Acquoy vanouds

Acquoy vanouds

Auteur
:   Paul van Mook
Gemeente
:  
Provincie
:   Gelderland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3748-5
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Acquoy vanouds'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  >  |  >>

16

Boerderij familie Hendrik Bullee-Pannekoek, 1925

Bij deze schitterende opname uit 1925liet de fotograafbijna alle nog thuiswonende kinderen van de familie Hendrik Bullee-Pannekoek opdraven. Het genn woonde in een boerderij aan de lingedijk A 84, in 2003 met huisnummer 140. Hendrik Bullee werd in 1859 te Acquoy geboren en werd later boer/landbouwer. Hij trouwde met Aagje Pannekoek (1860-1916) uit Asperen, die amper 56 jaar oud mocht worden. Uit dit huwelijk werden liefst twaalfkinderen geboren. Een aantal van hen staat op de foto en de overige kinderen zijn reeds het huis nit. links herkennen we dochter Antje, gekleed in kraakheldere witte schort, met een geemailleerde schaal onder de arm, wat op huishoudelijk werk duidt. Zij overleed op 37 -jarige leeftijd in 1933.Achter haar ligt de mestkuil, waarop zoon Marins (*1901) plaats heeft genomen naast de mestkruiwagen. In het voorjaar werd de stalmest naar het land gereden met paard en kiepkar en met een riek over het perceel verspreid. Dat was zware en inspannende arbeid. Marius werkte thuis op de boerderij en trouwde later met Cor van Boggelen uit Herwijnen. Zoon Adrianus (1903-1998) poseert op het met grint verharde erfmet het rund aan de halster. Aanvankelijk werkte hi] ook op het boerenbednjf maar behaalde door studie het diploma Commies Directe Belastingen 1 ste klasse. Het was echter moeilijk om daar in de crisisjaren 1930-1940 werk in te vinden. Daarom zocht en vend hij een bestaan als postkantoorhouder aan de lingedijk 68, terwijl het boerenwerk als neveninkomst diende. In 1932 trouwde hij met Maria Johanna de Kock uit Meteren, die hem vier nakomelingen schonk. De zoon die op de achtergrond het paard vasthoudt heet

Lucas (*1898); hij trouwde toen hij volwassen was met Jantje c. van Westrenen (*1897) en werd eigenaar van een boerderij aan de Lingedijk 152. Uit dit huwelijk werden zes kinderen geboren, allen meisjes. Naast Lucas staat zijn broer Theodorus (* 1900), die een baal hooi boven zijn hoofd houdt; hij bleef ongehuwd en zijn leven lang op de boerderij. Achter de leer staat Pieter (*1891), die later op een boerenbedrijf bij de toren terechtkwam; hij vond zijn echtgenote in Rumpt, die Hillegonde Wilhellemina van Asch (*1899) heette; ze kregen vier kinderen. Rechts van de ladder staat dochter Marretje (*1906); zij houdt de poes in haar arm, terwijl de hond naast haar het rund scherp in de gaten houdt. Marretje bleef ongehuwd en overleed in 1989. Dochter Anna (*1894) laat zien hoe er gekarnd dient te worden om roomboter te maken. Zij heeft klompen aan, Later trouwde zij met Harm Bakker nit Beverwijk, die bij de Hoogovens een baan had.Als laatste persoon zien we rechts vader Hendrik Bullee (1859-1927), met wandelstok. Hi] heeft zijn schaapjes op het droge en kan het werk overlaten aan zijn kroost en genieten van zijn oude dag. Links zien we een deel van het rieten dak van het achterhuis van de boerderij en het pannendak van het voorhuis. Rechts staat een grote hooischuur en een vierroedige berg met veestalling eronder. In de nacht van 14 op 15 januari 1985 ging de woning verloren door brand. De alleenstaande dame die het hnis bewoonde, was toen afwezig. De oorzaak van de brand was onbekend en er restten slechts de muren. Het huis werd herbouwd in een andere stijl.

17 J.H. Geijs 25 jaar hoofd der openbare lagere school

Op 15 april 1907 vierde de bevolking van Acquoy feest. Het was die dag precies 25 jaar geleden dat meester Geijs tot hoofd van de openbare lagere school was benoemd. Al die jaren had het schoolhoofd zijn beste krachten geschonken aan de opvoeding van de aan hem toevertrouwde jeugd in Acquoy. De dorpsbewoners maakten er voor hem een onvergetelijke dag van, terwijl de lentezon vrolijk scheen. Huis aan huis werden de vlaggen uitgestoken en zelfs van de toren wapperde de driekleur, want er was blijdschap in de hele gemeente. De burgemeester, de heer Van Ledden Hulsebosch, sprak de jubilaris namens de gemeente Beesd toe. Het waren woorden van oprechte dank, die wezen op een weI bescheiden maar toch uiterst eervolle werkkring. Ook werd er gesproken over de nauwe band tussen meester Geijs en de bevolking van Acquoy, woorden uit het hart gegrepen. De burgervader bood het schoolhoofd een couvert aan, waarvan de inboud er niet om loog; de notulen van de gemeenteraad van Beesd van 13 maart 1907 vermeldden: 'Aan den Onderwijzer, Hoofd der Openbare Lagere School teAcquoy J.B. Geijs, voor 25 jarigen plichtsvervulling, eene gratificatie toe te kennen groot vijftig gulden: Voorwaar een hoog bedrag voar die tijd! Op het feest bleefhet een komen en gaan, ook van mensen buiten de gemeente. Een commissie had voor de namiddag enige volksspelen georganiseerd. De toeschouwers konden genieten van ringrijden, tonkruipen en koekhappen. De jeugd werd volop getrakteerd door de juhilaris, die

zelf ook vele geschenken in ontvangst mocht nemen. De inwoners van Acquoy schonken zes prachtige stoelen; van de schoolkinderen kreeg hij een prachtige lamp; van de zangvereniging 'Volharding' een salontafel; van de werkliedenvereniging een keurige ruststoel; van de collega's een spiegel; bovendien van verschillende personen een schat aan bloemen. Ten slotte werd deze feestdag besloten met een gezellig samenzijn van genodigden onder leiding van de heer Boezaardt, schoolhoofd teAsperen.

Op de foto, van links naar rechts, op de stoelen: 1 Jan Bullee (' de post'), lid van de feestcommissie; 2 meester Johan Hendrik Geijs; 3 naast hem zijn vrouw Everdina M.E. Grootenhuis; 4 Toon van Weelie en 5 Darus Bullee, beiden lid van de feestcommissie. De groep mensen daarachter was nauw betrokken bij de organisatie en uitvoering van het feest.

Meester Geijs werd geboren in 1850 te Stad Ommen; hi] kwam in april 1882 vanuit Avereest naar Acquoy, waar hij schoolhoofd werd. In januari 1911 overleed hij op de leeftijd van 66 jaar. Zijn vrouw, in 1851 eveneens geboren in Stad Ommen, stierf in juni 1908. Het echtpaar kreeg twee kinderen: Christoffel, die in 1900 naar Amsterdam verhuisde, en Rudolf, die op 7 -jarige leeftijd in 1892 overleed. De groepsfoto, genomen voor het schoolgebouw aan de Lingedijk, vormt een waardevolle herinnering aan een gedenkwaardige feestdag.

18

Boerderij familie Van Ackooy, 1919

Bij onze wandeling door het dorp komen we bij de monumentale boerderij van de familie Van Ackooy aan de Iingedijk 70, het huisnummer van destijds.Anno 2003 heefthetpand huisnummer 110 en wordt bewoonddoor L. de Graaf.

Het is vrij zeldzaam dat her boerderijgedeelte in het verlengde van het woonhuis ligt, vlak langs de dijk. Dit zal zeker te maken hebben met de overstromingen van vroeger, want door de hoge ligging stond het vee veilig bij hoog water. Zoals bij de meeste panden aan de Lingedijk is er ook hier een achteruitgang naar de Achterweg, waar gebruik van werd gemaakt als er met boerenwagens en paarden werd gereden. De vierroedige hooiberg diende uiteraard als bergplaats voor het hooi, de wintervoorraad voedsel voor het rundvee en de paarden. Onder de berg was er ruimte voor de kalveren. Na 1950 werd de hooiberg afgebroken. In het linkergedeelte van de boerderij stonden de melkkoeien en het jongvee in de winter gestald. We kijken tegen de rechtergevel naar het raam, waarachter een slaapkamer ligt. Hieronder ligt een ruime kelder, waar proviand voor de winter koe! kan worden bewaard. Achter de voordeur ligt een lange gang met rechts daarvan een grote woonkamer en verder nog een slaapkamer. Links van de gang ligt de keuken; hier zorgde Lucia (1882-1955) voor het huishouden, terwijl haar zus Hendrika (1874-1949) meehielp op de boerderij, vooral met het dagelijks melken van de koeien. De verse room werd afgevoerd naar zuivelfabriek 'De Vijfheerenlanden' te Schoonrewoerd. Op de grote zolder was er slaapgelegenheid voor loges en er werd koren bewaard. De enige verbouwing die de familie Van Ackooy in de loop der tijd liet uitvoeren was het hoger optrekken van een muur in de achtergevel van het woongedeelte en het vervangen van het deknet door dakpannen, eveneens aan de achterzijde. Het gezin Van Ackooy stond bekend als een rijke boerenfamilie met veel aanzien en grondbezit en waar hard werd gewerkt. Uiterlijk tien uur 's

avonds gingen ze naar bed om er 's morgens om vijf uur weer fit uit te kunnen, want dan moesten de koeien worden gemolken. Hendrik van der Meijden werkte er als boerenknecht; hij was de zoon van de bekende klepperman .

Via het houten hekje kunnen we langs een grindpad op het erf aan de achterzijde van het pand komen. Daar ligt een boomgaard met pruimen-, peren- en appelbomen. Het fruit dient hoofdzakelijk voor eigen gebruik. De kinderen van boerWilhe!mus J.G. van Ackooy (1846-1905) en Wilhelmina L. HoI werden allen in deze boerderij geboren en zijn er ook overleden, behalve Willem S. (1880-1948), die naar Rumpt verhuisde. De vijf nazaten bleven allen vrijgezel. Hendrika was de oudste en daarna volgde Cornelis (1876-1 962), die als het hoofd van het gezin werd beschouwd. Kees was jarenlang poldermeester van de Buitenpolder Acquoy, kerkmeester van de roorns-katholieke parochie van Rhenoy-Acquoy en bestuurslid van de Boerenleenbank. Willem was het derde kind en Lucia het vierde. De jongste spruit heette Gijsbertus (1885-1967), die van 1896 tot en met 1899 op een kostschool in Oudenbosch verbleef. De schoonvader van Willem sr., Gijs HoI (1813-1893) uit Zoelen, was inwonend evenals de schoonzussen Maria van Rhoden en Agnes HoI (1856-1915). In 1916 werd er een kind in huis opgenomen; het was de 7 -jarige Alfons Marechal, die door de moeilijke oorlogsomstandigheden vanuit Luik in Acquoy terechtkwam. Later vond de Hongaarse jongen Istvan Tkalecz hier ook een gastvrij onderdak.

Geheellinks op de foto zien we een stukje van de boerderij van Antonie van Weelie, die gehuwd was met Aaltje Hoevens. De afrit in het midden leidt naar de boerderij van Thijs de Jongh. Achter de heg ligt de tuin van familie Van Kerkhof, waar eens de bekende Jansenius heeft gewoond.

19

Openbare lag ere school, 1935-1936

Deze keer gaan de leerlingen van de klassen 4,5 en 6 in hun klaslokaal op de foto en niet buiten, zoals voorheen gebruikelijk was. WeI is het nodig om de lampen aan te draaien, anders is er te weinig licht. Het is nog een heel gepuzzel om de groep zodanig op te stellen, dat iedereen er duidelijk op komt. De grootste kinderen zijn daarom tegen de zij- en achtermuur gaan staan. In de eerste rij banken rechts zitten, van voor naar achter: 1 met stropdas Wout Schaap, zoon van Teunis; 2 met donker colbert Hannes de Keijzer, z.v. Floor; daarachter, half zichtbaar: 3 Piet Bullee, z.v.jan en Neeske; 4 met witte bloes Job Bovenschen; 5 met stropdas Gerrit Need, z.v. Rien; 6 Aagje Bullee, dochter van Piet.

In de tweede rij banken rechts zitten van voor naar achter: 1 het meisje met een scheiding in het blonde haar is Liesje den Besten, d.v. Piet; 2 Sientje den Besten, d.v. Toon; 3 daarachter met donker jas]e Aart Klijn, z.v. Piet; 4 met pullover Theo Bullee, z.v. Jan; 5 het meisje met bril Mina Bullee, d.v. Piet; 6 Huibertje Middag, d.v. Steven en Johanna; 7 DickyTemminck, dochter van Wemmarus en Rijntje; 8 naast de kachel Willy Bullee, d.v. Luuk;

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2019 Uitgeverij Europese Bibliotheek