Bleskensgraaf en Hofwegen in oude ansichten deel 1

Bleskensgraaf en Hofwegen in oude ansichten deel 1

Auteur
:   M.J.A. de Haan
Gemeente
:   Graafstroom
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3207-7
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Bleskensgraaf en Hofwegen in oude ansichten deel 1'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

IN LEIDING

Bleskensgraaf', op oude landkaarten Blassekijns Ambagt geheten, is a1 een oud dorp. Het is, zoa1s ve1e dorpen in de omgeving, waarschijnlijk ontstaan kort na de bediiking van de waard in de twaalfde eeuw. Het moet toen hebben bestaan uit wat schamele houten optrekjes, die onderdak boden aan de ontginners van het toen nog grotendeels ongecultiveerde land. Eerst in de vijftiende eeuw nam blijkens bodemvondsten het inwonertal wat toe. Waarschijnlijk werd me de daardoor omstreeks het midden van deze eeuw een bakstenen kerk opgetrokken welke, zij het met de nodige latere veranderingen, het dorpsbeeld tot mei 1940 beheerste.

In 1855 werd Hofwegen, dat tot dan een zelfstandig bestaan had geleid, met Bleskensgraaf samengevoegd tot een gemeente, welke in het vervolg werd aan-

geduid met de naam Bleskensgraaf en Hofwegen. He1aas werd de fotografie pas in 1839 uitgevonden en pas veellater, aan het einde van de negentiende eeuw, regelrnatig toegepast. Daardoor is van het dorpsbeeld uit nog vroeger perioden weinig met zekerheid te zeggen,

Wat dit boekje weergeeft is derhalve een beeld van de ontwikkeling van het dorp vanaf het stadium waarin het zich beyond rond de laatste eeuwwisseling. Uit de plaatjes van die tijd spreekt een sfeer van een rustig, bedaard en sober leven. Auto's waren er nog niet en aile vervoer van enige omvang ging per paard en wagen en vooral per schip door de Graafstroom, die daarom in die tijd voor het dorp van vitaal belang was. Industrie was er aanvankelijk ook nog niet. De zuivelfabriek "De Graafstroorn" werd eerst in 1908

gebouwd. Bij vergelijking van bepaalde plaatjes is te zien hoe het dorp zich als het ware steeds verjongt, Oude panden worden afgebroken om plaats te maken voor nieuwe, welke later weer veranderen door verbouwing enzovoort. Deze ontwikkeling had zo door kunnen gaan, ware het niet dat op 7 mei 1940 een bombardement hier een abrupt einde aan maakte. Vele dorpelingen zullen zich deze veelbewogen dag herinneren als de dag van gisteren. Bijna alle huizen en andere gebouwen in de dorpskern waren, nadat de Duitse bommen hun vernietigend werk had den gedaan, nagenoeg volle dig verdwenen. En daarmee verdween ook geheel onverwacht en voor altijd het vertrouwde dorpsbeeld, Het leeft alleen nog voort in de herinneringen van de wat oudere Bleskensgravers en op oude ansichten en foto's, waarvan er een aantal in

dit boekje is afgebeeld. Hierrnee kunnen we nag even terugkiiken op hetgeen is geweest. Ret is verleden tijd, maar nag lang geen vergeten tijd.

Veel dank ben ik verschuldigd aan al degenen die mij hebben geholpen in de vorm van het verstrekken van gegevens en het ter beschikking stellen van kaarten en foto's. Zander hun hulp was ik niet in staat geweest dit boekje samen te stellen, aangezien ik de periode die dit werkje beslaat niet zelf heb meegemaakt. Het is heel goed mogelijk dat in het commentaar bij de plaatjes onjuistheden zijn geslopen. Daarvoor dan mijn verontschuldigingen. Het menselijk geheugen is, zeker op latere leeftijd, niet onfeilbaar. Verder hoop ik dat een ieder die dit boekje inkijkt er veel genoegen aan za1 beleven.

1. Dokter Bastiaan de Haan waakte bijna een halve eeuw over het lichamelijk welzijn van de inwoners van Bleskensgraaf. In 1842 behaalde hij in Dordrecht de titel van heelmeester en in 1850 werd hij ook nog vroedmeester. Vanaf omstreeks die tijd moet hij in Bleskensgraaf zijn praktijk hebben uitgeoefend. Hij had in het dorp de bijnaam "de waterkijker". Dat hield verb and met het volgend voorval: op een goede dag bracht iemand hem een flesje urine van een paard. Degene die dat bracht deed voorkomen alsof de inhoud van het flesje van hemzelf afkomstig was. Toen de man in kwestie na enige tijd kwam informeren wat de remedie was tegen zijn voorgegeven kwaal, was het antwoord van de dokter: "Meer haver eten". Behalve dokter was hij ook nog wethouder. Zijn broer Arie oefende omstreeks die tijd een praktijk uit te Oud-Alblas. In 1897 werd hij opgevolgd door dokter Jaques Vincent Huisman. De dame rechts was de echtgenote van dokter De Haan.

qraafstroom~Hicht, Bleskens~raaf

2. Omstreeks 1915 was waterleiding een onbekend begrip. AI het water dat werd gebruikt om eten te koken, vaat te wassen en dergelijke kwam uit de Graafstroom. Om dit water gemakkelijk te kunnen bereiken maakte men gebruik van een stoep. Voor mensen in het dorp die aan de noordzijde van de weg woonden, dus niet aan het water, was een gemeensehappelijke stoep aangelegd, waarvan zij tegen betaling van f 3,- stoepreeht per jaar gebruik konden maken. De stoep was gebouwd op een stuk grond dat eigendom was van de kerk. De reden hiervan was dat de stoep me de was bedoeld als aanlegsteiger voor bootjes van kerkgangers. Per bootje naar de kerk gaan was in de vorige eeuw een vrij normale zaak. We zien de stoep hier uiterst reehts op de foto. Het stukje kade eraehter deed dienst als aanlegplaats voor vrachtschepen.

u ??. s VI~. Yir. Nooten, SchcolhoveD. No. 89.

Ble!'kcnsgraaJ

3. Dit plaatje van rond 1900 geeft ons een goed beeld van het westelijk deel van de huidige Kerkstraat zoals zij er toen uitzag. Links vooraan staat nu het huis van schilder OOll1S, wiens voorouders het hoge huis bewoonden dat u hier ziet. Het werd kort na het maken van deze foto afgebroken om plaats te maken voor een nieuw woonhuis. Daarnaast was de bakkerij van Leen Pot, die hier in zijn bakkersschort voor het huisje staat. Later zette Leen Eikelenboorn de zaak voort. In de schuur ernaast werd de bakkerskar gestald. Tussen deze schuur en de bakkerswinkel was een steeg die bekend stand onder de naam "Kikkersteeg".

4. De statige voorgevel van de vroegere pastorie, het tweede huis reehts, viel aan het begin van deze eeuw wel wat uit de toon tussen de overige bebouwing. Links van de pastorie woonde Gart de Vrome, die manufaeturier was. Later kwam Teus Bos in die zaak. Daarnaast was de timmerwinkel van Prins en nog een huis verder woonde later Huib Pellikaan. De familie De Lange bewoonde het oude pand reehts van de pastorie. Ret huisje links kwam in de plaats van het hoge huis dat we op de vorige foto zagen. Voor de deur staat mevrouw Ooms met haar doehtertje.

BleSKens~raaf

. Uitg. P. van Essen, M.z. Molellaa.rssraaI

5. Nog een plaatje van wat nu de Kerkstraat heet, gemaakt in 1905 ter hoogte van de bruggang en gezien naar het westen. Links zien we nog net de smederij van Van der Horst met daarnaast het kruidenierswinkeltje van Smit en de zaak van Wim van Rees, die eveneens kruidenier was. Het jongetje met het zwarte petje op, vijfde van links, is Pauw van Rees, die later de zaak van zijn vader Wim zou voortzetten. Het pand daarnaast was de zaak van bakker Kees de Vrome, wiens bedrijf later door de familie Baan werd overgenomen.

6. Aan het westelijk eind van het dorp woonde de dokter. Daar hij moest kunnen beschikken over een koets en een paard, om zijn patienten te bezoeken, was aan het doktershuis een koetshuis gebouwd. Schilder Tinus Dams is hier juist bezig met het aanbrengen van een nieuwe verflaag. Omstreeks deze tijd (1910) oefende hier dokter C. van Bemmel zijn praktijk uit. Hij had haar een jaar tevoren overgenomen van dokter Paul van Wolframsdorf, die slechts een jaar in Bleskensgraaf verbleef. Op de boerderij links woonde Aalbert Boele met zijn vrouw Mery.

7. Een dokter was vroeger, nog meer dan nu, een belangrijk persoon in de gemeente. Alleen al uit de afmeting van zijn behuizing was dit af te lezen. Mensen met drempelvrees zullen bij de in die tijd voor Bleskensgraaf toch monumentale deuren beslist een moeilijk ogenblik hebben gekend. Om de dorpsjeugd, waarvan een deel hier voor het huis poseert, niet de gelegenheid te geven in de dokterstuin te ravotten werd deze afgezet met de schutting links voor, waarop ijzeren punten waren aangebracht die een eventuele jeugdige indringer al snel van gedachten moesten doen veranderen.

8. Nogmaals het doktershuis, nu gezien vanaf de Graafzijde. Ook hier ontbrak de wit geschuurde stoep niet, die fraai was overgroeid. De dame rechts moet de huishoudster van de dokter zijn. Zij stond in het dorp bekend onder de naam "tante Til". In 1933 werd dit pand gesloopt om plaats te maken voor een nieuw doktershuis.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek