Brunssum in oude ansichten deel 2 / Brunssum in old picture postcards volume 2

Brunssum in oude ansichten deel 2 / Brunssum in old picture postcards volume 2

Auteur
:   J.N. Fox
Gemeente
:   Brunssum
Provincie
:   Limburg
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-1567-4
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Brunssum in oude ansichten deel 2 / Brunssum in old picture postcards volume 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

De Brunssumerheide is door de eeuwen heen beschouwd als een gunstige vestigingsplaats. Om die reden is Brunssum een van de oudste plaatsen in ons land waar mensen zich vestigden. Dat gebeurde al in de oertijd, ergens tussen 10.000 en 4000 jaar voor Christus. De eerste bewoners, die dus in het stenen tijdperk leefden, kwamen vermoedelijk uit het gebied van de Donau, uit het tegenwoordige Hongarije en Oostenrijk.

In de vorige eeuw was Brunssum een rustig kerkdorp, dat rond 1900 niet meer dan 1200 inwoners telde. Kort na de eeuwwisseling brak voor Brunssum een nieuw, industrieel tijdperk aan. De reeds eeuwenlang in Zuid-Limburg op bescheiden schaal uitgeoefende mijnbouw ontwikkelde zich, door de sterk toegenomen vraag naar steenkool, snel tot een grootindustrie, waarbij elf moderne mijn zetels ontstonden. In Brunssum kwam de Staatsmijn Hendrik. Door de exploitatie van die kolenmijn - van 1918 tot 1966 is de geaardheid van de Brunssumse bevolking internationaaL De mijnen brachten welvaart en een stormachtige bevolkingsgroei, ook in Brunssum. De steenkolenwinning heeft de ontwikkeling én het gezicht van Brunssum beheerst.

Als verreweg de belangrijkste werkgever, drukte de mijnonderneming een zwaar stempel op het economische leven. Maar ook op het maatschappelijk leven had "de mijn" grote invloed. De opkomst van de arbeidsintensieve mijnindustrie leidde tot belangrijke

binnen- en buitenlandse immigratiestromen. De huisvesting van de onder- en bovengrondse werknemers vereiste grote aantallen woningen, die, vaak, willekeurig gesitueerd, in de directe nabijheid van de mijn zelf werden gebouwd. Deze woninggroepen, van oudsher "mijnkolonieën" genoemd, zijn karakteristiek voor het mijngebied.

De immigratiegolf veroorzaakte ook grote sociale problemen. De woon buurten moesten worden voorzien van sociaal-bindende elementen, zoals verenigingen, clubs en dergelijke. De mijn onderneming was hier veelal initiator of steunde graag initiatieven van anderen. In de woningbouw weerspiegelt zich de sterk hiërarchische opbouw binnen het mijnbedrijf. Gescheiden van de mijnwerkerskolonieën bouwde men aparte woninggroepen voor het middenkader en het hogere personeel. In grootte en vormgeving van de woningen werd het "standsverschil" zichtbaar gemaakt. De huidige sociale opbouw van Brunssum draagt daar nog steeds de sporen van.

In dit tweede deeltje van "Brunssum in oude ansichten" is gepoogd een en ander te illustreren. Dank aan allen die zo welwillend waren foto's en/of kaarten beschikbaar te stellen. Speciale dank aan de collega's Jan Gordijn en Martin Hermse voor hun hulp bij respectievelijk het selecteren van het materiaal en het vertalen van de teksten.

Jo Fox

INTRODUCTION

For ages and ages the extensive moors of Brunssum have been very attractive to settlers. Therefore Brunssum rnight be one of the oldest places in our country where people settled down, presumably between 10 000 and 4000 B.C. In all probability the first palaeolithic settlers came from the Danube-area, nowadays known as Hungary and Austria.

In the 19th century Brunssum was a quiet village round a church; in 1900 it had less than 1200 inhabitants. Shortly after the turn of the century a new, industrial era started for Brunssum. During the preceding ages at a modest scale coal-mining had taken place in South Limburg. As a consequence of the increasing demand of coal, ho wever, it developed into a major industry. Eleven modern mining-seats arose; in Brunssum state-mine Hendrik was in exploitation from 1918 until 1966. The mining-industry brought prosperity and a stormy increase of population, also in Brunssum.

Being the most important employer, the rniningcompany ruled economie life. But also in social life 'the pit' had a lot of influence. The coal-rniningindustry enticed a significant stream of workers with their families to this part of the country. To house them a great number of dwellings was needed. They

were often at random situated close to the coal-mine. These housing-estates, known as 'mine-colonies', are characteristic in the mining-district.

The immigration-wave also caused problems. The settlements had to be supplied with socially binding elements, such as sports-clubs, brassbands, choirs etc. In this respect the mining-company mostly initiated plans or supported private enterprise. The variegated construction of the houses reflects the advanced hierarchical structure of the former coal-rnining industry. At a distance from the 'rnine-colonies' houses were built for the middle- and top-class employees, showing class distinction by their different sizes and shapes. The latter is still visible in Brunssum of to-day.

This second volume of 'Brunssum in old picture postcards' tries to illustrate a few things. Many thanks to everyone who was so kind as to place photographs or picture postcards at my disposal. Special thanks to my colleagues Jan Gordijn and Martin Hermse for their assistance, respectively selecting the material and translating texts.

Jo Fox

1. De mijn Hendrik is een van de oudste staatsmijnen. Met de aanleg ervan begon men in 1910. De bouw van de schachten, vier in totaal, nam op 27 november 1912 een aanvang. In 1914 werd gestart met het afdiepen van de schachten. Op de foto de afdiepploegen van de schachten 1 en 2.

Coal-mine Hendrik is an old state-mine. The construction of the four he ad-ge ars was started on November 27th, 1912; deepening the shafts began in 1914. This photo shows the deepening-squads of the shafts 1 and 2.

2. Op 10 februari 1912 zag het bovengrondse bedrijf van de staatsmijn Hendrik er zo uit, gezien vanaf de watertoren. Links de tijdelijke schachtbok 1 met daarnaast de bevriesloods en de locomotiefloods.

This photo, dating from February 1912, shows the overground werking-plant of coal-mine Hendrik, as seen from the water-tower. To the left the temporary headgear of pit nr. 1.

3. De achterkant van het in aanbouw zijnde hoofdgebouw van de staatsmijn Hendrik. Backside of the main building under construction of coal-mine Hendrik.

4. De !ocomotiefwerkp!aats van de staatsmijn Hendrik in 1926. The engine-workshop of the mine Hendrik in 1926.

5. Een mijnspoor, aangelegd in 1915, verbond de staatsmijn Hendrik met de staatsmijn Emma in Hoensbroek. Dit viaduct over de Akerstraat was de eerste drager van dit mijnspoor.

A railway, constructed in 1915, connected the mines Hendrik and Emma (the latter at Hoensbroek). This first viaduct across Akerstraat carried the railway-track.

6. Een spoorverbinding naar het steenstort van de mijn Hendrik vergde dit viaduct over de Rimburgerweg. De foto dateert van 1930.

Also this viaduct across Rimburgerweg was part of the railway-systern. This branch led to the dumpinggrounds for mine-stone. The photo dates from 1930.

7. "Hendrik" heette ook het hotel dat in de nabijheid van de mijn werd geëxploiteerd. De foto dateert van 1 oktober 1915.

The hotel near the mine was also called 'Hendrik' - after Queen Wilhelmina's prince-consort, The photo dates back to October 1st, 1915.

Groeten uit Brunssum

8. Nabij de ingang van de staatsmijn Hendrik stond in de jaren twintig dit houten gebouwtje, door CM.J. van Buren aangeduid als de "Brunssummer Drinkhalle", zoals het opschrift laat zien.

In the twenties this booth, named 'Brunssummer Drinkhalle', stood near mine Hendrik. The owner, CM.J. van Buren, sold beverages to the min ers.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek