Kent u ze nog... de Bunschoters en Spakenburgers

Kent u ze nog... de Bunschoters en Spakenburgers

Auteur
:   J. Koelewijn
Gemeente
:   Bunschoten
Provincie
:   Utrecht
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4239-7
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Kent u ze nog... de Bunschoters en Spakenburgers'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

door

J. Koelewijn

Europese Bibliotheek - Zaltbommel MCMLXXII

W~OEN

OEKJE

ISBNlO: 90 288 4239 x ISBN13: 978 90 288 4239 7

© 1972 Europese Bib1iotheek - Zaltbomme1

© 2009 Reproductie van de oorspronke1ijke druk uit 1972

Niets uit deze uitgave mag worden vervee1voudigd en/of openbaar gemaakt door midde1 van druk, fotokopie, microfihn of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schrifte1ijke toestemming van de uitgever.

Europese Bib1iotheek Postbus 49

5300 AA Zaltbomme1 te1efoon: 0418 513144 fax: 0418 515515

e-mail: pub1isher@eurobib.n1

INLEIDING

Hebt u er ook nog zo een, zo'n ouderwets portret-album: een dik opbollende, roodfluwelen band, (wilt U liever blauw of geel of groen, akkoord! ), een metalen wapenplaat, althans iets van dien aard op de omslag, een ijzeren of koperen sluiting. Alles solide, zwaar en degelijk. En de vulling navenant: dikke, kartonnen bladen, aan beide zijden met vier' "raampjes" waarin de harde zes-bijtien portretjes met zilveren firmanaam konden worden ingeschoven, voorzichtig en keurig, vier op een blad. Steeds maar buste-fotootjes, soms he le mannetjes en vrouwtjes, de elleboog geleund op een "altaartje", de rnannetjes extra het ene been over het andere geslagen.

Bij enkele bijzondere gelegenheden was de speciale gunst .het album kijken. En maar kijken en maar vragen, tot je ze allen kende: die broers, zusters, vrienden en vriendinnen uit vaders en moeders jeugd en ver voorbije jonge jaren, die oudjes uit de vroegere generaties, vreemd uitgedost veelal. J e kinderen vinden het rare ding onder in een kast en leggen het na een ongemteresseerd even-door-bladeren als een muf riekend stuk antiek weer snel in z'n hoekje. Als zovele jaren ligt het weer te wachten op de enige jaarlijkse afwisseling, de schoonmaak. Of...kleinkinderen, achterkleinkinderen moeten het ding met bizarre verwanten uit de vorige eeuw als curiositeit redden van zijn roemloze eindbestemming na korter of langer tijd: ... de vuinisbelt.

Doch, die nakomelingen zijn er thans! Zelfs zoveel, dat de Europese Bibliotheek te Zaltbommel een serie durft opzetten: "Kent U ze nog ... " en dan volgt de inwonernaam: "de Bommelaars", "de Alkmaarders", "de Bunschoters" enzovoort. Dit wordt dan ook zulk een portret-album. En legt men dat nu 66k niet opzij, misschien na even hoofdschuddend inzien? Blijkbaar niet!

Anders stak een uitgever daar geen geld in. Die uitgeverij ontdekte bij het verschijnen van de deeltjes "in oude ansichten", dat de waardering voor plekjes en situaties, verdwenen hoekjes en beroepen werd overtroffen door de aandacht voor de cpa's en oma's. Een tijdverschijnsel? Zeer zeker! Niet alleen, dat inderdaad de mens op overdreven wijze in het middelpunt is gekomen, die aandacht strekt zich in vele opzichten zelfs uit naar het verleden. ABe modernigheid, altijd maar weer nieuwerwetsigheden, het verveelt 66k. De teruggreep naar het vroegere heeft ons in tal van opzichten stevig te pakken. Al of niet gevarieerd, zien we in duizend dingen het vroegere terug. Zo ook hier, in het boek dat u in handen hebt: een foro-album in wezen, ook eentonig in de alsmaar verschijnende mannetjes en vrouwtjes groot en klein. Maar...met enkele aanzienlijke verschillen en daardoor "boeiender" naar we vanzelfsprekend hopen. Ten eerste treft u veel kinderen, een immer boeiend onderwerp, temeer wanneer het de eigen persoon betreft dan wel van familieleden of kennissen. Verder komen de figuren voor in een of andere functie en maar zelden als portret-pose alleen, Ten derde is de verklaring, de toelichting, de naamsaanduiding erbij,

Ja, die naamsaanduiding! WeI het zwakke punt hier en daar. Lang niet elke "gezochte" was te achterhalen. Een aantal hi at en moest helaas overblijven, ABe assistentie, hoe hooglijk ook gewaardeerd, was niet steeds volledig betrouwbaar, zoals nu en dan mij al moest blijken en nog wel zal blijken. Hoewel men zelf de meeste person en kent, hulp blijft onmisbaar, omdat er meestentijds geen .xrverlevenden" en getuigen meer beschikbaar zijn. Ook blijkt de afbeelding onbekend, onduidelijk, het herkennen onmogelijk door de toestand van het materiaal. Drie, vier, in een enkel geval nog meer bezoeken, of liever pogingen tot een bezoek, vragen meer tijd dan voorhanden is. Immers, een uitgever wil dat een auteur zich houdt aan de afgesproken tijd. Zo was medewerking niet steeds mogelijk, een doodenkele keer maar negatief. Echter ruimschoots goed-

gemaakt door de weer eruit springende liefhebbers, vooral B. Zwaan en de gebroeders J. en W. Beekhuis.

Over die naamsaanduiding het volgende. De gelijkheid van namen in onze gemeente, Koelewijn, De Graaf, Van de Groep. Duijst, enzovoort, vormt voor de meesten een doolhof, waaruit zonder draad van Ariadne niet is vandaan te komen. Schrijver dezes heeft geprobeerd die Ariadne te zijn en gebruik te maken van de draad die bestaat uit het aanwenden van v66rnamen, toegevoegde vadernamen als Jaczn., Hbzn., Wtzn., alsook Wdr., Gbdr. en ook uit het aangeven van de latere woonplaats of het beroep. Voor de vanouds gevestigde inwoners baat dit middel zeer zeker. Voor de ingekomenen der laatste jaren echter even zeker niet. Daaronder zijn er verscheidenen die, geinteresseerd in hun nieuwe woongemeente op allerlei wijze trachten kennis op te doen van hun woonplaats van hun mede-inwoners en zo "ingang" te verkrijgen en thuis te raken. Een zeer juiste methode is immers, de mensen in hun familieverhoudingen te leren kennen. Maar...dat is voor onze dorpen echt weI een ingewikkelde materie. Voor eizen zebruik zou een sterk vereenvoudigende manier kunnen worden aan bevolen, namelijk het hanteren van bijnarnen, waaraan

onze samenleving nog zeer rijk is en vroeger was. Doch wat helpt zulks de "new-comer"? En bovendien: niet elk is voor zich van dit gebruik gediend. Immers, geef de grens eens aan tussen de waarde van de bijnaam en die van de scheldnaam, zoals de drager dit persoonlijk beoordeelt. Hoe goed de onderscheiding zou zijn, die weg is slechts toelaatbaar in "eigen" kring en niet in een publikatie.

Toch spreek ik de hoop uit dat ook nu weer velen met echte interesse die opgerakelde figuren, feiten en namen zullen doorbladeren en nagaan, ja uitpuzzelen af en toe. Persoonlijk acht ik het altijd een goed teken voor een bevolking, wanneer die haar band met en waardering voor zijn .vaad'ren" niet op de gemeentelijke stortplaats heeft gedeponeerd.

I. Voor het woonhuis van (nu) W. Blokhuis Rzn., destijds van Pau Dijkhuizen, naast de oude school te Spakenburg. Foto van ongeveer 1908 met leerlingen uit de geboortejaren 1896 tot 1902. Personeel der school: links P. Koelewijn Hzn. en rechts St. Hopman Tzn. De kinderen op de eerste rij zijn: Willempje Koelewijn (mevrouw W. van Rossum), haar zus Grietje (later Ommen), Teuntje de Graaf (vrouw van J. v.d. Groep), H. de Harder (vrouw van D. Koelewijn), Mengsje Huijgen Wtdr., Trientje Koppe, Gerritje Duijst (vrouw van A. Veldhuizen) en Hendrikje de Graaf (vrouw van A. v.d. Goot). Tweede rij: Jaap de Graaf Hbzn. Jaap Koelewijn Pzn. Peter Koops Ezn. Roelof Muijs Gzn (jong overleden), Klaas de Graaf Jaczn., Cornelis Duijst Jaczn., Willem Meester Stzn., Jan Blokhuis Wzn. Gijs de Graaf Kzn. Arie Koppe en Steven Koops Kzn. Derde rij:

Marretje de Graaf Kdr. (overleden in Amersfoort), Geertje Muijs Gdr., Heintje Korlaar Kdr. (vrouw van J. Heijnen), Geertje de Graaf Kdr. (vrouw van A. Ruizendaal), Grietje de Graaf (vrouw van Teunis Koelewijn), Maria Koelewijn Wtdr., (vrouw van P. van Diermen Hszn.) en haar zus Willernijntje. Voorste rij: Peter Koe1ewijn Pzn., drie gezusters: Geertje, Liesje en Willernijntje Hartog Wdr., (later Veenendaa1), Aart de Harder Jzn., Wijmpje de Jong Hbdrs., Maria Blokhuis Wdr. en Dirk Duijst Wtzn.

2. Ben erg ouderwets groepje in een verdwenen hoekje. Waar reehts de boom staat, kwam later de kapsalon van de gebroeders Koelewijn aan de Broerswetering, toen nog eeht een afwatering. Thans is alles daar weggebroken en verrijst er het gesaneerde deel van bouwplan Broerswetering I. Het zal ongeveer 1900 zijn. Links zit Wijmpje de Graaf Wtdr., vrouw van Willem Blokhuis Hszn. ("dikke Willem "), met haar dochtertjes Trijntje en Wijmpje , beiden- de laatste in 1914 en de eerstgenoemde in 1 920-gehuwd met Klaas Ruizendaal Jzn. (Wijrnpje was namelijk in 1915 overleden). Verder ziet u Machteltje Blokhuis, de vrouw van Klaas de Harder, met haar kinderen Hendrikus (op de arm) en Francijntje (vrouw van Willem de Graaf Lzn., jaren1ang koster van de christelijke gereformeerde kerk). Rechts staat Geertje Koe1ewijn Wdr. met zoontje Willem en naar links, met stoeltje, zoontje Peter. Haar man was Johannes Blokhuis.

3. Aan de Eemdijk omstreeks 1895. A1s de 1ezer en kijker nu op de plaats van de fotograaf zouden staan, zouden zij rechts van zich de christelijk gereformeerde kerk hebben, die daar in 1932 gereed kwam. Het boerderijtje (midden) was toentertijd bewoond door Harmen Malenstein met Willempje Snapper. Thans woont zijn 200n Teus Malenstein er. Achter dit huis staat de stal van Aalbert Veldhuizen en Trijntje Nagel. Later werd door hun 200n Aalbert het woongedeelte naar voren gebracht. De person en op de voorgrond zijn Jan Bast met links (voor 6ns) zijn zoontje J an (later Dorpsstraat 98) en rechts het dochtertje Elbertje, de vrouw van Evert ter Beek Gzn. Veenestraat 51. Het gezin verhuisde een aantal jaren nadien naar de Bontepoort.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek