Kamperland in oude ansichten deel 2

Kamperland in oude ansichten deel 2

Auteur
:   C. van Winkelen
Gemeente
:   Noord-Beveland
Provincie
:   Zeeland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4207-6
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Kamperland in oude ansichten deel 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

IN LEIDING

Kamperland.

Van verschillende p1aatsen in Zeeland zijn de eerste deeltjes "in oude ansichten" totaal uitverkocht. Het blijkt dat er in vele gevallen nog vee1 vraag naar deze boekjes bestaat. "Kamper1and in oude ansichten", samengesteld door de heer CPo Pols uit Zierikzee, is dan ook niet meer verkrijgbaar. Er waren echter nog zoveel oude kaarten en foto's, dat het volkomen verantwoord was om "Kamperland in oude ansichten" deel 2 sam en te stellen en te laten verschijnen. Het meest westelijk ge1egen dorp van het voonnalige eiland Noord-Beveland is Kamperland, waarvan de naam werd afge1eid van het in deze buurt gelegen oude dorp Campen. Wanneer we een oude landkaart van dit gebied onder ogen krijgen, dan zien we, dat dit gebied destijds bestond uit schorren en slikken, gescheiden door ondiepe watertjes. Van lieverlee slibden deze aaneen en uiteinde1ijk vormden deze schorren en slikken het voormalige eiland Noord-Beveland. Achtereenvo1gens werden de vo1gende polders aan het zeewater ontrukt en bedijkt. De nog aanwezige binnendijken herinneren ons nog aan deze bedijkingen. Hier volgen de namen van de diverse polders met de jaartallen van bedijking. De oudste polder is de Kamperlandpolder (1658). Vervolgens de Campensnieuwland Polder (1670), de Heer Jansz. Polder (1697), De Rip Polder (1713), de Maria Polder (1719), de Anna Friso Polder (1747), de Jacoba Polder (1769), de Sophia Polder (1775), de Soelekerke Polder (1818), de Onrust Polder (1846) en de Spiering Polder (1856). De totale kosten van de indijking van de Soelekerke Polder bedroegen f 153.514,34. De koo1zaadoogst van deze nieuwe polder bracht de kapitale som op van niet minder dan f 104.514,34, zodat een gedeelte van deze kosten kon worden vo1daan. Toen Noord-Beve1and nog een eiland was, waren de "veren" de enige mogelijkheid om dit gebied te bereiken. Voor

Kamperland was dit het veer Kamperland-Veere. Aan dit veer ontleent de Campveerse Toren in Veere zijn naam. Het Veerse Gat scheid de Noord-Beveland van Wa1cheren. Het veer Kamperland-Veere was tot 1961 de kortste verbinding met Walcheren. Ten gevolge van de verschillende bedijkingen werd het overzetveer verlegd in de richting van het Veerse Gat. In 1961 kreeg Noord-Beveland een uitstekende verbinding met Walcheren door de aanleg van de Veersedam. Ten oosten van Kortgene kwam een vaste verbinding met Zuid-Beveland tot stand en de Zeelandbrug verbindt dit gebied met Schouwen en Duiveland, zodat ten gevolge van diverse Deltawerken Noord-Beveland uit zijn iso1ement is verlost. Destijds bestonden er busdiensten, die de verbinding tussen de dorpen op dit voonnalige eiland onderhielden. Thans brengen de bussen van de A.M.Z. ons vanaf het station in Goes via de dam in de Zuidvliet of Zandkreek naar de gewenste plaatsen op Noord-Beveland, terwijl er ook een busdienst MiddelburgKamperland van de Stroomtram Walcheren (S.W.) be staat. Via een licht kronke1ende weg komen we met de bus van de A.M.Z. Kamperland binnen. Links staat een oude, monumentale boerderij en rechts ontwaren we een weelachtig watertje. Wanneer we in de Veerweg komen, domineren de twee torentjes van de hervormde en van de gerefonneerde kerk in dit Noordbeve1andse dorp. Toch zijn dit niet de enige kerken. Ondanks het feit dat Kamperland ongeveer zeventienhonderd inwoners telt, zijn er niet minder dan zeven verschillende kerkgenootschappen. Naast de twee reeds genoemde kerken zijn er bovendien nog de Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt, de Gerefonneerde Gemeente, waarvan het kerkgebouw aan de Veerweg in 1976 werd uitgebreid, de Oud-Gereformeerde Gemeente, de Pinkstergemeente, waarvan de leden echter elders woonachtig zijn en die indertijd de School met den Bijbel hebben aangekocht voor het houden van hun samen-

komsten, en in de zomer de Rooms-Katholieke Kerk. Ondanks de vrij grote verscheidenheid in dit kleine dorp, kan men het met elkaar goed vinden, zodat het goed wonen is, dank zij de goede voorzieningen.

Ook hier verdwenen de kleine winkeltjes om plaats te maken voor een drietal supermarkten aan de Veerweg. Het dorp heeft een vriendelijke bevolking, die erg hulpvaardig is. In het zomerseizoen komen er heel wat gasten hun vakantie doorbrengen. De recreatie is ook hier de laatste jaren op gang gekomen. Dat blijkt uit het feit, dat er tijdens het zornerseizoen ruim vijfduizend vakantiegasten dit dorp tijdelijk bevolken. Evenals op vele andere plaatsen in Zeeland, loopt ook in Kamperland de werkgelegenheid in de landbouw drastisch terug. Slechts een zeer klein gedeelte van de bevolking is nog in de landbouw werkzaam. Andere werkgelegenheden voor werkzoekenden uit dit dorp zijn bijvoorbeeld Pit Beton, het industriegebied aan het Sloe, Hoechst, Holland, Pechiney en "De Schelde" in Vlissingen.

Tijdens de Elizabethsvloed en de Sint-Felixvloed kwam het eiland Noord-Beveland onder water te staan. Omstreeks 1700 was er sprake van .Jiet Veer". De huisjes rond de haven vormden de oude kern. Woonde men op "het Veer" en liep men naar .Jret Dorp", dan was dat Wissekerke, waar men ook naar de kerk ging en waar tevens de begraafplaats lag. Daar Kamperland in de loop der jaren groter werd, werd de hervormde kerk in Wissenkerke uitgebreid met een u-vormige galerij ten behoeve van de kerkgangers uit Kamperland. De Hervormde Kerk in Kamperland is pas in het begin van deze eeuw gesticht. De eerste pastorie stond aan de Veerweg, tegenover het kantoor van de firma Schippers. De bewoners rond de haven hadden destijds een ander dialect dan de mensen die verderop in het dorp woonden, omdat zij contact hadden met personen van schepen, die goederen losten en

laadden en enige tijd "bleven hangen", teneinde groente, fruit en brandstoffen in te slaan. Het kerkhof in Kamperland werd pas in 1913 geopend. Voorheen werden de bewoners uit Kamperland in het naburige Wissenkerke ter aarde besteld. Burgemeester-dokter Helderman had hier een grote hand in, ten nadele van de Kamperlanders. De in 1860 aan de Veerweg gebouwde meestoof had oorspronkelijk de naam "De Vrijheid". De firma Schippers heeft dit gebouw aangekocht en geschikt gemaakt voor eigen bedrijf. Het woonhuis van de "droger" werd afgebroken en van dit materiaal werden op de kade vier huisjes gebouwd voor het personeel van de firma Schippers.

Kamperland behoort burgerlijk tot de gemeente Wissenkerke, waarvan P. Wisse de burgemeester is.

Geersdijk.

Tussen Kamperland en Kortgene ligt het dorpje Geersdijk, dat evenals het eerste dorp deel uitmaakt van de gemeente Wissenkerke. Het ligt in de Geersdijk Polder, die in 1668 werd ingedijkt. Ten oosten van deze polder ligt de Willempolder, die in 1771 aan het zeewater werd ontrukt. De opzet was destijds om van Geersdijk een groot dorp te maken met een vierkant plein, doch dit is niet gerealiseerd. Het is een klein dorp gebleven met ongeveer driehonderd inwoners. Er stonden twee kerken, namelijk de hervormde en de gereformeerde kerk, die respectievelijk honderd en honderd vijftig zitplaatsen hadden. De oude hervormde kerk werd afgebroken en de oude gereformeerde kerk verloor tijdens een augustusstorm haar torentje. Thans doet dit gebouw dienst als pakhuis. Evenals het Zuidbevelandse Ellewoutsdijk, heeft ook het Noordbevelandse Geersdijk een ambachtsheer in de persoon van dr. M. Barkeij Wolf van Geersdijk. Het adres van deze geachte en geziene ambachtsheer is Van Eijklaan 231,

flatgebouw "De Bremhorst" in Bilthoven. Hij had destijds een erfpacht op een groot huis in Geersdijk. Dit huis werd verkocht en de opbrengst hiervan werd geschonken aan de gemeenschap Geersdijk en verdeeld onder vier verenigingen, te weten de Nederlandse Christelijke Vrouwenbond, de jeugdverenigingen, de Oranjevereniging en de Bejaardensoos. Geersdijk beschikt over een mooi dorpshuis, "Het Drentehuis" geheten, waarin diverse activiteiten en samenkomsten worden gehouden.

Zoals op het kaartje staat aangegeven, bestonden er destijds in Geersdijk twee meestoven. Ook hier was de landbouw het hoofdmiddel van bestaan. De landbouwprodukten werden via het haventje verscheept. In de loop der jaren zijn de meestoven "De Hoop" en "De Roos" en ook de smederij uit het dorpsbeeld van Geersdijk verdwenen. Wat de Hervormde Kerk betreft behoort Geersdijk kerkelijk tot Wissenkerke; beide dorpskernen hebben volgens het Kerkelijk Handboek van Van Alphen duizend zevenenveertig leden, terwijl de Gereformeerde Kerk tweeennegentig leden telt en is gecombineerd met Colijnsplaat en Wissenkerke. Beide kerkgenootschappen beschikken over twee nieuwe kerkgebouwen. Bij de Hervormde Gemeente was de heer L Kraak uit Wolphaartsdijk vele jaren hulpprediker. De Gereformeerde Kerk had destijds een eigen predikant in de persoon van ds. H. L van Aller.

Ten slotte willen we alle bij de fotoverantwoording vermelde personen hartelijk danken voor het afstaan van en de informatie over de geleende kaarten en/of foto's. In het bijzonder een woord van hartelijke dank aan mevrouw D.J. BuijzeHeijboer uit Kamperland, mevrouw J.c. Kramer-Schippers en de heer AM. Kramer Jacszn., beiden uit Wissenkerke.

Wij nemen u thans mee naar het oude Kamperland en het oude Geersdijk en wensen u niet aileen veel lees- maar ook veel kijkgenot,

FOTOVERANTWOORDING

Mevrouw D.J. Buijze-Heijboer, Kamperland: voorplaatje, 1, 3, 5, 9, 11, 16, 23, 26, 33, 35,42,43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 51 en 56.

AM. Kramer Jacszn., Wissenkerke: 2, 6, 10, 13, 20, 25, 28 en 59.

Mevrouw M.S. Kramer-Schippers, Wissenkerke: 4a, 8,.12, 14, 24,27, 52b en 67.

Mevrouw LC. Klop-Steendijk, Kortgene: 4b. W.P. Verhulst, Kamperland: 7 en 66.

Mevrouw LM. de Ridder-van der Weele, Kamper1and: 9, 50 en 52a.

M.P. Kouwer, Kamper1and: 15, 16 en 63.

D. Flipse, Kamperland: 17,19,54,60, 61aen 74. Archiefvan de samensteller: 18 en 32.

I. Tange, Kamperland: 20, 29 en 30.

c.P. Pols, Zierikzee: 21, 61 b en 70b.

N.L. van Dalsen, Leiden: 22b, 31,55 en 57.

Mevrouw M. Luik-Reijnhoudt, Kamperland: 34,38 en 62. I.A Lamain, Kamperland: 36, 39 en 64.

Mevrouw S.M.C. Elenbaas-Schippers, Domburg: 37. Mevrouw A T. de Pree, Colijnsp1aat: 40 en 41.

Mevrouw M. Tomeij-van Winke1en, Leeuwarden: 53 en 68. J. de Ruiter, Kloetinge: 58 en 65.

L. Kraak, Wolphaartsdijk: 69.

C. Kastelein, Geersdijk: 70a en 71b. J. Kastelein, Geersdijk: 71a.

Mevrouw M. Reinhoudt-Vredestein, Wissenkerke: 72 en 73.

PRO'"I="CII'~ ZI':t.:L.A;"1D.

- -- --- -'

GE~EE:,(TE WJSSEJ.:F,:RKfo:.

Een kaartje van de gerneente Wissenkerke. Het grondgebied bestond destijds uit 4393 bunders, terwijl dit dorp toen 2800 inwoners telde.

Kamperland - Haven

1. We beginnen onze rondgang door het oude Karnperland bij de haven, die een van de toegangspoorten was van het voormalige eiland Noord-Beveland. Vroeger kon het in deze haven dan ook erg druk zijn, De landbouwprodukten, zoals aardappelen, vias en stro, werden immers per schip naar hun bestemming vervoerd. Men voer toen zogenaarnd nog "op de zeilen", Op de achtergrond zien we cafe "Havenzicht" van vrouw Verburg en het cafe van Bram Bakker of, zoals men in Karnperland zei: "het bier-nus". In de zomer kan het hier momenteel een gezellige drukte zijn in verband met de steeds toenemende recreatie.

2. We kijken hier in de haven van Kamperland met links een zeilschip en rechts de motorboot van de firma Schippers, handel in granen. Op deze foto zien we onder anderen Krijn en Marinus Schippers, die beiden behoorden tot de in Kamperland zeer bekende firma Schippers. Op de achtergrond ontwaren we onder andere het cafe van vrouw Verburg met de zogenaamde "klapbank", waarop de oudjes het dorpsnieuws met elkaar bespraken. De heer Verburg was cafehouder en tevens slager. In de maand november hadden de huisslachtingen plaats, zodat de heer Verburg het dan erg druk had. Als bijzonderheid kunnen we onder dit plaatje nog meedelen, dat destijds op het Havenplein een erfpacht rustte, die in de jaren zestig door de gemeente Wissenkerke werd afgekocht!

~

i

.

?

Haveuzicht.

3. Nog een oud leuk plaatje van de Kamperlandse haven met op de achtergrond links de Spuidijk en vervolgens naar rechts de Westhavendijk met het cafe van vrouw Verburg, cafe "Nimrod" van M. van Splunter en het "bierhuis" van Bram Bakker. De haven van Kamperland was destijds een van de toegangspoorten van het voormalige eiland Noord-Beveland. De ouderen uit Kamperland zullen zich de veerdienst Kamperland-Veere nog wel herinneren. Wanneer men naar de overkant wilde, moest men een mand hijsen, ten teken dat de veerman een of meerdere passagiers moest overzetten. Bij de overtocht naar Veere had men een prachtig gezicht op dit oude stadje. Wanneer bij harde wind de molenaar van de Veerse molen "De Koe" zogenaamd "zeil moest minderen", mocht de veerman dubbel tarief rekenen! Of dit ook vaak voorkwam, vermeldt de geschiedenis met! Wanneer men naar het bootje moest, gebeurde het vaak dat het daar op de haven erg slikkerig was. Men deed hele oude schoen en aan om deze, wanneer men op de overzetboot was, te verwisselen voor schone schoenen.

2J96

4. Boven: niet alleen de dijken op Noord-Beveland moeten worden onderhouden, ook de sluizen vergen zo nu en dan een onderhoudsbeurt. We zien hier een opname van de herstelwerkzaamheden aan de sluis in de Heerjans Polder, onder Kamperland, die in 1913 plaatshadden. Op de voorgrond kijkt de in Kamperland aIom bekende timmerman en aannemer Abraham van Hee ons aan. In Kamperland sprak men van de Heer Janssluis, die in de onmiddellijke nabijheid van de haven lag. De namen van de leden van het personeel van aannemer Van Hee, die we hier op de foto aan het werk zien, kon men ons helaas niet meedelen. De vroegere Achterweg in Kamperland is genoemd naar deze bekende persoonlijkheid uit dit Noordbevelandse dorp en heet thans de A. van Heestraat, die de herinnering aan deze bekende timmerman levend houdt. Onder: een opname van de op 1 maart 1930 gehouden zogenaamde "koopdag" op de boerderij "De Korenschoof", gelegen in de Soelekerke Polder te Kamperland. De eigenaar van deze kapitaIe boerderij was burgemeester Frieswijk uit Doornspijk op de Veluwe. De pachter was landbouwer Leen Leendertse. Na deze verkoping kwam Abraham Steendijk er wonen. Thans woont zijn kleinzoon Abraham Steendijk op deze boerderij. Let vooraI op de oude vorm van het boerenwoonhuis. De lange boerenschuur staat er bijna helemaaI op. AIleen het wagenhuis kan men niet zien. Voor een dergelijke koopdag bestond er meestal een grote belangstelling.

Spui-dijk. Kamperland.

5. Een leuk tafereeltje op de Spuidijk (nu de Westhavendijk) in Kamperland. Voor de sehoenwinkel van M. Bustraan kijken ons, van links naar reehts, aan: Kaatje Leendertse (dienstbode bij bakker Abraham Buijze), Reintje Bustraan en sehoenmaker M. Bustraan. Verder poseren: Arjaan (Adriaan) Versluis (de kneeht van bakker Abraham Buijze) en vrouw Buijze met de kinderen Ko en Betje. Reehts op de weg zien we Kees en Wim Zwemer. Het huisje met het raampje in de zijgevel is in de loop der jaren afgebroken in verband met de verbreding van de "gevaarlijke hoek". In Kamperland sprak men vroeger van "den hoek van Buus" en "den diek van Heijboer".

6. Tijdens de bietencampagne in het najaar kon het bij de Kamperlandse haven een gezellige drukte zijn. De bieten werden door een met twee paarden bespannen boerenwagen van het land naar de haven gebracht, waar ze met een zogenaamde riek (een vork met vier of zes tanden) in een kruiwagen werden gedeponeerd. Daarna reed men deze over de loopplank en werden ze in het aan de kant liggende zeilschip gelost. Vooral bij regenachtig weer kon het daar erg slikkerig zijn. Het vervoer van de suikerbieten is in de loop der jaren wel veranderd. Per as worden de bieten nu direct van het land naar de desbetreffende suikerfabrieken vervoerd.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek