Bergentheim in oude ansichten deel 2

Bergentheim in oude ansichten deel 2

Auteur
:   H.J. Hilberink
Gemeente
:   Hardenberg
Provincie
:   Overijssel
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-1420-2
Pagina's
:   96
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Bergentheim in oude ansichten deel 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

Veenlu t Bergentheim

10 'De Grendel'

Tot in de [aren zestig stond aan de Hardenbergerweg, kort voor Marienberg, aan de westkant een schitterend oud boerderijtje, dat weI 'De Grendel' genoemd werd. Helaas is het afgebroken. Uit het markeboek van Bergentheim valt te achterhalen wanneer daar voor het eerst gebouwd werd en wie er gewoond heeft.

Een zekere G.]. Grendelman had daar, zo lezen we in de notulen van de marke, omstreeks 1834 een 'katerplaatsien aangegraven' en moest daarvoor aan de marke elk jaar f 1,50 betalen. Op de markevergadering van 1 837 herinnerde men zich dat daarvoor nog nooit een akte opgemaakt was; men vond dat wel gewenst en daarom besloot men dat alsnog te doen.

Ik, onderqetekende, Gerrit Jan Grendelman, bekenne bij dezen van de marke van Bergentheim gehuurd te hebben een stuk gecultiveerde en ongeeultiveerde gronden, zoo dezelve op heden uitgebaakt is, waarop ik een woonhuis heb gezet in her Bergentheimer veld, aehter het z.g. Boers Nieuwe werk, en wei voor den tijd van tien aehtereenvolgende jaren, welke zijnen aanvang neemt met den eersten Mei van her jaar 1800 aeht en dertig en eindigen met den eersten Mei des jaars 1800 aeht en veertig. Om daarvan te betalen aan voornoemde marke Een gulden en vijftig Centen 's juarlijks en alle jaren am dezelve gronden te eultiveren na behooren.

Op een kaart nit 1856 staan de namen Gendelman en Boers vermeld. Het boerderijtje stond tegenover de boerderij Nieuw Hesselmk, waar de familie Timmerman gewoond heeft, en werd in latcre jaren bewoond door Albert Hilberink, Albert van 'De Grendel'.

Het oude boerderijtje op de foto is waarschijnlijk niet het 'Katerplaatsieri' van Grendelman, maar 'De Grendel' bleef.

11 Het oude meestershuis in de buurtschap

Het enige wat ons nog doet herinneren aan de school in de buurtschap is het 'rneestershuis' aan de Brinkweg, thans bewoond door de familie Flim. Deze woning is in het [aar 1901 gebouwd door de aannemer EJ van Dorth te Vroomshoop voor de prijs van f 5187. In een brief aan het gemeentebestuur van Ambt -Hardenberg schrijft de architect in het jaar 1901:

Wat de imichting van de woning betreft, zo komt het mij gewenst voor:

Dut woonkamer en slaapkamer (ook de bovenslaap-vertrekken) near het zuiden geprojecteerd worden, dat er gemeenschap zoude bestaan tussen woonkamer en aangrenzende slaapkamer dat de communicatie w gemakkelijk mogelijk gemaakt werd, weshalve ik de deur van de beneden-slaapkamer onmiddelIijk bij de trap heb aangebmcht.Voorts ligt de kelder naar de noordkant en is deze tussen ijzeren baJken overwe1fd. In plaats van op de bovenkamertjes bedsteden te maken, heb ik daar afgetimmerde slaaplaatsen geprojecteerd, die met gordijnen kunnen worden afgesloten.

In de beneden-slaapkamer wordt een 2 -persoons ijzeren ledikant ge1everd en bovendien een beddestee gemaakt, die voor kinderen of ingeval van ziekte dienst kan doen.

Ter vergelijking van de prijzen in 1901 het volgende staatje.

Ontgraving en ophoping flO 7 , 2 0 Metselwerken f 1491,90

Steenhouwerswerk en stenen vloer f 253,65 Timmerwerken f 2004,55

Dak-, lood- en zinkwerken f 276,96 Stucadoorswerk f 24

Ilzerwerken f 117,30

Verf-, glas en behangerswerk f 410 Kalkloods, keet, verzekering f 75 Totaal f 4760,56

Winst en risico 5 % f 238.03 Bestedingskosten f 475

Totaal f 5473,59

12 Klassenfoto uit het begin van deze eeuw

Het eerste schooltje heeft natuurlijk in Oud-Bergentheim gestaan. In het markeboek vinden we gegevens waaruit we kunnen afleiden dat al in het jaar 1688 onderwijs werd gegeven. In dat jaar presenteerde de rentmeester van Sibculo een rekening 'wegens de timmering van het schoolmeestershuis'.

De buurtkinderen kregen in het begin uitsluitend les in lezen, schrijven en rekenen. Dit onderwijs vond aileen's winters plaats, 's zomers was daar geen tijd voor.

Op bijgaande foto staan de volgende kinderen afgebeeld, bovenste rij: meester Van Aalderen, Willemina Timmerman, Kasper Bekker, Jan Timmerman, Griet Waayman, Hermina Timmerman, Hendrik Jan Bekker. M. Waayman, Gerrit Jan Jansen en Christina Waterink.

Middelste rij: Gees Waayman, Bertus van Aalderen, Albert Herbert, Jan Jansen, Gerrit Willem Waayman, Hendrik Nijman, Albert Reinders. Jan Will em Tinnnerman, Aleid van Aalderen, Gerrit Jan Bekker en Harm Herbert.

Onderste rij: Gezienus van Aalderen, Evert van Aalderen (met schoolbord), Aaltje [onkeren, Geziena Reinders, voor haar Hendrikje Jonker, Jennigje Jansen. Janna Bekman, Evertje Herbert, Hendrikje Herbert, Albertus Reinders en Egberdina Waterink.

13 Onze schooljaren

We slaan een heel eind over van de geschiedenis van de 'Baantemer schoele' en komen in 1858. Dan staat Frederikus aan het Rot voor de klas in een school uit 1 839. Was dat toen een van de mooiste scholen uit de buurt, in 1869 constateert de schoolopziener dat de school, vooral 's winters, niet ruim genoeg is.

In 1972 komt er een nieuwe school op de hoek van de tegenwoordige Buurtweg- Brinkweg.

De tijd dat de heer F. aan het Rot hoofd was, schijnt voor de school een periode van grote bloei te zijn geweest.

In 1900 ging de heer Aan het Rot met pensioen. Hij werd opgevolgd door de heer Van Aalderen, voor wie in 1901 hetrneestershuis' aan de Brinkweg werd gebouwd.

Van de periode van Van Aalderen dateren verscheidene prachtige oude schoolfoto's, zoals de foto hiernaast. Helaas konden we niet meer alle namen van de leerlingen achterhalen.

De foto is genomen op 16 augustus 1903.

Op de bovenste rij vinden we: meesterVanAalderen, de derde leerling is Herman Flim, 6 Hendrika Nijman, 7 Jan Jansen. Tweede rij: met bard Hendrik Olsman (de bakker), 2 Annigje Olsman, 3 Marie Flim, 6 Bertha a.h. Rot, 7 juffrouw Molenaar, die bij de bakker in de kost was.

Derde rij: 2 Zwaantje Olsman, 3 Beth Flim, 4 Kasper Bekker (melkrijder), 5 Hermina Nijman, 6 Martina Nijman, 7 Frederikus a.h. Rot.

Vierde rij: 1 Christina Waterink, 2 Kasper Bekker, 3 Albertus johannesWaterink, 4 Hendrik Bekker (broer van de melkrijder), 5 Koendert Plaggemarsch.

Vijfde rij: 1 Annigje Meulenkamp, 7 Gezina Reinders.

14 De oude hervormde pastorie

Naast het pand waar Anton van der Sluis zijn zaak had stond tot 1987 de hervormde pastorie. Voor de (vele) verbouwingen zag deze woning er uit zoals we op de foto kunnen zien.

In een kerkeraadsvergadering van het jaar 1923 was het principebesluit genomen om een nieuwe pastorie te bouwen en op 4 juni 1924 yond de aanbesteding plaats.

De firma Jonker I Tienkamp uit Nieuw Amsterdam kreeg voor f 11.147 de bouw en de firmaA.H. Uding uit Marienberg voor f 450 het schilderswerk. In het jaar 1925 was de woning klaar, de eerste predikant die er woonde was dominee Oosterzee.

De predikanten die daarvoor de Hervormde Gemeente dienden waren dominee Koningsberger en dominee Slotemaker de Bruine, Zij woonden in het huis dat vroeger naast de Koningsbergerschool stond, waarin de heer Bent, hoofd van de toenmalige hervormde school, woonde. Dit huis was gebouwd door de heer Arends uit Bruchterveld en in 1919 kocht de kerkvoogdij deze woning om verbouwd te worden tot voorlopige pastorie.

In 1987 is de pastorie (foro) verkocht aan de N.O.H. Bakkerij en en een paar jaar later kon de nieuwe pastorie, die gebouwd werd op de plaats van de oude kosterswoning, waar de familie Kellen jaren woonde, in gebruik worden genomen.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2019 Uitgeverij Europese Bibliotheek