De Molens van Tholen en St. Philipsland in oude ansichten

De Molens van Tholen en St. Philipsland in oude ansichten

Auteur
:   C. van Winkelen
Gemeente
:  
Provincie
:   Zeeland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4108-6
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'De Molens van Tholen en St. Philipsland in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

25. De korenmo1en, ge1egen op de Molendijk in Stavenisse, heeft - in tegenstelling tot de andere korenmolens op Tholen - nooit een naam gehad. Deze grondzeiler had diverse eigenaren, van wie we thans de namen 1aten vo1gen. De eerste eigenaar was H. van Rossem, die vanaf de oprichting van het kadaster tot 28 oktober 1828 molenaar op deze molen was. Op laatstgenoemde datum verkoopt hij de mo1en aan H. Roozemond, die op zijn beurt de molen doorverkoopt aan zijn beide zoons J. en D. Roozemond, onder voorbehoud van vruchtgebruik. Op 28 september 1888 is deze molen publiekelijk verkocht. De eigenaar werd toen J. Dijkman, die de molen op 11 april 1895 verkoopt aan A. Hoek, die tot 17 december 1906 molenaar is en hem dan verkoopt aan J.L. Meyer, die deze mo1en weer verkoopt op 14 november 1918 aan J.W. van der Slikke, die ten slotte de molen in een vennootschap onderbrengt onder de naam firma J.W. van der Slikke & Zn. Dit had p1aats op 20 maart 1948. He1aas veronge1ukte de laatste molenaar, A.J. van der Slikke, op 25 maart 1963 op jammerlijke wijze.

Evena1s enkele andere mo1ens op Tholen heeft de gemeente deze molen in eigendom.

26. Onze mo1enroute, die tot Stavenisse steeds in westelijke richting voerde, gaat nu naar het oosten en we komen op de Dorpsweg (thans de Bierensstraat) in Sint Anna1and, waar we eerst een bezoek brengen aan de korenmo1en "De Vier Winden", die dateert van 1847, zoals op de baard duidelijk is te zien. Deze stellingmo1en van mo1enaar G.J. Breas is tot 1969 regelmatig in gebruik geweest. Het aanbouwse1 aan de westzijde van deze korenmo1en is door de huidige eigenaar, L.A. Verhage uit Poortvliet, gesloopt, Het houtwerk van de schoren, de spruiten en de staartba1k was bijzonder slecht. De oude roeden werden gedeelte1ijk gerepareerd en het hekwerk van beide roeden werd vernieuwd. Bij deze eenmansrestauratie, die respect afdwingt, heeft L.A. Verhage de mo1en in zijn oorspronkelijke toe stand herste1d. De mo1en ziet er thans weer keurig uit. Van tijd tot tijd kan men deze mo1en nog zien draaien.

27. Van de korenmolen "De Vier Winden" uit Sint Annaland zien we hier een prachtige opname. Deze stellingmolen was toen nog volop in bedrijf. Onder het raampje van de molenromp zien we een bord, waarop destijds reclame werd gemaakt voor P. Sluis, gran en enzovoort. Bij de wiek op de balie poseert de molenaarsknecht, van wie we de naam helaas niet te weten konden komen. De bosschages voor deze molen zijn in de loop der jaren verdwenen. Rechts is nog juist een stukje van het molenaarshuis van G.J. Breas te zien, Deze korenmolen had vroeger een gele kleur, doch later werd de romp wit geschilderd, waarbij het reclamebord van P. Sluis werd verwiiderd!

Deze molen is van het type ronde, stenen bovenkruier met een stelling, heel licht getailleerd, met schuine stellingschoren. Het materiaal is gele baksteen, tot aan de stelling geteerd en daarboven gewit. Na de restauratie is de molen helemaal wit geschilderd. De kap is van hout met dakleer en de windpeluw van hout. De roeden zijn van hout en de as is van hout met ijzeren kop (zogenaamde insteekas), zonder nummer of naam. "De Vier Winden" heeft een vlucht van 21,90 meter. De wiekvorm is ongewijzigd. De schoren, spruiten en de staartbalk zijn van hout. Er is een kruirad aanwezig. De hoogte van de stelling bedraagt 4,50 meter.

28. Op dit plaatje zien we wel een heel groot verschil met de vorige opname van "De Vier Winden". In 1955 werd de stelling gesloopt, zodat deze molen een aantal jaren op deze manier het dorpsbeeld ontsierde. Bij de laatste restauratie heeft de huidige eigenaar, L.A. Verhage uit Poortvliet, deze stelling weer aangebracht. Deze molen, waarvoor, voor zover bekend, nooit windrecht werd betaald, is nooit bewoond geweest. De baard is aan de onderrand eenvoudig geschulpt, donkergroen, geel afgebiesd. De "baard" aan de achterzijde is eveneens een eenvoudige houten, groen geschilderde, aan de onderrand geschulpte plank, geel afgebiesd. In geel erop een dubbele guirlande. J. Elenbaas uit Sint Annaland liet de molen in 1847 bouwen. Na diens overlijden werd de molen toebedeeld aan zijn vrouw J. van As. Haar tweede echtgenoot, J. de Graaf, verkocht de molen op 10 maart 1877 aan M.L. de Vlieger Azn. Op 23 juni 1887 werd W. Dorst eigenaar, die de molen op 6 juli 1907 verkocht aan P. Breas, Bij diens overlijden, op 18 augustus 1935, kwam de molen in bezit van G.J. Breas, In 1966 kreeg "De Vier Winden" een nieuwe eigenaar in de persoon van L.A. Verhage uit Poortvliet. Voor de in gang van de molen zien we de molenaarswagen met zakken graan of meel.

Op de inzet zien we de in Sint Annaland alom bekende molenaarsknecht L.A. van Poortvliet, in dit Thoolse dorp beter bekend als "Leen van de Molenaar", die hier poseert voor de inmiddels afgebroken stravalje van de smederij van M.P. Lanooy in de Voorstraat.

29. Hier zien we twee opnamen van de in Sint Annaland op de Molendijk staande standerdmolen. Links zien we een oude opname, waarbij vooraan het molenhok en het varkenshok nog zijn te zien, die beide in de loop der jaren zijn verwijderd. Oorspronkelijk was deze standerdmolen een zogenaamde dwangmolen. De molen is zeer oud; hij dateert van de zeventiende eeuw. Deze molen, die nooit bewoond is geweest, heeft een steenbalk, die niet is opgesloten door twee verticale stijlen, maar er loopt een stijl door de steenbalk heen.

Van de op dit oude plaatje staande personen herkennen we Teeuw den Engelsman en op de berm poseert, in het midden, Johannes Kaashoek, die later nog ambtenaar op de gemeentesecretarie van Sint Annaland is geweest. Op deze talud van de Molendijk kwam de Sint Annalandse jeugd bij elkaar voor een gezellig babbeltje!

Rechts hebben we een wat recentere opname geplaatst van deze "oude molen", zoals men hem in Sint Annaland noemt. Bij de oprichting van het kadaster was de molen eigendom van C. Steyn, die hem op 30 juni 1846 verkocht aan P. van der Slikke. Op 4 augustus 1857 vond er een scheiding plaats van de nalatenschap van jonkheer S.O. de Casembroot waarbij de molen, be last met erfpacht, werd toebedeeld aan F.e. de Casembroot. Op 29 augustus 1857 werd de erfpacht gesteld op f 90,- en als erfpachter werd genoemd de weduwe J. van der Slikke, die de molen op 1 september 1859 verkocht aan A.A. van der Bel, die hem op zijn beurt op 29 april 1871 doorverkocht aan J. Zoeter Jzn. De volgende eigenaren waren e. Kodde (31 augustus 1881 tot 26 mei 1926) en J.D. Kodde (26 mei 1926 tot 5 december 1952), waarna de gebroeders C. en M.A. Kodde de eigenaars werden. Zij verkochten de molen op 3 mei 1966 aan de gemeente.

Links bij de wiek staat molenaar J. Kodde.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek