Loosduinen in oude ansichten deel 4

Loosduinen in oude ansichten deel 4

Auteur
:   H. van Zon
Gemeente
:   's-Gravenhage
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3426-2
Pagina's
:   128
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Loosduinen in oude ansichten deel 4'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

INLEIDING

Van vele zijden werd gevraagd of er niet nog een vierde deeltje over ons dorp Loosduinen in de serie " ... in oude ansichten" kon verschijnen. Materiaal was er voldoende aanwezig en ook de belangstelling van de bewoners op het grondgebied van de voonnalig zelfstandige gemeente Loosduinen bestond nog steeds, gezien de regelmatige herdrukken van de voorgaande drie deeltjes.

Het jaar 1986 bood een goede gelegenheid om aan deze verzoeken gevolg te geven, daar dit jaartal een periode van acht eeuwen afsloot, waarin de naam "Loosduinen" in elk geval historisch bekend was. Immers, in de oudste in het Latijn geschreyen kroniek uit 1204 staat venneld, dat in het jaar 1186 Dirk VII, zoon van Floris III, graaf van Holland, huwde in "villa Losdun", met Aleida van Kleef. Deze Dirk VIlregeerde van 1190 tot 1203 en stierf in dat laatste jaar in Dordrecht. Uit de aantekening blijkt dat er reeds lang v66r de stichting van de Abdij een hofstede bestond, waaromheen zich een dorpsgemeenschap vonnde. We zullen echter nooit precies weten hoelang onze streek voor die tijd al bewoond was, maar de kans is groot dat dit al over een lange periode zo was. Een kruising van wegen zoals deze zich voordoet in het centrum van Loosduinen, waarvan de ene weg loopt vanuit het binnenland via de Loozerlaan, Willem Hl-straat, Arnold Spoelstraat en Kijkduinsestraat naar de kust en de andere geacht wordt deel uit te maken van de oude Rijnweg, die al van de Romeinse tijd zou dateren, heeft vanouds altijd bewoning aangetrokken. Eerst door herberghouders, later ook door andere bewoners, die zich ter plekke door hun aantal veiliger voelden. Een situatie die in de vroege en latere middeleeuwen op het platteland door de bestaande on-

veiligheid door rondtrekkende rovers en bedelaars doorslaggevend was voor het doen ontstaan van dorpsgemeenschappen. Loosduinen leeft! Ondanks de pogingen, door de overheid in het werk gesteld, om de naam "Loosduinen" in alle officiele stukken, waaronder ook de postafstempelingen, te vervangen door de naam van de grote slokop ,,'s-Gravenhage", bleven de Loosduiners zich Loosduiners voelen en oak de nieuwe bewoners spreken vaker over wonen in Loosduinen, dan over wonen in Den Haag. Zo moet het ook blijven. Misschien zal ooit iemand of een organisatie zich gaan inzetten voor het herstel van onze dorpsnaam, zodat ook in 2186 men nog zal weten dat het dan duizend jaar geleden was, dat de naam Loosduinen voor het eerst werd venneld in de annalen van weleer.

Sinds het verschijnen van deeltje drie in 1978 verdwenen ook de laatste resten van het oude dorp. De terreinen waarop zich de beide veilingen bevonden, werden bebouwd. In het centrum verdween het oude doktershuis, terwijl nog maar kort geleden de Petrusschool met de grond gelijk werd gemaakt. Zelfs de W.S.M.-garage verdween, zodat nog weinig herinnert aan het verleden. Ik schreef het reeds eerder: nog nooit is een dorp in vredestijd zo volledig vernield als het onze. Een reden te meer om nog eenmaal een blik in het verleden te werpen.

Iedere plaats in ons land heeft onder haar bewoners een vaste kern, waarvan de farnilienamen reeds vele generaties lang voorkomen. Loosduinen vonnt hierop geen uitzondering. Vele bekende namen kwamen reeds in de zeventiende eeuw voor. Enkele hiervan (en ik kan helaas geen aanspraak maken op volledigheid) wil ik noemen, die voorkomen in de doopboeken van Eikenduinen vanaf 1690: Van Rijn, Van der Klucht (of Klugt),

Van Leeuwen, Van der Meer, Van Noort, Van der Lelie, Van Boerne (= Bohemen), Van der Voort, Roosenburg, Van der Lans, Tettero, Ruygrok, Bol, Van der Spek, Van Bergenhenegouwen, terwijl in 1745 namen gevonden worden als: Jacobv.d. Gaag, weduwe Jan van Noort, Arij van Spronsen, Middeldorp, Pieter van Breemen en Oosterveen. Dat wil niet zeggen dat bijvoorbeeld de Nederpel(t)s en de Lelievelds hier nog niet zo lang zouden wonen, maar zij kwamen niet in bovengenoemde bronnen voor. Van vele van de genoemde families is hun woonplaats, de boerderij, nog bekend en ook in mijn boekjes genoemd.

Ik wil deze inleiding niet besluiten zonder mijn dank te betuigen aan enkelen, die mij met materiaal en/of informatie terzijde hebben gestaan. Dit waren mejuffrouw G.A. Zuiderwijk en de heren A.H. Jansen Blitterswijk, J. van der Gaarden en E. Voshol. Ook de beambten van het Haags Gemeentearchief droegen hun steentje bij. Als er lezers zijn die aanvullende informatie kunnen verschaffen over de opgenomen groepfoto's, waarvan de namen onbekend zijn, zou het op prijs gesteld worden indien zij dit via de uitgever aan mij deden toekomen, ter vastiegging voor later. Voor eventuele onvolledigheid of onjuistheden bied ik mijn verontschuldigingen aan. Men kan niet alles weten. Vandaar de nu volgende lijst met CORRECfIES OP EERDER VERSCHENEN DEEL TJES:

Dee/ I:

Bladzijde 35: Van der Pluim moet zijn: Pluim. Bladzijde 42: 1912 moet zijn: 1918.

Bladzijde 60: 3e regel Gerrit Giezeman en Leen Hulsbos Sf.

vervallen. De personen zijn: W.J. en G.A. Giezeman. 5e regel:

Willem Giezeman vervalt.

Dee/ II:

Bladzijde 52: 6e regel: Loroi moet zijn: Leroy.

Bladzijde 56: laatste regel moet zijn: Toet.

Bladzijde 73: Doorma moet zijn: Dormaar.

Bladzijde 74: Ie regel: Doorma moet zijn: Dormaar. Bladzijde 81: aanvuIling: de naam van het mannenkoorluidde "Deo Sacrum".

Bladzijde 82: regel 9: Lekkerker moet zijn: Lekkerkerk. Regel 11 : Frans van Rost moet zijn: Frans van Rest.

Bladzijde 86: de woning is niet van Hegge, maar van Vonk en behoort bij een andere kooi.

Bladzijde 114: de juiste lokatie van deze foto: het VUC-terrein langs de Soestdijksekade en de Oude Haagweg.

Dee/III:

Bladzijde 46: 4e regel: G. Giezeman moet zijn: W.J. Giezeman.

Bladzijde 67: aanvuIling: de kruisweg werd geschilderd door C. Dunselman.

Bladzijde 69: 5e regel: 1910 moet zijn: 1919.

Bladzijde 73: 3e regel: Bokhoven moet zijn: Bochove. Bladzijde 83: 4e regel: Scholten moet zijn: Scholtes.

Bladzijde 91: aanvulling: de Paalberg werd als werkverschaffingsproject opgeworpen in opdracht van de heer Schiefbaan, eigenaar van "Madestein".

1. We beginnen onze wandeling ditmaal vanaf het strand bij Kijkduin. Vroeger betekende een dagje naar het strand echt iets anders dan tegenwoordig. AIleen al de kleding toont dit aan. Op deze kaart uit 1922 ziet u, dat er toch wel enige concessies gedaan zijn: voor de dames witte kousen en schoenen. Alleen de kinderen konden zich erin verheugen dat ze in badpak mochten spelen, maar zelfs dat was lang niet altijd het geval, zoals men op de vooroorlogse prentbriefkaarten kan zien. De afrit heeft de oorlog nog heel lang overleefd, het hotel helaas niet. Nu is de situatie er onherkenbaar veranderd.

2. Al eerder werd een luchtfoto van Kijkduin in een boekje opgenomen, maar deze is toch net weer iets anders. Behalve het Badhotel en "De Wert" zien we op de voorgrond ook het Zeehospitium liggen, terwijl de oude rijwielbewaarplaats naast "De Wert" nog door velen herinnerd zal worden. De opname werd gemaakt in 1923.

3. Het Badhotel werd gesticht in 1888 en was tot ver over de grenzen vermaard am zijn goede keuken. Op het strand v66r het hotel bevond zich het "Wilhelminazeebad", waar men onder toezicht kon zwemmen vanuit de badkoetsjes. Hier stonden ook de typische rieten strandstoelen. Op deze kaart ziet u het hotel voor de grate verbouwing, die omstreeks 1926 plaats vond. Aan de vele auto's ziet men, dat slechts de elite gebruik maakte van dit hotel.

Loosduinen. "Kijkduintl? Lunchroom "De Werftl en Badhoiel

...?.. -

4. Naast het Badhotel stonden aan het eind van de vorige eeuw twee villa's onder een kap, merkwaardigerwijze ook "Villa Johanna" genaamd, net zoals de villa aan de Dude Haagweg, bij de latere Thorbeckelaan. Al spoedig werden deze huizen samengetrokken en in het pand werd een pension met restaurant gevestigd onder de naam "De Werf'. Hier ziet u het omstreeks 1916. Het terras was nog open en verschafte de vermoeide wandelaar een schaduwrijke rustplaats.

5. Niets is onveranderlijk. Nogmaals een blik op het Badhotel en "De Werf". Vergelijkt u deze opname met die van 1916, dan ziet u weI dat er heel wat veranderde tussen dat jaar en 1938, het jaar waarin deze opname werd gemaakt. Het hotel is geheel verbouwd en het open terras van "De Werf" is nu volledig dichtgebouwd. Dat zou zo blijven tot het vurige einde in 1975. Het hotel werd echter niet zo oud, want dat moest in 1942/43 er al aan geloven, zoals zoveel op Kijkduin.

.,-./' .c.. ~

, . LooaCJuinen Kiikduin -

6. Naast het Kijkduinse eindpunt van de stoomtram stond gedurende de mobilisatietijd 1914-1918 een muziektent, waarin 's zomers regelmatig concerten werden gegeven door militaire muziekkapellen. Tevens was daar de kantine voor de militairen gelegen. Enkelen van hen hebben zich hier ten behoeve van de fotograaf in bevallige houdingen in het zand gevlijd, om ons te tonen dat het in dienst niet altijd hard werken was.

7. Het oude Zeehospitium dateerde van 1892 en was een filiaal van het Rotterdamse Sophia-kinderziekenhuis. Nu begint op deze plek het winkelcentrum bij het Deltaplein. Deze opname dateert van 1900.

3ee-}(ospitium te Eoosauinen Piliaal van het SophiaKinderziekenhuis te Rotterdam

z o

~

. , . "

8. In de jaren dertig werd de accommodatie van het oude Zeehospitium door de gezondheidsinspectie beneden de maat bevonden. Onder leiding van Dr. De Mol van Otterloo, die zelfs naar Amerika ging om geld bijeen te zamelen, werd tijdens de bezetting, op 29 november 1940, een nieuw gebouw geopend. Helaas vond de bezetter het nodig om reeds op 16 en 17 mei 1942 het gebouw te laten ontruimen en af te breken, alles voor de beruchte "Atlantikwall". De patienten werden overgeplaatst naar een school in de Weesperstraat. Hier ziet u een van de weinige afbeeldingen van het gebouw, met op de voorgrond het zwembad.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek