Krabbendijke in oude ansichten

Krabbendijke in oude ansichten

Auteur
:   C. van Winkelen
Gemeente
:   Reimerswaal
Provincie
:   Zeeland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4406-3
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Krabbendijke in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Met het toenemen van de belangstelling voor het oude wordt ook het aantal boekjes over diverse plaatsen in de serie "in oude ansichten" steeds groter. Met de regelmaat van de klok rollen deze fraaie boekjes bij de Europese Bibliotheek in Zaltbommel van de pers. Toch zijn er nog wei dorpen, waarvan een dergelijk boekje nog niet is uitgegeven. Een van deze dorpen is Krabbendijke op Zuid-Beveland, dat vroeger, voor de herindeling op 1 januari 1970, veel kleiner was. Het centrum van dit schone Zeeuwse dorp werd gevormd door de zogenaamde "Vaete". Deze waterput, midden in het dorp, had een oppervlakte van ongeveer driehonderd vierkante meter. In deze "Vaete" groeiden verschillende waterplanten, onder andere het kleine waterplantje dat "gruus" werd genoemd. De "Vaete" werd niet alleen gebruikt om er de koeien en de paarden te laten drinken, maar de vrouwen maakten er bijvoorbeeld hun melkbussen in schoon. Ook een van de smeden, die tegenover deze waterput zijn smederij had, maakte een dankbaar gebruik van het water, om wagens en dergelijke schoon te maken! Maar, toen, in 1911, de waterleiding werd aangelegd, verloor de "Vaete" zijn oorspronkelijke bestemming. Nu siert een fontein de "Vaete" en zwemmen er eenden in.

Toen de provincie Zeeland vroeger grotendeels nog uit eilanden bestond, leek Zuid-Beveland erg veel op een orngekeerde pijp. In het smalle deel ligt Krabbendijke. De bewoners van dit welvarende dorp leven hoofdzakelijk van de fruit- en groenteteelt. De laatste jaren gaan velen over op de gladiolenteelt, terwijl er ook wat industrie is, namelijk een conservenindustrie en een fabriek van potato chips. Beide fabrieken zijn vooral in de naoorlogse jaren op gang gekomen en bieden aan tal van Krabbendijkenaars werk. Ook de recreatie zal in Krabbendijke in de toekomst van de grond komen, gezien de plannen voor een kanovijver, een motel en een zwembad. Maar dat is, voor dit overigens rustige en toch bedrijvige Krabbendijke, vooralsnog toekomstmuziek.

Krabbendijke bestaat niet aIleen uit een flinke woonkern, maar ook uit diverse polders, zoals de Nieuw-Krabbendijkepolder, de Maagspolder en de Monnikenpolder. In de NieuwKrabbendijkepolder werd de heerlijkheid Krabbendijke gesticht. Deze polder liep in 1530 onder water. Pas in 1595 werd dit gebied herdijkt. Hier lag de verdedigingslinie die echter, met de daar aanwezige forten, slechts korte tijd als zodanig deze functie vervulde. In het voorjaar van 1655 werd aan de ambachtsheren van Krabbendijke octrooi verleend om een aantal schorren te bedijken. Een jaar later kwam hiermee de "Nieuwe Polder" van Krabbendijke tot stand, die later Oostpolder werd genoemd. Toch waren er nog verschillende kreken en geulen die dwars door een aantal schorren stroomden. Maar men ging door met bedijken. In 1694 werden de Mairepolder en de Valkenissepolder bedijkt en in 1773 de Reigersbergpolder. In 1864 werd de Emmanuelpolder bedijkt, waarna in 1877 octrooi werd verleend om een aantal schorren ten no orden van Krabbendijke in te polderen en toen kwam de Karelspolder tot stand.

Door de stormvloeden van 1530 (de zogenaamde Sint-Felixvloed), 1906 en 1911 werd veel schade aan de landerijen aangebracht en ging een groot gedeelte van de te velde staande gewassen verloren. Ook de stormvloed van april 1943 zullen velen zich nog als de dag van gisteren kunnen herinneren, In dat jaar ontstond er een omvangrijke stormschade. Krabbendijke is zeer gunstig gelegen aan de Zeeuwse spoorlijn. Men kan ieder uur van de stoptrein gebruik maken om naar elders te reizen. Een welvarend dorp, waar momenteel geen woningnood meer heerst, maar waar wei een sterke woningbehoefte valt waar te nemen. Ruim drieduizend inwoners vinden er een uitstekend leefklimaat met prima openbare voorzieningen. Ook werd aandacht besteed aan de bejaarden, die in het bejaardencentrum "Nieuwlande" van een rustige levensavond kunnen genieten!

Nu de nieuwe rijksweg-58 een feit is geworden heeft de rand

van de dorpskern heel wat minder verkeer te verwerken dan voorheen. Het is dan ook goed wonen in Krabbendijke met zijn vriendelijke en gastvrije bevolking, waarvan ongeveer de helft tot de Gereformeerde Gemeente behoort. Van de nagenoeg honderd procent protestante bevolking behoren, volgens het "Nieuw Kerkelijk Handboek" van Van Alphen, 1753 leden tot de Gereformeerde Gemeente. De drie kerkdiensten worden des zondags erg goed bezocht. Het is dan ook een lust, zowel voor de predikanten als voor de kerkgangers, om daar te kerken. Er is nog lust en liefde om op te gaan. Ook valt het op dat er nog zeer veel jeugd de kerkdiensten bezoekt.

Tot de Hervormde Kerk behoren zo'n twaalfhonderd leden. Hun kerkgebouw dateert van 1914 en is in de tweede wereldoorlog licht beschadigd. Gelukkig wist men de bres in de voormuur onder de toren te dichten en bleef de aangerichte schade beperkt. In tegenstelling met vele hervormde gemeenten op Zuid-Beveland, waar des zondags slechts een kerkdienst wordt gehouden, kunnen de hervormden in Krabbendijke nog tweemaal naar de kerk. De morgendienst is de drukst bezochte dienst.

De Gereformeerde Kerk telt ruim vierhonderd leden en beschikt, evenals de Hervormde Kerk, over een prachtig en doelmatig kerkgebouw. Ook in Krabbendijke worden van tijd tot tijd gezamenlijke diensten van hervormden en gereformeerden gehouden in elkaars kerkgebouw.

Ten noorden van de voormalige rijksweg-58 staat de in 1968 gerestaureerde korenmolen "De Rozeboom", die tot 1947 in bedrijf is geweest. De laatste molenaar was C. Kok. De eerste molenaar was J. Rosier, aan wie deze mo1en zijn .naarn heeft te danken.

Naast de beide basisscholen bezit Krabbendijke ook een mayo. Alle scholen verkeren in een uitstekende conditie en beantwoorden aan de eisen des tijds. De mayo is een streekschool voor oostelijk Zuid-Beveland en voorziet in een grote behoefte!

De veiling "Krabbendijke en Omstreken" (afgekort "K.E.O.") heeft een jaarlijkse omzet van miljoenen guldens. De intensieve bewerking van de grond en de ijverige werklust van menige Krabbendijkenaar zijn hieraan niet vreemd. Men weet in Krabbendijke van aanpakken!

Ook op cultureel gebied komt Krabbendijke zeer zeker niet achteraan. lang, muziek, sport en ga zo maar door, vormen voor de liefhebbers een gepaste ontspanning. De gymnastiekvereniging "Sparta", die in 1910 met zesentwintig leden begon, is thans een sportclub met niet minder dan tweehonderd vijftig leden. In september 1975 herdacht deze sportvereniging haar vijfenzestigjarig bestaan. WeI een hele presta tie om het zo lang uit te houden! Ook de voetbalsport staat in Krabbendijke op hoog peil! Er is een uitstekende voetbalvereniging.

Tot slot nog iets over het wapen van Krabbendijke. Het bestaat uit in zwart twee golvende dwarsbalken van zilver, in het schildhoofd vergezeld van twee Sint-Jacobsschelpen en in de schildvoet van een Sint-Jacobsschelp van goud. Het gemeentebestuur voert boven het schild een kroon van vijf bladeren en vier paarden.

Maar nu genoeg over Krabbendijke, wat betreft het voorwoord. We nemen u thans mee naar het Krabbendijke van vroeger en wensen u een aangename herinnering aan de oude tijd die voorbij is, maar waaraan de herinnering blijft!

Vanaf deze plaats willen we allen, inzonderheid de heer C.P. Pols uit Zierikzee en diverse person en uit Krabbendijke die ons oude prentbriefkaarten en/of foto's afstonden om te gebruiken en die ons uitvoerige informaties gaven, hartelijk dankzeggen. De ontvangst in uw huizen en de gastvrijheid hebben ons goed gedaan!

Ned. Herv. Kerk, Krabbendijke

1. Een oude opname van de hervormde kerk, die dateert van 1914. Tijdens de ambtsperiode van burgemeester L. Cnossen is het voor deze kerk staande huis van de familie Wabeke met de grond gelijk gemaakt en daar is momentee1 een parkeerterrein ontstaan. Tevens heeft men vanaf de Dorpsstraat een prachtig gezicht op deze kerk. Tijdens de ambtsperiode van ds. G. van Noordennen (1967-1972) is er een prachtig verenigingsgebouw naast de kerk gezet, "De Ranke" genaamd, waarin een doe1matige kerkeraadskamer, garderobe en keuken zijn ondergebracht. Tevens is er een liturgisch centrum aangebracht, dat het interieur erg verfraaide. Deze kerk telt ongeveer zeshonderd zitplaatsen. Eenzelfde kerk staat in Stavenisse. Aileen de toren verschilt. De woninkjes rechts van deze kerk zijn in de loop der jaren afgebroken.

2. Vele ouderen uit Krabbendijke zuilen zich nog levendig kunnen herinneren dat er bij de Gereformeerde Gemeente geen predikant voorging in de Diensten des Woords. Dat was juist aan het eind van de vorige eeuw. Van 1890 tot 1899 was L. Boone hier lerend ouderling of, zoals men dat noemde, "oefenaar". Later ging deze geliefde prediker naar Sint-Philipsland. Geboren op 1 november 1860 te Wolphaartsdijk, overleed hij op 25 april 1935 te SintPhilipsland. Op zijn grafsteen staat het volgende gedieht:

Ach mijn Vrienden, treurt toch niet, Als Gij hier mijn grafsteen ziet.

Nu ik hier rust beneden.

Mijn levensloop die is ten end, Ik heb het oog op Hem gewend En heb den strijd gestreden.

Mijn ziele is reeds voor den Troon

En heeft den Kroon.

Later, predikant geworden, heeft hij altijd de ambtskleding, bestaande uit korte broek met de steek, gedragen.

Dorpstraat

Krabbendijke

3. Een oude opname van de Dorpsstraat in Krabbendijke. (Let op de schrijfwijze van het woord "Dorpstraat: met een s.) Links, in het huis met de zogenaamde blinden (vensterluiken), woonde schilder W. Polderman. Verder zien we de huisjes van Gerrit van Doorn, Joost van Doorn, Jaap Verburg (gehuwd met "Kee Rooze"), Jaap Benou en de drie woninkjes van de familie Johannes de Kok. Rechts in deze straat woonde slager Anth. Lagendijk. Op de achtergrond is nog net de hervormde kerk zichtbaar. Op het paard kijkt Adriaan Schrijver ons aan.

Dorpsplein. Krabbendijke.

4. Een oude opname van het Dorpsplein met links de voormalige waning van J. Kakebeeke. Op het grasveld is thans de prachtige dorpsvijver. Rechts van de muziektent zien we nog een oude straatlantaarn. Op de weg rijdt een oude Chevrolet. Rechts zien we de smederij van Jacs. van Elsacker.

Lit;,:. A J. '1". d. J ?? g1, Boekhandel. No. issas.

. KRr'..BBE:Kl>lJKE.

5. Links op deze oude foto van de Dorpsstraat was de voormalige ingang naar de hervormde kerk. Verder zien we aan de linkerzijde van deze straat de woningen van C. Modderkreeke, de bakkerij van Adr. Allaart en de smederij van Jacs. van Elsacker met de travalje. Links staat zijn dochter, in de volksmond "Kee van de smid" genoemd. Ret witte huis was de meubelzaak van W. Polderman en in het grote huis met de twee schoorstenen woonde de oude Jan Blok. Aan deze straat stond ook nog het winkeltje van Klaas van Sabben, waar men kruidenierswaren verkocht. Rechts zien we het grote huis van Adriaan Hirdes. In de rechter benedenhoek (niet zichtbaar) was de zogenaamde "Vaete". De bestrating bestond in die tijd nog, zoals ook op vele andere dorpen, uit kinderkopjes.

6. Dit huis, dat voorheen aan de Dorpsstraat in Krabbendijke stond, dateert van 1672. Helaas was het niet oud genoeg om op de lijst van monumenten te worden geplaatst. Er hebben vier geslachten Geelhoed in gewoond, waarvan H. Geelhoed de eerste bewoner was. In 1962 werd deze woning gesloopt om plaats te maken voor een moderne bungalow die de naam "Ora et Labora" draagt en die thans nog wordt bewoond door mevrouw C.P. Vogelaar-Geelhoed.

7. De tijd dat de muzikanten zich in hun burgerpakje presenteerden is weI nagenoeg voorbij. Toen het muziekgezelschap "Concordia" in 1948 nieuwe blauwe uniformen kreeg, werd in de Noordstraat, voor de woning van dokter G.J. Noome, deze foto gemaakt. Op de bovenste rij zien we van links naar rechts: Jacs. Langevelde, Adr. van de Vrede, Catrien Lagendijk, Ria Leijs, mejuffrouw Leijs en C. van Houte. Op de tweede rij poseren: G. Nieuwenhuijze (beschermheer van "Concordia"), Lt. van Langevelde, J. Griep, Jillis Kriekaard, Corns. Kievit, Eliza van Velzen, Nic. van Iwaarden, P. Nagelkerke, Anne Meloen, M. Sonke, Adr. Meloen, J. Joosse, J. Franke (bestuurslid), Jacs. Vogelaar, mevrouw M. E. Noome-Giljam (beschermvrouwe), J. van Doorn (kaashandelaar uit de Wilhelminastraat) en M. Markusse (voorzitter van "Concordia"). Op de derde rij zitten: Mars. van Weele, M. Polderman, Corns. van Velzen, P. Krijnsen (directeur), J. van den Boomgaard, G. Tramper, Adr. Kok (zoon van molenaar C. Kok van de molen "De Rozeboom") en H. Modderkreeke. Vooraan, gehurkt, kijken ons aan: J. Geense, J. van Boven, Corns. Wondergem en J. Griep.

8. Boven: in het gymnastieklokaal aan de Noordweg te Krabbendijke werd omstreeks 1930 een opname gemaakt van de turners van de gymnastiekvereniging "Sparta". Achter de brug poseren van links naar rechts: Jaap Kok, Hendrik Breker, Frans van de Zande, Cornelis Kieser, Marien Griep en Cornelis van Weele.

Onder: op dit plaatje zien we de korfbalclub "Vios" uit Krabbendijke. Deze opname dateert van 1957. Op de bovenste rij poseren (van links naar rechts): Bas Blok, Jan Moerland, Jan Blok, Chiel Smallegange, Piet Engelse en Kees Janse. Vooraan kijken ons aan: Jannie van Houte, Ria Kuzee, Jannie van de Zande (met bal), Corrie Mallekote, Truus Butijn en mevrouw Nel JanseKasse. Mejuffrouw Truus Butijn was een uitstekende speelster, hetgeen moge blijken uit het feit dat ze uitkwam in het Nederlands twaalftal dat op zaterdagen vaak wedstrijden organiseerde. In het kader van deze wedstrijden heeft ze zelfs tweemaal in Engeland gespeeld. Jammer dat deze korfbalclub in Krabbendijke destijds is opgeheven.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek