Enschede in oude ansichten deel 2

Enschede in oude ansichten deel 2

Auteur
:   D. Taat
Gemeente
:   Enschede
Provincie
:   Overijssel
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-2127-9
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Enschede in oude ansichten deel 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

INLEIDING

Reeds lange tijd is er een groeiende belangstelling voor afbeeldingen en geschiedenissen van oude huizen, straten, buurten, wijken en stadsdelen van Enschede. De namen alleen zeggen soms al heel veel. Maar ook minder bekende, weinig geschreven, doch vaak gebruikte en al of niet officieel vastgelegde aanduidingen hebben hun bekoring. De mensen die er mee leven hebben hun eigen karakter. Dat maakt de ontmoetingen zo interessant. Daarom is het een voorrecht om op "Enschede in oude ansichten" (van 1968 en later) nu een boekje van dezelfde opzet te mogen laten volgen.

De ter plaatse bekende zal merken dat de indeling in hoofdzaak topografisch is. Eerst naar het oosten, dan het westen, het zuiden (met woningtoestanden) en dan naar het noorden. Wat in het eerste boekje ontbrak, heb ik hier aangevuld, rekening houdend met inmiddels elders reeds gepubliceerd materiaal. En nog is de voorraad niet uitgeput en zijn de bronnen niet leeg.

Vroeger hadden we alleen wegen en paden, stegen en dijken, lanen en straten, pleinen en ... 'n Tuk. Nu zijn daar Horsten, Landen, Kampen en Brinken bijgekomen. En de Boulevard! In plaats van oude "gangskes" (Nierrnans-, Volkers-, Taten- en Beschiitengang) komen we nu door brede passages. Helaas werkte het weer niet mee om de, ter gelegenheid van ons zeshonderd vijftigjarig bestaansfeest, buiten geplaatste bloemetjes tot hun recht te laten komen. Toch was er veel leven in de stad. Dit jaar 1975 - mogen we ons blijven herinneren als een zonnige verjaardag, ondanks alle kritiek.

Voor op- en aanmerkingen en vooral voor aanvullingen bij voorbaat erkentelijk, wil ik gaarne dit album als een welgemeende felicitatie aanbieden; opgedragen aan allen die bij de samenstelling behulpzaam waren.

Enschede, november 1975

D. Taat

1. In historische tijden kwam men Enschede vanuit het oosten binnen door de Espoort. Een opgraving aan de Langestraat bij de verbreding van de straat en de verplaatsing van het Blijdensteinhuis, waar thans de Hofpassage uitmondt, bracht in 1914 de funderingen van de Espoort en de steunpalen van de brug over de binnenste gracht aan het licht. Van de Espoort zijn slechts enkele stenen en tekeningen bewaard gebleven. Ook op andere plaatsen zijn delen van de stadsgrachten teruggevonden. Stellig zullen bij de veranderingen in de binnenstad nog vondsten worden gedaan. Achter de schutting zien we links de "Kassenwinkel" en rechts de ingang van de Haverstraat.

2. Het oude centrum van een verzorgde en nijvere stad met de de eeuwen trotserende hervormde of Grote Kerk (rechts) en de roorns-katholieke Sint-Jacobuskerk (links) aan de markt, waar de vroegste plaats van samenkomst van de eerste bewoners geweest zal zijn. Op deze overzichtsfoto zien we duidelijk, van links naar rechts: hotel De Graaff, het pand van Vroom en Dreesmann, het Schuttersveld, de Hengelosestraat, het belastingkantoor, de fabriek Ter Kuile, S.J. Menko, het Cromhoffshuis, de tuin en het Brandmonument van 1912-1962. Een goed beeld van een rustig Marktplein met enkele fietsers en hier en daar wat voetgangers.

3. Op dinsdagmorgen en zaterdagmiddag ging het er heel wat bedrijviger toe op het mime plein rondom de Grote Kerk door de marktdrukte met zijn kramen, karren, wagens en een enkele auto. Met de fiets aan de hand konden de kopers rustig langs de uitgestalde waren lopeno Boeren uit de omgeving brachten hun prod uk ten aan de man. De kleinhandel had een overwegend plaatselijke functie. Toch was deze markt belangrijk genoeg om ruim vier eeuwen (sinds 1517) op dezelfde plaats de bewoners van "Stad en Land" als ontmoetingspunt te gerieven.

4. Tussen de kerk en de woonhuizen, op de plaats van het kerkhof onzer voorvaderen, was het een komen en gaan. Al gaat de Enschedese bevolking graag af en toe eens "naar de stad", evenzo graag gaat men weer snel "op het hoes an". Bij het Marktkantoortje met openbare "gelegenheid" en telefooncel, annex sigarenkioske, was altijd wel praatvolk. Hier was de voorverkoop van kaartjes voor circus en voetbal; men haalde er nummers voor de loterij of ruilde er postzegels. In de crisisjaren werden hier Duitse marken en in de oorlog distributiebonnen verhandeld,

5. Aan de voet van de stadstoren met de romaanse onderbouw stond, vanaf7 mei 1912 tot 1962, dit monument ter herdenking van de grote stadsbrand van 7 mei 1862. Bij de onthulling zongen koren, begeleid door muziekkorpsen, onder leiding van Roetgering Schunlau. Dit uit dankbaarheid voor de geboden hulp na de catastrofe. In luttele kwartiertjes werd de gehele stad in de as gelegd. De droogte, de groenversiering voor het koninklijk bezoek en de houten huizen en schuren vergemakkelijkten het overslaan der vlammen. In 1970 werd het monument in gedeelten bij de Kalanderij, waar de brand was begonnen, herplaatst.

6. De toren staat niet midden voor het schip van de kerk, maar in het verlengde van de noordelijke helft. AI in 1480 werd de ruimte verdubbeld door vergroting naar het zuiden. De toren bleef op de oorspronkelijke plaats. Aan de stenen is te zien hoe het gebouw vroeger uit twee delen bestond. Helaas worden veel Baumberger, maar oak onze Bentheimer stenen aangetast door kwalijke gassen. Dit maakte het noodzakelijk am in 1962, nag wel tijdens de ,,3 x A", het monument te amoveren. Waakzaamheid is dus weI geboden. Het lege plein doet wel zeer "netjes" aan. Het geeft door de eentonigheid weI veel ruimte.

f-t rv. Keric Met toren - ENSCHEDE

7. De zuidgevel van de Grote Kerk met de oude stadstoren van voor de laatste grondige restauratie in 1929. De trans en de "klokkestoel" werden toen vervangen door de "middeleeuwse" spits. De glazen zijn nu gevat in lood en gekleurd. Er zijn vee I merkwaardige details aan de stenen te ontdekken, zoals steenhouwersmerken (of huismerken ?). Een wapenschild, gedenkstenen, jaartallen, nissen en verbouwingen maken de kerk van "Anescede" een stu die waard. We zien een lege muziektent, twee ijscoventers en weinig klan ten. De grote bomen staan in volle zomertooi.

Ensehede.

De Markt.

cYJg-Zc/~~ .

.E. ~ Editeur J. H. Sebaefer, AmsterdaJ ~ . . %iit~ ~

8. Op de plaats van het herdenkingsmonurnent stond voor 1912 deze "fontein" met een waterbassin (niet voor de paarden bestemd! ) en een lantaarn op een srneedijzeren sierwerk, Nog eerder stond hier de stadspomp, die weI voor algemeen gebruik in een behoefte voorzag, maar die niet opgewassen bleek tegen de brand (! ). Links staat het pand met een gevarieerd verleden (nu de V.V.V.). In het midden zien we het oude stadhuis met de Windbrugstraat (nu Raadhuisstraat). Rechts is het Stroinkshuis (nu de zetel van het dekenaat) en de voormalige roorns-katholieke Sint-Jacobuskerk (van 1865 tot 1934).

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek