Hunsel in oude ansichten

Hunsel in oude ansichten

Auteur
:   Heemkundevereniging Hunsel
Gemeente
:   Hunsel
Provincie
:   Limburg
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-6332-3
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Hunsel in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Voorwoord

De Hunselse ansichten vormen in dit boek het centrale thema. Deze dorpsgezichten hebben in de loop van de tijd hun vorm gekregen van de mens en die in deze streek woonden, werkten en hun vrije tijd doorbrachten. Afwijkend van de meeste uitgayen uit deze reeks, die voornamelijk bestaan uit ansichten, is er bij .Hunsel in oude ansichten" voor gekozen om het verband tussen dorpsgezicht en dorpsbewoners duidelijk te maken. Het boekje begint dan ook met de mens, zowel individueel als in groepen. Daarna foto's van de beroepsuitoefening en vrijetijdsbesteding. Om via gebouwen bij de dorpsgezichten aan te komen. Na dit centrale thema leiden de foro's, in omgekeerde volgorde weer terug naar de individuele mens. Hoewel de foto's van voor 1940 dateren en de gemeente Hunsel in de huidige vorm pas in 1942 is ontstaan, zijn de foto's niet per dorpskern gerangschikt. Waarmee wordt benadrukt dat er thans sprake is van een hechte Hunselse gemeenschap. Een gemeenschap die ons bereidwillig terzijde stond bij het verkrijgen van de foto's en de daarbij behorende informatie. Bijzonder verdienstelijk hierbij was de inzet van Lei Wolters, zonder wiens medewerking deze klus niet was geklaard.

Hunselse historie

Hunsel is een landelijke gemeente, gelegen in Midden-Limburg, begrensd door het kanaal Wessem-Nederweert, de Napoleonsweg en de Belgische grens. Ruwweg varieert het grondgebied van circa acht km lengte bij circa vier km breedte. Het oppervlak van de gemeente bedraagt 3600 ha, waarvan ongeveer 2000 ha in gebruik is als landbouwgrond, vaak van hoge landschappelijke waarde. Binnen de gemeentegrenzen bevindt zich een bedrijventerrein met een regionale functie met een grootte van circa SO ha. Het aantal inwoners bedraagt thans ongeveer 6.000.

Op een basis van een grindpakket, afgezet door Rijn en Maas, is in verschillende lagen een dik pakket stuifzand gelegen. Dit werd door vegetatie vastgehouden waarbij zich op plaatsen met een slechte waterdoorlatende laag vennen met veenvorming ontwikkelden. Drie beken, die afwaterden van het Kempisch plateau, gaven mede vorm aan de glooiingen in het landschap. Menselijke activiteiten, vooral de kleinschalige landbouw en veeteelt, zorgden voor een verdere inrichting met heide, houtwallen, kampontginningen en esvorming. Lichte hoogteverschillen en kleinschalige akkers met weilanden, omzoomd door houtwallen, geven thans een bijzonder karakter aan het fraaie landschap. De beekdalen die dit landschap doorsnijden voeren langs historische woonkernen met vele monumenten, een rijk cultuurleven en een bloeiend verenigingsleven. Kortom, Hunsel is een gemeente voor de rustzoeker. Afwisselende natuur,

fraaie monumenten en een vriendelijke bevolking, zijn factoren die garant staan dat een bezoek aan deze attractieve gemeente meer dan de moeite waard is.

De huidige gemeente Hunsel is in de Tweede Wereldoorlog ontstaan. Per 1 juli 1942 werd de gemeente gevormd door sarnenvoeging van de voormalige gemeenten Hunsel (met de dorpen Ell, Haler en Hunsel), Ittervoort en Neeritter. Na de samenvoeging volgde een ontwikkeling van landbouwgemeenschap naar een forensengemeente. De korte ontstaansgeschiedenis van de diverse dorpskernen is als voIgt:

HunseI (huis bij 't moeras) is centraal gelegen in de gelijknamige gemeente. Deze kern herbergt ook het gemeentehuis. Rijke vondsten uit het stenen tijdperk, de Germaanse, KeItische en Romeinse perioden, tonen aan dat bewoning in deze streek ver terug gaat. In de tiende eeuw behoorde Hunsel tot de heerlijkheid Kessenich en maakte zo, samen met Neeritter en Thorn deel uit van de .Dric Eijgen". Deze heerlijkheden werden, na de Franse revolutie, bij Frankrijk ingelijfd en hielden op te bestaan. Op 31 augustus 1795 werd het grondgebied aan een nieuwe indeling onderworpen en werd Hunsel een zelfstandige gemeente. Ell (de plek waar de elzen staan) is de noordelijkste kern van de gemeente. Vanaf omstreeks het jaar 1000 tot aan de Franse revolutie, behoorde Ell tot het gebied van de Abdij van Thorn. Na opheffing van het vorstendom Thorn werd Ell opgenomen op het Departement van de Nedermaas en kwam op 20 oktober 1813 bij de gemeente Hunsel.

Haler (een hog ere plaats tussen de bossen) is de jongste kern van de gemeente Hunsel. Vanaf 1946, het jaar waarin de parochie

werd gesticht, kan men spreken van een aparte dorpsgemeenschap.

Ittervoort (doorwaadbare plaats aan de Itter) behoorde tot aan de Franse tijd tot het Vorstendom Thorn. Op 1 januari 1821

ging een deel van het voormalige grondgebied over naar de gemeente Hunsel en Grathem. Het restant bleef zelfstandig tot in 1942. De oude Romaanse parochiekerk, waarvan op het kerkhof nog een restant zichtbaar is, zou op de plaats hebben gestaan van een Romeinse tempel, opgericht ter ere van Juno.

Neeritter (benedenstrooms aan de Itter) is de meest historische kern die de gemeente rijk is. Tot aan de komst van de Fransen behoorde dit dorp onder het kathedraal-kapittel van St.-Larnbertus te Luik en was een van de zeven vrijdorpen van dit kapittel in het Land van Loon. In de twaalfde eeuw fungeerden de heren van Loon als voogd van Neeritter, een voogdij die kort daarna overging aan de graven van Horn. De vele monumenten die dit dorp telt verhalen van de rijke historie. Rond het driehoekig Frankisch dorpsplein groeide vanafhet jaar 1000 een kern met een prachtige kerk en monumentale woonhuizen en boerderijen. Dit Krekelbergplein is vernoemd naar de tekstdichter van het Limburgse volkslied, die in Neeritter is geboren. In Neeritter kwamen twee routes van de pelgrimsweg naar Santiago de Compostela bij elkaar. Het oude gasthuis, daterend van het begin van de 1 5e eeuw en opgebouwd in speklagen van mergel en baksteen, fungeerde als hospitium waar de doortrekkende pelgrims gastvrijheid genoten.

1 Vroeger werd de schapenwol gesponnen voor breigaren benodigd voor lijfgoederen, zoals sokken en borstrokken. Mevrouw van de Laar-Lemmens is hier aan het werk met spinnewiel op de Schoufsmolen in Ittervoort. Vroeger werd in de schouw een open vuur gestookt, waarboven de kookketel hing. Omstreeks 1925 waren deze open vuren grotendeels verdwenen en Hadden plaats gemaakt voor fornuizen en Belgische kachels. Naast het fornuis was een bakoven die tot 1959 werd gebruikt. Boven deze oven was een droogruimte. De plank, links naast de stoel, werd gebruikt om messen te slijpen.

2 Jacobus Verkennis - alias Boterhamme Kueb - bij Kinisterhof te Haler. Hij is op 4 november 1864 geboren te HunseL Na een 12-jarig huwelijk overleed zijn vrouw en hij begon in de omgeving te zwerven. Hij woonde toen in een bakhuis aan de Varenstraat en voorzag in zijn onderhoud door te bedelen. Met in zijn linkerhand een wandelstok en in zijn rechterhand een korf werd hij een bekende figuur in de omgeving. In deze korf stopte hij de boterharnmen en de vlaai, die hij kreeg toegestoken. In de omringende dorpen was hij onder verschillende namen bekend. In Hunsel was dit "Boterhamme Kueb", in Stramproy "Vlaaje Kueb" en in Thorn "Donder-

daag" , omdat hij altijd op die dagThorn bezocht. In februari 1942 is hij overgebracht naar Huize St. Joseph in Heel, waar hij op 22 februari 1944 overleed.

3 Rosalie Resler als krantenmeisje van de "Nieuwe Koerier". Rechts op de foto is de tribune te zien die voor de motorwegraces was opgebouwd. De kosten van opbouwbedroegen f 1.412,42. De lengte van het stratencircuit, dat via Hunsel en Haler terugvoerde naar Ell, bedroeg 9,22 km. DezeT.T. van Hunsel, georganiseerd door de motorclub Roermondia werd gehouden in mei 1938 en 1939. Gereden werd in de categorieen 125, 250, 350 en 500 cc op motoren van de merken B.M.W, D.K.W, Eysink, Triumph en Velocette.

4 Voor de oorlog waren in Ell, op diverse plaatsen, soldaten ingekwartierd. Deze foto is in 1939 genomen voor het woonhuis van de familie Sniekers, vlakbij de brug over het kanaal Wessem-Nederweert. De soldaten moesten deze brug bewaken en in geval van nood vernietigen, hetgeen op 10 mei 1940 gebeurde. Van links naar rechts staan hier: Jan van de Hoogen, Van Gelderen, ?, korporaal Peeters en Van Lochem. De vrolijke jongens die ook eens soldaatje mochten spelen zijn van links naar rechts: ?, Mathieu Palmen, Jan Nies en Harie Nies.

5 Dubbele bruiloft bij de familie Lamerigts in Santfort op 7 mei 1940, drie dagen voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De bruidegommen moesten, in verband met de algehele mobilisatie, de dag daarna in militaire dienst treden. De foto is genomen voor het ouderlijk huis van de familie Lamerigts, waar thans de E9-bar is. De kersverse echtelieden waren Christ Deneer uit Wessem met Gertruda Lamerigts en Marcoen van Bommel uit Sterksel met Helena Lamerigts. Het hele gezelschap ging voor de huwelijksinzegening te voet naar de kerk in Ittervoort.

6 De openbare lag ere school te Ittervoort in 1918. In dat jaar werden de twee schoollokalen en onderwijzerswoning gebouwd door aannemer Henderickx uit Grathem. Als leerkrachten werden benoemd de heer 1. Peeters uit Beegden en mevrouw E. Hoogenboom uit Putbraek. De eerste schooldag was op 1 juni 1918. Enkele maanden later kregen de leerlingen al noodgedwongen vakantie. Het gebouw werd gevorderd om de grate straom Belgische vluchtelingen te huisvesten. Op 1 6 augustus 1974 werd het gebouw in gebruik genomen als gemeenschapshuis. In 1995 werd het pand afgebraken en

werd op deze plaats de huidige seniorenhof gebouwd.

7 Schoolfoto uit Ittervoort in 1918 gemaakt door Foto Smeets in Maasbracht. Hier afgebeeld is een van de beide toto's die op dezelfde dag zijn genomen. Het totaal aantal leerlingen (56) werd zo onder de perelaar vereeuwigd. Op de bovenste rij staan van links naar rechts:

onderwijzer 1. Peters, Harrie Craemers, Willem Cuypers, Piet Parren, Nie Craemers, [aak Verlaak, Tjeu Langers, Jac Cuypers, Andreas Lamberigts en onderwijzeres 1. Hoogenboom. Op de middelste rij:

Dominicus Parren, Tjeu Walschot, Sjang Verlaek, Mathilda Cuypers, Truike Cuypers, Clara Rubens, Maria Rubens, Lena Verlaek, Tina Lamberigts, Tjeu Huyskens, Christ Cuypers,

Sjarel Vries en Harrie Lamberigts. Op de onderste rij: Mina Huyskens, Catharina Cuypers, Maria Reynen, Maria de Renett en Petronella Vries.

8 De slagerswinkel van huisslager Leeters aan de Bosstraat, een van de drie slagerijen die Neeritter rijk was. Op deze foto uit 1934 staat de familie Leeters-Segers voor de ingang van hun winkel. De vleeshouwers van Neeritter hadden in 1633 het privilege om op alle zaterdagen in Maaseik hun vlees te verkopen, "tot den klokkeslag van twaalf men" . Dit vanwege het feit dat de Neeritterse slagers tijdens een hevige pestepidemie de stad van levensmiddelen hadden voorzien.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek