Kent u ze nog... de Wolvegasters

Kent u ze nog... de Wolvegasters

Auteur
:   J. de Boer
Gemeente
:   Weststellingwerf
Provincie
:   Fryslân / Friesland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-0166-0
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Kent u ze nog... de Wolvegasters'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

In 1971 mocht ik een boekje samenstellen onder de titel: "Wolvega in oude ansichten". Een boekje dat een goede ontvangst heeft gehad. Van de toen gemaakte oplage zijn nog enkele exemplaren bij sommige boekhandelaren verkrijgbaar. "Wolvega in oude ansichten" gaf in hoofdzaak beelden van ons dorp zoals dat er vijftig tot tachtig jaar geleden nog uitzag. Herkenning van deze dorps beelden was voor de oude bewoners niet zo moeilijk, maar de jonge generatie keek er toch wel even vreemd tegen aan.

Dit boekje: "Kent u ze nog... de Wolvegasters" voert ons ook terug naar een tijd die allang achter ons ligt, en roept evenzeer herinneringen op aan vroeger, maar nu op een ander terrein. We hopen nu door foto's van onderscheidene groepen en personen, op het terrein van sport, zang en muziek, foto's van vroegere schoolklassen, enzovoort uw belangstelling te wekken voor deze ver achter ons liggende tijd, en in het bijzonder voor de herkenning van de op de foto's voorkomende personen. U zult misschien eigen ouders, familieleden, vrienden, kennissen, of oud-leraren herkennen, waardoor oude herinneringen naar voren komen. En zeer zeker ook vrouwen en mannen die zich op verdienstelijke wijze hebben ingezet op maatschappelijk en cultureel terrein en op dat van de sport. De grootste moeilijkheid bij de samenstelling van het boekje was wel het vaststellen van de namen van de personen op de foto's. Een hele speurtocht was soms nodig om tot een behoorlijk resultaat te komen. Het maken van foto's, hetwelk nu voor velen een hobby is geworden en door jong en oud vaak met veel enthousiasme wordt beoefend, ging vroeger toen de grote kiekkast met het zwarte doek eraan te pas kwam, minder vlot dan nu! Het had soms heel wat voeten in de aarde voordat de fotograaf tevreden was met de pose! De eerste fotograaf in ons dorp was de heer Wessel Kuipers die reeds voor de eeuwwisseling uitstekende plaatjes wist te schieten waarvan wij in ons vorig boekje reeds gebruik konden maken. Zijn beeltenis hangt in de Oudheidkamer hier ter plaatse.

Een goede bekendheid kreeg ook de heer Adema, die gedurende een lange reeks van jaren, niet alleen in eigen atelier, maar ook daarbuiten alle mogelijke feestelijke gebeurtenissen op de gevoelige plaat vastlegde. Dat er veel foto's van deze vroegere gebeurtenissen bewaard zijn gebleven is ons wel gebleken bij het zoeken naar geschikt materiaal voor dit boekje. Het was daarbij jammer dat in heel veel gevallen de datum waarop deze foto's werden genomen niet even werd vastgelegd. Belangrijk kan ook zijn bij welke gelegenheid werd gefotografeerd en in het bijzonder de namen van de op de foto voorkomende personen. Door deze kleine moeite zou het bewaren van foto's voor later meer betekenis hebben.

Ik hoop dat ook dit boekje van oud-Wolvega een goede ontvangst mag hebben. We hebben getracht, zoveel mogelijk, de op de foto's voorkomende personen voor u herkenbaar te maken. Wanneer we hierin misschien niet altijd geslaagd zijn, moet u wel bedenken dat het een uiterst moeilijk karwei was.

1. Dit is een foto van Sietse de Groot die woonde en werkte aan het West tegenover drukkerij Taconis. Het beroep van Sietse de Groot was kuiper, een vak dat een goed vakmanschap vereiste. Zijn houtproduct was het vervaardigen van botervaten voor de botermakende boeren, welke vaten aan bepaalde eisen moesten voldoen. Ze werden gemaakt van eikenhout en wanneer ze klaar waren, moesten de vaten door de ijkmeester Joh. v.d. Berg, een reparateur van uurwerken, hier ter plaatse, worden gecontroleerd op gewicht, waaraan ze moesten voldoen. Daarna werden ze van een brandmerk voorzien. Op woensdag, de marktdag, gingen de boeren met de boter naar de grote boterwaag en hier had Sietse ook een taak. De handelaren kwamen hier om te kopen, maar ook om te keuren. De Groot maakte de vaten open en de handelaar stak een half holle boor in de boter en keurde daarna de boter op kwaliteit en op smaak. Wanneer dit gedaan was kwam Sietse in de rol van afslager, waarin hij zeer bedreven was. Na een zeer werkzaam leven overleed deze bekende figuur op vierentachtigjarige leeftijd in 1930.

2. Walle Kolk, nachtwacht, marktmeester en controleur vermakelijkheidsbelasting werd geboren te Wolvega in 1857 en is op tweeënnegentigjarige leeftijd in 1950 overleden. In de functie van nachtwaker, zo omstreeks de eeuwwisseling was hij natuurlijk niet het meest bekend. Op zijn route door het dorp en over "De Meulepolle" (waar toen nog maar een paar huizen stonden), ontmoette hij wel eens een paar nachtbrakers, die niet altijd nuchter waren, maar over het algemeen was het wel rustig, Van inbraken en bankovervallen, die nu bijna elke dag plaatsvinden, hoorde men niet, bij hoge uitzondering kwam er een inbraakje voor. Maar de vroede vaderen, bezorgd als ze waren voor de veiligheid der burgerij, vonden dat door de aanstelling van een nachtwacht, de burgerij rustig kon gaan slapen. Voor de bakker, die 's nachts moest beginnen met bakken, was zo'n nachtwacht met de ratel, wel eens gemakkelijk voor het geval hij zich mocht verslapen. Meer bekend was Walle als lantarenopsteker (toen nog petroleumlampen). 't Was geen verlichting waarbij de krant gelezen kon worden, maar het was toch mogelijk zich zonder ongelukken op straat te begeven. In 1908 kwam de gasverlichting, waardoor Walle moest zorgen dat de gaslampen bleven branden. Door middel van een stok met haak werd de gastoevoer geregeld. Als marktmeester had hij als taak de inning van het marktgeld voor het aangevoerde vee. Verder controleerde hij bij uitvoeringen enzovoort de entreekaarten waarop belasting geheven werd.

3. De hoogeerwaarde heer Gijsbert Josephus Vaas was vanaf 1903 pastoor en deken te Wolvega, waar hij op 10 februari 1937 op vierentachtigjarige leeftijd overleed. Hij was de opvolger van pastoor en deken Mulder, die zijn laatste levensjaren doorbracht op de voormalige Lyclama Stins, waar hij op de hoge leeftijd van vierennegentig jaar overleed. Pastoor Vaas was een beminnelijk man, die bij zijn parochianen zeer geliefd was. Onder grote belangstelling vierde hij op 18 augustus 1926 zijn gouden priesterfeest, bij welke gelegenheid deze foto werd gemaakt. Ook de niet-katholieken kenden hem als de vriendelijke pastoor.

Johannes van der Wijk, geboren op 11 maart 1848, trad op 2 februari 1874 in dienst als hoofd van de school te Oldelamer en kreeg zijn ontslag op 1 september 1912. Hoewel meester Van der Wijk niet tot de oud-Wolvegasters behoorde was hij in ons dorp toch een bekende persoonlijkheid. Als hoofd van de dorpsschool in het vlakbij gelegen dorpje Oldelamer stond hij bekend als een uitstekend onderwijzer die in veel opzichten zijn tijd vooruit was, niet alleen op onderwijsgebied. Hij was een man met een zeer grote sociale bewogenheid. De grote misstanden, vooral onder de land- en veenarbeiders, kleine boeren en kleine winkeliers, stuwden hem naar de in die jaren opkomende socialistische beweging onder dominee Domela Nieuwenhuis. Zijn keus ging tenslotte naar de weg die Pieter Jelles Troelstra aangaf, de S.D.A.P.

4. Deze foto van bestellers van de P.T.T., van omstreeks 1906, herinnerde mij aan een vermakelijk voorval. Zo tussen vijf en zes uur 's morgens kwam ik soms de postkoets tegen, die uit de richting Steenwijk ons dorp binnenkwam. Op de bok zat de koetsier met hoge hoed en zweep en binnen in de koets, de man die de poststukken moest afgeven bij het postkantoor. Op een morgen bemerkt de koetsier tot zijn schrik dat de deur van de koets openhangt en dat de man uit de koets is verdwenen. In slaap gevallen was hij tegen de laag bij de grond zijnde deur gerold, ongeveer bij de Nieuwe Aanleg, en op straat terecht gekomen zonder dat de koetsier er iets van gemerkt had! In 1910 werd dit postkantoor afgebroken en het nu bestaande kantoor gebouwd. Het personeel kreeg tijdelijk onderdak in het gebouw van de AMRO-bank, toen eigendom van de heer Nuttert Veenstra. Het was ons niet mogelijk alle namen van de op deze, toch wel interessante, foto te achterhalen. Van links naar rechts zien we: Roelof Gastma, Riekel de Vries, Klaas Middendorp, Minse Meester, twee onbekenden, kantoorambtenaar Rein de Boer, Jacob van der Hoef en telegrambesteller Volkert Spaanstra. Vóór het raam zittend de directeur, de heer J. Bent, die blijkbaar om bepaalde redenen niet bij de groep op de foto wilde. Hij was directeur van 1878-1912.

5. Afscheid van Jan Dijkstra destijds besteller bij de P.T.T. Deze foto werd genomen op 1 oktober 1930 toen Jan Dijkstra de pensioengerechtigde leeftijd bereikte na een langdurig dienstverband. Hoeveel kilometer Dijkstra in al die jaren heeft gelopen? Dat zullen er zeker vele duizenden zijn geweest, want niet alleen dat het aantal bestellingen (in het begin soms vijf per dag! ) hoger was, maar de afstanden waren ook groter omdat ook de buiten dorpen onder de bestellingen vielen. Van een fiets mocht, in het begin, geen gebruik worden gemaakt. De post moest in zware tassen worden meegedragen. Op de foto staan op de bovenste rij van links naar rechts: de bestellers Jacob Jonkers, Dirk Hiemstra, Hendrik Doop, Jan Dijkstra, Klaas Jonkers, Germ Visser en Jelle va.; der Meulen. Zittend het kantoorpersoneel van links naar rechts: Menta Westerhof, Jan Buitendorp, S. van der Brug (directeur), Jacoba Jonkers en Sjerk de Vries. De heer S. van der Brug was directeur van 1929-1933.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek