Warning: mysql_connect(): Headers and client library minor version mismatch. Headers:50156 Library:50527 in /home/0003/sites/s245/europese-bibliotheek.nl/web/require/database.req.php on line 15

Warning: session_start(): Cannot send session cookie - headers already sent by (output started at /home/0003/sites/s245/europese-bibliotheek.nl/web/require/database.req.php:15) in /home/0003/sites/s245/europese-bibliotheek.nl/web/require/require.req.php on line 2

Warning: session_start(): Cannot send session cache limiter - headers already sent (output started at /home/0003/sites/s245/europese-bibliotheek.nl/web/require/database.req.php:15) in /home/0003/sites/s245/europese-bibliotheek.nl/web/require/require.req.php on line 2
Uitgeverij Europese Bibliotheek | Gronsveld in oude ansichten | boeken | alfabetisch-overzicht
Gronsveld in oude ansichten

Gronsveld in oude ansichten

Auteur
:   E.J.M. Jaspars
Gemeente
:   Eijsden
Provincie
:   Limburg
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4156-7
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Gronsveld in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

In 1882 brengt de doopsgezinde predikant Jacobus Craandijk een bezoek aan Gronsveld. Na de kerk bekeken te hebben noteert hij in zijn dagboek: "Als wij de kerk hebben gezien, hebben we alles gezien, wat Gronsveld bezienswaardigs heeft. Het dorp zelf is een dorre aaneenschakeling van grauwe stoffige huizen. De herberg is een toonbeeld van ongezelligheid, Hadt gij er soms op gerekend daar Uw middagmaal te gebruiken dan overtuigt U een enkele blik dat gij U misrekend hebt, en gij zoekt zo spoedig mogelijk de heete, zonnige straat maar weer op".

Veel is veranderd sinds de tijd dat dominee Craandijk Gronsveld en Rijckholt bezocht. De her berg zoals hij hem ken de bestaat niet meer en de kerk die hij nog zag als "rijk met kleuren en verguldsel versierd" pronkt heden ten dage met haar helderwit geverfde wanden. De kerkdorpen Gronsveld, Rijckholt en Eckelrade, evenals de tot de gemeente Gronsveld behorende plaats Honthem, zijn springlevend geworden. De grauwe, stoffige huizen zijn voor een gedeelte veranderd in gezellige pensions waar het voor de toerist, vooral voor de liefhebber van landschapsschoon, goed toeven is. Maar ook de liefhebber van historie kan hier aan zijn trekken komen. In Rijckholt immers werd, 5000 jaar geleden, de allereerste mijnbouw van ons land bedreven. Het unieke gangenstelsel van de voorhistorische Gronsveldse mijnwerker wordt sedert enige jaren onderzocht en blootgelegd door de Werkgroep Prehistorische Vuursteenmijnbouw van de Nederlandse Geologische Vereniging, afdeling Limburg. Ook de Romeinen hebben hun sporen in Gronsveld achtergelaten, getuige het fraaie aardewerk, een bronzen saterkopje, traanflesjes e.d. die in de bodem gevonden werden, Vanaf de middeleeuwen tot aan de Franse Revolutie waren zowel Gronsveld als Rijckholt een vrije Rijksheerlijkheid, mini-staatjes in het grote Europese statenverband. Een toestand die wij ons nu, staande aan de vooravond van de Verenigde Staten van Europa, maar moeilijk kunnen voorstellen. Gronsveld met eigen muntrecht, Gronsveld en Rijckholt beide met eigen rechtspraak, Vele wapenschilden in kerk en in kastelen herinneren aan de graven en baronnen die hier in lang vervlogen eeuwen hun residentie hadden, Een van hen, Justus Maximiliaan van Bronckhorst-Batenburg, richtte in 1619 de broederschap der schutterij St. Sebastianus op, een broederschap. Die nog bestaat en de om de vier jaar gevierde Grote-Bronkfeesten rondom de Sacramentsprocessie met haar aanwezigheid extra luister bijzet. Doch genoeg nu over het verleden. De toerist, ook hij die niet historisch ge√Įnteresseerd is, vindt hier veel van al wat zijn hart maar begeert, Prachtige, glooiende bossen met unieke flora en fauna, uitgestrekte weilanden, beplant met allerlei soorten fruitbomen. De appelsoort "Grousvelder Klumpke" is in dit verband te vermelden. Het valt niet te ontkennen dat vooral de afgelopen halve eeuw de fruitteelt voor Gronsveld, Rijckholt en Eckelrade van grote betekenis is geweest. Doch de uitgestrekte weilanden zullen in de nabije toekomst gedeeltelijk verdwijnen. De dwars door het gemeentebroek geprojecteerde E9 en de ten zuiden van Heer-Maastricht geplande woonwijk zullen het landelijk karakter van Gronsveld ongetwijfeld aantasten zoals ook het eigen specifieke karakter van de dorpsgemeenschap zal veranderen als gevolg van een mogelijke annexatie door Maastricht. De uitgave van het boekje "Gronsveld in oude ansichten" komt daarorn, dachten wij, net op tijd. Het is dan ook niet zonder reden dat de serie opent met de afbeelding van de oude grafelijke banmolen, die, al staat ze dan sinds 1970 op Maastrichts grondgebied, altijd "onze" molen zal blijven. Rest mij nog mijn hartelijke dank uit te spreken aan de heer Ch. Jaspars en in het bijzonder aan de heer G. van Megen die mij bij het samenstellen van dit boekje met zijn enthousiasme en vele fototechnische adviezen terzijde stond.

1. De oude grafelijke banmolen, gebouwd tussen de jaren 1618 en 1624, stond eeuwenlang op Gronsve1ds gebied, tot hij in 1970 aan Maastricht kwam. Deze afbee1ding toont de vooroorlogse toestand, Op 13 september 1944 immers werd het bovenste gedeelte door een Amerikaanse granaat getroffen zodat de molen grotendeels uitbrandde. Het zou tot 1959 duren voordat een geslaagde restauratie een feit werd.

2. Emile van den Boom, zoon van de burgemeester van Gronsveld, was een kunstzinnig man. Hij was niet alleen zeer muzikaal, ook als tekenaar heeft hij zijn sporen verdiend, getuige dit sfeervolle dorpsgezicht dat hij in 1892 vervaardigde. De huizen op de achtergrond zouden drie jaar later verwoest worden bij de grote brand die Gronsveld toen teisterde.

3. Op 12 augustus 1895 werd Gronsveld geteisterd door een verschrikkelijke brand. Binnen enkele uren brandden toen elf boerderijen tot de grond toe af. Oorzaak: kinderen hadden met vuur gespeeld. Treffend is het wanhopige gezicht van de man op de voorgrond. De zuigkracht van de vlammen was zo groot dat de omstanders hun hoeden moesten vasthouden, hetgeen op de foto duidelijk te zien is. Het bluswater moest over verre afstand gehaald worden: uit de kerkpoel, in het broek en in de kiezelkui1 (het tegenwoordige stort).

4. De brand van 1895. Deze foto toont ons de huizen (onder in het dorp) die toentertijd bewoond werden door de familie Haesen, eerste huis links op de voorgrond (caféwinkel); de familie Lahaye, tweede huis; Pieter Spronck, derde huis (smid). Het vierde huis (dat in brand staat) werd bewoond door Lambert Bouchoms en familie.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek