's-Hertogenbosch in oude ansichten deel 3

's-Hertogenbosch in oude ansichten deel 3

Auteur
:   G.J.J.F.M. Dorenbosch en J.A.M. Roelands
Gemeente
:   's-Hertogenbosch
Provincie
:   Noord-Brabant
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-2229-0
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek ''s-Hertogenbosch in oude ansichten deel 3'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

VOORWOORD

Het eerste deel van ,,'s-Hertogenbosch in oude ansichten", waarvan reeds de vierde druk is verschenen, kwam in 1970 tot stand met medewerking van Kees Spierings, die helaas in 1971 overleed. Deel2 (1975), waarvan in 1977 de tweede druk uitkwam, en deel 3, dat hier voor u ligt, werden sam engesteld met medewerking van J.A.M. Roelands.

Deze uitgave wil een beeld trachten te geven van de tijd v66r de Tweede Wereldoorlog, van de door de oorlogshandelingen getroffen stad en ten slotte van de bevrijding en de wederopbouw. Het is niet de bedoeling van de genoemde periode een stuk geschiedschrijving te geven, maar wij hebben geprobeerd op grond van het materiaal dat ons ter beschikking stond - en dat zijn ditmaal naar verhouding meer foto's dan ansichten - een boeiend kijkboekje met historische gegevens samen te stellen, dat naar wij hopen door de zeer velen die Den Bosch een warm hart toedragen met aandacht ter hand zal worden genom en.

Naast de vrolijke, feestelijke en nostalgie-opwekkende beelden moest ook een somberder episode - die van de oorlog - aan de orde komen. WeI zal daarbij blijken dat men, ondanks de destructieve krachten, de moed niet opgaf. Velen zetten zich in om hun medemensen te helpen en wij worden getroffen door al het goede dat juist in deze donkere dagen, vaak onder de moeilijkste omstandigheden, werd verricht. Dat bij dat alles de hum or ons niet helemaal in de steek liet, zal uit verschillende opgenomen prenten evenzeer naar voren komen. Op deze plaats herdenken wij alle stadgenoten die in de oorlog zijn omgekomen. Uit pieteit tegenover onze joodse medeburgers die de oorlog niet hebben overleefd, hebben wij gemeend te moeten volstaan met het afdrukken van de gedenksteen die na de oorlog voor hen werd opgericht. Na de bevrijding werd met krachtige hand aan de weder-

opbouw van de stad begonnen. Er kwam veel tot stand, speciaal op het gebied van uitbreiding van de stad, industrie en woningbouw. Helaas werd in de oude stadskern te vaak de slopershamer gehanteerd. Wei werd hiertegen geageerd, onder aanvoering van mr. H. Berge en architect J. van der Eerden (in deel 2 hebben wij hen daarvoor geeerd), maar het was vechten tegen de bierkaai, Gelukkig kwam hierin in 1969 verandering. Het Structuurplan 1964, dat de binnenstad door het aanleggen van brede verkeerswegen in stukken wilde snijden en oude gebouwen met de grond gelijk maken, werd toen definitief in de ijskast gezet. Aan de afbraak kwam een einde en in de nog overgebleven stadskern wordt nu veel gerenoveerd, gerestaureerd of opnieuw opgetrokken in oude stijl. Wij verwijzen naar enkele reeds gereedgekomen panden in Korte en Lange Putstraat, Snellestraat, Vughterstraat, Berewouthof, Postelstraat, Brede Haven, Louwse Poort, enzovoort. Ook is er nog een groot aantal objecten in bewerking, onder andere Visstraat, Lepelstraat, plan Waaigat, de Uilenburg met zijn pittoreske hoekjes en de St.-Janskerk met zijn fraaie toren.

Dit alles kon worden verwezenlijkt dank zij het gemeentebestuur en allen, van hoog tot laag, die zich daarvoor met veel elan hebben ingezet. Zij verdienen daarvoor onze grote erkentelijkheid.

Zonder de bereidvaardigheid van velen, in het bijzonder van mevrouw drs. M. Polak-Greve en van de Bibliotheek van het Provinciaal Genootschap van Kunsten en Wetenschappen in Noord-Brabant te 's-Hertogenbosch, hadden wij dit boekje niet kunnen samenstellen.

AIle betrokkenen betuigen wij oprechtea dank.

G .J.J.F.M. Dorenbosch

OPDRACHT

Dit derde deel van ,,'s-Hertogenbosch in oude ansichten" dragen wij op aan mr. G.M.J.W. van de Ven, ter gelegenheid van zijn afscheid als burgemeester van 's-Hertogcnbosch.

Aan het einde gekomen van een vruchtbare ambtsperiode, is het goed een ogenblik stil te staan en de gedachten te bepalen bij wat is geweest. Wij bieden hem dit boekje aan, in de hoop dat hij zich bij het doorbladeren ervan zo mogelijk nog nauwer verbonden zal gaan voe1en met de stad, waarvan hij van 1969 tot 1978 de eerste burger is geweest. Weliswaar he eft hij de hier in beeld gebrachte peri ode niet zelf als inwoner van Den Bosch meegemaakt, maar door zijn grondige kennis van het Bossche leven van nu, zal hij zich goed kunnen verplaatsen in de situatie van toen.

Hoe zeer hij zich tijdens zijn ambtstermijn persoonlijk betrokken voelde bij het wei en wee van onze stad en met de bevolking meeleefde, bleek telkens weer daaruit, dat hij niet al1een de be1angrijke officiele plechtigheden leidde, maar ook op de hem eigen bescheiden wijze bij zeer veel prive-gebeurtenissen aanwezig was, zoals bruiloften, begrafenissen en uitreiking van onderscheidingen. Vaak wist hij door een sne! en doortastend persoonlijk ingrijpen zaken die verkeerd dreigden te lopen, een goede wending te geven. 20 stelde hij in 1969 voor de herdenkingstentoonstelling van de vijfentwin tigjarige

bevrijding van Den Bosch onmiddellijk een gedeelte van het stadhuis ter beschikking, toen hem ter ore kwam dat de geplande ruimte, "De Moriaan", aan de grote hoevee1heid materiaal geen onderdak kon bieden.

Gemakkelijk heeft hij het tijdens zijn ambtsperiode niet altijd gehad. AI direct bij zijn eerste gemeenteraadsvergadering bezette een groep van zesentwintig jongelui de raadzaal, onder het slaken van kreten als: "Wij willen zuivere lucht", "Wij willen dat het verkeer uit de binnenstad verdwijnt" en "Wij willen dat de mensen bolhoeden kunnen dragen zonder zich te schamen.' Hij slaagde er ech ter in door een rustig en tactvol optreden en toezegging voor een open gesprek nog diezelfde avond, de gemoederen te kalmeren en men verliet de zaa1 zonder dat de politie een vinger hoefde uit te steken. Herstel van de oude stadskern was een zaak die hem altijd zeer ter harte ging. Het is vooral onder zijn beleid geweest dat de binnenstad een ander aanzien heeft gekregen.

Moge hem in zijn otium rust en tijd worden gegund om zich verder te verdiepen in de historie van onze stad en moge dit werkje daartoe een bescheiden bijdrage Rieden.

G .J.J.F.M. Dorenbosch J.A.M. Roelands

BOpCHE STRAATIAHN

F.NOl'ons Rob Gevers

~f.E:·~d:~i!f:;~l;~:I·~·:.~:~::~ .. ~I·~:~~·E):J~i~~l:~.~_).:J.lJF~~:~]

Laatst 1!ephier eens een vree ?? de-ling de stad maar Ie ? chand rondo En tel.k.ns keek hi] wat voor nau er

~~1~::·~·lE-3.::c~jr·):}ji~T:~.J:;~ill~t~/.;I~~r~t~~!~t~r~:~I

op de stra.ten stond. En had hi] vSlr l.ts g.ks ont.d.kt, no-h.rd. hi] ,:t vlug, en rlep 'IIlI+el.9! Ir ?? In straaHOI

~~:-~! ?. : s: ·iifJ~J4···.:.:·· ;···.r:I.i:;~.~J~;~·F·J~ji.]

Ik nog sans te.rug. De UI ? len-burg,de Ka-ter-straat,de lIlor.tel en zo voort, De Mun.tel

.J~ lus.hrs v.a.r de Orthen-poort, 't twee.de straetje van Beat, Ach ? ter de

$;;~:~:t;jf·~J.J~;:l~:·:~]~;~.;:~::.r~~:~;~j:~i~'I~~.;~T~~:Ii:.jJ:t:~:·:::.~·EJ

Ke.sels ? he.ren .hoek, It Vuur.strael, louv - se poort, Dan Bch.ter 't Wild Var ? ken, De Pe. ter ?

lIlo1.1en en de Kar, d'A .zijn ? ton en de rest, 51 ? be.rlt 't Waal.gat...·lIJt,d ?? El!~l ?

~.~~I~a~:7:~.IE::;ir]~~;t:I~::~:I~.::]I1ir;I~~d~jJ~JJt~1j~'::~:1

de .gek-straat, de Be.ren. bijt, It LOI.ler.tje, de lek.~er-beet.jes etraat. 2. De

se P,,·P... de KrOlllllle £1 ? le.boog!l:,u.ntSOlll,ook'httrlje hlt neg lee.

1. Als inleiding op de rijke schat van Bossche gebeurtenissen een van de vele bekende liederen op tekst van Ferd. Noyons en met muziek van Rob Gevers, getiteld "Bossche Straatnamen".

2. Wij gaan nu kijken naar enkele oude straten en straatjes, waarvan er enkele worden bezongen in het hiervoor afgedrukte lied. Hier een pittoresk hoekje aan de Uilenburg van voor 1940. Deze foto is genomen vanaf het brugje over de Dieze aan het Uilenburgstraatje, De achtergevel waar men op kijkt, behoort bij het thans fraai gerestaureerde pand Uilenburg 12, momenteel in gebruik door schoonmaakbedrijf "Centra" van Ed. Swarts. De huizen links wachten nog op een opknapbeurt in het restauratieplan "Uilenburg".

3. De voormalige "Bandse Poort", een straatje dat Iiep van de Weversp1aats naar de Zuidwal. Het huis op de achtergrond, met enkele bewoners ervoor, staat aan de Weversp1aats. De afgebee1de situatie is van omstreeks 1940.

4. flier kijken wij in de binnenzijde van de Louwse Poort, richting Hinthamerstraat. De voorzijde staat in deel 2 op bladzijde 77 afgebeeld. Links onbewoonbaar verklaarde woningen, die inmiddels zijn gesloopt. In plaats van de knusse ingang van de Louwse Poort is er een onaantrekkelijk gat in de gevelwand, dat geen eer bewijst aan het ontangs door J. van der Eerden goed gerestaureerde dubbele herenhuis rechts op de foto.

5. Een sfeervol tafereeltje voor de trap van het Materhuis van het klooster van de zusters van Orthen. Het Materhuis is in 1942 door vandalen gesloopt om aan brandhout te komen! Het enige dat overbleef is de pilaster, waarvan u reehts boven het onderstuk kunt zien. Hij berust nu in het Noordbrabants Museum. (Zie ook deel1, bladzijde 72 en 73.)

6. Hier zien wij een gedeelte van de Brede Haven voor 1940 met een zijstraatje naar Buitenhaven en Oliemolensingel, "Het Waaigat" genaamd. Dit huizenblok werd als rehabilitatieproject "Plan Waaigat" in opdracht van de gemeente gerestaureerd door architectenbureau RE. Teering - A. v.d. Laar B.V. en omvatte dertien nieuwbouwwoningen en acht restauratiewoningen. De nieuwbouwwoningen zijn gebouwd in de oorspronkelijke stijl. Het hele project zoals het er nu uitziet is een lust voor het oog. Wij zouden u willen aanraden: gaat u eens aan de hand van deze foto kijken wat hier voor fraais is geschied. Ret huis met trapgevel rechts van het Waaigat, "Den Tambour" genaamd, is als een paleisje te voorschijn gekomen. De achterzijde van dit huis ligt aan de Oliemolensingel, vroeger "Aert Tambourswal" geheten. Ook de andere huizen aan de Brede Haven, links van het Waaigat, zijn stuk voor stuk juweeltjes geworden. Net als voorheen is ook de gerestaureerde haven weer in gebruik als aanlegplaats voor jachten.

7. De drie knusse huisjes op deze foto, die van omstreeks 1940 dateert, kunt u vinden op de Buitenhaven, dieht bij het Waaigat. U zuIt ze echter niet gemakkelijk herkennen omdat ze werden gerenoveerd in het kader van het "Restauratieplan Waaigat" (1976/1978). De moeite van het bekijken zijn ze zeker waard, na de "facelift" die haven en omgeving hebben doen herleven en ook aanzienlijk hebben verfraaid. Op de openstaande deur ziet u de kop van de "klopper", die op de buitenzijde is aangebracht. De klopper vervulde vroeger de functie van de thans in gebruik zijnde huisbel.

8. Wij zijn in het voormalige Steenstraatje aangeland op een drukke wasdag. Het straatje ontleende zijn naam aan het huis "De Steenhoven", gelegen aan de Brede Haven. Wasautomaten bestonden toen nog niet, De huisvrouwen doen hun was in een wastobbe met stamper en rechts met een wasbord en men gebruikte nog mooie geemailleerde emmers. Buurvrouwen met kinderen kijken met belangstelling naar de fotograaf.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek