Eemnes in grootmoeders tijd

Eemnes in grootmoeders tijd

Auteur
:   J.V.M. Out, H.A. van Hees en J. Kleinhoven
Gemeente
:   Eemnes
Provincie
:   Utrecht
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-6386-6
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Eemnes in grootmoeders tijd'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

9 Hier een tafereel bij de boerderij van de gebroeders Van 't Klooster, Meentweg 49. De boerderij die we

zien is die van de buren, Van Essen (nr, 51). Jan van 't Klooster en Martha Schouten kregen acht kinderen, van wie er twee (Rutgera en Ruth) trouwden. De anderen: Grietje, Arie, Piet, Wous, Gerrit en Drikus, bleven ongehuwd op de boerderij wonen. Op deze foto van omstreeks 1 930 worden melkbussen op de kar gezet om vervoerd te worden naar een van de melkfabrieken: de Gooise melkcentrale "De Landbouw" in Hilversum of de melkfabriek "De Goede Verwachting" in Blaricum. Ook aan grossiers en slijters werd rechtstreeks geleverd,

of men ventte de melk zelf met de hondenkar in Hilversum of zelfs Amsterdam uit. Het paard als trekdier was tot aan de oorlogsjaren heel gewoon; daarna won de trekker snel terrein.

Vok Keizer (bewoner van "Bamboes" aan de Seldenrijkweg nr. 2, gestorven in 1993) was een van de laatsten, die in zijn bedrijfhet paard gebruikte.

1 0 Omstreeks 1938 werden er veel "boerenplaatjes" in Eemnes gemaakt voor het vervaardigen van ansichtkaarten. Hier, voor de boerderij van Aagje van Dalen (Meentweg 43), staat de fotograaf zelf met een juk op zijn schouders samen met Bep Daatselaar. Haar moe-der werkte als dienstbode op deze boerderij. Aan deze boerderij zijn diverse verbouwingen goed af te lezen. De boerderij werd vaak vergroot naarmate de welvaart van de boer toenam. Het juk, zoals de "boer" op deze foto draagt, werd vroeger veel gebruikt bij het melken in het achterland bij de Eem. Na het melken droegen meestal de vrouwen

de melk naar de boerderij. Soms werd ook een ezel gebruikt. Het dier had aan weerskanten een tonnetje en droeg de houten melkemmers op zijn rug. De melker liep er met een stok

achter. Later ging men karretjes op luchtbanden of een transportfiets gebruiken.

11 Op dezelfde boerderij als het vorige plaatje houden de bewoonster, Aagje van Dalen (1875-1966), en de uit Laren afkomstige Aal Elders-Bakker (1883-1966) een buurpraatje. Deze foto is in 1946 gemaakt. Aagje van Dalen was "vroom en verstandig, geacht door allen die haar kenden" vermeldt haar bidprentje. Zij was ongehuwd. Aal woonde op Meentweg 71 en was als weduwe van Elbert van den Brink in 1 92 2 met de 14 [aar oudere Gerrit Elders hertrouwd. Zij had al drie kinderen en uit haar tweede huwelijk werden nog een zoon, [aap, en een dochter, Martha, geboren. Zoon Piet, uit haar eerste huwelijk,

nam na de dood van zijn stiefvader de boerderij over.

1 2 We staan hier aan het begin van de Meentweg voor het huis van Dirk Hilhorst (nr, 13). In de verte zien we aan de weg het voormalige Armenhuis van de rooms-katholieke kerk (nr, 29). We zien de in werkverschaffing verlaagde dijk, zoals die vlak voor de oorlog werd afgegraven. Het zand werd gebruikt voor de aanleg van de polderwegen. Voorheen was de dijk, na het sluiten van de mennegaten vlak voor de winter, in staat 3.50 meter waterhoogte te keren. Na aanleg van de Afsluitdijk verloor hij de waterkerende functie. Op de dijk staan de elektriciteitspalen met daaraan de straatverlichting.

Eemnes was sind 1913 aangesloten op het elektriciteitsnet.

De Meentweg is bijna drie kilometer lang. De weg is in gedeelten bestraat. Men begon er mee in 1859 (kosten:

f 7148) en in 1890 was de weg klaar.

13 Op de driesprong Wakkerendijk / Laarderweg / Meentweg stond vroeger een tol, ter vergoeding van de bestrating van de eerste twee straten. Dit was in 1816 door "particuliere commissarissen te Soestdijk, de Hoge en de Lage Vuursche" bekostigd. In 1852 vroegen de inwoners van Eemnes bij rekest aan Z.M. de Koning vrijdom van de tol in Buitendijk, hetgeen hun niet verleend werd. De jaarlijkse tolopbrengst in die jaren bedroeg ruim

f 1300.In 1886werddeze route tot grote weg 1 e klasse verklaard. Al gauw kwamen er straatlantaarns (1890). En in 1896 kreeg de dorpsdiender zijn eerste fiets om

langs de weg te surveilleren. Rechts (niet zichtbaar) stond vroeger de winkel van kruidenier Frantsen; op de open plek stond een in

1947 afgebrande boerderij, waar onder anderen de fa-

milies Fokken en Van Zuilen woonden. Dan het witte huisje van Henk Eek, de melkboer, met daarachter de voorraadschuur. De familie Eek is later de "Super" gaan runnen.

14 Vanaf de Laarderweg zien we de aehterkant van de hervormde pastorie, die aan de Kerkstraat stond en die omstreeks 1 773 werd gebouwd. Deze foto dateert van 1 918. In de deuropening staat de dienstbode, Geertje van Woudenberg

( 1 896-1 984), en reehts daarvan staat dominee Wybe Zijlstra (in Eemnes van 1 91 7 tot 1 91 9) met zijn familie. In 1930 kwam er een andere pastorie en werd de oude afgebroken; er had den 24 dominees met hun familie gewoond. Van de voorkant van de oude pas torie bestaat een in 1825 gemaakte tekening van J. Fabius j.C. Zoon. Die is met een aantal andere tekeningen

van zijn hand in de Oudheidkamer van de Historisehe Kring Eemnes te zien. De huidige pastorie, Laarderweg nr. 1 b, dateert van 1990. Vlak daarna werd de oude afgebroken.

15 Op deze oude foto van omstreeks 1900 zien we vanuit een plekje op de huidige Braadkamp de 50 meter hoge toren van de hervormde Nicolaaskerk. Haar bouwgeschiedenis gaat terug tot 1352. In de deurboog in de toren staat het jaartal 1521, het [aar van ver- ofnieuwbouw. In Amerongen, Loenen, Houten, Westbroek en Soest staan gelijksoortige torens. De Braadkamp, in een akte uit 1717 "Braathorst" genoemd, was agrarische grond; de schelven hooi staan hier op het veld. Er bestaat een mooie "verklaring" voor de naam Braadkamp: in december 1813 hadden honderden kozakken

hier hun kampement. Deze Russische soldaten kwamen ons help en de legers van Napoleon te verdrijven. Als proviand werden alle koeien uit de stal van onder anderen de familie Hilhorst, wo-

nend op de eerste boerderij Meentweg 3, gehaald en op de Braadkamp aan het spit gestoken! Gelukkig werden de gedupeerden later schadeloos gesteld.

trlt~ .. Tolt. Harm en _Iola:;r.:

Je. V. J{erk te Eemnes,

1 6 Omstreeks 1 915 werd deze fat a gemaakt voor de "School met den Bijbel" aan de Laarderweg, waar nu de Rabobank staat. In 1883 werd deze school gebouwd, zo meldt de grote gedenksteen. In 1970 werd aan de Ploeglaan een nieuw schoolgebouw in gebruik genomen en kreeg de school de naam "De Wegwijzer". Het oude gebouw werd nag enige tijd gebruikt door de Stichting "De Driesten" en de peuterspeelzaal. In 1 979 werd de gevelsteen na afbraak van de oude school naar de nieuwe school overgebracht. In het jubileumboekje "Een eeuw Christelijk onderwijs in Eemnes" staat deze foto oak met alle

namen van de kinderen. Rechts staat het hoofd van de school, meesterTreffers, met naast hem zijn dochter Rieka. Hij was in 1914 het eerste schoolhoofd, me ester Leebeek, opgevolgd en

bleef twintig [aar aan de school verbonden. In 1975 kwam er in de Noordbuurt een tweede protestantschristelijke school, "Het Noorderlicht".

17 Een slagerij op Laarderweg 3 1 . Andries Ruizendaal (1893-1968), gehuwd met Gijsbertje Breunesse (18961 978), begon als eerste in Eemnes een slagerij in de aanbouw links aan zijn huis. Op deze foto staan, van links naar rechts: schilder Riggeling (buurman van nr. 29), Gijsbertje met de tweeling Reinier en Bert, dan Ali en Gerard Koekoek, opa Gijsbert Breunesse en Jan Hilhorst (de post). Gerard Koekkoek, schrijver van vele boeken over Laren, huurde later deze slagerij en ook [aap Raven en Piet Perier hebben hier hun bedrijf gehad. Voor de oorlog waren op de Laarderweg 11 winkeltjes. De zes kruideniers

(Frantsen op nr. 2, Manten "De Spar" op 5 1 , Elsinga op de Molenweg 8, Tuinman op 61 , Zwankhuizen op 104 en Buitenhuis/Griffioen op 134) moeten een hard bestaan hebben gehad:

daarom werden er bijvoorbeeld bij Zwankhuizen ook tabaksartikelen verkocht. En terwijl vrouw en zussen de winkel bedienden, ging hij zelf op pad om verzekeringen af te sluiten.

18 Voor de oorlog waren er maar liefst zes bakkers in onze gemeente. Brood werd niet alleen voor de Eemnessers gebakken, maar ook uitgevent in Laren, Hilversum, Bussum en Blaricum. Op deze foto uit 1 92 5 zien we bakker Jan van de Kuinder (1899-1970) met zijn broodwagen op het Laarderhoogt op weg naar Bussum. Het brood werd gebakken in de bakkerij aan de Laarderweg 44.Vroeger werd er gebakken in op hout gestookte ovens; grote bundels takken lagen op de erven. Deze bakkerij werd later door zoon Wiebe voortgezet. Nu vinden we er bakkerij "De Uitschieter". Naast de al eerder genoemde slagerij en kruideniers, waren er op de Laarderweg onder

andere ook twee melkhandels (Eek nr. 12 en Scherpenzeel nr. 45), kapper Kroon en daarna kleermaker Van Hees (nr, 89) en, het winkeltje van van alles, de "bazaar" van Thiel (nr, 60).

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Algemene voorwaarden | Algemene verkoopvoorwaarden | © 2009 - 2022 Uitgeverij Europese Bibliotheek