Dwingelo in grootmoeders tijd

Dwingelo in grootmoeders tijd

Auteur
:   R. Smit
Gemeente
:   Westerveld
Provincie
:   Drenthe
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-5947-0
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Dwingelo in grootmoeders tijd'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

11. De fraaie brink van Dwingelo heeft nog een zogenaamde brandkuil. Een dergelijke kuil met water diende vroeger als bluswaterreservoir.

Uit onderzoek is gebleken, dat de kom van het dorp Dwingelo vroeger ten minste elf van dergelijke kuilen heeft geteld. Ook in de buitendorpen kwamen zij vroeger Yom. Zij werden destijds door leden van de plaatselijke overheid min of meer regelmatig gecontroleerd op de aanwezigheid van water, dichtslibbing en dichtgroei. Tevens werden dergelijke kuilen door de boeren gebruikt om er mestwagens in te reinigen. Ook werd er wel huishoudelijk afvalwater in geloosd. Bij warm weer was de stank daarom soms niet te verdragen. Deze kuilen werden gedempt toen de waterleiding kwam. De brandkuilen verloren daardoor hun functie. De brandkuil die op de foto staat afgebeeld en bekend is als "de Riete", ontsnapte aan dit lot.

Midden op de achtergrond staat het oude schultehuis. In vroeger tijd was dit de woon- en werkruimte van de schulte, een functie die te vergelijken is met het ambt van burgemeester en notaris. Tot 1942 woonde hier de joodse familie Cohen.

Thans is hier de groentehandel van de familie Hummel gevestigd.

12. In de tekst bij foto 11 spraken wij over de controle van de plaatselijke overheid op de brandkuilen. Deze foto, die dateert van augustus 1934, getuigt ervan dat ook in het begin van deze eeuw de zorg voor de aanwezigheid van voldoende bluswater in acht werd genomen.

Op de achtergrond zien wij van links naar rechts het woonhuis van Hendrikje Mulder en haar zus Lammigje, woonhuis annex boerenleenbank van Bertus Bloemerts, de winkel van Thomas Boerhof, woonhuis annex slagerij van de joodse familie Hartog Vos en het woonhuis annex boerderij van Jan en Janna ten Oever.

De Riete heeft thans de functie van bluswaterreservoir volledig verloren. Alleen bij volksfeesten wordt de oude "braandkoele" nog gebruikt bij waterspelen.

13. De mooie brink van Dwingelo speelt tot op de dag van vandaag een belangrijke functie in het dorpsleven. Sinds 1725 worden op deze plaats de mei- en oktobermarkten gehouden. Maar ook nu nog is de brink het centrum waar, vooraI tijdens de zomermaanden, vele activiteiten plaatsvinden voor de toeristen.

Deze oude foto toont aan dat Dwingelo vroeger ook aI de belangstelling van kermisgangers genoot. De afbeelding is zo oud dat de namen van de afgebeelde personen niet meer te achterhalen waren.

14. Op deze foto staat het huis dat de Dwingelers van nu kennen als de croissant erie "A la pelouse" (Frans voor "aan het grasperk").

De geschiedenis van dit huis gaat terug tot 1895. Op woensdag 17 april van dat jaar vond hier een dorpsbrand plaats, waarbij vijf huizen totaal in vlammen opgingen en een negental woningen gedeeltelijke brandschade opliep. De plaatselijke correspondent van een regionale krant bracht destijds uitvoerig verslag uit van dit trieste gebeuren.

De toenmalige jeugd van Dwingelo was zo onder de indruk van deze brand, dat zij besloot dat jaar geen paasvuur te branden.

Bij opruimingswerkzaamheden na de brand werd onder de vloer van een van de verbrande huizen een pot met 150 zilveren rijksdaalders gevonden.

Het huis op deze foto werd na die bewuste brand gebouwd. Op de foto staan, van Jinks naar rechts: Jantje Timmermans, die geboren werd in Westerbork op 18 mei 1884; Aalbertus Zan tinge, geboren te Dwingelo op 12 mei 1912; Willem Zan tinge, geboren te Dwingelo op 9 oktober 1910; Jan Zan tinge, geboren op 14 januari 1889 te Dwingelo: en Fokke Zan tinge, geboren te Dwingelo op 24 januari 1908.

Jan Zantinge was graanhandelaar en tevens vertegenwoordigde hij verzekeringsmaatschappijen. (Het bordje met de vermelding "R.Y.S." duidt hierop. Het bordje met de vermelding .Lieftincks tabak" betekent, dat hier tabak werd verkocht) Boven het grote raam aan de linkerzijde staat: "Dames mode artikelen.' Boven de deur staat: ,,1. Zantinge Fzn." Later kwam dit pand door aankoop in bezit van Reinder Smit en diens vrouw Grietje Waninge. Ook zij hebben zich hun hele leven bezig gehouden met de handel. In 1989 kocht Roel Mulder het huis en vestigde daar een croissanterie. Deze foto dateert van 1913.

15. Het tegenwaardige gemeentehuis werd in 1939 gebauwd naar het antwerp van de architect A. Baart. die oak het gemeentehuis van het Drentse Sleen antwierp.

De aanbesteding vand plaats op 21 april 1939, en de eerste steen werd op 11 juli gelegd door de toenmalige Dwingeler burgemeestersvrouw D.M.E.A.J. Stork-van der Kuyl. Bij die gelegenheid werd een laden koker in de voorgevel ingemetseld met daarin onder andere een plan van de bouw, een schetstekening en toto's van het oude gemeentehuis, postzegels, munten en een oorkonde.

Het Dwingeler gemeentehuis werd een karakteristiek en beeldbepalend pand aan de brink in de stijl van de Delftse school, met twee bouwlagen met kap, een tuitgevel, een zadeldak met dakruiter en een Romaanse dakpan. Het werd opgetrokken uit nieuwe handgebakken kloosterrnoppen, met ramen met siermetselwerk en een ronde metselwerkboog erboven.

Op 4 april 1940 werd het gemeentehuis officieel geopend door de toenmalige Commissaris van de Koningin in Drente mr. dr. R.H. baron de Vos van Steenwijk.

Aan het eind van de jaren zeventig bleek dat het gemeentehuis inmiddels te klein was geworden; uitbreiding was dringend gewenst. Eind 1981 stemde de raad eenstemmig met de bouwplannen in en in maart 1983 kon het nieuwe gedeelte in gebruik worden genomen.

Oak na dit jaar anderging het gemeentehuis een aantal in- en externe aanpassingen.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek