Langerak in oude ansichten

Langerak in oude ansichten

Auteur
:   J.D. van de Witte
Gemeente
:   Liesveld
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3413-2
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Langerak in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

LANGERAK

0../ fxurekrj'e" -!>/ <Jan/t:£f>l:eijer-:3!l LeKcjji<

Lex

INLEIDING

Langerak is zeker een der oudste dorpen langs de Lek in de Alblasserwaard. De eerste bewoners vestigden zich daar waarschijnlijk al in de elfde eeuw. De naam heeft te maken met "rak" , een lang recht stuk in de rivierloop.

Langerak heeft geen eigenlijke dorpskom, de gehele bebouwing strekt zich langs de rivier uit. WeI zijn er enkele buurtschappen te onderkennen. Men spreekt van de Kerkbuurt en de Waal. Bovenstrooms van de Waal is men in het Boveneinde en benedenstrooms in het Benedeneinde. Het schetskaartje maakt de ligging van de buurtschappen duidelijk en kan de lezer behuIpzaam zijn bij onze rondgang.

Vroeg in de dertiende eeuw stond in het Benedeneinde reeds het kasteel ,,'t Huys te Langerack". In deze zelfde tijd besloten Wouter van Langerack en Harbaren van den Berge "Nypoort" te stichten. Gijsbrecht van Langerak en Arnoud van Liesveld, hun zonen, verleenden, of eigenlijk bevestigden, in 1283 in een handvest de stadsrechten van Nieuwpoort.

Een latere bewoner van het kasteel, Jan van Langerak, werd bekend door zijn moedig gedrag in een gevecht bij Alphen waarvoor Jacoba van Beieren, gravin van Holland van 1417 tot 1428, hem beloonde met het slaan tot ridder. Via deze Jan kwam het kasteel Langerak in het geslacht Van den Boetzelaer. Tegen het einde van de achttiende eeuw werd het kasteel geheel gesloopt.

Ondanks de nauwe banden met en de Iigging naast Nieuwpoort is het opmerkelijk dat de Langerakse dorpsgemeenschap zich los van die van Nieuwpoort ontWikkelde. Ja, dat zelfs de buurtschappen de Waal en de Kerkbuurt, ieder voor zich, als hechte woon- en kerkge-

meenschappen, hun eigen leven leidden. Vooral om deze reden is het toe te juichen dat dit boekje geheel aan Langerak gewijd kan worden.

De aandachtige Langerakker zal opmerken dat twee zaken hier ontbreken, te weten het zangkoor Crescendo dat onder zijn befaamde directeur, de heer B.H. van Brenk, grote bekendheid verwierf, en, op een klasfoto na, de openbare lagere school waarvan de heer Van Brenk hoofd was. De reden hiervoor is dat deze onderwerpen reeds uitvoerig in beeld kwamen in De Stede Nieupoort (Tweede verzameling bijdragen 1985, door de Historische Kring Nieuwpoort, uitgave Boekhandel Schutte, Nieuwpoort 1985). Wei

zijn hier opgenomen foto's van de christelijke lagere school, die in de andere uitgave ontbreken.

Voor het herkennen van hen die in een ver verleden op de foto kwamen, betuig ik vooral mijn bejaarde dorpsgenoten veel respect en dank.

Waardering en dank ben ik verschuldigd aan Boekhandel Schutte, niet aIleen voor zijn toestemming om fotomateriaal uit De Stede Nieupoort ook hier te mogen afdrukken, maar vooral voor zijn ijver bij het verzamelen van de oude foto's.

John D. van de Witte

1. Beginnend in de Kerkbuurt toont deze foto een van de oudst bekende ansichtkaarten, in de jaren 19011903 gemaakt door S. & W.N. van Nooten in Schoonhoven.

De kaart laat de Lekdijk zien, kijkend in westelijke riehting. Het pand met vier schoorstenen is de pastorie van de hervormde kerk. Benedendijks, naast de pastorie, staan twee huizen. Het eerste verscholen achter een boom, het tweede geheel links. In dat tweede huis woonde Gerrit Verhey, klompenmaker en barbier. Het huis is van 1854 en werd in 1978, na een brand, gerestaureerd.

Rechts langs de dijk staat de open bare lagere school, nu afgebroken.

Uitg. S. & W. N. van Nooten, ScboonRovea. KG. 3S:

LA.NGERAK biz LEK.

2. De hervormde kerk, kort na de restauratie van 1912-1913 die met steun van Monumentenzorg tot stand kwam. De kerk, een van de oudste van ons land, was zo in verval geraakt dat men aanvankelijk aan afbraak dacht. In vroeger tijd was het een rooms-katholieke kerk onder de Proost van de St. Salvatorskerk in Utrecht. In de zestiende eeuw, in de periode van hervorming, leidde de parochie nog maar een kwijnend bestaan. Petrus Valkius was in 1612 de eerste voorganger van de Hervormde Gemeente.

Over de reformatie in Langerak leze men het artikel in Vierstromenland, door C. Jongeneel, uitgave De Groot, Goudriaan 1980.

3. Deze foto, van omstreeks 1900, geeft een sfeerrijk beeld van een kerkeraadsvergadering van de Nederlands Hervormde Gemeente. Vooral de oude muur, de deftige kleding en het openstaande sigarenkistje benadrukken het gewicht van de discussie.

De raadsleden zijn, van links naar rechts: Gerrit van der Heiden, Dirk de Ruiter, dorninee Faber, Arie Zwijnenburg en Cornelis de Haan.

Dominee Faber stond in Langerak van 1897 tot 1901.

4. Deze opname laat het huis zien aan de Lekdijk, voor de benedendijks staande kerk, waarin het cafe Oosterhout gevestigd was, nu cafe Lekzicht. De dakkapel van dit huis is verdwenen.

Ook de beide huizen rechts van het cafe bestaan niet meer. Zij moesten plaats maken voor een nieuwe stoep, een afrit van de dijk.

Langer ak,

5. Dit landschap is te zien wanneer wij ornzien in oostelijke richting nadat de Kerkbuurt langs de Lekdijk westwaarts verlaten is. Het bijzondere van deze opname is dat de situatie ter plekke van omstreeks 1900 tot op heden nauwelijks veranderd is.

De boerderij dateert van de eerste jaren van deze eeuw en werd het eerst bewoond door de familie Terlouw. Later was het de familie Jongkind die erin huisde.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek