Hoeven in oude ansichten

Hoeven in oude ansichten

Auteur
:   A.J. van Esch
Gemeente
:   Etten-Leur
Provincie
:   Noord-Brabant
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-2345-7
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Hoeven in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

In 1282 verkocht Arnout van Leeuwen aan de abdij van St. Bernard een gedeelte van zijn Gastelse domein, honderd .Jioeven" groot, dat uit woeste grond bestond en dat gelegen was op en nabij een hoogte die de Halderberg genoemd werd. Een "hoeve" (Latijn: mansus) had de oppervlakte van twaalf bunders. Op elke hoeve werd een boerenbedrijf gesticht. Hieraan dankt Hoeven zijn naam. In 1982 werd het zevenhonderdjarig bestaan gevierd. De cistercienzers vestigden zich op Ha1derberg, boven op den donk, de plaats die tot heden toe de naam Bovendonk heeft behouden. Zij bouwden hier een grote uithof en vandaar uit brachten zij het land in cultuur. Hoeven hoorde echter onder Gaste1, doch in 1298 werd in Hoeven een kapel gesticht daar waar naderhand de mooie, gotische kerk stond. Steeds hebben deze cistercienzers gewerkt aan de verdere ontginning van Hoeven, ook tijdens de reformatie, en zo is Hoeven echt agrarisch gebleven.

Het Hof van Bovendonk werd door koning Willem I in 1816 ter beschikking gesteld aan het apostolisch

vicariaat van Breda voor de huisvesting van het seminarie en van de vicaris. Om het eerste te bereiken, werd in 1903-1905 een imposant seminariegebouw in neo-gotische stijl, onder leiding van Cuypers, gebouwd. Pas in 1872 werd Breda de hoofdstad van het bisdom.

In 1838 was de weg Breda-Roosendaal gereed en enkele jaren later de weg van Oudenbosch, over Bosschenhoofd, naar eerstgenoemde weg, Een belangrijke vooruitgang was de eerste spoorweg in NoordBrabant in 1854. En van grote betekenis was to en de aanleg van de provinciale weg van Etten, via Hoeven, naar Oudenbosch, in 1861. In 1890 werd de stoomtrambaan aangelegd.

Het ontginningsbedrijf annex boomkwekerij "Maple Farm" heeft van 1890 tot 1925 heidegronden ontgonnen tot weiden en akkers. De bevolking was in de agrarische sector werkzaam gebleven, maar deze agrarische sector bood op den duur te weinig mogelijkheden voor werkgelegenheid. In de periode na 1860 verschaften de Westbrabantse suikerfabrieken aan

velen werk. Maar het hielp niet. In 1931 was er een geweldige werkloosheid in deze gemeente. Teneinde hierin verbetering te brengen, begon men met de ontwatering, de ontginning en de ontsluiting van de Hoevense Beemden, waardoor vele drassige weilanden in goede cultuurgrond werden veranderd. Maar na 1952, to en Hoeven ook tot het ontwikkelingsgebied van West-Brabant behoorde, profiteerden inwoners van Hoeven van de industrialisatie in de aanliggende plaatsen, Hoeven zelf is hoofdzakelijk agrarisch geb1even en daamaast heeft Hoeven ook nog een woonfunctie en recreatieve functie.

Om het voor de lezer, oud en jong, de daar geboren en niet daar geboren inwoner van Hoeven en Bosschenhoofd herkenbaar te maken, zijn de foto's in een bepaalde volgorde geplaatst en wel zodanig dat de beelden corresponderen met enkele te lopen routes. Met het boekje in de hand kan men nu, in 1983, deze routes weer lopen en zich op deze manier een beeld vormen van de vele veranderingen in het dorpsbeeld en in het straatbeeld.

Als men oud-Hoeven met nieuw-Hoeven vergelijkt blijkt dat het eigene van Hoeven nogal is aangetast in de loop der tijden. De welvaartsstijging heeft zijn sporen achtergelaten in het dorpsbeeld van Hoeven. Om de foto's beter in de oude toestand te kunnen plaatsen, is van het oude Hoeven en van het oude Bosschenhoofd een plattegrond toegevoegd, zodat men een compleet beeld krijgt van het historische Hoeven en Bosschenhoofd. Moge iedereen het zijne eruit halen,

De foto's in deze uitgave zijn welwillend afgestaan door mevrouw Verschuren uit Etten-Leur, de heer Dekkers uit Oudenbosch, de heer Brekelmans uit Hoeven, de heer Braspenning uit Hoeven, de heer Kint uit Etten-Leur en de heer Nelissen uit Hoeven.

A.J. van Esch A.J.M. K1ep

1. We starten de reeks foto's met de route Sprangweg-St. Janstraat-Rijken Eik-Seminarie (foto 1 tot en met 26). Als we Hoeven naderen vanaf Etten, zien we aan de linkerkant de molen van de familie Van Loon. De molen werd gebouwd door P. van Loon in 1863, die eigenaar was van het Hooghuis in Hoeven. Later, toen Frans trouwde, werd het huis gebouwd. Deze eerste drie foto's zijn opgenomen in dit boekje van Hoeven, omdat dit stukje Etten eigenlijk als gemeenschap bij Hoeven hoort.

Palingstraat

Hoeven

2. Als men vanaf Etten komt, wordt de weg visueel besloten door de gotische kerk van Hoeven. Deze kerk duidde op het centrum van Hoeven; je kwam duidelijk een dorp binnen. In het huis links op de foto woonden J. Brouwers, die kleermaker was, en J. van Geel.

Xoe en, palingstraat

3. Zo'n kerk had een duidelijke betekenis voor de herkenbaarheid, voor de ruimtelijkheid van het dorp. Nu besef je pas dat de sloop van de kerk een verarming betekende voor het straatbeeld, als je Hoeven naderde .? Rechts op de foto zien we de woningen van K. Rovers en P. de Jong. Links stonden de woning van Brekelmans en de leerlooierij van Struijken.

4. Na enkele tientallen stappen sta je na een bijna haakse bocht opeens in het centrum van Hoeven, een duidelijk voorbeeld van een stedelijk interieur met twee sterke dominanten: het raadhuis en de kerktoren. In de woningen rechts woonden de families Kouwenberg en Beemt.

5. Zoals in vele kleine, oude dorpen staat de kerk even terzijde van de hoofdas van het centrum. Dit verzwakt de enorme dominantie van zo'n hoge kerk; daardoor krijg je een verrijking. Tegelijk zijn namelijk voelbaar de eigen centrumruimte en een ruimte rondom de kerk. Het tweede huis links was de hoefstal van Van Kampen.

6. Een veel toegepast detail waren de leilinden voor een zuidgevel. Zo'n scherm werkte ten eerste als een zonnescherm en ten tweede als een beschaduwde plek waar je 's zomers vertoefde om te buurten.

Dorpstraat

HOEVEN

7. Mooi is op deze foto, die ongeveer vanaf hetzelfde standpunt is genomen als de vorige, het verschil te zien in het dorpsinterieur dat je krijgt afhankelijk van het jaargetijde. De beslotenheid van de wanden komt meer tot uiting in de winter. In de huizen links woonden onder anderen K. Hak, loodgieter, en J. van Hooijdonk, gemeentesecretaris. Daamaast het huis van de weduwe Van de Rijt, Rechts zien we het huis van de gezusters Kouwenberg.

Dorpzicht

Hoeven

8. Op de foto wordt de dwarsstraat, de Bovenstraat, aangekondigd door de schuine plaatsing van de smederij van Wagenmakers. Rechts stond het gemeentehuis. Op debegane grond woonde veldwachter Dingenouts.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek