'Fantastisch' Rotterdam in oude ansichten

'Fantastisch' Rotterdam in oude ansichten

Auteur
:   F. Wehrmeijer
Gemeente
:   Rotterdam
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4684-5
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek ''Fantastisch' Rotterdam in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

, ,Fantastisch Rotterdam in oude ansichten" , deze titel is op twee manieren te verklaren. De geboren Rotterdammer die van zijn stad houdt en de fanatieke Rotterdamverzamelaar zullen het erop houden dat de stad Rotterdam zo fantastisch is.

In het tweede geval, en hier zijn wij voor dit boek van uitgegaan, spreekt men van fantasiekaarten. Uit de zeer vele duizenden fantasiekaarten die tevens de stad Rotterdam tot onderwerp hebben, is een selectie gemaakt. De kwaliteit en de , ,schoonheid" van de fantasiekaarten verschilt enorm. Uitgevers met smaak lieten kaarten maken met Art-Nouveau- of Jugendstilmotieven, terwijl anderen hun kaarten slechts versierden met wat onbelangrijke lijntjes of niet terzake doende tekeningen. Daamaast is er dan nog de pure kitsch.

Al meer dan honderd jaar is de ansichtkaart een onderdeel van het dagelijkse leven. Miljoenen werden en worden er verstuurd en het is moeilijk een onderwerp te bedenken dat nimmer op ansichtkaarten is uitgebracht. De ansichtkaart geeft zodoende aIle fa-

cetten weer van het menselijke bestaan. De pure stadsgezichten hebben een documentaire waarde en vormen voor menigeen een kostbaar archief.

Bij de fantasiekaarten krijgen we een goed beeld van de naiviteit, soms van de goede smaak, of van de kitsch uit een bepaalde periode.

Er bestaan veel boeken, waaronder standaardwerken, over het ontstaan, de ontwikkeling en de geschiedenis van de ansichtkaart. In dit kader kunnen we daar niet op in gaan. We bepalen ons tot Rotterdam, want ook van Rotterdam werden talloze fantasiekaarten uitgebracht met als hoogtepunt de eerste veertig jaar van deze eeuw.

Het is opvallend dat in deze jaren tachtig er weer een opleving is in het uitbrengen van fantasiekaarten, hoewel dit, geent op deze tijd, veelal bizarre tekeningen zijn die een heel apart beeld geven van de Maasstad.

Bij het samenstellen en selecteren voor dit boek ontdekten we dat sommige kaarten "eenlingen" waren en dat andere behoorden tot grate series.

Van de zogenaamde motiefkaarten is bekend dat die versiering oak is gebruikt voor ansichtkaarten van andere steden en dorpen. De "tasjeskaarten" hebben een algemene achtergrond en werden oak voor andere streken gebruikt. Bepaalde uitgevers hebben diverse, soms erg aardige series uitgebracht, terwijl anderen zich beperkten tot een enkele uitgave. Veel van de uitgevers die in dit boek worden vermeld, bestaan niet meer. Frappant is, dat enkele toentertijd bestaande en bekende uitgevers zich slechts bezig hielden met het uitbrengen van stadsgezichten, zonderfranje. Van uitgeverJ.G. Vlieger, bekendbij aIle Rotterdamverzamelaars, is ons, behalve wat getekende kaarten, geen echte fantasiekaart bekend. Ongeveer de helft van de kaarten in dit boek is daadwerkelijk verstuurd. De porto was een cent, iets later twee-en-halve cent tot vijf cent. De adresseringen zijn, zeker gezien vanuit ons postcodetijdperk, soms zeer summier. Toch hebben aIle kaarten hun doel bereikt en zijn gelukkig bewaard gebleven.

Daar we de keuze en selectie hebben laten bepalen

door de fantasiemotieven, is de topografische beschrijving beperkt.

In tegenstelling tot kleine nerigdoenden, zoals kruideniers, waterstokers en leesbibliotheken, die series lieten vervaardigen van de eigen zaak en/of buurt, namen de uitgevers van fantasiekaarten niet veel risico en vulden hun kaarten met bekende stadsgezichten. Handeltechnisch natuurlijk volkomen juist, want zo was de afzet groter. Zo waren de Coolvest, de Grote Markt met het standbeeld van Erasmus, het Witte Huis en de havens gewilde stukjes stad om in een fantasiekaart te verwerken.

Daarom hebben we bewust soms erg leuke fantasiekaarten niet opgenomen om een zekere varieteit te waarborgen.

Wij wensen u veel kijkplezier met dit Fantastisch Rotterdam in Fantastische Kaarten.

Frits Wehrmeijer

1. Een aanstormende trein brengt u de groeten uit Rotterdam. In het tasje bevinden zich tien fotootjes met bekende stadsbeelden, zoals de Maas, de Coolsingel en het Witte Huis, De kaart is een uitgave van B.M. Spanjersberg en werd in 1925 verstuurd naar een hotel in Brussel. Ret is een standaardkaart, waarop men naar behoefte tasjes van andere steden of dorpen kon plakken.

2. De trein blijft het symbool van aankomst en afscheid. Het perspectief van deze kaart is slecht, maar de foto's in de tas geven een goed beeld van de stad. Naast de bekende "centrum-foto's" ook beelden van de Mauritsweg en het Gerechtsgebouw aan de Noordsingel. De uitgever is onbekend. De kaart is wel genummerd (31) en de tekst vermeldt "printet in Germany"!

3. Een bijzonder grappige kaart van J. Sleding-Amsterdam. Men biedt u een rondrit. Door de schijf te draaien ziet men vijf toch weI bijzondere foto's van Rotterdam. Naast Delfshaven is er zowaar een beeid van de Prinses J ulianalaan. Gezien het ri jmpj e moeten er van andere plaatsen ook dergelijke kaarten zijn gemaakt. De kaart is nooit verstuurd.

DE RONDRIT.

Rotterdam

Oraai deze schijf slechts in't rond En gij zult dan zien terstond,

Oat deze stad is interessant;

Zoo rijden wij door heel het lafl.d.

ROTTERDAM

4. Deze kaart van Franse makelij is goed verdeeld in Noord, Calandplein en Zuid, kijkje in de Rijnhaven. De rozen hebben onwaarschijnlijke kleuren, die kenmerkend zijn voor fantasiekaarten uit de jaren twintig, dertig. De datum van versturing is onbekend. Het poststempel vermeldt de slogan "Zij Nederland Uw Vacantieland".

5. In 1931 stuurde een pa deze kaart naar zijn dochter in Amerongen. Het is een opname van het Oude Hoofdplein, zonder verkeer, maar weI met een gehelmde agent. De kaart is fraai ingekleurd. De post werd strenger, gezien de stem pels , ,Adresseer volle dig met straat en nummer" en "Vermeld in Uw belang ook adres van afzender". Dat heeft voor deze kaart niet geholpen, want zowel de afzender als het huisnummer ontbreekt!

6. De trein komt uit Frankrijk, althans, de kaart is daar vervaardigd en werd verstuurd in 1928, want het poststempel wekt op om de Nenyto Tentoonstelling te bezoeken. Kitsch van hoog niveau. De lucht is zalm-roze, de viooltjes dieppaars en Rotterdam is in goud gedrukt. Door de plaatsnaam te veranderen, gaf men deze kaart ook in andere steden uit.

7. Een reclamekaart van de Zwolsche Biscuits- en Vermicellifabriek (een vreemde combinatie). Een reclamemethode die nu nog wel, spaarzaam, wordt gebruikt. De kaart is wel verstuurd, maar waarschijnlijk in een envelop, want de postzegel ontbreekt. Een opa in Middelharnis was de gelukkige ontvanger. De voorstelling is erg vaag; wij hebben niet kunnen traceren welke Rotterdamse haven dit is.

8. Nog een kaart zonder stadsbeeld. De bedoeling is niet duidelijk. Men kan aIleen weten dat de afzender in Rotterdam woont. Natuurlijk wilde men zijn liefdesboodschap overbrengen, maar het kromme rijmpje draagt daar niet toe bij. Waarschijnlijk is daarom de kaart nooit verzonden en als .mieuw" in het album beland.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2017 Uitgeverij Europese Bibliotheek