Arnhem in oude ansichten deel 2

Arnhem in oude ansichten deel 2

Auteur
:   R.S. Dalman
Gemeente
:   Arnhem
Provincie
:   Gelderland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-2348-8
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Arnhem in oude ansichten deel 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

; .. "

irnhem, Wa:burgslraat, $ladhuis en Elroole ke:l .

39. De Walburgstraat in 1910, met de achterzijde van de nieuwbouw van het stadhuis. Tot 1902 was dit een smal steegje met rechts nog een aaneengesloten rij huizen. Na afbraak van de huizen en de verbreding van de straat werd het stadhuis uitgebreid. Tussen de bomen op de voorgrond een openbare waterplaats; een zogenaamde "krul", waarvan er in die tijd nog ettelijke over de hele stad verspreid stonden. Waar de schutting is te zien, in die dagen ook al vol geplakt door illegale plakkers, hebben enige jaren na de Eerste Wereldoorlog barakken gestaan, waarin patienten met besmettelijke ziekten werden verpleegd. Na afbraak van die barakken is er in de jaren dertig een plantsoentje voor in de plaats gekomen. Thans is ongeveer hier de fontein van het nieuwe gemeentehuis.

Stadhuis

}rnherT

40. Van ongeveer 1890 dateert deze zeer oude opname van het stadhuis, nog met de platte daklijst en de hoge stoep, die het gebouw verkreeg bij de verbouwing in 1830. De gevolgen van deze lelijke verbouwing werden rond de eeuwwisseling ongedaan gemaakt bij de uitbreiding van het stadhuis, waarbij het oude duivelshuis tevens werd gerestaureerd. In de jaren zestig, na de bouw van het nieuwe gemeentehuis, is het duivelshuis zoveel mogelijk in de oorspronkelijke staat teruggebracht. Rechts van het duivelshuis zien we het pand van de weduwe van dr. Woltersom. Na aankoop door de gemeente, in 1896, werd het pand in 1902 afgebroken en kon de Walburgsteeg worden verbreed en omgedoopt in Walburgstraat.

flrnhem

groote jYlar!(t - }tfar!(toag

41. Inmiddels zijn we ongemerkt op de markt gearriveerd, op een marktdag omstreeks 1905. De beide dienstmaagden, links op de voorgrond, herkenbaar aan hun typische mutsen met keelbanden, hebben kennelijk voor hun mevrouwen proviand ingekocht. Wat de manspersoon, rechts van hen, doet komt niet uit de verf: overgeven, een sigaar aansteken, een vlo vangen, zijn portefeuille trekken, dan wei tersluiks een foto maken van de dienstmaagden? Ik laat het gaarne aan de fantasie van de lezer over. In ieder geval heeft hij geen oog voor hotel "Des Pays Bas" op de achtergrond, met de aangrenzende Sabelspoort.

firnhem MarktdLzg

42. Op deze marktdag in 1908 stellen we ons op aan de zuidzijde van de Markt, met de rug naar de Sabelspoort. Rechts een gedeelte van de gevel van hotel "Des Pays Bas", links de ambtswoning van de Commissaris van de Koningin (die men in die tijd nog vaak "gouverneur" noemde), met aangrenzende nieuwbouw. Daarnaast de panden van respectievelijk schildersbedrijf Kappers, bakker Peters, een aardappelhandel, een bijkantoor van de post en de telegraaf, hotel "Toelast", hotel "Berlinerhof' en hotel "De Keizerskroon". Op de hoek van de Turfstraat het laatste pand: het waaggebouw. Zowel de panden als de bomen zijn in de Tweede Wereldoorlog verdwenen.

43. Als we enige stappen achteruit gaan, ontstaat vanuit de Sabelspoort de bij fotografen zo geliefde entourage. Op deze kaart uit het begin van de jaren dertig zien we uiterst links het pakhuis van J.M.J. Willems, aangrenzend vervolgens cafe Schreven, een woonhuis, het pand van de firma Caderius van Veen en achter de tweede vrachtauto cafe Willemsen, tevens fietsenstalling. Ten slotte, grenzend aan de "gouverneurswoning", een poortje dat toegang gaf tot de achter dit pand gelegen tennisbaan.

44. Op nummer 30-31 aan de Markt, vlak bij de Waag, zien we hier omstreeks 1905 hotel "Toelast", gedreven door J. van de Noort Azn. Omstreeks 1920 werd de bedrijfsuitoefening gestaakt en werd het pand in gebruik genom en door de groothandel in fruit A. Pels & Zn. Op de Waag na is de hele westelijke gevelrij aan de Markt tijdens de oorlog verwoest en vervangen door een merkwaardig allegaartje van nieuwbouwstijlen, waarmee de charme van de Markt wel is vermoord.

'.

J{Ofe{ des :Pays-J3as ie cIlrnhem.

lJehtdr J ? $ellaleumo. 8ud",.oot.

45. Nog een blik op de achterzijde van "Hotel des Pays Bas" omstreeks 1906, in welk jaar het hotel honderd jaar bestond, De "proprietaire" was sedert 1905 de fervente francofiel I.M. van Tiel ("Membre de I'Eglise Wallone"). AIle aankondigingen van het hotel werden in het Frans gedaan. Hij recommandeerde zijn hotel als voigt: Principal et plus ancien Hotel d'Amhem avec tout le confort modeme. Situation unique, en plein centre, au fameux Groote Markt (Grand Place) ou se trouvent les plus importants monuments p.e. l'Hotel de Ville (Maison de Diables), la Cathedrale, les Archives, les Eglises, les Musees etc.; tout pres la Salle des Concerts "Musis Sacrum" et le Theatre. Het hotel kreeg zijn naam in 1806, in de Napoleontische tijd. Na de val van Napoleon werd het omgedoopt in hotel "De Nederlanden". Niet lang echter; een nieuwe eigenaar, een Fransman genaamd Robert, gaf de oude naam terug. In 1889 werd het hotel verbouwd en uitgebreid met veertig kamers. In 1916 werd een lift ingebouwd.

46. Niet aflatend werden ansichten vervaardigd van de hoge bezoekers. Toonde ik een hiervan reeds in het eerste deel, hier, in gezwollen stijl omschreven, het bezoek van de broer van de Duitse keizer. Deze grootse reclamecampagnes, alsmede het feit dat men tot in de jaren twintig speciale "hotelomnibussen" aan het station had staan am de gasten te vervoeren, konden niet verhinderen dat het hotel in 1934 failliet ging. Ben deel van het gebouw werd hierna afgebroken en in het overblijvende deel vestigde Caderius van Veen heel prozaisch een groothandel in kleding. Sic transit gloria mundi!

Groote Markt en tad::waag

47. Alvorens we de Markt de rug toekeren, nog een laatste blik, omstreeks 1895, op de westzijde met het waaggebouw, waarin op dat tijdstip het stedelijk museum voor oudheden was gevestigd, tot in 1920 het huidige gemeentemuseum aan de Utrechtseweg in gebruik kon worden genomen. Goed is hier de situering van de aangrenzende hotelletjes te zien, eerder door mij beschreven. Voor de Waag staat een politieagent, compleet met glirnmende helm en martiale snor, argwanend de fotograaf te observeren, nog niet geheel zeker of hier de veiligheid van Arnhem en Nederland niet werd aangetast door deze euvele daad, die weI eens op spionage kon wijzen.

48. We trekken ons hiervan maar niet al te veel aan en lopen om de Grote Kerk heen en staan hier, aan het eind van de vorige eeuw, op de Kippenmarkt. Bij de op dat moment plaatsvindende verbouwing en restauratie van de Grote Kerk werden de aangebouwde huisjes afgebroken. Links, voor de toren, de ingang van de Torensteeg met het logement "De Posthoom". Rechts, aangrenzend en deels te zien, de voorgevel van de in 1876 gebouwde, deels overdekte vismarkt.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Algemene voorwaarden | Algemene verkoopvoorwaarden | © 2009 - 2021 Uitgeverij Europese Bibliotheek