Lisse in oude ansichten deel 2

Lisse in oude ansichten deel 2

Auteur
:   A.M. Hulkenberg
Gemeente
:   Lisse
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3863-5
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Lisse in oude ansichten deel 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

49. Op deze ansicht is een dee1 der gracht reeds gedempt en de ophaa1brug reeds weer verdwenen. In 1961 vo1gde het stuk tot de mo1enstomp en de rest in 1969/70. Weg met de Haven, de trots van Lisse, weg met dat gewichtige "Havenreg1ement". Nieuw is echter de kerk der Gereformeerde Gemeente (1935), de opvo1ger van het kerkje aan de Kanaa1straat (A51). Na het vertrek van de bekende Ds. E. Fransen in 1895 was er iets mis gegaan in de Gemeente. Verscheidenen sloten zich aan bij de ChI. Ger. Kerk (nr. 43) of stichtten een Oud Gereformeerde Gemeente (nr. 23). En ondanks dat is het oude kerkje te klein geworden! V66r de kerk weer het huis van mo1enaar Bee1en (nr. 45) en links het expeditiebedrijf van Van der Linden - eerder Van Parijs - dat dezer dagen uit het centrum van Lisse zal verdwijnen.

50. Nu lopen we over het Vierkant naar de oude dorpskerk. Dit moet een ansicht zijn van voor 1912: de oude kerkhofmuur, een glooiing met een rij iepen en aan de straat een hier niet zichtbare - rollaag, die de heuvel afs1oot. De weg was ter plaatse zeer smal en bochtig. Toen bood de Hervormde Gemeente deze strook in februari 1912 voor f 2000 aan de Gemeente Lisse te koop aan. Dat was niet veel, want men was nu genoodzaakt een nieuwe muur aan te brengen en een nieuw kostershuis te bouwen, zoals men dat op de ansicht A58 geheel rechts ziet. Leen To1 (nr. 32) maakte daartoe de ontwerpen. Over de wijze, waarop Rijkswaterstaat zich zonder meer een lange strook grond van 2 a 3 meter toeeigende, heeft de heer Raaphorst zich bijzonder kwaad gemaakt!

51. Een triest gezicht; de klok is uit de toren! Tijdens de Tweede Wereldoorlog eisten de Duitse bezetters de klokken op om er kanonnen van te gieten! Een klok luidt in blijdschap en droefheid,bij doop en bij rouw, bij brand en storm maar ook bij feestelijke gelegenheden. Zij roept de mensen samen tot gebed; ze is het symbool, de verwezenlijking van de geest van een dorpsgemeenschap. In 1942 werden de klokken geroofd. (De Aagtenkerk van Lisse, blz. 171). De heer Bert van der Zaal heeft voor ze werden afgevoerd nog een foto van de klok gemaakt. Ze is gegoten in 1723 door Jan Albert de Grave te Amsterdam en woog 1725 pond. Ret opschrift in fraaie Elsevier-kapitalen luidde:

"Anno Domine 1723. Laudate Domino Campanis (Looft de Heer door klokgelui). Me fecit Jan Albert de Grave, Amstelodami". In 1729 werd deze klok door Schout en Schepenen van de Weduwe De Grave gekocht. In december 1730 werd ze afgeleverd. Prijs: 12 stuivers en 8 penningen per pond! Op de achtergrond een deel der verweerde tufstenen toren. Onder deze tufsteen bevindt zich echter baksteen uit latere tijd. Waarschijnlijk dateert de toren uit de zestiende eeuw en werd hij bekleed met de tufsteen, afkomstig van de oude Lissese "koninklijke kapel" (De Aagtenkerk, biz. 22).

52. Het Piusgesticht (A58, A59, "De Aagtenkerk" blz, 160) met een 39 m lange gevel aan de Heereweg, 45 m aan de Bondstraat, in 1909 voor f 100.000 (inclusief 2 ha grand) op "fundamenten van gewapend beton" gebouwd; een burcht, een stuk Roomse trots! Thans kan men dan wel smalend over "de oude Pius" spreken, maar behoeftige bejaarden uit vochtige krotten werden hier verzorgd, waar licht en lucht volop konden toetreden! AOW of zo iets bestond nog niet ... V66r zaten de "pensionaires" en van het geld dat men aan hen verdiende werden de anderen gevoed. Voor die jaren iets prachtigs en het is gewoon ongepast, hier 65 jaar later met vingeren te wijzen. Ja, dat geld ... , gelukkig had Jaap Riggel erg veel (nr. 63) ...

53. De aehter "de Pius" en het kerkhof gelegen terreinen werden van de Weduwe G. Vreeburg voor een redelijke prijs gekoeht. Er kwam een moestuin, een boomgaard en een plantsoen met mooie wandelpaden, bioemperken, een vijver met goudvissen en overal "praehtige zitjes". Daar aehter was weiland voar de koeien en de eigen varkensmesterij. Hier zien we de moestuin met Piet Hesseling, de tuinbaas, en Han Hoogkamer. Aehter hen de grate druivenkas, de "serre", van 25 bij 8 meter. Die druiven gingen waarsehijnlijk weI goeddeeis naar de pensionaires "aan de straatwegt", want zander hen kon het hele geval niet draaien ... Links is een sehuurtje en reehts de molen van de Zemeipoider.

L1SSE

De N .eewe R, K. r<erk

54. 1902/3-1977/8; de St. Agathakerk jubi1eert! Op 6 juni 1902 werd voor de "kathedraa1 van de bollenstreek" de eerste steen gelegd (ASS, A62); op 6 augustus 1903 werd ze p1echtig ingewijd. Ze is 60 m lang, 29 m breed en had een toren van 75 m. De altaren van J.P. Maes te Haarlem waren geschonken door kerkmeester J. Rigge1 (nr. 63). Jan Dunse1man schilderde de kruiswegstaties, f 600 per stuk. Ze waren vee1 beter dan de schilderingen, welke zijn broer Kees later aanbood. Diens domme1ende St. J ozef bij het rustbed van Maria bijvoorbee1d werkte op de geestelijkheid, die er tijdens een predicatie juist uitzicht op had, niet zeer inspirerend. Voor de schilder b1eek de St. Agathaparochie echter tientallen jaren lang een aardig me1kkoetje. Rege1matig verscheen hij aan de pastorie met weer een nieuwe schildering. Totdat Pastoor Van Zuy1en in 1936 de pastorie had betrokken. Hij dee1de mede, dat het hem in het gehee1 niet bekend was, dat het kerkbestuur ooit in dezen een opdracht had verstrekt... Vandaar de nog opengeb1even plaatsen... Tien jaar ge1eden zou men a1 die bonte dingen eigenlijk wel kwijt willen. En nu? Er is van deze simpe1e kunst een nostalgische come-back gaande; Jetses' "Ot en Sien" maken furore, en daarin passen deze schilderingen nu juist he1emaal!

55. Het nog vrij kale interieur van de St. Agathakerk. Want gotische, en dus ook neogotische kerken horen nu eenmaal opgetuigd! WeI staan er in het pad keurige parapluiebakken; de parochie was zeer uitgestrekt en niet ieder had een kapwagenl Het altaar staat achter tegen de absis. Men had nog het gevoel van "opgaan tot het' altaar Gods", terwijl in de huidige liturgie het "gezeten zijn rand de Tafel des Heren" meer ervaren wordt. De parochie wilde pastoor Klekamp ("De Aagtenkerk", bIz. 156) bij zijn twaalf-en-een-halfjarig jubileum als pastoor een nieuw orgel schenken, te maken door de firma Adema te Amsterdam. Prijs f l2.000! Vee 1 geld! Het werd dus pas ingewijd op 15 augustus 1914, de dag waarop het 40jaar geleden was, dat de pastoor tot priester werd gewijd. Pastoor Klekamp... Toen de pastorie klaar was liet hij een steen in de gevel inmetselen met de woorden van Paulus Potter (? )

Dye dit niet an mogt staen, Moet maer voorbije gaen.

De burgemeester protesteerde, hij vond dat nodeloos uitdagend en naar mijn gevoel niet ten onrechte. De volgende dag stond er: MCMII. In 1976 zou ik willen zeggen: Die dit niet aan mocht staan, die kome vooral binnen en probere met ons allen van parochie en dorpsgemeenschap iets beters te maken!

Zustcrschool en Nieuwe Kerk, - Lisse. SS2.

l1its. xauta, ",elscD..

56. Dit is een bekend plaatje (A68), maar het is veel te aardig om het niet nog eens op te nemen. Er is precies zo'n zelfde ansicht van een jaar eerder, van 1902, zonder "Nieuwe Kerk". Maar waarom zouden we voor hetzelfde geld die toren er niet bijnemen? Links het huis van de burgemeester, Jhr. P.F.A. von Bonninghausen tot Herinkhave. Daarnaast dan het Agathaklooster met school uit 1901, evena1s de kerk gebouwd onder architectuur van Jean H. Groenendael. Rechts de 81. Jozefschoo1 van 1868 en het huis van Meester De Meulder (Ll5, L22). In 1909 werd deze school vervangen door de huidige, gebouwd door J.Th. en 8.F. Barnhoorn. Die za1 nu weer verdwijnen, maar dat fraaie en hechte St. Agathagesticht, dat moet toch behouden kunnen blijven.

Groet uit Lisse

Bloembollenhuls en kantoren van Gebrs. Segers.

57. In 1868 hadden Cornelis en Rengert Segers, zoons van de voormalige tuinman van Keukenhof, een bloembollenbedrijf opgericht. Ze hebben hard gewerkt en niet zonder succes! In 1897 stond dit machtige complex er al, zonder heien op zand gebouwd. Grote raamdeuren - men was nog geheel op natuurlijke ventilatie aangewezen - en een grote, open kap. Vooral geen platte daken; daar hield Come lis Segers niet van. WeI van flinke straten: hij bood de Gemeente een brede strook grond aan, als die slechts het hek wilde verplaatsen. De buren schrokken er van! In 1909 werd de schuur met een verdieping verhoogd. Pan voor pan eraf; aIle delen (planken) genummerd. De Gebrs. Moolenaar (nr. 41) klaarden het karwei voor f 10.000, en dat viel nog niet eens tegen!

58. Hier zijn dan de verhoogde Segers-schuren, Het kantoor werd in 1927 vernieuwd. Tijdens de oorlog moest de Engeise tekst "sofort" worden weggenomen, maar op Bevrijdingsdag werd deze voor dag en dauw weer aangebracht! Ten siotte werden de schuren te oud, veel te onpractisch en te ongunstig gelegen. Herbouw elders zou zeer veel geld vergen en men kon zich afvragen, of dit tijdens een algemene prijsmalaise weI verantwoord was. Bovendien was een te groot aantal familieleden geinteresseerd, Zo kwam het einde. Maar "Gebrs. Segers" is niet ten onder gegaan. Integendeel, "old soldiers never die, they just fade away". De onvoorstelbaar hoge prijzen der hyacinthen tijdens de "groene veilingen" spreken boekdelen!

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek