Kent u ze nog... de Heemstedenaren

Kent u ze nog... de Heemstedenaren

Auteur
:   A. Kramer
Gemeente
:   Heemstede
Provincie
:   Noord-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-1345-8
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Kent u ze nog... de Heemstedenaren'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

INLEIDING

Het bladeren in een fotoalbum, zeker wanneer dit van oude datum is, vormt een altijd weer boeiende bezigheid. Men ziet zijn familie en zichzelf terug in beelden uit een tijd die alweer zó ver achter ons ligt dat vaak alleen de foto het middel vormt om de gedachte hieraan levendig te houden. Het fotoalbum bevat vaak meer dan alleen familiebeelden. Er kunnen ook foto's bij zijn van een vereniging waarvan men lid was, van de schoolklas, er kunnen dorpstafereeltjes in voorkomen, een plaatje van een jubilaris of een op het werk genomen kiekje.

De samenstelling van dit boek had als oogmerk de herinneringen aan vroeger te bewaren. Het toont foto's van mensen in het Heemstede van toen en wel uit het tijdperk dat liep van het einde van de vorige eeuw tot circa 1940. Er is heel wat speurwerk aan te pas gekomen. Het ging er immers vooral om de namen van de op de foto's afgebeelde personen te achterhalen --- het zijn er vele honderden - een verre van eenvoudige opgave, die ik zonder de hulp van anderen moeilijk had kunnen volbrengen. Boeiend waren de gesprekken die ik met mijn zegslieden mocht hebben. En er viel bij deze gesprekken niet aan te ontkomen: de klok werd weer teruggedraaid naar de tijd toen het aangezicht van Heemstede zo heel anders was dan nu. Een rustig dorp, grotendeels nog onbebouwd, met veel natuurschoon, grazend vee en vergezichten op de bloeiende bollenvelden. Gelukkig zijn er de foto's die het verleden aan de vergetelheid hebben ontrukt en menige lezer en lezeres zal in 'dit boekje zichzelf, een familielid, vriend of kennis van vroeger terug vinden. Met de grootst mogelijke nauwkeurigheid is er naar gestreefd de personen in dit album bij hun juiste naam te noemen, ook al ben ik mij ervan bewust dat vergissingen mogelijk zijn. Veel dank ben ik verschuldigd aan hen die mij, of door het in bruikleen afstaan van foto's, of door het geven van informaties, hun medewerking hebben verleend. Een bijzonder woord van dank richt ik aan de gemeente Heemstede, met name aan de heer H. Smit, die uit de gemeentelijke archieven een rijke collectie foto's afstond. In deze dank wil ik mede betrekken de heer Q. van der Peijl - welk een geheugen op achtentachtigjarige leeftijd! - en zijn dochter Leny, de heer G. Neeskens, alsmede oud-gemeentesecretaris A. van Wingerde en zijn echtgenote, die mij bij het verstrekken van foto's en informatie zeer ten dienste zijn geweest.

1. Kent u ze nog ... de Heemstedenaren? Daar gaan we dan met onze foto-galerij, die als openingsplaat een onvervalst dorpstafereeltje in beeld brengt uit de tijd dat fotografen van dorp tot dorp trokken en op goed geluk bij de mensen aanschelden met de vraag: "Wilt u misschien op de kiek? " Het bezit van een camera was toen nog een ongekende weelde en de reizende fotografen deden dan ook goede zaken. Op een mooie zondag was de belangstelling groot. We zien het vanouds bekende café "De Kastanjeboom" op de hoek van Binnenweg en Kastanjelaan. Eigenaar Arie Verdonschot staat naast zijn fiets met op het zadel Arie junior. Deze laatste begon later in het pand naast het café een rijwielzaak en had hier ook veertig jaar een taxibedrijf. We zien verder links van de heer Verdonschot zijn broer Bert en in de man met de bolhoed zullen oud-Heemstedenaren Dirk de Klerk herkennen, bijgenaamd "steile Dirk". Bij de deur van het café staat Kees Verdonschot en naast hem broer Jan met kind op de arm. Nog meer naar links de heer Gerrit van Bakel met zijn kroost. Van Bakel had een stoffeerderij in het pand naast het café. Ook was hij bekend als begrafenisondernemer. Te midden van zijn kinderschare staan, in donkere jurkjes met witte bies, Mientje en Stientje Verdonschot, dochtertjes van de caféhouder. Rechts op de foto ook nog wat bekende figuren uit het dorpsleven. De jongen zittend op de kar is Harke de Jong, die zondags met zijn wagentje melk rondbracht, voor zes cent per liter. Helemaal links bij dit groepje zien we Co Bos, later van beroep humorist en muzikant. De vrouw rechts is vrouw Van Tol, ook al geen onbekende, die hoewel wonende aan het Res Novaplein, van de komst van de fotograaf moet hebben gehoord. Van café "De Kastanjeboom", hier gefotografeerd vóór de verbouwing, is niets meer terug te vinden. Het pand werd met de grond gelijk gemaakt en op die plaats staat nu de nieuwe rijwielzaak van de zoon van voornoemde Arie Verdonschot junior. De naam leeft echter nog voort in het cafébedrijf, gevestigd aan de Binnenweg/hoek Lindelaan, waar vroeger kantoorboekhandel Van Eyk was gevestigd.

2. Van oudsher is Heemstede bekend om zijn blekerijen, die men hier reeds in de zestiende eeuw aantrof en welke door de eeuwen heen voor vele ingezetenen een bron van inkomsten vormden. Er is een tijd geweest dat Heemstede zo'n veertig blekersbedrijven telde. Daar zijn er maar weinig van overgebleven. Aan de Blekersvaart zien we alleen nog de wasserijen van Beelen, Peeperkorn en Van Houten. Aan de Raadhuisstraat is er dan nog wasserij ,,'tRaadhuis" van L. van der Weiden. Van veertig naar vier, ziedaar het restant van wat hier eens zo'n belangrijke industrie was. Vooral in Amsterdam woonden tal van goede klanten en het was schipper Jan Huijg, die daar ook weer een broodwinning aan had. De was werd per vlet opgehaald van de blekerijen en vervolgens in de haven overgeladen op het motorschip voor het vervoer naar en van de hoofdstad. Ziekenhuizen, tehuizen voor ouden van dagen en allerlei andere inrichtingen, maar ook de deftige bewoners van de grachtenhuizen vormden de clientèle van de Heemsteedse blekersbedrijven. die met Amsterdam inderdaad goede zaken deden. Schipper Jan Huijg, wiens bedrijf in 1805 door zijn overgrootvader Pieter Huijg was opgericht, kon hier over meepraten. In 1926 deed Huijg zijn schepen aan de kant en schakelde over op auto's, een onvermijdelijke ontwikkeling, doch waarmee weer een stukje romantiek verloren ging. In 1934 werd de zaak overgenomen door een ander vrachtbedrijf', dat het echter niet kon bolwerken en enkele jaren later voorgoed van het toneel verdween. De foto is uit begin van deze eeuwen werd genomen bij wasserij Breed, waar knechten bezig zijn met het inladen van het wasgoed. De man aan de vaarboom is Dirk Slot. Wasserij Breed bestaat allang niet meer. In het aloude pand is thans een chemische industrie gevestigd.

3. De geschiedenis van wasserij Beelen gaat terug tot 1754. Het bedrijf werd opgericht door ene burger Harmse, die een stuk grond in erfpacht nam van vrouwe Agatha van Startigeveld. Later ging de zaak in handen over van een zekere Jan Niesten en met een van diens dochters - Anna Eufemia genaamd - trouwde J oannes Beelen, vader van de heer J oannes Antonius Cornelis Beelen, die met zijn broers Cornelis, Antonius Johannes en Jozef Johannes Antonius de zaak tot grote bloei bracht en het bedrijf in 1970 overdroeg aan weer een jongere generatie Beelen. Deze foto van de familie Beelen met personeel dateert van het einde van de vorige eeuw. Verschillende gezichten waren niet meer thuis te brengen. Op de eerste rij van links naar rechts herkennen we Geert Zwam, Marie van Looij, Trijn Stroet, Trui van Honschoten en vrouw Van der Hulst. Tweede van links op de middelste rij is Fem Zwart en daarnaast zitten J oannes Beelen met op zijn arm de oudste dochter Anna Maria en zijn vrouw Johanne Beelen-Van der Weiden. Van de vrouwen op de bovenste rij zijn de namen onbekend. Zevende van links is Tinus Hooreman en verder zien we Jan Beelen (achterneef van de eigenaar), Klaas van Velsen en Arie Stolvoort. Naast de mand met wasgoed ziet men een burrie. Het voorwerp helemaal rechts op de foto is een losstok, die gebruikt werd om het goed uit de stampkuip te halen. Het voorwerp dat Tinus Hooreman vasthoudt is een houten hark, waarmee de overblijvende kleine stukken wasgoed uit de stampkuip werden opgevist. Het bedrijf ging enige tijd geleden een fusie aan en werd overgeplaatst naar Alkmaar, waardoor aan een brok blekershistorie van 225 jaar een einde kwam.

4. Ook wasserij Van Houten kan terugzien op een lange geschiedenis. Opgericht in 1792 is het bedrijf steeds van vader op zoon overgegaan, een traditie die tot op de dag van vandaag bewaard is gebleven. Deze familiefoto werd gemaakt in 1898 ter gelegenheid van het koperen huwelijksfeest van het echtpaar J.H.M. van Houten-Rotteveel dat met dertien kinderen werd gezegend. Vier zoons werden priester, wat ten tijde van de kinderrijke gezinnen en de vele priesterroepingen niet tot de zeldzaamheden behoorde. De heer Van Houten genoot niet alleen aanzien als bleker, maar maakte ook deel uit van het gemeentebestuur. Hij was vele jaren wethouder en als zodanig trad hij ook op als loco-burgemeester. Op de foto poseren Annie van Houten en mevrouw Van Houten met op haar schoot Antoon. Verder zien we Piet, Harry (een van de zoons die later priester werden), de heer Van Houten en zijn dochter Jo.

5. Op deze fraaie statiefoto uit 1905 zien we de kinderen van het echtpaar Cornelis Peeperkorn en Cornelia Peeperkorn-Huijg, Ook de Peeperkorns behoren tot een oud Heemsteeds geslacht, waarvan Jan Peeperkorn in 1827 eigenaar werd van de wasserij, in 1784 door Huub van Eyck gesticht. Steeds ging het bedrijf van vader op zoon. Na Jan kwam Hendrik aan het bewind, vervolgens Bertus, die werd opgevolgd door zijn zoons Piet en Co. De laatste directeuren voor de opheffing van het bedrijf enkele jaren geleden waren de heren Bert en Co Peeperkorn. Het gezin van Cornelis Peeperkorn telde twaalf kinderen. Er staan er tien op de foto, twee zouden nog worden geboren. Voorste rij: Leo, Annie, Truus en Jan. Achterste rij: Bert, Piet, Hendrik, Aly, Co en Rie. De hierop afgebeeld staande Jan Peeperkorn werkte in de oorlog als pater jezuïet in een hospitaal in de door de Duitsers bezette Russische stad Minsk, waar hij waarschijnlijk is omgekomen want nooit heeft men meer iets van hem gehoord. Er werden nasporingen gedaan door de familie en het Rode Kruis, helaas zonder resultaat.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek