Kattendijke in oude ansichten

Kattendijke in oude ansichten

Auteur
:   C. van Winkelen
Gemeente
:   Goes
Provincie
:   Zeeland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4210-6
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Kattendijke in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Wanneer we de landkaart van de provincie Zeeland vergelijken met die uit de middeleeuwen, dan valt ons een groot verschil op. Het gebied waarin Kattendijke gelegen is vormt thans een geheel. In de zestiende eeuw bestond dit gebied uit schorren, slikken en zandplaten. In de loop der eeuwen kwam hierin verandering en werden de diverse polders ingedijkt, waara an de in dit gebied liggende binnendijken nog herinneren.

Kattendijke Iigt in het noorden van de polder "De Breede watering bewesten Yerseke", die een oppervlakte heeft van circa 9225 hectare. Men noemt deze polder ook weI de Westwatering. De Breede watering bewesten Yerseke is een van de oudste.en tevens grootste, door dijken omringde gebieden, naar aIle waarschijnlijkheid ontstaan door bedijking of omkading van kleinere gedeelten.

Kattendijke ligt ongeveer drie kwartier ten westen van Wemeldinge en een uur gaans ten noordoosten van Goes. Het is een van de vele klein ere dorpen die Zuid-Beveland rijk is. Veel inwoners uit Kattendijke werden destijds te werk gesteld in de naburige Wilhelminapolder. Het dorpsbeeld van Kattendijke wordt beheerst door de hervormde kerk met een achtkante toren, bekroond door een open koepeltje met peer. Kattendijke vormde destijds met het naburige Wilhelminadorp een gemeente.

Vroeger werd Kattendijke door een eigen predikant bediend. De laatste predikante was mevrouw domina P. Stok. Volgens het Nieuw Kerkelijk Handboek van Van Alphen (1977) telt de Hervormde Gemeente van Kattendijke slechts 261 leden. Het is echter niet uitgesloten dat de laatste jaren dit aantal, dat bij benadering is aangegeven, zal zijn gedaald, daar in dit kleine Zuidbevelandse dorp de kerkgang, evenals dat elders het geval is, achteruitgaat. Toen Kattendijke geen predikant meer kon onderhouden, werd een quasi pastoraal verb and aangegaan, respectievelijk met Kloetinge en Wemeldinge. Nu (januari 1979) verleent dominee E.P.J. Jebbink, emeritus predikant te

Goes, bijstand in het pastoraat. Dominee Jebbink werd op 26 november 1911 geboren. Na zijn theologische stu die werd hij door het provinciaal kerkbestuur van Gelderland toegelaten tot de evangeliebediening in de Nederlands Hervormde Kerk. Achtereenvolgens was hij van 1 september 1937 tot 1 april 1938 hulpprediker te Losser (classis Hengelo-ring Enschede); van 26 juni tot 15 november 1938 was dominee Jebbink geestelijk verzorger van "Land in Zicht" te Lemmer (classis Heerenveen-ring Joure). Zijn eerste gemeente was Terhorne (classis Heerenveen-ring Joure), waar hij van 11 december 1938 tot 19 april 1942 hervormd predikant was. Zijn tweede gemeente was Denekamp (classis Deventer-ring Almelo), dat dominee Jebbink heeft gediend van 26 april 1942 tot 18 april 1948. Zijn derde en tevens laatste gemeente was het naburige Kapelle (classis Goesring Kruiningen), waar hij predikant was van de grate Hervormde Gemeente van 25 april 1948 tot aan zijn emeritaat op 15 december 1976, waarna hij zich vestigde in Goes aan de Lodewiikstraat 3 (telefoon 01100-20925). Tijdens zijn ambtsperiode in KapeIle was hij pretor van de ring Kruiningen.

Hoewel Kattendijke vlak bij de Oosterschelde ligt, heeft dit dorpje zelf geen haven. AIleen bij het in de buurt gelegen gehucht Wytvliet treffen we wel een haventje aan, doch zonder scheepvaart. De heerlijkheid Kattendijke strekt zich uit tot het in het zuiden liggende KapeIle. Het is bekend dat er in 1747 slechts drieentwintig huizen stonden. Tevens heeft er destijds een monnikenklooster gestaan, dat in de loop der jaren werd gesloopt en waarvan elders in dit platenboekje een opname voorkomt. AIleen de in de buurt van Kattendijke gelegen Monnikendijk houdt de herinnering aan dit verdwenen klooster levend.

De heerlijkheid Kattendijke bedraagt aan zogenaamd "schotbaar land" 1403 gemeten en 86 roeden en behoort in haar totaliteit aan mr. Alexander Johan Hieronimus Huissen, burgemeester van de Zeeuwse hoofdstad Middelburg.

Kattendijke vormde met het naburig gelegen Wilhelminadorp lange tijd een gemeente. De laatste burgemeester van deze combinatiegemeente Kattendijke-Wilhelminadorp was P.J. Evers uit het Zeeuwsvlaamse Biervliet, die op 1 mei 1954 werd geinstalleerd. Sinds de herindeling van de gemeenten op Zuid-Beveland op 1 januari 1970 behoort Kattendijke tot de gemeente Goes, onder het bestuur van burgemeester mr. F.G.A. Huber. Wilhelminadorp had destijds een eigen gerneentehuis, waar de vroede vaderen van de gemeenteraad onder leiding van de burgemeester vergaderden en hun besluiten namen en lieten uitvoeren. Toen dit gemeentehuis plechtig zou worden geopend, bleek dat men in dit gebouw had vergeten een trap aan te brengen, zodat men de boven gelegen raadzaal niet kon bereiken. Men heeft toen de trap aan de buitenzijde aangebracht, waarmee dit euvel was verholpen. Het zal wel een vreemde gewaarwording zijn geweest toen men de aanwezig gewaande trap niet in dit gemeentehuis aantrof! Van dit voormalige gemeentehuis komt in het boekje "Wilhelminadorp in oude ansichten" een opname voor. Evenals dat ook op andere plaatsen het geval was, werd het gemeentehuis na de herindeling aan zijn oorspronkelijke bestemming onttrokken. Alleen het gebouw herinnert nog aan de zelfstandigheid van de gemeente Kattendijke-Wilhelminadorp. Wie van rust houdt, kan in het rustig, landelijk gelegen Kattendijke zijn hart ophalen! Men kan er als het ware de rust proeven.

We besluiten deze inleiding met een kort dankwoord aan alle bij de fotoverantwoording vermelde personen, die we heel hartelijk dankzeggen voor het tijdeliik afstaan van de oude ansichten en/of foto's en tevens voor de uitvoerige informaties, waarbij een woord van bijzondere dank is verschuldigd aan de in Kattendijke geboren P.H. Keukelaar, die ons heel wat wist te vertellen van zijn geboorteplaats.

We gaan thans beginnen aan onze rondgang door het oude Kattendijke uit grootvaders tijd, waarbij de samensteller u allen niet aIleen veellees- maar ook veel kijkgenot toewenst.

1. Voor we beginnen met onze rondgang door het Kattendijke uit grootvaders tijd, gaan we eerst eens de omgeving van dit landelijk gelegen dorpje bekijken, Kattendijke is ge1egen in de zogenaamde "Breede watering bewesten Yerseke". Het grondgebied van de voormalige ze1fstandige gemeente Kattendijke wordt a1s volgt begrensd: ten westen door de Wilhe1minapolder en een gedeelte van het grondgebied van het naburige Kloetinge, ten noorden door de Oosterschelde, ten oosten door het grondgebied van Wemeldinge en ten zuiden door de "Breede watering bewesten Yerseke", bestaande uit een gedeelte van het grondgebied van Kloetinge.

Volgens het kaartje bestond het grondgebied van Kattendijke destijds uit 2070 bunders, terwijl het dorpje 940 inwoners telde (Wilhelminadorp meegerekend). Na de herindeling van de gerneenten op Zuid-Beveland op 1 januari 1970 behoort Kattendijke, met het naburige Wilhe1minadorp, tot de gemeente Goes, met als burgemeester mr. F.G.A. Huber.

r----- .. - .. - ..... --~--_.------------

(a;~lI';}~~T~: K.TTF.XDI.JKE. ------- .,-~-==-:-~,~-=-~ .. -- '---.'-:~,~:::~:::.:- -"-I

'i

:;F'·····-.-.···

---~..:..-' ----.-, -- - ._-,

l'ROYI~Tm ZEELA:-;I>.

i,

-e... ".

I ":l ~.

o

.~ V

:,

~.,,.-_.-,,..-,,.

..... --"'1' ,}"')-"~i: t'

".Jlef'r .ftC"lldrilc.kindirc-n

f(ctaa.l .?..?.??. l: 6.000.

'iw,.J.

? A"~"" * .11..1 .?.?.

2. Ret jaartal 1813 zal in de geschiedenis van Nederland als een belangrijk jaar geboekstaafd blijven, In dat jaar immers werd Napoleon verslagen en naar Elba verbannen. Zo kwam er in ons land een einde aan de Franse overheersing en keerde Willem van Oranje (koning Willem I), zoon van stadhouder Willem V, op het strand van Scheveningen uit Engeland terug. Voorwaar een belangrijk feit in onze vaderlandse geschiedenis, dat zeer zeker de moeite waard zal blijven om te herdenken. En daar het op 18 juli 1913 precies een eeuw geleden was dat dit historische feit plaats had, werd overal in Nederland feestgevierd. Ook in het kleine Zeeuwse Kattendijke werden op die dag onafhankelijkheidsfeesten gevierd. De aankomst van Willem van Oranje op het strand in Scheveningen wordt op dit plaatje nagebootst, zij het dan niet op de Noordzee, maar op de Oosterschelde. Op de dijk zien we het van gewapend beton gemetselde muurtje, dat volgens het systeem Muralt bescherming bood tegen hoog water. Op de achtergrond ontwaren we het dorp Kattendijke, waarbij de kerk met toren domineert.

De op dit plaatje staande personen werden uiteraard door de samensteller niet herkend! WeI kon men enkele namen van personen noemen die aan dit feestelijk gebeuren meededen. Dat waren onder anderen onderwijzer 1.1.E. Feleus en 1. Taillie; de prins werd voorgesteld door P.l. de Wilde; de koetsier was A. Feleus, terwijl Chr. van Heel en A. Arnoldi, hoofd van de openbare lagere school, ook meededen.

Oncthonkeliikheidsfeesten op 18 Juli 1913 te

3. Een heel oud plaatje met als onderschrift "Monsterhouck". Het is een tekening van een vervallen kapel, 13,5 centimeter hoog en 20,5 centimeter breed. De afbeelding kwam destijds voor in de Historische Topografische Atlas uit het jaar 1560. Later werd dit plaatje opgenomen in "Zo zag Goes emit", afbeelding 58, en in "Prenten vertellen over Zuid- en Noord-Beveland", onder nummer 4 I.

..?

4. De tijd waarin er ook in het Zuidbevelandse dorpje Kattendijke sprake was van wandelaars, fietsers en karren, behoort tot het verleden. Maar op dit plaatje kunnen we nog getuige zijn van een destijds in Kattendijke voorkomende boodschappenkar. Links poseert de ongeveer acht-eneen-half jaar oude Hendrik Pieter Keukelaar en rechts kijkt de circa elfjarige Pieter Hendrik Keukelaar ons aan. Hun vader was de in Kattendijke bekende schoenmaker Johannes Keukelaar, die zijn woning annex schoenmakerij naast de oude open bare lagere school in het dorp had. Links van Henk ontwaren we een gedeelte van de muziektent. Op de achtergrond staat de hervormde pastorie en rechts daarvan is nog juist een gedeelte te zien van de toren van de hervormde kerk. Beide broertjes dragen hier nog klompen.

Het was toen voor de inwoners van Kattendiike wel gemakkelijk dat men de boodschappen, zij het dan op primitieve wiize, thuisbezorgde. Momenteel (januari 1979) is er in Kattendijke nog slechts een winkel, namelijk die van P. van Ham. Moge dit unieke plaatje een aangename herinnering zijn en blijven aan de ouderwetse manier waarop de diverse boodschappen aan de man werden gebracht.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek