Leusden in oude ansichten deel 2

Leusden in oude ansichten deel 2

Auteur
:   J.M. Schouten en F. van Loenen
Gemeente
:   Leusden
Provincie
:   Utrecht
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-6487-0
Pagina's
:   96
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Leusden in oude ansichten deel 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

29 I]spret naast het gemeentehuis dat in 1956 was gebouwd. Later werd in het nieuwe sportpark, dat naar Jan Bannink werd genoemd, plaats ingeruimd voor een echte ijsbaan en kreeg de Leusdense schaatssportvereniging 'Zwanenburg' reden van bestaan. Het krabbelbaantje van de foto heeft het veld moeten ruimen voor woningbouw. Het stukje klinkerweg rechts onder is van de Hamersveldseweg. Het ijsbaantje lag dus tussen de huidige Rozendaallaan en het Alberikpad.

30 De courant bericht in mei 1919: 'Te Hamersveld is een Postkantoor geopend. Kantoorhouder is R. van Keulen en postbode Ipenburg. Er is ook een telefoonkantoor aan verbonden. De openingstijden zijn op werkdagen 9-11,12-1,3-5 en van 6 tot 7 uur. Op zondag is het kantoor open tussen 8 en 9 uur voormiddags.' Theo Mets hield later het postagentschap. De man praatte in een uur weI vijf kwar tier vol. Na zo'n uitgebreid gesprek verkocht hij postzegels van een cent enz., en betaalzegels van 5 en van 10 cent en. In het Aardrijkskundig Woordenboek van 1 9 13 werden de adressen eenvoudig aangegeven. Men volstond met de naam van de geadresseerde en waar deze woonde:

Bavoort, de Boom, Boschhuis, Brinkhorst, Hamersveld, Hardeveld, Heetveld, Hollegat, Hotteboer, Huis Heiligenberg, Jannetjesdal, Laperst, Leusderberg, Lokhorst, Moorst Nieuw Leusden, Oud Leusden, de Riet, Snorren-

hoef of Hof, Zandbergen en Zwartesteeg. De lopende en fietsen de postbode kende iedere dorpsgenoot en drank op zijn vaste plekjes koffie. Op verjaardagen kwam daar nog een dikke plak zoete koek met boter bij. De heer Deden heeft vanaf de jaren vijftig op de plaats van het post-

kantoor een winkel in kruidenierswaren en textiel gedreven. Dat textiel bestond vooral uit onverwoestbaar ondergoed - waarander borstrakken - en boerenkielen. Nu staat op dit punt van de Hamersveldseweg een rabuust bankgebouw.

31 PostkantoorhouderTheodorus Mets was met hart en ziel een Hamersvelder en wilde van de officiele naam Leusden niets weten. WeI een moeilijk standpunt, als je van beroep voor de post werkt, maar vroeger luisterde dat allemaal niet zo nauw. Theodorus gaf zelf de prentbriefhart met de foto van het gemeentehuis uit en liet de naam 'Hamersveld' twee keer vermelden: een keer in hoofdletters op de voorkant en een keer in kleine letters op de achterzijde. De grenzen tussen Hamersveld en Leusden waren al in de 12de eeuw vastgelegd. In het westen werd dat de nog steeds aanwezige Grift, langs de Ursulineweg, de Groene Zoom en de Roo van Alderwereltlaan in Leusden-Zuid. De Zuidwindsesloot, net ten zuiden van deTabakssteeg, vormde de grens met Leusbroek. De Heiligenberg en Lokhorst lagen daarmee in Leusden. Na de reformatie ging Leusden met

Leusbroek over op de nieuwe godsdienst. Hamersveld bleef overwegend rooms-katholiek.

HAMERSVELD. Gemeentehuls

32 Jan van den Hengel, van beroep 'y ser Smit', heeft twee eeuwen geleden zijn bedrijfuitgeoefend op de hoek van de Heiligenbergerweg (nu Burg. De Beaufortweg) en de Zwarteweg. Zijn nakomelingen hebben hem steeds opgevolgd totdat in 1977 de alom bekende Gijs van den Hengel kwam te overlijden. Door de eeuwenlange bedrijfsvoering op dezelfde plek was het in en om de smidse een allegaartje geworden, waarin Gijs echter uitstekend de weg wist te vinden. In een hoekje van de heerd hing de rijmprent van Jan Luiken:

DE SMIT

Besteed uwVlyt, / Ter rechterTijdt. / Het Eiser gans doorqloeid met Vuur / Is nu bewercksaam van Natuur; / Dan is het tijd van Fatsoenneere: / 0 Mens, bewerckt soo uw Gemoed, / Ier goeder tyd van's Leevens gloed, / Dot u gem naa berouw turbeere.

Gijs was tot op hoge leeftijd met hart en ziel, bij dag en bij nacht, een vrijwillig brandweerman. Zonder Gijs stelde de brandweer helemaal niks voor. Op 30 maart 1965 kwam de melding 'Brand in den Treek!'. Gijs is er to en moederziel aileen op afgegaan. Hoe dat is afgelopen wordt door

'En de brandweer rukte uit' niet nader uit de doeken gedaan, maar Gijs was weer eens paraat geweest. Het geel-geverfde smidshuis werd in 1977 afgebroken. Gijs leeft echter verder in de herinnering van de brandweerlieden en in de annalen van het korps.

33 Als je over de oude Asschatterweg het kruispunt met de Zwarteweg nadert, zie je aan de linkerkant eerst de tapperij van Tijmensen. Er staan wat fietsen voor de deur van klanten die binnen een borrel vatten. Het huis heeft luiken die worden gesloten als de zan al te fel op de vitrage schijnt en die's nachts dicht moeten zijn om snoodaards te weren. Dan voIgt de hoge schilderswerkplaats van Jan van den Hengel, waar men onder andere rode dodekop, vermiljoen, Spaans groen, standgroen, loodwit (voor buiten), zinkwit (voor binnen), Italy-lak, geelhars en kwasten kan kopen. Naast de gewone werkzaamheden kan men bij Van den Hengel ook zijn rijtuigen laten schilderen. De schilderswoning staat naast de werkplaats. Op de hoek ligt de smederij, waar later het bedrijf van Toon Tolboom zal worden gevestigd. Rechts daarvan zien we de tol. Om de hoek, bij de bokpaal, is nog een tweede tol

die de Heiligenbergerweg en Zwarteweg afsluit. De opbrengst van de tollen wordt besteed om de wegen te onderhouden. Later, in 1940, zal de Duitse bezettingsmacht de tollen opheffen.

Hamersveld, Tol

34 De Hamersveldse tol, nu gezien vanaf de Hamersveldseweg. Teun van de Bunt was zo vriendelijk om te poseren. Het gerechtshuis 'De Swarte Steegh' stond in het verlengde van de weg, achter de witte tolhekken. De Heiligenbergerweg takte af naar links en de Asschatterweg naar rechts. Voar het linker hek stond nog net zichtbaar een driehoekig waarschuwingsbard. Het opschrift luidde: 'Automobilisten tolplichtig.' Zo'n bard zau later aan de rechterkant van de weg moeten staan, maar zover was het met de reglementering nog niet. Het ging allemaal wat kalmer toe. De drie huisjes rechts werden doar leden van de uitgebreide familie Van den Hengel bewoond: de smeden Darus en Reyer en de rustende Naatje. Er ligt daar in 1997 nog steeds een smederij: die van Toon Tolboom en zijn zonen.

35 Een winters kiekje van de boerderij 'De Biezenkamp'. Deze heeft gestaan op de plek waar het gelijknamige winkelcentrum werd gevestigd. Achter het landhek heeft een boomgaard met appel- en perenbomen gelegen.

Ik hoor ze zachtjes denken / de kale,

mag ere bomen / zon zon in januari / dat is mooi meegenomen, / ik kijk in 't hoqe, helle licht, / denk bij mezelf: potdorie, / w boven op die doole boel / opeens weer die victorie. / ... Dan is ze er weer: DE LENTE.

,

36 De kaalslag bij de Tol heeft zijn hoogtepunt bereikt. Geheel links de Asschatterweg, waar het winkelcentrum 'De Biezenkamp' zal worden gebouwd. De oprit naar het oude gemeentehuis ligt op de voorgrond. In het huisje rechts is nu het verwarmingsbedrijf van A.A. Tolboom gevestigd.

37 De goede man heette TimotheusTheodorus van den Hengel, maar is als Tiem Beschuut de dorpsgeschiedenis ingegaan. Tiem was bakker. Zijn grootvader Toon en zijn vader Evert zijn hem in het vak voorgegaan. Toon was nog loonbakker en leverde tienponds roggebroden af Vader Evert heeft daarnaast tarwebrood, wittebrood en beschuit gebakken. Tiem ging nog een stapje verder en eindigde als banketbakker. Zijn vrouw, tante Koosje, was hierbij zijn steun en toeverlaat. Dat was weI nodig, want nog steeds doet overTiem een aantal fraaie verhalen de ronde. Het was een brave kerel, daar niet van, maar Tiem was wel een tikkeltje onstuimig. Je kan bij Koosje en Tiem ook ijs kopen. 'Consump tieijs', heet dat officieel. De klas van meesterVan Keulen is bij Tiem te gast en doet zich te goed aan vanilleijs. Het meisje in het midden, met de witte pofmouwtjes, heetTruus Stalenhoef

Geheellinks onderaan staat Roosje Jeltes en het meisje in de donkere jurk luistert naar de naam Rian van den Berg. In het voormalige bakkerspand aan de Zwarteweg is nu het cafe met snackbar 'De Swartesteegh' gevestigd. De oude naam leeft zo nog verder.

38 'De Heiligenberg' heeft vroeger een lijnrechte verbinding met 'Asschat' gehad. Het stuk dat tegenwoordig de Burg. De Beaufortweg wordt genoemd, was van oorsprong priveeigeridom van de heren van Asschat, die op 'De Heiligenberg' woonden. De S-bocht in de Burg. De Beaufortweg is pas later ontstaan. De wegen waren vroeger bijna altijd voorzien van bermsloten. De bermen werden gewoonlijk met bomen beplant. Men had een voorkeur voor eiken. Met het hout van de bomen werd heel vroeger althans een deel van het onderhoud aan de wegen betaald. Later moesten de inkomsten van de tollen bijspringen. De krant meldt in juni 1897: 'Dinsdagmorgen reed de 52-jarige landbouwer P.P. met een paard voor een wagen gespannen op de Heiligenbergerweg. Het edele dier sloeg op hoI met het treurig gevolg dat de geleider van de wagen viel en ernstig werd gewond. Bij den heer Hattink

binnengebracht werd hij liefrijk verpleegd terwijl dr. Schreuder uit Amersfoort de eerste geneeskundige hulp verleende.' Kort voor de Tweede Wereldoorlog is een aantal knappe woonhuizen langs de to en al royaal bemeten weg gebouwd. Nog steeds vall en deze huizen op door hun flinke

afmetingen en hun goedverzorgde en vaak smaakvolle tuinen. Aan de zuidkant van de weg heeft het Dienstencentrum van de Gereformeerde Kerken in Nederland een plaats gevonden.

We lezen Mattheus 6-21: 'Want waar Uw schat is, daar zal ook Uw hart zijn.'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2019 Uitgeverij Europese Bibliotheek