Kent u ze nog... die van Sijbekarspel en Benningbroek deel 1

Kent u ze nog... die van Sijbekarspel en Benningbroek deel 1

Auteur
:   G. Bijpost
Gemeente
:   Noorder-Koggenland
Provincie
:   Noord-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4395-0
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Kent u ze nog... die van Sijbekarspel en Benningbroek deel 1'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

6. Dit is een klein gedeelte van de "Beukenhof' van de familie P. Bontekoning; voorheen van de familie Jac. Clay Gzn. Jammer dat deze boerderij er niet helemaal op staat, want er is veel te zien: bijvoorbeeld de mooie pannenspiegel, de halsgevel met de drie fraaie ornamenten en boven de voordeur een bovenlicht met een levensboom. Deze mooie Noordhollandse boerderij is inmiddels gerestaureerd. U kunt nog een klein stukje van de mooie deur zien; zo zijn er twee aan de voorkant. De deur die we zien is voor dagelijks gebruik en de andere deur, welke hier niet opstaat, komt in een slaapkamer uit. Deze deur werd vroeger aIleen gebruikt bij een sterfgeval. Op de dag van de begrafenis werd de overledene door deze deur naar buiten gedragen. Voor de "Beukenhof' ziet u de leden van de toneelvereniging "Aurora". Aurora betekent: opgaande zon. Deze vereniging werd in 1871 opgericht. Het oprichtingsbestuur was als voIgt samengesteld: P. de Vormer, voorzitter; Blankevoort, secretaris; P. Kenter, penningmeester, en J. Dammes, souffleur. De foto is tijdens het vijftigjarig bestaan van "Aurora", in 1921, gemaakt. De leden op deze foto zijn, bij de dames te beginnen: Johanna Jonker Ldr., Grietje Visser Jdr., Antje Winkel Zdr., Neeltje Huygens, Neeltje Langereis, Steintje Leeuw-Kistemaker, juf Karreman en als gaste Dieuw Schagen. Naast juf Karreman zit de regisseur, meester Hoekstra, hoofdonderwijzer van de openbare lagere school. De mannelijke leden zijn: R. Bijpost, Br. Visser Jzn., T. Visser Gzn., Jac. Clay, C. Groot, K. Koeman, J. Groot en J. Stapel Szn. Als jubileumstuk werd "Tropenadel" opgevoerd. Zoals u ziet, dragen de meeste leden een insigne, met als hoofdmotief de "A" van "Aurora"; dit is het bewijs van lidmaatschap. Voor dit bewijs van lidmaatschap moest een rijksdaalder worden betaald. "Aurora" heeft ruim honderd jaar bestaan. In 1971 is met aIle drie de toneelverenigingen uit onze gemeente een fusie aangegaan. Nu is het een geheel geworden, dus een grote vereniging, "Podium' 71" genaamd.

7. Hier ziet u cafe "Ret Wapen van Sijbekarspel" omstreeks 1903, nog in de oude trant. In 1896 heeft de familie Klaas J ongert het cafe betrokken. Boven de deur, de in gang naar het cafe, hangt het wapenbord van onze gemeente: "drie kraaien in een dode boom". Aan weerszijden van de ingang naar het cafe ziet u een bordje. Op het linker bordje staat de volledige vergunning voor drankenverkoop vermeld en op het rechter een opschrift aangaande een agentschap van een of andere verzekering. De gehele voorkant is nog voorzien van negenruits ramen, wat tegenwoordig weer modern is. Op de voorgrond ziet u nog een grasveldje, waarop met kermis de kramen stonden. U ziet ook de doorrijstal, nog geheel van hout. Deze is tijdens een storm omgewaaid, maar later weer in steen opgetrokken. Met de verbreding van de straatweg is de stal verdwenen. Deze doorrijstal werd gebruikt als men met paard en wagen op doorreis was en zich even in de herberg wilde warmen, zo weI van buiten, als van binnen. Men reed de stal aan de ene kant binnen; de herbergier verzorgde het paard en na de rust verliet men de stal aan de andere kant om de reis te vervolgen. Op de foto staat een rijtuig van de familie Jongert. Rechts op de achtergrond staat waarschiinlijk Betje Visser Jdr. Op de voorgrond staan de dochters van Jongert, te weten Aaltje, met bij haar, op het hek, Joh. Ruig en Jane. Naast hen staat Jongert met zijn paard. Paard en wagen werden gebruikt om passagiers naar en van het station in Benningbroek te vervoeren. Door Benningbroek reed namelijk het Medemblikker treintje. Jongert ging ook nog naar Opmeer, waar een station van de tramlijn Wognum-Schagen was. Deze Iijn liep langs de Wijzend, waar nu de AiC, de Graafweg is. Vanaf Benningbroek tot de afs1ag naar de Wijzend stond ook nog een haIte, "De Blikken Trommel" genaamd. De familie J ongert heeft tot 1906 het cafe gerund. In 1906 is dochter Jane met C. Schagen getrouwd en zij zijn vader Jongert opgevolgd. Schagen en diens vrouw hebben het cafe tot 1932 gerund. Vervolgens hebben de familie Dantuma-Molenaar en de familie Ruig-Dantuma er nog de glazen gevuld. De tegenwoordige eigenaresse is de familie E. Oudt. De oude stijl is helemaaI verdwenen en het cafe is geheeI gemoderniseerd.

8. Deze schoolfoto van de openbare lagere school uit Sijbekarspel dateert van 1910. Hoofdonderwijzer was toentertijd meester Hoekstra en schooljuffrouw was mejuffrouw Veldmeyer. De foto werd voor het onderwijzershuis, bewoond door de hoofdonderwijzer, genomen. Op deze foto ziet u, van links naar rechts, op de bovenste rij: Trien Bakkum-Pastoor, Betje Govers, Nies Winkel Zdr., Jane Goed, Steintje Mol en Pietje Kistemaker. Aan weerszijden van deze rij poseren meester Hoekstra en juf Veldmeyer. Op de tweede rij: Jacob Clay, Grietje Middelburg, Meintje Wit, Antje Winkel Zdr., Neeltje Huygens, Geertje Mol, Anna Kaag, Piet van Leijden en Alie Reus. Op de derde rij: Kees Kuin, Kees Reus, Klaas Bakkum-Pastoor, Jan Vriend Pzn., Klaas Nieuwboer, Jo Ruig en Kees Karsten. Op de vierde rij: Geertje Nieuwboer, Lieuw Jonker, Jan Kistemaker, Dirk Winkel Zzn., Kees Mol, Jaap Mol en Corrie Winkel Zdr.

9. We zijn omstreeks 1920 bij de boerderij de .Postgalei", die door de familie P. Roskam wordt bewoond, aangekomen. Moeder E. Roskam-Wagenmaker woont nu nog op deze plaats bij haar dochter Riet, gehuwd met J. Diepen, in. Aan deze boerderij is door de naam .Postgalef" ook een geschiedenis verbonden. Jan Winkel Czn., geboren in het dorp Twisk in 1738 en later gehuwd met Grietje Sijp Cdr., was kapitein op een zeevaarder, de "Postgalei" genaamd, en voer op de Oost- en Middellandse Zeelanden. In 1769 is de "Postgalei" tijdens een storm vergaan en is kapitein Jan Winkel in Wijk aan Zee aangespoeld en aldaar in het voorportaal van de hervormde kerk begraven, waar de grafsteen nu nog is te zien. We gaan terug naar de boerderij om na te gaan hoe de naam de "Postgalei" daar is gekomen. We blijven bij de familie Winkel. Jan Winkel en Grietje Sijp had den kinderen, onder anderen zoon Klaas (1769-1836) die was gehuwd met Treintje Peereboom (1792-1836). Laatstgenoemden had den ook een zoon Klaas (1794-1831), gehuwd met Grietje Stapel (1795-1825), en deze had ook weer een zoon Klaas (1821-1891), gehuwd met Adriaantje Zijp (1823-1900), die burgemeester was van de gemeente Sijbekarspel. Klaas en Adriaantje lieten in 1860 een boerderij bouwen. En als nagedachtenis aan hun voorvader, heb ben zij de boerderij de naam .Postgalei" gegeven. Ze hebben daar tot 1891 gewoond, waama ze de boerderij aan J. Docter verhuurden, later aan S. Wit. In 1918 is de familie P. Roskam erop gekomen en heeft de boerderij in 1922 van de nazaten van de familie Winkel gekocht. De familie J. Winkel Czn. is maar een zijtak van de stamboom van de Winkels. De families Winkel waren vrij kinderrijk; zo ook de Winkels welke ik heb beschreven, maar om tot de "Postgalei" te komen, moest ik het bij de naam Klaas houden. Er hebben in West-Friesland en in de omstreken van Purmerend en Amsterdam veel Winkels, meest boeren en een enkele middenstander, gewoond. In onze gemeenten hebben veel Winkels geboerd, vooral in Sijbekarspel. Nu zijn er nog nazaten vertakt die in ons dorp boeren. We gaan de groep personen bekijken. Van links naar rechts, op de achterste rij: eerst dokter Pool uit Hoogwoud, dan mevrouw M. Nieuwboer-van Leyden, juf Visser, onderwijzeres, Geertje Nieuwboer, Aafje Visser, mevrouw A. Aay-Kweldam, Griet Mol, mevrouw G. Leeuw-Schagen, Ma Baas, Reinout Scheer, mevrouw C. Baas-Wilms, Piet van Westen, mevrouw P. Schuit-Rood en G. Goed-Bakker. Op de tweede rij: Grietje Vlaar, Anna Bakker, Mart Paauw, Marie Vriend, Betje Visser, Betje Oost-Wijdenes, Guurt van de Gracht, Frida Koelemey (Irgolits), Ma Helder, Mien van de Gracht, voor haar Jans Vriend Wdr., Trien Kouwenhoven,

Tinus Kouwenhoven, Antje Kouwenhoven, Gert Vriend Pzn., K. Leeuw jr., Gert Ligthart en Freek van de Gracht. Zittend: Geertje Vlaar, Grietje Vriend Jdr., Griet van de Gracht, Nel Vriend Jdr., Piet Ordeman, Dries Nieuwboer, Trien Nieuwboer, Lies Helder, Wim Aay en Jaap Aay. Staand: Aafje May, Jaap Bakker en Niek Visser.

10. U ziet hier J. Dammes voor zijn hondewagen met botertijnen bij de Hoornse boterhal, waar de boter werd vermarkt. Maar eerst nog even iets over Dammes, die ook winkelier was in ons dorp. Hij ging bij zijn klanten langs om de bestellingen die ze bij hem deden thuis te bezorgen. Maar een bijzonderheid was, dat Dammes niet opschreef wat men bij hem bestelde, maar alles onthield zonder ooit een vergissing te maken. Een man met zo'n geheugen is het verrnelden in dit boekje waard! Zoals u op de foto ziet, deed hij ook nog iets anders. We gaan dus terug naar de boterhal. In die tijd was de zuivelfabriek nog een eendagsfabriek: de melk werd eenmaal per dag bij de boeren opgehaald, en weI's morgens. De avondmelk bleef bij de boeren. Men zette deze in bakken te ramen; 's morgens werd deze melk afgeroomd, De room werd door de boerin gekamd tot boter; de afgeroomde melk ging met de morgenmelk mee naar de fabriek. Van de afgeroomde melk werd - met een hoeveelheid volle melk - kaas gemaakt en van de volle melk werd boter gemaakt. Eenmaal per week ging de boter van de boeren naar de Hoomse botermarkt; ze werd in botertijnen, platte kuipjes, voorzien van een vel perkamentpapier, verpakt. Op het deksel van de tijn stond de naam van de boer, die de boter leverde, vermeld, zodat de kopers konden zien van welk bedrijf de boter kwam. Op de foto is Dammes met de boter uit ons dorp aangekomen; ook ziet u de tafels staan waarop de boter uit de omgeving staat uitgestald en waar Dammes de tijnen ook bij zal zetten. De hond is uitgespannen om zich uit te leven en zich te laven, want de baas was goed voor het beest. Als helper had Dammes P. Zaal meegenomen. Ziet u de kist op de wagen staan? Deze werd gebruikt om de gedane boodschappen, welke Dammes in Hoom deed, op te bergen en ook om boodschappen in het dorp te bezorgen.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek