Druten in grootmoeders tijd deel 1

Druten in grootmoeders tijd deel 1

Auteur
:   W. van den Dobbelsteen
Gemeente
:   Druten
Provincie
:   Gelderland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3198-8
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Druten in grootmoeders tijd deel 1'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

INLEIDING

We schrijven 1985, een jaar waarin .Druten in grootmoeders tijd" - dit boekwerkje - is verschenen.

Gaan we even terug in de nog zeer jonge Drutense geschiedenis dan denken we aan de eerste uitgaven die het licht en het oog hebben gezien over Druten en omliggende dorpen (1971 en 1973). Een bundeling van deze twee uitgaven verscheen in 1982.

Veertien jaar later is gebleken dat er wederom voldoende en interessant materiaal te vergaren was om een tweede deel sarnen te kunnen stellen. Hierbij hebben wij echter tevens de overtuiging, dat nog niet alles uit de oude doos is gehaald. Begon de inleiding van de uitgave van 1971 met: "Druten, momenteel een nijvere en welvarende gemeente van 10.000 inwoners ... ", thans - na de per 1 januari 1984 gemeentelijke herindeling - telt de gemeente Druten ruim 14.000 inwoners met de dorpen Afferden, Deest, Druten, Horssen en Puiflijk. "Weltevreden" was de start in de uitgave van 1971 met de hoop om de lezers en kijkers wel-tevreden te kunnen steilen met de afbeeldingen die eindigden met een wegstomende stoomtrarn, getrokken door locomotief nr. 3 van de stoomtram Maas en Waal richting Boven-Leeuwen.

De huidige draad weer oppakkend, moet worden gezegd dat met deze uitgave een aanvulling wordt gegeven op en een poging wordt gewaagd tot het vastleggen van een stukje Drutense historie op een kort beschreven wijze en met afbeeldingen van meest Drutense situaties die nog velen zuilen aanspreken. In deze poging is zeer merkbaar betrokken het vergelijk met de toestand van 1985 zodat ook jongeren zich een beter beeld kunnen vormen van hoe het was in grootvaders of grootmoeders tijd, Een sprekend voorbeeld in deze context is het gebouwencomplex aan het huidige Ambtshuisplein te Druten.

Gebouwen van een zwakzinnigeninstituut (Huize Boldershof) die vanwege de moderne aanpak van de jaren tachtig voor wat betreft de zorg voor de zwakzinnige medemens in en rond

1978 op de nominatie stonden te verdwijnen onder de slopersharner.

Na een koerscorrectie in het beleid van de overheid, dat meer de richting van hergebruik is uitgegaan, is het thans zelfs zover dat een pavi!joen is gerenoveerd en een wordt gerenoveerd tot huisvesting van alleenstaanden en tweepersoonshuishoudens. Een beeldbepalend complex bleef hiermee behouden met een functie die nog in lengte van jaren haar diensten kan bewijzen.

In vogelvlucht de dorpsgrenzen overschrijdend komen we mensen, panden, situaties en andere afbeeldingen tegen die tot ieders verbeelding zullen spreken.

In de opsomming van dit alles is ook opgenomen de watersnoodramp in begin januari 1926 en de harde winter in 1929. De dicht gevroren Waal was hiervan het bewiis.

Het verenigingsleven krijgt wederom de nodige aandacht met daarnaast een terugblik naar het schoolse gebeuren. Met dit ailes bestrijken we een periode van rond 1900 tot 1946, een periode die gedurende een aantal jaren geteisterd de historie is ingegaan door twee wereldoorlogen en een watersnoodramp. De laatste oorlog liet hiervan de meeste sporen na, vandaar dat veertig jaar later - in 1985 - de bevrijding en de gevallenen uitgebreid werden herdacht.

Een periode die ook de andere dorpen van de gemeente Druten niet ongemoeid he eft gelaten. De langzarne en soms (te) snelle veranderingen van situaties, gebouwen en straatbeelden zijn hiervan een sprekend bewijs. Dat wil echter niet zeggen dat dit niet altijd verbeteringen zijn. Het tegendeel is soms de keiharde waarheid. In vele gevallen was het zelfs noodzakelijk.

Terug naar het leven van alle dag constateren we, dat het teruggaan in de plaatselijke (nabije) historie zijn positieve en zijn negatieve kanten heeft. Laat de sarnenstelling van dit boekwerk een positieve zijn, met de wens dat de lezer en kijker er het zijne/hare aan zal beleven.

1 . DRUTEN, MARKTPLEIN ROND 1905.

Een prachtig plaatje van een "Marktplein" in het centrum van het dorp.

Marktplein - een benaming uit de volksmond - van een ruime T-kruising Hogestraat-Kattenburg. Aan de linkerkant de oorspronkelijke toestand van de bouwmassa van de huidige snackbar en een huis, met daarnaast het hotel (herberg) en stalhouderij van Vermeulen.

De toen nog vooruitstekende veranda - deels van gietijzer - heeft tijdens de dagen van de Tweede Wereldoorlog veel te lijden gehad, zodat deze karakteristieke aanbouw kort na die woelige periode is weggesloopt.

Met de oorspronkelijke frontgevellangs de Kattenburg prijkt op deze afbeelding een blok van een pand met in de gevel een verdeling qua ramen en fraaie deur, waarop men heden ten dage zou letten voor plaatsing op een monumentenlijst. Daamaast een loods (kolenloods) die in 1921 ingrijpend werd veranderd in een winkel met bovenwoning voor het herbergen van een manufacturenzaak.

Dit is een kiekje dat rust uitstraalt, vooral wanneer men het betrekt in het bezien van het hedendaagse op deze plaats.

Druten, ,;ycarktprein~

---

2. MARKTPLEIN, DRUTEN.

Stonden we bij nr. 1 te kijken vanaf de Hogestraat, nu kijkt men vanaf de Kattenburg naar de Hogestraat.

Links op de voorgrond de gietijzeren straatlantaarn die's avonds gedurende een paar uur brandde met behulp van gas of petroleum. Daarnaast stond toen al een wegwijzer van de ANWB, die thans op nagenoeg dezelfde plaats staat maar dan omgeven door een zogenaamde verkeersdruppel. Het straatbeeld hier wordt gesierd door de in 1881 ingewijde rooms-katholieke Ewaldenkerk met daarnaast de rooms-katholieke pastorie, omgeven door een fraai smeedijzeren hekwerk. Dit alles van de hand van de beroemde bouwmeester P. Cuijpers, wiens werk uitvoerig wordt beschreven in het boekwerk dat werd uitgebracht ter gelegenheid van het honderdjarig bestaan van de roomskatholieke kerk.

Naast de pastorie zien we het beeldbepalende pand van dokter Deelen, dat thans als bouwmassa nog wel aanwezig is, maar qua raamindeling ingrijpend werd gewiizigd.

De hier nog vol prijkende lindebomen ziin heden ten dage aanmerkelijk teruggedrongen de Hogestraat "op".

3. MARKTPLEIN, KLOOSTER.

Deze fraai (ingekleurde) prent van 13 augustus 1902 geeft een beeld van een gedeelte van de Hogestraat (Marktplein) met op de achtergrond het klooster van de zusters J.M.J. Het St. Jacobsgesticht van destijds wordt tegenwoordig onder de naam 't Anker gebruikt voor diverse verenigingsactivi tei ten.

Daarvoor staat een monument van J.M. Rieff, met de altijd nog bekende naam "Het Witte Huijs", met daarvoor het originele smeedijzeren hekwerk.

Hogestraat nr. 11 wordt bewoond door de heer J.F.J. van Haaren, zoon van een gemeentesecretaris-van Druten en zeIf gepensioneerd ambtenaar ter secretarie.

De daarvoor rechts staande panden zijn qua uiterlijk opmerkelijk voor wat voorgevels betreft - in verb and met winkelnering - gestoffeerd met sterk vooruitstekende Iuifels met groteske reclameteksten van de in de panden neringdoenden,

JJruten

127

4. HOTEL EN STALHOUDERIJ, DE ERVEN J. VERMEULEN/PAROCHIEKERK DRUTEN. Komende vanaf de Kattenburg ter hoogte (aan de linkerzijde) van de rooms-katholieke Ewaldenkerk zien we rond 1900 rechts voor ons opdoemen het hotel en stalhouderij van de erven J. Vermeulen, thans hotel "De Gouden Leeuw" (Lamers) Hogestraat nr. 1, Druten. Op de voorgrond de gietijzeren straatlantaarn en ANWB-wegwijzer.

De gietijzeren veranda - tijdens de oorlogsdagen aangereden door een zwaar voertuig - prijkt hier nog in alle glorie aan de voorgevel, Rechts op de achtergrond een schuur met openslaande deuren met daarnaast een gestald rijtuig behorende bij de stalhouderij.

Een schuur met een met riet gedekt dak, die plaats heeft gemaakt voor een werkplaats/winkel met bovenwoning van rijwielhandel Th. Renkens aan de Kattenburg.

Links op de prent de rooms-katholieke parochiekerk van Druten die bij de komende beelden en teksten wellicht weer op zal doemen als een dominerend en solitair bouwsel.

5. MARKTPLEIN, DRUTEN.

We blijven nog even rondwaren op en in de omgeving van het Marktplein, In vergelijking met afbeelding nr. 1 zien we iller een situatie, gezien vanaf de Hogestraat naar de Kattenburg, in de periode liggend tussen 1922 en 1925.

Rechts op de voorgrond - de man met pet op en de transportfiets met mand - is de inmiddels over1eden, maar bekende bakker Stet Tromp. Daarachter de ingrijpend verbouwde loods (voorgeve1) tot de manufacturenzaak van W.G. v.d. Zand, met daarnaast het met zonneschermen uitgeruste pand waarin een herenmodezaak van de familie Sanders werd gevestigd,

Links op de voorgrond met smeedijzeren hek van het St. Jacobsgesticht, kleuter- en meisjesschool, waarvan de leerlingen in de kijker val1en bij degene die deze afbee1ding maakte.

Ook hier weer de altiid weer sfeerbepalende rij lindebomen 1angs de Hogestraat.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek