Medemblik in oude ansichten deel 1

Medemblik in oude ansichten deel 1

Auteur
:   A.J.F. Koelen
Gemeente
:   Medemblik
Provincie
:   Noord-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3901-4
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Medemblik in oude ansichten deel 1'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

M~d~mblik

in nude anslchten d~~11

door

A.J.P. Koelen

Derde druk

jubileumeditie ter gelegenheid van het 25-jarig bestaan van de uitgeverij Europese Bibliotheek - Zaltbommel MCMLXXXVI

W~OEN

OEKJE

ISBNlO: 90 288 3901 1 ISBN13: 978 90 288 3901 4

© 1969 Europese Bibliotheek - Zaltbomme1

© 2008 Reproductie van de derde druk uit 1986

Niets uit deze uitgave mag worden vervee1voudigd en/of openbaar gemaakt door mid del van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schrifte1ijke toestemming van de uitgever.

Europese Bibliotheek Postbus 49

5300 AA Zaltbomme1 te1efoon: 0418 513144 fax: 0418 515515

e-mail: pub1isher@eurobib.n1

IN LEIDING

Ais de toerist van vandaag Medemblik nadert in zijn moderne auto over een moderne prachtige asfaltweg, dan ziet hij Medemblik in zijn silhouet nog net zo liggen als grootvader wanneer hij van Alkmaar met paard en wagen over de grintweg met het verharde paardenpaadje kwam.

Het silhouet van Medemblik met zijn twee torens en zijn zware bomen is nog ongewijzigd. Slechts als de reiziger dichterbij komt en de huidige Randweg nadert, ziet hij een verschil, want waar toen nog weiland was is nu een industrieterrein gekomen.

En waar Medemblik in grootvaders tijd ophield, nl. over de Ballenbrug, liggen nu de nieuwe woonwijken. Ook 's avonds is het anders geworden. Zag grootvader als het donker werd slechts hier en daar een brandende petroleumlantaarn, de hedendaagse mens ziet al op een grote afstand de goed verlichte stad liggen. Maar het is niet over de stad van vandaag dat dit boekje een verhaal wil geven, maar over de stad die grootvader ken de. Het is de periode rond 1900, de tijd die wij zo graag willen romantiseren, maar die in wezen zeker zo hard was als de tijd die wij nu kennen (vijfdaagse werkweek

en bijstandswet waren in die tijd nog onbekend). Grootvader werkte van maandagsmorgens zes tot zaterdagsavonds tien uur en had dan als handwerkman een bedrag van vier gulden verdiend.

Door de week rookte hij een pijp met tabak erin van zes centen een half ons en zondags kon er na kerktijd een sigaar van twee cent af en dat was dan wei een hele beste.

Ais iemand ziek of invalide werd, was er de Diaconie, waar men met de pet in de hand kon vragen of men alstublieft wat hulp kon krijgen.

Medemblik is een zeer oude stad; reeds omstreeks 900 wordt zij genoemd en blijkt al een plaats van belang te zijn.

Daarom is het niet moeilijk om 36 pagina's met oude beelden van de stad te vullen. WeI moeilijk bleek het om de juiste gegevens en de juiste verhalen bij die beelden te verzamelen. Hiervoor waren mens en nodig die ouder zijn dan de ansichtkaart en die tevens over een goed geheugen beschikken. En als die dan gevonden waren kwamen de verhalen los met de bijnamen en al, want het was dikwijis moeilijker om de juiste namen te

krijgen dan de bijnamen, die soms zeer schilderachtig waren, maar door mij zijn vermeden omdat klein- en achterkleinkinderen van hen nog leven in deze stad. Verhalen over de conservenfabriek die verbrandde, toen de oude Schra feestelijk werd ingehaald. Over de trein die niet kon vertrekken omdat een bekende Medemblikker met zijn vest open en zijn ontbijt in de hand er nog aan kwam lopen.

Over de ansjovisvisserij die in de goede tijd zoveel opbracht, dat sommige mens en de wee Ide niet aankonden. Teveel om allemaal te vertellen, ik heb dan ook maar een greep gedaan uit de veelheid van gegeYens.

Als grootvader naar Hoorn moest dan ging hij met de trein.

Een echte stoorntrein, die met behulp van Siemen Hies vertrok van het nog bestaande station aan de Oude Haven en zich amechtig in beweging zette en over de door Jan Rusting gesloten spoorwegovergang van de Oude Haven, langs de veiling in de richting van Opperdoes verdween, wolken stoom en rook achter zich latend. Oat was in die dagen een hele reis op de harde houten

banken van de derde klas, in wagens met coupes die onderling niet verbonden waren.

De conducteur verrichtte halsbrekende toeren buiten aan de trein om van coupe naar coupe te gaan teneinde de kaartjes te knippen.

In die dagen vond men dat heel gewoon.

Het lokale verkeer vond plaats d.m.v. paard-en-wagen en zoals wij nu gaan toeren met de auto op zondag, zo ging men in die tijd toeren met paard-en-wagen of tilbury. Het logement "Het Wapen van Medernblik" had dan ook een uitspanning en verkwikte zowel mens als dier.

Ook was er veel nering van kleine winkeliers, waarbij de man een eigen dagtaak had en de vrouw een kleine winkel dreef. Overal waren er bakkers, kruideniers, melkventers en sigarenzaken. Er waren op een bepaald moment acht bakkers in Medemblik en kruideniers- en grutterswinkels waren er te over. Daar werd grootvader naar toe gestuurd om voor twee centen stroop te halen in het stroopkannetje, als moeder pankoeken had gebakken of als er karnemelkse gortepap op het menu stond.

's A vonds was het erg rustig in de stad want niemand die niet iets dringends buiten te doen had, ging eruit. Het was ook niet zo eenvoudig om buiten iets te doen want de verlichting bestond uit petroIeumIantaarns op hardstenen palen, die slechts hier en daar geplaatst waren en maar een zeer beperkte hoeveeIheid Iicht gaven.

Iedere avond moesten deze lantaarns worden aangestoken nadat zij 's morgens na het doyen waren bijgevuId met petroleum. Het nu uitgestorven beroep van Iantaarnopsteker was toen nog een door de overheid betaalde functie.

VeeI Medemblikkers vonden in die tijd een goed betaalde boterham in de visserij speciaal op ansjovis, die veel voorkwam in de toen nog een echte zee zijnde Zuiderzee. De bouw van de AfsIuitdijk deed deze bron van inkomsten geheel opdrogen en weer ging Medemblik een stap terug. Zo was het al veIe jaren gegaan, iedere keer een stap terug en geen enkele pas vooruit. Grootmoeder had soms de grootste moeite om de eindjes aan elkaar te knopen. Dit bleef zo doorgaan tot in de zestiger jaren, toen de industrialisatie ook Medern-

bIik ging beroeren en er weer werkgelegenheid in de stad zelfkwam.

Om dit boekje tot stand te brengen heb ik verschillende oude MedembIikkers moeten raadpIegen.

Dankzij hun moeite en opoffering van tijd ben ik veeI over het oude MedembIik wijzer geworden. Laat de Iezer bedenken dat bij het samenstellen van dit boekje geput is uit de herinnering van mensen die allen ouder zijn dan 70 jaar en moesten vertellen uit hun kinderjaren.

SpeciaaI J. W. Lak en P. Heerdt wil ik hier noemen als diegenen die mij veel waardevolle informaties hebben verstrekt.

Het was geen eenvoudige taak om dit boekje samen te stellen.

Ik hoop dat de moeite niet tevergeefs is geweest en dat menige Medemblikker de tijd van zijn grootvader en/of zijn vader weer gaat beIeven.

MEDEMBLIK

Rljkskrankzinnigen gesticht. Vogelvlucht.

Panorama van Medemblik omstreeks 1914, gezien vanaf de toren van de N.H. kerk aan de Oude Haven. Aan het Bagijnhof staat nog volledig intact het gesticht St.-Martinus dat nu gedeeltelijk verbouwd is tot kledingmagazijn St. Pouw. De lange vleugel in zuidelijke richting is geheel gesloopt ten behoeve van de bouw van bejaardenwoningen. Langs de Westerhaven staan nog zware bomen. Trouwens, heel Medemblik had toen een groter boombestand. Op het toenmalige Rijkskrankzinnigengesticht heeft men door het nog niet volgroeid zijn van de bomen op het terrein een beter overzicht dan tegenwoordig.

9

Grote vreugde en uitgebreide feesten omdat een ingezetene van Medemblik tot eerste burger van zijn eigen stad was benoemd: burgemeester Schoutsen. De praalwagen is van de vereniging die nu M.F .C. heet en die op het weiland langs de Oosterdijk, ongeveer waar nu de camping is, haar eerste wedstrijden speelde. Geheel Iinks, met hoed, J. Hellings; daarnaast, met pet, J. W. Lak. De politieman is .1. Vermeulen, naast hem de heer Manshanden, opriehter van hotel West. De langstejongen op de wagen is Sieg Steernan, reehts naast hem staat Dries de Vries en daarnaast, reeds met een sportshirt, staat Roelof Kune,

11

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek