Franeker in oude ansichten

Franeker in oude ansichten

Auteur
:   C.S. Roersma
Gemeente
:   Franekeradeel
Provincie
:   Fryslân / Friesland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3663-1
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Franeker in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

49. Van deze twee panden bleef vrijwel geen steen op de ander. In het pand Voorstraat 50 was apotheek K. van Riessen gevestigd. Deze familie bewoonde het pand Voorstraat 52. Deze panden, naar schatting tweehonderd jaar oud, kenden een drietaI doorgangen. In 1902 kreeg Voorstraat 50 een nieuwe, rijk versierde gevel. Dit pand werd later ingericht aIs rijwielhandel:

J. Tol-E. de long. In het pand Voorstraat 52 dreef Cathrinus Visser een groothandel in levensmiddelen. Dit pand kreeg in 1915 een bovenverdieping. Van verandering gesproken!

50. Hier poseren de kaatsers Minne Zonneveld, Jacob (Jappie) Dijkstra en Johannes Werkhoven, die in 1926 met Gerben de Boer, Valentijn Vellinga en Willem Eisinga naar Belgic togen, om daar in een onofficiele wedstrijd uit te komen tegen twee drietallen uit Belgic. In 1914-1918 was er een innig contact tussen Friese en Belgische kaatsers. Dat ging nadien teloor. Dat contact wilde Dijkstra herstellen. Willem Eisinga wist zich te herinneren dat de Friezen de Belgen versloegen, In de finale kwamen bovengenoemde drietallen tegen elkaar uit. Het partuur Eisinga won op 5-4 en 6-4. Elsinga werd uitgeroepen tot koning der partij. J appie Dijkstra had eer van zijn werk: het contact met de zuidelijke sportbroeders werd hersteld en bestaat, anna 1980, nog.

51. Voordat de elektriciteit haar intrede deed, was de bevolking van Franeker geheel op gas aangewezen. Weet u het nog, het rnuntgas? In 1860 stichtte Dirk Fontein de gasfabriek, die in 1880 door de gemeente werd overgenomen. Op 20 september 1954 werd van kolen overgeschakeld op aardgas. Op 1 januari 1973 werd het gemeentelijk gasbedrijf overgenomen door Frigas n.v. Zoals hier afgebeeld, hebben maar weinig Franekers de verdwenen gasfabriek gekend.

52. In 1932 was er feest bij het gasbedrijf. Er werd een nieuwe gashouder in bedrijf gesteld, waarin, volgens een nieuw systeem, een klok was ingebouwd. Dit was een foto waard. Uitvoerder was de firma Enthoven. De personen die als onbekend zijn aangegeven waren bij de firma Enthoven in dier.st, Van links naar reehts: Piet du Bois, Ette Terpstra, Germ van Dijk, Piet Visser, Taeo Dethmers, Siebe Terpstra, Geert de Haan, een onbekende, Lambertus Donia (wethouder), Germ de Boer, J. Weber (direeteur), Van der Grijp, M.G. de Kruijff (burgemeester), Cees van der Stal, een onbekende, G.J. Bosma, een onbekende, Hobbe Postma (wethouder) en Jan Beintema. Boven links, bij de oude gashouder, David Dijkstra en midden boven een werkmeester van Enthoven.

53. Hier een foto van het stedelijk muziekkorps "Harmonie" circa 1930. Boven, van links naar rechts:

Janus Uijthoff', Jan Tigchelaar, Klaas van Vliet, Eise de Vries, Jan Kuurstra, Johannes de Vries, Tjeerd War, Martinus Kingma, Lukas Kuurstra, Dirk van der Loon, Hermanus Uijthoff, Geeuwke R. Mollema en Jan War. Knielend: Andries Wetterauw, Nolke de Vries, Minne Zonneveld, Wiepke Attema en Dirk Dijkstra. Zittend: Berend Tuinstra, Staas van Haitsma, Wiebe de Vries, Wiebren de Wit, Jurjan Kuurstra, Wim de Vries, Frans Wetterauw en Sijmen Vierstra. In 1936 vierde het stedelijk korps te Harlingen een jubileum. Ook de beide Franeker korpsen, "Harmonie" en "Advendo", trokken naar Harlingen. Tijdens een muzikale rondgang kwarn Johannes de Vries van Franeker te overlijden. Grote consternatie. "Harmonie" rukte natuurlijk dadelijk in; men was verslagen. Tussen de beider Franeker verenigingen was er nog weI eens wat rivaliteit. "Advendo" stapte ook uit de optocht. Dit gebaar werd door de mensen van "Harmonie" geweldig gewaardeerd en de geschillen waren meteen geslecht. Johannes de Vries was een man die door iedereen werd gewaardeerd.

54. Deze "bliere" foto toont ons links het vroegere gemeentelijk armhuis. Dan, aan het Hoquart, een aantal leuke woningen. Tegen de rending van het westelijk Bolwerk heb ik, in de eenkamerwoulngen, vele Franeker families gekend. Ook woonden daar vele kinderrijke gezinnen. Hoe? Och ja, er waren van 1900 tot 1945 weinig mogelijkheden. Na 1945 is daar ruimte gemaakt. Augustus 1980 is het laatste huis er gesloopt. Toch zullen vele Franekers die daar hebben gewoond zeggen: "Wat was het daar, tegen het Bolwerk "smuk" en gessellich."

F [L xz IER.

'it;. We srerb a ans J~oe"h:lrdcJ, Fr a r e k ej-.

55. Het oude Franeker ken de omstreeks 1901 unieke hoekjes, zoals hier. Rechts herkennen we de helling van Brandsma. Op de helling en links in de vaart ligt een aantal pram en. We zien de gezellige koek- en zopietentjes, waar je voor een paar centen kon genieten van een heerlijk warme kop chocola met een stuk keallepoat. Die oude Dongjumervaart bood gelegenheid om per schaats naar Schalsum en Peins of naar het Berltsumerwiid te rijden. In de verte zien we het thans verdwenen huis van Walburg. Links kennen we nu de Lorestraat,

?

Sexbierumer Brvs, Franeker.

836fi Uitg. Wed. O. Feenstr-a.

56. Dit is werkelijk een juweel van een foto. We zien de oude scheepswerf van Van Koningsveld, die tot de jaren twintig aan de Noorderbleek, bij de Sexbierumerbrug, heeft gefunctioneerd. Van die scheepshelIing is op 13 augustus 1904 deze foto gemaakt. We zien de gebouwen, groat en klein, en de scheepjes en snikken, die op reparatie wachten. Links een hoop hout, de houten brug en de bomen. Een lust vo or het oog. Diverse Franeker scheepsbouwers hebben op die helling hun brood verdiend en door hun arbeid anderen de gelegenheid gegeven geld te verdienen.

8384 Uitg Wed 0 Feenstra,

Xromme qrachi, Franeker.

'" ~/

57. De fotograaf heeft zijn best gedaan te laten zien dat de Kromme Gracht inderdaad krom is. Het Bolwerk heeft men achter de gasfabriek uitgegraven, om gelegenheid te schepp en de schepen met kolen te kunnen lossen. Maar, geachte lezers, kijkt u naar de overkant. Daar lagen de weilanden, daar graasde het vee en daar verrees in 1916 de woonbuurt Het Rode Dorp. Ten westen van de Kromme Gracht werd, vooral na de Tweede Wereldoorlog, de woningbouw rigoureus aangepakt. De woningbouw werd daar afgesloten met de Kaatsersbuurt, het Sexbierumerplan en de Staatsliedenbuurt.

58. Zo zag de Friese klederdracht er uit rond 1920. Deze twee vrouwen kunnen moeder en dochter zijn geweest. Een Fries spreekwoord zegt: "Frouljushannen en skieppebekken geane altyd." Dat wi! zeggen dat een schapebek en een vrouwenhand altijd bezig zijn. De dochter is hier bezig met een handwerkje. Een allerliefst en levensech t tafereeltje.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek