Meerkerk in oude ansichten

Meerkerk in oude ansichten

Auteur
:   C.N. van de Heiden
Gemeente
:   Zederik
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3903-8
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Meerkerk in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Meerkerke, is eene heerlijckheit en een groot en lustig dorp, behoorende onder het gerechte van Vianen. Zo luidt een beschrijving uit 1719 van het dorp Meerkerk, zoals deze voorkomt in de Historie ofte Beschrijvinghe van "t Utrechtsche Bisdom, waaruit meteen blijkt, dat Meerkerk vroeger onder de kerkelijke jurisdictie van de bisschoppen van Utrecht gestaan heeft. Ret ontstaan van het dorp, midden in de polder gelegen op de waterscheiding (de Zederik en de Zouwe) van de Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden, ligt in het duister der vroege middeleeuwen. Voor het eerst komt de naam "Merkerke" voor in oorkonden van 1266 en 1267 in het kapittel van Sinte Marie te Utrecht. Daarna zien we de naam Meerkerke of Meerkerck steeds weer opduiken, onder andere ook op de landkaarten van de Zeven Provincien en zelfs eenmaal op een Italiaanse landkaart! Omtrent de verklaring van de naam "Meerkerk" heerst enige verwarring. Volgens de gemeentegids houdt de naam vermoedelijk verband met "Ret Meer", enige percelen weiland in de buurt, waarbij een nederzetting met een kerkje was gelegen, waardoor de verbinding "Meer-Kerk" ontstond. Oudenhoven's Beschrijvinghe van Zuydholland zegt dat Meerkerk is genoemd naar het werkwoord "merren", wat zoveel betekent als "een

schip met touwen aan land vastbinden", en dat dat merren vlakbij een kerkje gebeurde. Hieruit blijkt, als men de twee verklaringen samenvoegt, dat "Ret Meer" vroeger werkelijk water moet zijn geweest en dat dit gebied, waarbij een kerkje stond, later is ingepolderd, Meerkerk behoorde tot "den lande van Vianen", en was een ambachtsheerlijkheid, gevormd door de drie polders Middeibroek, Blommendaal en Quakernaak. Meerkerk heeft altijd al een agrarisch karakter gehad, getuige de vele en fraaie boerderijen in en rond het dorp, vooral in Meerkerks Broek, en ook nu nog is het agrarisch bedrijf rond het dorp aanzienlijk. Zijn belang ontleende het dorp ook aan het feit, dat het aan de handelsweg Utrecht-Gorinchem lag ?. waardoor het de functie van pleisterplaats vervulde. In de vorige eeuw werd het oude, smalle riviertje de Zederik, dat dwars door de polders van noord naar zuid langs Meerkerk stroomde, gekanaliseerd, waardoor de bestaande handelsbetrekkingen over het water uitgebreid werden. Dat Meerkerk een zekere welvaart had, blijkt weI uit de prent uit de achttiende eeuw, waarop aIleen stenen huizen voorkomen. In het centrum van het dorp, boven op de "terp", die de dijken van de Zederik en de Zouwe vormen staat de fraaie vijftiende-eeuwse hervormde kerk.

Vroeger was de kerk een stuk groter, maar in de vorige eeuw heeft men het grootste gedeelte van het schip en de resten van de toren wegens bouwvalligheid gesloopt, waarna in dezelfde stijl een nieuwe dwarsbeuk tegen het restant van het schip en het koor werd gebouwd (1832). Het gezicht van het Dorpsplein en omgeving werd weI bepaald door de vrij grote herenhuizen aan het Dorpsplein (het notarishuis, circa 1750, het huis van de familie Bikker) en aan de Tolstraat (de burgemeesterswoning en het "Hof van Holland"), terwijl de rest van de bebouwing langs de Gorinchemsestraat, de Tolsrraat en de Zouwendijk uit de vorige eeuw stamt Pas eigenlijk zo na 1918 is het dorp zich enigszms gaan uitbreiden en kwam er een industrie, een carosseriebouw en een melkfabriek (die in 1969 weer werd gesloten). In 1938 kwamen onder de bezielende leiding van de toenmalige

burgemeester Slob het gemeentehuis en de watertoren klaar. Na de laatste oorlog is er in Meerkerk flink gebouwd, waardoor er ook veel mensen "uit de stad" zich in het dorp gingen vestigen. Rond 1960 kwam (gelukkig) de rijksweg Vianen-Gorinchem tot stand, waardoor het meeste (vracht)verkeer, dat zich vroeger door de veel te nauwe dorpsstraten moest wringen (veel opstoppingen) om het dorp heengeleid werd.

Getuige de foto's in dit boekje had en heeft Meerkerk een fraaie ligging, met rond het dorp bosschages, stille rietlanden en uitgestrekte weidevelden en ondanks aIle vernieuwingen van de laatste vijftig jaar heeft Meerkerk toch nog veel van zijn oude karakter kunnen bewaren, iets waarom we aIleen maar blij kunnen zijn!

G. C. van Nieuwenhuizen

lto-ยทยทยทยท

'I~t~;~ ?.?? ~:lr.

1. De eerste foto stelt het Dorpsplein voor in 1735. De tekening bevindt zich in de bibliotheek van de Rijks Universiteit in Leiden en werd daar een paar jaar geleden tot vreugde van velen ontdekt. De schaduw is niet goed: de zon staat nooit zo dat de schaduw naar links valt. Misschien yond de tekenaar dat de tekening zo mooier was. Op de achtergrond ziet u de hervormde kerk.

2. Gaan we voor het nieuwe gemeentehuis staan en kijken we in de richting van de toren dan is omstreeks 1900 dit mooie stukje natuur te zien. Vooral in het voorjaar met de bloeiende bomen zal het een lust voor het oog geweest zijn. Onder de toren zien we de achterkant van het oude gemeentehuis.

3. Van dit Laantje is niets meer over. Ret was een verbinding van Dorpsplein-Zouwendijk naar de Broekse Weg die nu Prinses Marijkeweg beet. Er staat een boerderij aan bet Laantje die eigendom was van notaris Bodde en bewoond werd door Ruth Kool. Daarachter ligt het bos.

MEERKERK, - Gemeentehuis.

4. Ret bovenste deel van dit gebouwtje was tot 1939 het gemeentehuis. Naast de burgemeester en secretaris was er maar een klerk. Langzamerhand werden er het een paar meer. In het onderste deel woonde gemeenteveldwachter G. van Vuren met gezin.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek