Ferwerderadeel in oude ansichten deel 2

Ferwerderadeel in oude ansichten deel 2

Auteur
:   A. Soepboer
Gemeente
:   Ferwerderadeel
Provincie
:   Fryslân / Friesland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4572-5
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Ferwerderadeel in oude ansichten deel 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

WANSWERD AANDE STREEK

Hoewel we vandaag de dag over Birdaard spreken, gaan we in dit boekje aileen in op de geschiedenis van een helft van het dorp, namelijk Wanswerd aan de Streek.

De Dokkumer Ee is hier de grens tussen de gemeenten Ferwerderadeel en Dantumadeel. Begrijpelijk is dat dit water zijn stempel heeft gedrukt op de ontwikkeling van het dorp. Reeds in 1646 werd de Trekweg van Dokkum naar Birdaard aangelegd, ten gerieve van de trekschuiten die in de oude tijd dienst deden als een geriefelijk vervoermiddel. In 1770 werd de eerste brug over de Ee gelegd. De bouw van deze ophaalbrug is van het grootste belang geweest voor de ontwikkeling van Wanswerd aan de Streek. Langs de oevers van de Ee zien we verschillende bedrijven onstaan, zoals hellingen waarop men houten schepen vervaardigde.

Kenmerkend voor Wanswerd aan de Streek waren ook de twee molens. De Obermansmolen brandde in 1918 geheel af en jammer genoeg ging de tweede molen door blikseminslag verloren. Intussen is deze molen gerestaureerd en weer een sieraad voor het dorp geworden.

Wanswerd a/d. Streek

43. Deze foto van omstreeks 1915 geeft ons een mooi overzicht van de Ee en de molen De Zwaluw. Ongeveer op dezelfde plaats als de tegenwoordige molen stond vroeger de in 1826 gebouwde korenmolen De Windlust. Deze molen is afgebrand in 1874. In 1875 werd de molen De Zwaluw gebouwd, deze molen deed dienst als koren-, pel- en houtzaagmolen. Het bovenwerk van deze molen is in 1972 afgebrand. Links zien we het pad langs de Ee, met voor de huizen de lindebomen. In het tweede huis links woonde O. Kingma, die een kruidenierswinkeltje had. Dan zien we het steegje waar Ruurd Wiersma woonde. Zijn huis is nu ingericht als museum. Wiersma was een naieve schilder en een bezoek aan dit museum is zeker de moeite waard. Links op de achtergrond zien we nog de woningen van Marten de VIas, de smid, en van de familie De Groot.

44. Ook deze foto geeft ons een mooi overzicht van de Ee. Links zien we de Eewal met zijn prachtige rietkraag. De boerderij links werd toen bewoond door Jan Glas. Rechts zien we een gedeelte van Birdaard. In het derde huis woonde Albert Kingma, die (zoals het hier in de volksmond werd genoemd) een lapkewinkel had. Ook is Birdaard de laatste jaren bekend geworden door de twee laatste elfstedentochten. Aile schaatsenrijders aan deze twee tochten zijn ook hier met veel gejuich ontvangen en spontaan werden er sinaasappels en iets te drinken uitgedeeld aan de rijders.

45. Deze foto laat ons de pastorie en de gereformeerde kerk zien, met daarnaast het huis van bakker Hoekstra. Hiernaast woonde de familie Algra, die klompen verkocht in een schuurtje achter de woning. Jaap Plantinga woonde een huis verder en had een winkel, waar menige huisvrouw een lap stof koeht, dus een zogenaamde lapkewinkel. Verder zien we hier nog de fraaie draaibrug, met op de achtergrond weer die prachtige molen De Zwaluw, welk beeld bepalend is voor het hele dorp.

46. Op deze ansichtkaart uit 1949 zien we weer de gerefonneerde pastorie en daarnaast het smidshuis. Ook zien we het doktershuis waar onder anderen dokter Buis, dokter Krol en dokter Simonides woonden. Veel schepen lagen hier soms afgemeerd aan de kade, even had moeder de tijd om wat boodschappen te doen voor het vertrek naar Leeuwarden of naar de omliggende dorpen. Het beeld wordt nu 's zomers bepaald door de pleziervaart die door Birdaard komt.

47. iller zien we het schoolhuis met de christelijke school. Veel kinderstemmen zijn hier gehoord, vele klompjes klepperden hier op het schoolplein. Wat hebben ze hier vaak gespeeld, zoals de meisjes die touwtje sprongen of met de poppen speelden en de jongens die knikkerden. Weer anderen deden spelletjes zoals tikkertje, haasje over en dergelijke. Beeldbepalend zijn ook hier weer de vele bomen langs de kant van de weg. De man die midden op de weg fietst, wat toen nog kon omdat er weinig verkeer was, is Klaas van Oosten. Hij werkte in de zuivelfabriek Concordia.

48. Op deze foto zien we aan de linkerkant de trekweg met daamaast de houtloods die behoorde bij de houtzagerij van Oberman. Opzij van de loods, op deze kaart niet te zien, stond vroeger de Obermans molen, die in 1918 is afgebrand. Ook een stukje Birdaard staat op deze foto. In het tweede huis woonde Minne van Breeden, die wagenmaker was. Daarnaast woonde de familie Lieuwe Verhaag die een vrachtrijderij had en een geregelde dienst op Dokkum en Leeuwarden reed. Ook het vee van de boeren uit de omtrek van Birdaard werd vrijdags door hem naar de veemarkt in Leeuwarden vervoerd.

49. Deze vrachtstoomboot voer vanuit Dokkum naar Leeuwarden en een zelfde vanuit Leeuwarden naar Dokkum. De vertrektijden vandeze beide boten warens morgens om8 uur en 10.30 uur en 's middagsom 14.00 uur en 18.00uur. Ze passeerden elkaar dan meestal bij Ter Gracht. De naam van de ene boot was "Tjerk Hiddes" en de andere droeg de naam "Admiraal Tromp". Heel veel personen en pakjes hebben ze vervoerd van en naar Leeuwarden en Dokkum. Een retour Birdaard-Leeuwarden kostte in die tijd Ie klas 35 cent en 2e klas 25 cent. Veel boeren maakten vrijdags gebruik van deze boten in verband met de veemarkt te Leeuwarden, maar ook de vrouwen konden zo gemakkelijk in de stad komen om er even te winkelen en de laatste nieuwtjes uit te wisselen.

50. Deze foto van omstreeks 1916 is een van de mooiste die er in deze serie bestaan. Ook hier zien we weer de Ee, die de grens is tussen de gemeenten Ferwerderadeel en Dantumadeel. De kant van Wanswerd aan de Streek laat ons eerst de boerderij van Jinne Kingma zien, later bewoond door Jan Glas. Ook de gereformeerde kerk uit 1892 en de molen De Zwaluw bepalen het beeld op deze ansicht. Voor de molen zien we nog de draaibrug over de Ee die in 1903 voor de ophaalbrug in de plaats is gekomen.

DE VLIETERPEN

Deze verzamelnaam wordt gegeven aan de plaatsen Genum, Reitsum en Lichtaard. De naam zou afkomstig zijn van het oude Friese woord ilia, dat vluchten betekent, In tijden van hoog water kon men naar de terpen vluchten die deze dorpen rijk waren. Grote dorpen zijn het nooit geweest en zullen het waarschijnlijk nooit worden. De bevolking bestaat voor het grootste gedeelte uit landbouwers en enkele middenstanders. In deze tijd van modernisering, schaalvergroting, nieuwbouw en dergelijke is het een belevenis om eens door deze dorpjes te wandelen, Ze zijn wel erg klein, maar men vindt hier weer iets terug van de rust uit het verleden. Aan alle kanten heeft men een wijds uitzicht over de landerijen met hun boerderijen waaarachter de zon 's avonds in al haar schoonheid kan verdwijnen.

Het bekendste van deze dorpen is Reitsum, dat zijn bekendheid vooral heeft te danken aan Ploos van Amstel, een man die veel heeft gedaan voor het kerkelijke welzijn en voor het christelijke onderwijs. Begrijpelijk dat de hedendaagse school dan ook de naam draagt van deze man. Een ander bekend persoon is R. Brolsma, uit de Vlieterpen afkomstig, die in vele van zijn boeken figuren uit deze omgeving schetst.

Genum heeft een zeer oud kerkje, dat in 1977 is gerestaureerd en dat werkelijk de moeite waard is om eens te bezoeken. De Vlieterpen hebben in het verleden ook tal van grote states gekend. Jammer genoeg zijn ze aile verdwenen, alleen de namen van de Roorda's, Aylva's en andere die we terugvinden op de zerken in de Genumer kerk herinneren nog aan deze adellijke families.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek