Het Huis van Oranje in oude ansichten deel 3

Het Huis van Oranje in oude ansichten deel 3

Auteur
:   Fred J. Lammers
Gemeente
:  
Provincie
:  
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-0043-4
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Het Huis van Oranje in oude ansichten deel 3'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

INLEIDING

Hoe verder de tiende mei van het jaar 1940 achter ons ligt, hoe duidelijker het wordt dat op de dag waarop Duitse troepen Nederland binnenvielen een periode in onze nationale geschiedenis werd afgesloten. De tijd van voor die gedenkwaardige datum zou nooit meer terugkeren.

In ons taalgebruik werd de aanduiding "voor de oorlog" een begrip dat ouderen graag hanteerden en dat nog steeds door velen wordt gebruikt als zij het hebben over die jaren vol gezapigheid, waarin ons land nog een van de grootste koloniale mogendheden in de wereld was. Allang is men het erover eens dat de benaming "die goede oude tijd" wel erg romantisch is voor een episode waarin bij velen van ons volk voor romantiek geen plaats was. Evenals tegenwoordig was de werkloosheid groot, maar de gevolgen daarvan ondervonden de betrokkenen veel sterker dan op dit ogenblik, omdat sociale voorzieningen nog in de kinderschoenen stonden.

Het is nuttig dit alles te bedenken als wij ons gaan verdiepen in fotografische beelden uit de tijd van onze ouders en grootouders, voor velen zelfs overgrootouders. Terugblikken naar het verleden is iets waaraan geen generatie kan ontkomen. Op tal van manieren zijn wij - die in het heden leven - immers met het verleden verbonden. Door te kijken naar opnamen van toen en beelden van mensen die het vooroorlogse Nederland gestalte gaven, krijgen we een indruk van de omstandigheden in die tijd. In deze uitgave volgen wij de geschiedenis aan de hand van oude opnamen van onze Koninklijke familie.

Het is bijna vier jaar geleden dat "Het Huis van Oranje in oude ansichten deel 1 en 2" uitkwamen. Deel 2 eindigde bij het zilveren huwelijk van koningin Wilhelmina en prins Hendrik in 1926. Dit derde deel sluit daarop aan. Hierin komen aan de orde de laatste veertien jaar voordat Nederland in de Tweede Wereldoorlog betrokken raakte.

Voor onze Koninklijke familie waren dat jaren waarin vreugde en verdriet elkaar in snel tempo afwisselden. In 1934 overleden - binnen vier maanden koningin-moeder Emma en prins Hendrik, de man van koningin Wilhelmina, die als prins der Nederlanden een hopeloze strijd moest voeren om inhoud te kunnen geven aan zijn leven. Die strijd speelde zich grotendeels achter de schermen af. Slechts de leden van de hofhouding en de naaste vrienden van de Koninklijke familie waren op de hoogte van de conflicten tussen de prins en koningin Wilhelmina, die de waardigheid van het koningschap zo hoog in haar blazoen had staan dat alles daaraan ondergeschikt werd gemaakt.

De nieuwe inzichten die langzamerhand op tal van terreinen begonnen door te breken, lieten de Koninklijke familie evenmin onberoerd. Nederlands eerste familie probeerde met de tijd mee te gaan. Het besluit dat prinses Juliana in het najaar van 1927 in Leiden mocht gaan studeren, was een gebeurtenis die de aandacht trok. De prinses ging in Katwijk wonen, in een gehuurde villa, al was het voor haar niet weggelegd echt op eigen benen te leren staan. Ook op "'t Waerle" was paleispersoneel dat de prinses dagelijks omringde en haar de werkjes, die voor andere studenten heel gewoon zijn, uit handen nam. De studie in Leiden werd na ruim twee jaar afgerond met een eredoctoraat in de letteren en wijsbegeerte. De regelmatige omgang met leeftijdgenoten was echter van niet te verwaarlozen betekenis geweest.

Dat prinses Juliana in het begin van de jaren dertig als erevoorzitster van het Nationaal Crisis Comité een tijdlang een gewoon kantoorbaantje op zich nam, toen een van de administratieve krachten op het kantoor van het Nationaal Crisis Comité door ziekte uitviel, was een unicum. Elke ochtend kwam de prinses te voet van het paleis aan het Noordeinde naar het kantoor aan de Kneuterdijk, waar zij gewoon meedraaide en niets wilde weten van een bijzondere behandeling. Tal van Nederlanders hebben in die tijd ongeweten de prinses aan de telefoon gehad. Het enige privilege waarmee de prinses uit praktische overwegingen akkoord ging, was dat zij 's middags tien minuten eerder huiswaarts mocht keren om de drukte van uitgaande kantoren mis te lopen.

Nationale hoogtepunten waren het zevende en achtste regeringslustrum van koningin Wilhelmina en natuurlijk, in september 1936, de verloving van prinses Juliana, vier maanden later gevolgd door haar huwelijk met prins Bernhard van Lippe Biesterfeld. Even zag het ernaar uit dat de tragische gebeurtenissen die het Belgische hof in de jaren dertig in rouw dompelden zich in Nederland zouden herhalen, toen prins Bernhard op 29 november 1937 zwaar gewond werd bij een auto-ongeluk in Muiden. Het liep echter allemaal goed af en zo kon de geboorte van prinses Beatrix, op 31 januari 1938, massaal worden gevierd. Haar komst, anderhalf jaar later gevolgd door die van prinses Irene, gaven het Oranjehuis weer een hechte basis.

Naast deze vreugdevolle gebeurtenissen was er de oorlogsdreiging die steeds groter werd. Koningin Wilhelmina behoorde tot degenen die begrepen dat die dreiging waarschijnlijk niet meer zou kunnen worden afgewend. In haar kerstboodschap van 20 december 1939 richtte zij zich heel persoonlijk tot haar volk met woorden die eigenlijk ook op onze tijd van toepassing zijn:

Wat het licht van de zon in de natuur vermag is slechts zwak naast de kracht welke wij ontvangen indien wij ons leven open stellen voor God en die kracht willen gebruiken. Onze tijd heeft zeer veel behoefte aan de kracht uit die Bron, waar iedereen uit kan putten, aan stoere werkers, aan koele, nuchtere hoofden, aan warme harten.

1. Op 29 mei 1926 kwam het koninklijk gezin naar de hoofdstad voor het jaarlijkse officiële bezoek. Kort na aankomst in het paleis op de Dam presenteerden koningin Wilhe1mina, prins Hendrik en prinses Juliana zich op het balkon. Prins Hendrik was een maand eerder vijftig jaar geworden, een gebeurtenis die zonder feestelijk vertoon voorbijging.

2. Prinses Juliana vierde op de dertigste april 1927 haar achttiende verjaardag en werd daarmee staatsrechtelijk meerderjarig. Volgens het gedichtje op de speciale herinneringskaart, die ter gelegenheid van deze hoogtijdag in het leven van de prinses in de handel kwam, was zij "een blozende jonge dame, van driemaal zessen klaar".

3. De verjaardagsfoto van de achttien jaar geworden prinses was geheel in de stijl van die tijd en doet nu een beetje komisch aan. Doch zo poseerden vorstelijke personen in de jaren twintig.

4. Op de middag van haar achttiende verjaardag maakte prinses Juliana samen met haar ouders een rijtoer door Den Haag. De ochtend bracht zij door met het lezen van telegrammen. Er kwamen die dag ruim veertienhonderd van die gelukwensen binnen.

5. Op het Binnenhof, met als achtergrond de historische Ridderzaal, wachtte prinses Juliana een massale huldiging. Daar werden deze foto's van de jarige en haar moeder gemaakt.

6. De rit door Den Haag, vanaf het Binnenhof naar het paleis, werd een zegetocht voor de jarige prinses. Op de avond van deze voor haar zo bijzondere verjaardag luisterde prinses Juliana naar een moederlijke toespraak van koningin Wilhelmina, die de wens uitsprak:

Zij het u gegeven, altijd weer te vinden, die diepere eenheid die alle mensen samenbindt en u in te leven in het tijdperk dat voor u ligt: u zo het vertrouwen waardig te maken van uw tijdgenoten en bovenal van ons dierbaar volk aan welks geluk en welzijn ge eenmaal geroepen zult zijn uw beste gaven en krachten te wijden.

7. Het feit dat zij volgens de grondwet meerderjarig was geworden, hield mede in dat prinses Juliana deel ging uitmaken van de Raad van State. Op 2 mei 1927 werd zij door haar moeder als lid van dit college geïnstalleerd.

8. In mei 1927 kreeg de hoofdstad gelegenheid prinses Juliana een verlate verjaardagshulde te brengen. Het paleisbalkon was van een grote erepoort voorzien toen de prinses daar, te midden van haar vader en moeder, luisterde naar een massaal koor, gevormd door zesduizend Amsterdamse schoolkinderen.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek