Havelte in grootmoeders tijd

Havelte in grootmoeders tijd

Auteur
:   F.H. Lutterop
Gemeente
:   Meppel
Provincie
:   Drenthe
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4567-1
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Havelte in grootmoeders tijd'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

VOORWOORD

Gaarne voldoe ik aan het verzoek een kort voorwoord te schrijven voor een fotoboek waarin we terug kunnen blikken in het verleden van de gemeente Havelte. Aan het initiatiefvan de gemeentesecretaris, de heer F.R. Lutterop, om deze uitgave te verzorgen, is ook van gemeentewege gaarne aIle medewerkingverleend. Ret is immers van groot belang dat zoveel mogelijk documentatie uit het verleden voor de toekomst blijft bewaard.

In dat opzicht is het verheugend te mogen constateren, dat de belangstelling voor het verleden groeiende is, niet om dit verleden thans te idealiseren en te romantiseren - immers, de goede oude tijd is de tijd dat het onze voorouders zo slecht ging - maar wellicht meer nog om voor ons zelf vast te stellen hoe ingrijpend onze samenleving en onze woonomgeving is veranderd.

Aan de oproep aan particulieren om interessante foto's ter reproduktie beschikbaar te stellen, is in ruime mate gehoor gegeven en het is dan ook mede te danken aan deze particulieren dat dit boekwerkje kon worden samengesteld. Daarvoor ook langs deze weg een woord van dank.

Uit de talrijke foto's blijkt dat ook toen reeds Havelte in landschappelijk opzicht een oase van schoonheid was, met in het verleden duidelijk het accent op het agrarische, doch Havelte is meer en meer uitgegroeid naar een gebied met een belangrijke recreatieve functie, waar het voor de vele vakantiegangers goed toeven is en dat daarom terecht wordt genoemd "De Parel van Drenthe" .

Wanneer u dan zo door dit boekwerkje wandelt, waant u zich voor een kort moment in het verleden, u geniet wellicht van de serene rust en schoonheid, om daarna na de laatste bladzijde te kunnen stellen:

verscholen tussen kleurenpracht van bossen, bouwland, hei,

heb ik uw schoonheid nog meer ontdekt en diep ontroerde 't mij.

De burgemeester van Havelte, G. Hensens

INLEIDING

Er is blijkens de vele reacties behoefte aan nog weer eens een ansichtenboekje, een derde deel. Daarom nu deze nieuwe uitgave, onder de titel "Havelte in grootmoeders tijd". De delen 1 en 2 van 1972 respectievelijk 1978 zijn geheel uitverkocht. Herdruk lijkt mij, gezien de belangstelling daarvoor, niet uitgesloten.

Waarom veertig en meer jaren terugblikken in de tijd? In de tijd van de "pluk-oare", een .wreed" spel in periodes dat de appels rijp waren. Iemand stak een stuk appel omhoog en dat moest door de anderen worden gegrepen. Degene die het greep werd door de anderen nagezeten en als ze hem kregen mochten ze hem net zolang aan de haren trekken tot hij de mond leeg had en hem de sterren voor de ogen kwamen.

Misschien zijn het de herinneringen van in het boekje voorkomende personen aan bijvoorbeeld die schooltijd. Bovendien hebben de dorpen en buurtschappen in de gemeente Havelte ook echt iets te vertellen. Er is cultuur, er zit schoonheid in, die een grote waarde vertegenwoordigt. Er is iets moois vast te leggen!

Steeds meer blijkt dat dorpen en buurtschappen van belang zijn als woonvorm, omdat de dorpelingen een grotere betrokkenheid hebben bij hun woonomgeving. Er is nog vriendelijkheid en gemoedelijkheid.

Toch zijn er weer veranderingen aanstaande. Zagen we in de jaren zestig en zeventig een trek van de stad naar het platteland, er is door de planologen gekozen voor een afremming. De stad, met meer culturele en recreatieve voorzieningen, moet weer de boventoon gaan voeren. Door schaalvergroting, gezinsverdunning, vergrijzing en veranderingen in het overheidsbeleid (meer nieuwbouw binnen stedelijke gebieden) ontstaan problemen met betrekking tot de.leefbaarheid in de kleine(re) dorpen. Een neiging naar de "stad" te trekken is er.

En toch blijft "klein" mooi, getuige de beelden in dit ansichtenboekje. Kleine dorpen en buurtschappen met hun kleinschaligheid zullen onmisbaar blijven voor onze cultuur. Misschien weI anders, met minder voorzieningen en minder inwoners. Totdat het tij keert ...

De gegevens in dit boekje zijn uit tal van boeken, geschriften en verdere bronnen geput. Er is nog veel meer te zeggen. Daarvoor wordt echter verwezen naar het steeds verkrijgbare boekje .Havelte".

Van velerlei zijde ontving ik medewerking bij het verzamelen van foto's, waarvoor ik door aanbieding van een exemplaar van dit ansichtenboekje mijn hartelijke dank betuig. Speciale dank gaat uit naar burgemeester G. Hensens en de wethouders P.E. Tiddens en W. Duiven voor de mij geboden gelegenheid.

Vast staat weI, dat het vierde ansichtenboekje over de periode 1940-1950 geen tien jaar op zich zallaten wachten. Er is met name over de Havelter oorlogsjaren en de wederopbouw veel te verhalen.

Havelte, maart 1987

F.H. Lutterop, gemeentesecretaris van Havelte

1. De boerderij van Berend en Karsje ter Wal, tegenover Busselterweg 6, die inmiddels helaas is afgebroken. Op de foto het echtpaar Ter Wal, met in het midden dochter Roelofje, die trouwde met Geert Koops. Geert en Roelofje Koops bewoonden in latere jaren een boerderijtje aan de Havelter Schapendrift, op de plek waar nu het parkeerterrein ligt. Rondom de boerderijen stonden allerlei bijgebouwtjes: een typisch Drents beeld.

Een Drentse boerderij zonder bijgebouwen is als een kloek zonder kuikens!

2. Aan de Van Helomaweg in Darp, even voorbij de Oude Ruiterweg, stond dit fraaie boerderijtje. We zien de bewoonster, "opoe" Rensje Klomp-Bos, voor haar bezit, omstreeks 1920.

De schuur, rechts, duidt erop dat er voor de hooiopslag in de kap boven de deel te weinig ruimte was. Voor de hooiberging en dergelijke werd dan een bijschuur opgericht.

De bestaande bijschuren bij boerderijen zijn naar alle waarschijnlijkheid niet ouder dan de 17e eeuw. Economische omstandigheden noopten na 1650 ook al tot intensivering van het landbouwbedrijf (meer schapen, meer mest, meer beweiding van de heide).

Een bijgebouw dat ook veelvuldig voorkwam was de stookhut ofwel zomerkeuken. Wanneer een stookhut werd uitgebreid met een bakoven hadden we te maken met een bakhuisje.

3. Het oude Darp van voor de Tweede Wereldoorlog had een eigen "uitspanning", genaamd ,,'t Olde Bessien". De bezoekers zijn kennelijk voor het kiekje even naar buiten geroepen en bieden zo in elk geval een gezellig tafereel uit vervlogen tijden.

In het raam staat W. Lotterman, Verlof. Deze pleisterplaats stond aan de Oude Ruiterweg, direct westelijk van de Schierbosweg.

In de Tweede Wereldoorlog kreeg deze buurtschap het zwaar te verduren. Nagenoeg alles werd in de omgeving van ,,'t Olde Bessien" afgebroken. Gezinnen werden geevacueerd naar buurgemeenten.

4. In de jaren twintig werd door de schoolfotograaf op zijn ronde deze opname gemaakt van leerlingen van de openbare lagere school in Darp.

Juf A. Gotz-Boer zorgt voor begeleiding en orde (handen achter de rug of netjes over elkaar). Plechtig op de foto.

5. Al in 1938 werden gronden aangekocht om dienst te doen als militair oefenterrein voor de kazerne in Steenwijk.

De Tweede Wereldoorlog liet in de gemeente Havelte diepe sporen na. Met name de aanleg van het vliegveld (tussen Van Helomaweg en Kolonieweg) is oorzaak geworden van veelleed, verwoesting van het landschap en materiele schade. In een volgende uitgave van" ... in oude ansichten" komen we ook uitvoerig terug op met name de periode 1940-1945.

Op de foto de "Jan Pieterszoon Coen Kazerne" voor opkomst van de Staf 11 Infanterie Brigade in 1946. Over het bestaan van deze kazerne als voorloper van de Johannes Postkazerne is weinig bekend.

Dit door de Duitsers geheel uitgewoonde gebouw .Eursinge" is in 1947 hersteld en in gebruik genomen door de volkshogeschool "Overcinge".

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek