barchem tegen, omdat zij, met de beide hotels, in het centrum van het dorp staat. De foto werd ongeveer vijfenzestig jaar geleden gemaakt. De aan de Lochemseweg grenzende terreinen waren toen nog vrijwel onbebouwd. De schuur op de voorgrond behoorde bij de bakkerij plus maalderij en houtzagerij van Evert Postel, van wie nu nog nakomelingen in de buurtschap Zwiep wonen. Later heeft de farnilie Deesker de bakkerij gedreven en thans is hierin bakkerij Jansen gevestigd.

2. De dame met de fiets en de boer met een melkbus op een stortkar midden op de weg zijn typische kenmerken van de periode, liggende tussen de jaren 1900 en 1925. De dame is vermoedelijk een logee, die de prachtige Barchemse dreven had opgezocht om even uit te blazen. Haar naam is niet bekend, evenmin als die van de landbouwer op zijn kar. De weg is dezelfde als op foto 1, namelijk de Lochemseweg. Op de achtergrond is de toren van de hervormde kerk vaag zichtbaar. De rails rechts zijn die van de reeds lang opgeheven Geldersch Overijsselsche Stoomtram Maatschappij, die de verbinding tussen Deventer en Borculo onderhield.

Barchem bij'[L, chern

3. Opnieuw ziet u een stukje van de Lochemseweg, met op de achtergrond weer de hervormde kerk. Deze kerk is nog niet zo erg oud, omdat het dorp Barchem zelf nog niet lang bestaat: hoogstens 110 jaar. Het verschil tussen deze foto en de eerste foto is, dat de tol duidelijk zichtbaar is. Links, tussen de bomen, moet het tolhuis staan, maar dat is door het dichte gebladerte niet zichtbaar. Tolgaardster was de weduwe Koeling. Rechts treft u het oude huis van bakker Postel aan, dat later helemaal of voor een belangrijk deel werd afgebroken en dat werd vervangen door een meer moderne woning, die op de hierna volgende foto duidelijk zichtbaar is.

... ~...", ..?...

BARCH EM,

Dorpsgezicht

4. Op de linkerzijde van deze afbeelding van de Lochemseweg is iets van het oude tolhuis zichtbaar. De tol werd in 1920 of daaromtrent opgeheven. Rechts staat het huis van bakker Jansen. Het is verrnoedelijk in het begin van de jaren twintig gebouwd. De rails van de Geldersch Overijsselsche Stoomtram Maatschappij werden tijdens de Tweede Wereldoorlog nog gebruikt. Omdat andere middelen van vervoer ten gevolge van schaarste aan brandstoffen niet meer konden rijden, hadden de Duitse bezetters de goederentram weer in ere hersteld. De Lochemseweg is nu veel breder en vertoont weinig overeenkomst meer met de weg uit de jaren twintig.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek