Kent u ze nog... de Bussummers

Kent u ze nog... de Bussummers

Auteur
:   M.J.M. Heijne
Gemeente
:   Bussum
Provincie
:   Noord-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4242-7
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Kent u ze nog... de Bussummers'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

INLEIDING

Wanneer ben je Bussummer? Als de familie er van vader op zoon en van moeder op dochter altijd gewoond he eft? Als je van erfgooiers afstamt? Dan zijn we gauw uitgepraat. En toch, ons dorp telt ongeveer veertigduizend inwoners. Me dunkt dat je ook Bussummer genoemd mag worden als je er een groot deel van je leven gewoond en gewerkt hebt, ongeacht waar je ouders vandaan kwamen.

Na de ingebruikname van de spoorlijn Amsterdam-Amersfoort, juist honderd jaar geleden, kwamen golven nieuwkomers naar Bussum. Tot circa 1895 waren dit in hoofdzaak welgestelde rustzoekers. Daarna volgde de golf van kleine ondernemers en middenstanders die het zakenleven nieuwe impulsen gaven. Allen hadden ze gemeen dat ze zich hier thuisvoelden en vaak een rol gingen spelen in het dorpsleven. Van deze groepen zullen we al wandelend door het dorp vertegenwoordigers on tmoeten.

Uiteraard is het in het korte bestek van dit boekje ondoenlijk iedereen te noemen, laat staan af te beelden, ook al omdat er veelal geen foto's van te vinden zijn, Enkele anderen zult u meerdere malen tegenkomen. Datzelfde zou u ook kunnen overkomen als u in die tijd over straat wandelde. Hopelijk wordt de teleurstelling van het niet terugvinden van goede bekenden verzacht door het onverwachte weerzien van anderen.

Onze wandeling begint, komende van Naarden, op de Brinklaan en voert ons de oude dorpskern in, waar we enige tijd vertoeven. Ook buiten de eigenlijke dorpskern woonden toen al veel mensen, deels in de Eng of langs de wegen daarheen, anderdeels in het Spiegel, dat in die tijd geheel verkaveld is voor villabouw. Ook daar dwalen we rondo

Ten slotte zullen we een speciaal aspect van het dorpsleven belichten: de sportbeoefening. Door de inbreng van de nieuw aangekomenen was de sportbeoefening hier reeds in 1890 op gang gekomen. Meestal waren het clubs met weinig leden. Desondanks bereikten zij soms opmerkelijke resultaten en velen hebben er prettige jeugdherinneringen aan overgehouden. De basis voor onze huidige verenigingen is in die tijd gelegd, vaak op een wijze die thans nauwelijks nog bekend is. Veel van die kleine verenigingen of clubs werden het slachtoffer van de mobilisatie van 1914. De overblijvende leden gingen met hun sport door in grote clubs die door bleven draaien. Er werden

toen in wedstrijdverband sporten beoefend als slingerbal, kaatsen en bandy, die nu nog slechts bij enkelen een herinnering wakker roepen. Ook hierbij zullen we stilstaan.

Er is naar gestreefd de gegevens zo nauwkeurig mogelijk weer te geven. De lange tijd die echter sindsdien verstreken is, heefthet niet altijd mogelijk gemaakt om precies te achterhalen wie er allemaal op de foto's staan. Uiteraard houd ik mij graag voor aanvullende gegevens aanbevolen.

1. Als je veer 1905 van Naarden af naar Bussum ging, moest je om op de Brinklaan te komen over een houten gemeniede brug, de Rode Brug, Daaronderdoor liep een slootje dat de haven verbond met het station, via het nog niet aangelegde Prins Hendrikpark. Langs deze route werd het afgravingszand per schip naar het station gebracht voor verder transport per trein. Naast de Rode Brug woonde de uit Loosdrecht afkomstige familie Wingelaar. Hun broodwinning bestond uit palingvissen, 's zomers in Loosdrecht en's winters in de Buitenvest van Naarden. Als de Zuiderzee weer eens over de dijk was gekomen, haalde Wingelaar wel vijfhonderd pond paling per dag uit de Zoute Gracht. Verder stond hij vaak met paling op kermissen. We zien op deze foto van omstreeks 1900, opzij van hun woning, van links naar rechts: Betje Wingelaar en haar broer Hein die paling aan het schoonmaken is, met naast zich zijn vader Henk Wingelaar en rechts buurvrouw Calis. Hein Wingelaar had na zijn trouwen een viszaak bij de weeshuiskazerne in Naarden, maar woonde ook nog een half jaar in het houten huisje van Mauritz (zie volgende foto). De volgende generatie Wingelaars, ook weer een Henk, vestigde zich in 1938 voorgoed in Bussum met een vishandel op de hoek van de Raadhuisstraat en de Brinklaan waarin hij tot 1971 bleef. In het huis op deze foto is nu de groentehandel van Th. Beugelaar gevestigd.

2. In een klein winkeltje met een raam, helemaal aan het begin van de Brinklaan en met de rug naar het nog nagenoeg onbebouwde Prins Hendrikpark, begon A. Mauritz sr. in 1906 een handel in zaden en tuinbenodigdheden. Zijn gezin woonde ernaast in een deel van een houten huis, We zien het hier met de zoons Jan en Ruth ervoor in 1923. In het achterstuk woonde schoenmaker T. v.d. Hoek. In 1930 werd het veel te klein geworden winkeltje uitgebroken en samen met het woonhuis, dat er tegenaangebouwd was, tot een winkelfront doorgetrokken. Dit was de zaak die Mauritz in 1940 overdroeg aan zijn ZOOllS, van wie de oudsten toen al bijna negentien jaar in het bedrijf meewerkten. Gestadig breidde de winkel zich uit, maar begon een brokkelig geheel te vormen met allerlei apart staande gebouwtjes zoals de oude blekerij van G. Dekker waarin tuinmeubelen stonden. De grote brand van 7 april 1970 verwoestte veel, maar bood daardoor anderzijds de mogelijkheid het huidige moderne winkelpand te bouwen. Vader Mauritz heeft de brand nog meegemaakt; hij overleed op zesennegentigjarige leeftijd in juli 1973.

3. Langs de afgravingssloten die gediend hadden om het zand van de hoge heidegronden rond de vesting Naarden te kunnen afvoeren, had zich omstreeks 1900 een veertigtal blekerijen gevestigd. De was, die vaak per boot werd aangevoerd, soms helemaal uit Amsterdam, werd hier met de hand in het heldere slootwater gewassen en op grasvelden te drogen en te bleken gelegd, of wel op droogzolders boven de wasserij gedroogd. Hiertoe waren de zolders voorzien van vertic ale sleuven in de buitenmuren om de wind vrij spel te geven over het wasgoed. Op de plaats van het huidige garagebedrijf van Franken achter restaurant Cecil aan de Brinklaan stond de blekerij van Verhoeven. De eigenlijke wasserij stond, waar nu het L.P.G.-station is. Het bleekveld scheid de de wasserij van het woonhuis dat een laag rieten dak had. De hele familie is rond 1900 voor de foto uitgelopen. Geheel links staat grootvader Jan Verhoeven, naast hem een van de werksters uit de wasserij, vervolgens tante Bet van Thienen. In het midden zien we de vrouw van Jan Verhoeven, J ans Verhoeven-van Thienen en naast haar drie van haar zoons Piet, Bep en Jan bij de hondekar waarmee het wasgoed werd gehaald en gebracht. De vierde zoon, Joop, werkte al bij de Hilversumse p.t.t. en ontbreekt. Door de opkomst van de stoomwasserijen raakte het handwassen op de achtergrond en aangezien geen van de zoons er zin in had met een gemoderniseerd bedrijf door te gaan, sloot deze blekerij na de eerste wereldoorlog.

4. In het Bussum van de vorige eeuw waren weinig rnogelijkheden voor amusement. Op de verjaardag van koning Willem was er kermis, hetzij op de Brink, hetzij in de Raadhuisstraat. J e kon op andere dagen op de Brink wat nieuws uitwisselen of anders wel in een van de vele cafes die ons dorp telde. De vele sloten en slootjes boden degenen die een bootje bezaten gelegenheid om in de schaarse vrije tijd wat te gaan spelevaren. Zo ook dit groepje, gefotografeerd in de haven, toen nog gelegen langs de Havenstraat, omstreeks 1895. We zien van links af: Nas, gemeenteontvanger Kaarsgaren, Jaap Dekker en zijn vader Gerrit, De opname is gemaakt vanaf de steiger bij het huis van dokter Van Maanen die een villaatje recht voor de Kapelstraat bewoonde.

5. Op de hoek van de Havenstraat en de Kape1straat vestigde Roest in 1899 een sigarenwinkeltje, "Het Hoekje" genaamd. Na zijn dood werd de zaak door zijn vrouw, die hier met een winkelmeisje voor de deur staat, voortgezet. De foto dateert van 1929 en is gemaakt kort nadat de straat was verbreed door het afbreken van een oude biscuitfabriek die aan de overkant stond. Na de tweede wereldoorlog lOU de zoon er de bekende boekhande1 "Het Hoekje" in vestigen en door aankoop van het ernaast ge1egen pand aanmerke1ijk vergroten. In de tuin aan de kant van de Kapelstraat werd v66r de eerste were1doorlog regelmatig visafslag gehouden.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek