Dreischor in oude ansichten

Dreischor in oude ansichten

Auteur
:   C.P. Pols
Gemeente
:   Schouwen-Duiveland
Provincie
:   Zeeland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4645-6
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Dreischor in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Dreischor

Ringstraat met Pastorie en Dokterswoning

16. Schoenmaker Marien Eyke staat hier aan het begin van de twintigste eeuw samen met zijn vader Jacob op de stoep van zijn schoenmakerij-woonhuis.

Zo te zien zat er boven het enige raam dat het schoenmakerspand bevatte een houten naambord aan de gevel bevestigd. Na het trapgevelpandje zien we het winkelpand van Jan Come lis Eyke (1859-1945), die hier met zijn vrouw, Kaatje Kooman, op de stoep staat. Het daartussen staande vrouwtje met "aekmuste" op werd niet herkend. Rechts op de voorgrond staat een hardstenen paal, die men ook op andere pIa at sen in het dorp nogal eens tegen kwam. Daar werden in de donkere maanden van het jaar petroieumlampen op bevestigd, die dan ais straatverlichting dienst moesten doen.

In de kerkgracht lagen op diverse plaatsen bruggetjes of houten vionders. Deze dienden onder andere om water uit de kerkgracht te schepp en voor het schuren van de stoepen en straten. In de wintermaanden, als de gracht soms met een dikke ijskorst was bedekt, kon de Reisterse jeugd hier heerlijk van de ijspret genieten. Menig kind heeft hier de schaatskunst geleerd maar daar bestond overigens ook nog wei de mogelijkheid voor op andere Iokaties buiten het dorp.

17. De bouwwijze van een dorp als Dreischor is uniek te noemen. Behalve goed Zeeuws, goed rond, is het ook nog eens het gaafste ringdorp van heel Zeeland. Een dorp ook, waar veel mooie maar vooral karakteristieke huizen staan en die voor de harmonische, rustige en lieflijke sfeer van het dorp zo belangrijk zijn. Bovendien kan Dreischor bogen op een paar prachtige monumenten, zoals de imposante kerk en het pittoreske raadhuisje aan de Ring. Er is natuurlijk ook in een dorp als het onze veel onherstelbare schade aangericht. Zo'n gaaf stukje Ring uit het begin van deze eeuw - zoals hiernaast - treft men hier heden ten dage helaas ook niet meer aan.

Rechts van de eerder genoemde winkel van J.c. Eyke (later M.P. Blaas 1895-1975) herkennen we in de deuropening Cornelia Akkerdaas-Verjaal. Zij was de zuster van Anthony Jacob Verjaal Mzn. In het derde huis vanaf't Slop van Jan Eyke (nu Noordstraat) woonde eertijds Adriaan Verjaal Jzn. Hij was winkelier, maar slechts weinigen in het dorp zullen zich hem nog kunnen herinneren. Daarvoor is het allemaal veel te lang geleden. Later dreef zijn dochter Jo L. Verjaal in hetzelfde pand een lief knus winkeltje, waar men vele zaken kon kopen. Johanna Louwrina Verjaal werd op 27 juni 1880 te Dreischor geboren en is heel oud geworden. Zij overleed op 18 januari 1970 en was toen dus bijna negentig jaar.

Jo Verjaal had een ijzersterk geheugen en kende honderden verjaardagen uit haar hoofd. Zo ook van onze vader, want die was gelijk met haar jarig. Ze was een bescheiden, integere vrouw die zonder agressieve verkoopmethoden op een eerlijke wijze een karige boterham verdiende. Zij Ie eft bij veel Reisenaers nog in dank bare herinnering voort en dat is altijd een goede zaak. Later heeft Jacob Quist (1894-1978) en gehuwd met Marie Geelhoed Pdr. hier nog gewoond.

In het vierde monumentale pand woonde vroeger Marinus van der Linde en zijn huisvrouw Thona Pompoene en later weer schilder Krien Telle. Rechts van het gangetje dat naar de brauwput leidde, zal aan het begin van deze eeuw hoogstwaarschijnlijk Jacob Beije weI gewoond hebben. Later werd dat Pieter Nelisse. In het laatste pand op de hoek van de Ring en de Ooststraat was de zaak van beurtschipper en winkelier Pieter Barendregt gevestigd.

18. We vervolgen onze wan de ling over de Ring in de richting van de Ooststraat. Na het woonhuis van Jan C. Eyke komen we bij de winkel van J.L. Verjaal. Of Jo zelf in de deuropening staat valt niet te zien.

Het statige monumentenpand rechts daarvan dateert van 1796. Het werd in 1890 bewoond door Herman Doeleman en zijn huisvrouw Thona Goemans. Ook oud-Iandbouwer Marinus van der Linde en zijn huisvrouw Thona Pompoene sleten in dit huis hun laatste levensjaren.

In 1916 trok schilder Krien Telle in het pand en gebruikte de voorzijde als schilderswinkel en het achtergedeelte als woonhuis. Sedert 1968 wordt het fraaie huis bewoond door F.J. Kok, die de voorgevel weer in oude toestand liet terugbrengen. Ook het duikcentrum .Dreischor" is in dit fraaie pand gevestigd (Ring 22).

In het volgende huis woonde Piet Nelisse en dan voIgt de bakkerswinkel-kruidenierszaak van Kees C. de Koster Gertzn. (1883-1940, gehuwd met Lijntje M. Barendregt) en na De Koster werd de zaak voortgezet door Flip Janse en weer wat later door Johan P. van der Linde Czn.

In het midden van de jaren dertig werd de winkelpui van de bakkers- en kruidenierszaak aangepast aan de eisen des tijds. In de jaren zeventig yond restauratie plaats en men kan hier terecht spreken van een zeer geslaagde restauratie en het geheel vormt een sieraad voor het dorp. AIleen de "tras" of .welle" met het ijzeren veiligheidshekje eromheen gebouwd werd niet meer in de oorspronkelijke toe stand teruggebracht.

Groet uit Dreischor

19. Rechts van de Ooststraat was in vroeger jaren de kruideniers- en bakkerswinkel van Gert J. de Koster gevestigd. Zoals het grote huis er hiernaast uitziet, werden er al geen zaken meer gedaan en was het dus geen winkel meer. Toen bakker De Koster ging rentenieren heeft hij het pand grondig laten verbouwen. In latere jaren he eft hier ook de weduwe van oud-burgemeester en landbouwer Leendert Jan Mol (1887-1947) gewoond en zij heette Johanna Cornelia Hubrina de Koster en naderhand ook L.M. Moermond. Het volgende huis had als het ware een flink verlengstuk naar achteren, want er stond in het "gangetje" nog een aantal huizen. In het voorste huis aan de Ring hebben we onder anderen als bewoners gekend de gezinnen van Leen Mallander, gehuwd met Betje van den Berge, Piet van Felius, gehuwd met Koos van Strien en Joost A. de Bil. Achter het voorste huis waren dat onder meer Merien van der Linde, weduwe Vane-Dekker en Dies de Bil-Knulst. Veellater woonde op deze plaats aan de Ring in een nieuw huis bakker F. Janse (1899-1964) en later diens weduwe, mevrouw P. Janse-Wagemaker.

Vervolgens zien we het huis van Cornelis Kosten Mzn., veehandelaar in compagnonschap met Leendert Beije van de Stoofpad en na zijn overlijden heeft zijn vrouw, Fransina Kosten- Amelunxen op deze plaats nog heel wat jaren gewoond.

Het vierde huis werd bewoond door Lucas Keijl (1884-1976), die smid was van beroep en gehuwd met Cornelia Johanna Verjaal, en later door Sam Wagemaker. In het vijfde huis vanaf de hoek woonden landbouwer Pieter Cornelis van Bloois (1887-1965) en zijn huisvrouw Maria Jannetje van der Linde en rechts daarvan zijn broer Adriaan J. van Bloois en diens echtgenote C.P.H. van Staalen. In het laatste huis - grenzend aan de Meelstraat - was het knusse winkeltje van de weduwe Kip gevestigd en later woonde hier ook nog het gezin van Adriaan C. Vane.

Bakker G.J. de Koster (1855-1931) was gehuwd met Maria Bleijker.

20. We keren nog even terug naar het eerder genoemde "gangetje", dat uitkwam in het slop van het boerenbedrijf van de gebroeders Adrie en Piet van Bloois. Wat Merien van der Linde betreft, die getrouwd was met Kee Dalebout, die noemde men in de volksmond Merien van Krina. Hij vervulde onder meer de functie van koster in de kerk. In de jaren twintig woonde in dat nauwe gangetje - nog voor Dies de Bil- het gezin van Willem Knulst, broer van Mina, Jan, Jaap en anderen. Hij emigreerde naar het Westland, waar in de "tunen" weI beter te verdienen zal zijn geweest dan in Dreischor.

Dan heeft er ongeveer dezelfde tijd nog iemand gewoond die bijzondere aandacht verdient: Bram Kars. Bram Kars was, dat zegt zijn naam al, geen Reisenaer of eilander, maar een "Ollander". Zijn vrouw was wei een Reisterse want dat was .Aegje Deurloo", ofwel Aagje van der Linde, de oudste dochter van "Klein Merientje" en Mao Deurloo. Bram was als weesjongen naar Dreischor gekomen en intern woonachtig bij schilder Krien Telle. Ais schildersknecht, afkomstig uit Leerdam, werd hij in het dorp al spoedig een bekende persoonlijkheid. Zijn bekendheid ontleende hij vooral aan zijn nevenfuncties: het optreden als conferencier, liedjeszanger, clown en cabaretier en hij annonceerde zich in de programma's met foto onder het motto: "Kars is de man van de lach!"

Later vertrok hij van hier met zijn gezin naar Schoonhoven. Over het gangetje ten slotte nog dit: in die tijd sprak men nog wei eens schertsend over: ,,'t rooie-gangetje", want de SDAP mocht er namelijk over klandizie niet klagen. Op deze foto, die aan het begin van de jaren dertig werd genomen, is dat niet meer te zien maar daarvoor maakten ter hoogte van het gangetje de straatkeien plaats voor straatklinkers. Bij cafe Slager begonnen dan de keien weer. Keien in de betekenis van straatkeien kenden de Reisterse kinderen echter niet. Een "keie" was een stukje grint, een kiezel. Straatkeien noemde men hier ... klinkers. Aan deze kant van de Ring vroegen de kinderen dan ook: "Doe je mee? M'n doe vangertje, van klienker tot klienker!" Ret tweede huis vanaf de Meelstraat gezien was van grote historische waarde. In de tijd dat het nog van kleine ruitjes voorzien was, kwam dat eigenlijk nog meer tot zijn recht. Oak het inwendige had nag fraaie oude delen, zoals bijvoorbeeld een ingebouwde kast, een stuk tegelmuur enz.

Ret zal omstreeks 1960 geweest zijn dat deze panden tussen Sam Wagemaker (voorheen Lukas Keijl) werden gesloopt. Er werden drie bejaardenwoningen in oude stijl op de vrijgekomen plaats gebouwd en in het voorjaar van 1962 konden deze pandjes hun eerste bewoners ontvangen. Op nevenstaande foto zijn de twee gevelstenen in het tweede pand van rechts gezien duidelijk te onderscheiden. Ze dateren van 1613 en werden opnieuw in de gevel van de nieuwe panden geplaatst.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek