Molens in Groningen in oude ansichten

Molens in Groningen in oude ansichten

Auteur
:   W.O. Bakker
Gemeente
:  
Provincie
:   Groningen
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-0042-7
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Molens in Groningen in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

49. Opende. In dit dorp, dicht bij de Friese grens in het Westerkwartier gelegen, stond reeds in 1628 een standerdmolen, die het volhield tot 1895. Zijn opvolger verbrandde reeds in het volgende jaar en toen verrees de hier getoonde molen. Een heel gewone molen, die er echter nog staat, alleen is hij sinds 1939 zonder kap. Thans gaan er stemmen op om hem weer in oude glorie te herstellen. Om te laten zien hoe het weer kan worden plaatsen we deze foto. We hopen dat we in de komende jaren de herrijzing van de molen van Poppinga zullen kunnen meemaken.

50. Oude Pekela. Dit mooie landelijke beeld behoorde geruime tijd tot de onbekende. De forse, hoge molen aan een wijkje met een draaibrug, een zogenaamde bat, bleek ten slotte in Oude Pekela te staan. Het was "De Klatter" uit 1817 van molenaar Koster, die iets zuidelijker dan "De Onrust" het veenkoloniale streekdorp sierde. In latere jaren had de molen zelfzwichting, evenals de meeste Groninger molens. Hij werd het slachtoffer van brand op 4 november 1938. Sindsdien bezit het dorp nog één molen; vroeger waren het er meer, waaronder ook een zaagmolen.

51. Oudeschip. In het uiterste noordoosten van onze provincie ligt dit kleine dorpje, waar ten tijde van het nemen van deze foto van de Eemshaven nog geen sprake was. In 1866 werd deze molen daar gebouwd die, ondanks zijn kleine afmetingen, nog was uitgerust met twee maal- en twee pelstenen. De laatste jaren was Jacob Bakker er molenaar. U ziet hem hier voor de roede staan. In die jaren bracht de samensteller hier vaak een bezoek en hij heeft daar nog steeds prettige herinneringen aan. Helaas brak op 18 oktober 1941, tijdens het malen, de houten askop af en kwamen de roeden omlaag. Pogingen om tot herstel te komen faalden en in oktober 1943 verdween de molen voorgoed uit het dorpsbeeld.

52. Overschild. Hier verrees in 1900 een tweede molen in het dorp toen J. Klimp deze spinnekop uit Steenwijkerwold op een onderbouw met schuur liet plaatsen. Hij werd zelfs nog uitgerust met twee koppels stenen op de eerste zolder, zoals werd verteld door molenmaker A. Dreise, die hem, samen met zijn broers, had gebouwd. Voor zo'n spinnekop heeft men hem een flinke vlucht gegeven, maar een lang leven was hem niet beschoren. Omstreeks 1930 geraakte hij erg in verval en in het jaar daarop werd hij gesloopt. De iets noordelijker staande molen "Windlust" was zijn jongere buur weer kwijt. Met het verdwijnen van deze molen is de laatste van dit type in Groningen verdwenen.

53. Pieterzijl. De hier afgebeelde molen was de grootste watermolen die in Groningen heeft gestaan. In 1904 liet het waterschap De Vereeniging een geheel nieuwe molen bouwen, onder architectuur van Menne Noordewier uit Niezijl. De kosten bedroegen f 10.000,- voor de fundering en f 10.000,- voor de bovenbouw. Hiervoor verrees een molen met twee vijzels, een vlucht van achtentwintig meter en uitgerust met zelfzwichting en zelfkruiing met twee windrozen. Hoe mooi stond deze molen daar in het ruime polderland; wind vrij van alle kanten. Hij werd bediend door J. Machiels, de enige molenaar die deze molen heeft gehad. In 1937 bouwde men een elektrisch gemaal en werd de molen verwaarloosd, om in 1955 te worden gesloopt. Op deze foto. is één windroos reeds kapot; het begin van het einde.

54. Siddeburen. Aan de oostzijde van het dorp stond sinds 1871 de korenmolen van Begeman. Genaamd "Windlust", kon hij met moeite, malend met één roede, de bevrijding in 1945 halen. Na nog enige jaren een kwijnend bestaan te hebben geleid, werd hij in 1948 gesloopt. Zijn stenen onderbouw staat er nog. Hoe mooi zou op deze plaats in het florissante dorp, met zijn oude kerk en toren, een molen staan. Helaas, het is bijna dertig jaar verleden tijd.

55. Siddeburen. De afbeelding van deze grote spinnekop was voor enige jaren een onbekende wat zijn standplaats betreft. Het typische molenaarshuisje deed direct aan de Woldstreek denken en toen bleek het de watermolen van de Osseweiderpolder aan de Munnekesloot te zijn. Deze spinnekop, wipmolen op zijn Hollands, was zelfs uitgerust met zelfzwichting en moet, gezien het aantal kleppen, een vrij grote vlucht hebben gehad. Ook dit beeld is geschiedenis; in 1930 werd de molen gesloopt en de polder is enige jaren geleden ook in een groter verband opgegaan.

56. Slochteren. Een verdwenen molen, maar op zijn plaats staat nu toch nog een molen. De hier getoonde wiekendrager bemaalde de Ruitenpolder en was in 1854 herbouwd, na de brand van zijn voorganger uit 1786. Ook deze molen ging in vlammen op en wel op 12 oktober 1934, maar hij werd weer opgebouwd in 1935. Zodoende staat ter plaatse nog een molen!

Op de andere foto ziet u een jubilaris en wel molenaar Derk Dijkman, met het polderbestuur, bij zijn vijfentwintigjarig jubileum in 1932. Hij maakte de veertig jaar vol en dit mag hier best eens even in herinnering worden gebracht. Het polderbestuur bestaat uit: links J. van Dijk, in het midden J. Veldman en rechts H. Begeman (voorzitter). Zij durfden het aan om drie jaar later een windmolen te laten herbouwen. Toen reeds een zeldzaamheid!

57. Stedum. Aan het einde van het Stedumermaar stond deze trotse molen. Het was de pel- en korenmolen "De Zilvermeeuw" van Broekema. In I 891 was hij hier gebouwd en in 1932 was het de eerste korenmolen die in onze provincie van Dekker-stroomlijnwieken werd voorzien, wat toen een groot succes werd. Op deze oudere foto ziet u hoe men bezig is een nieuwe roede te steken. Hier gebruikt men reeds een lier, waaraan twee man kunnen draaien, om de roede omhoog te trekken. Ook hier een droevig lot voor de molen. Op zondag 5 juli 1936 raakte hij in brand en werd geheel verwoest. Enige foto's, gemaakt door M. Groenveld, herinneren nog aan deze voor Stedum zo trieste dag.

58. Stedum. Een zestal watermolens deed tot na de oorlog dienst in het polderland bewesten dit dorp. Niets herinnert daar nu meer aan, alleen een aantal foto's laat zien wat voor moois hier allemaal stond. De grootste molen was die van de Barnheemsterpolder, die u hier ziet. Wat een mooi beeld, dat oude molenaarshuisje naast de molen, die in 1868 was gebouwd. In 1932 werd een nieuwe roede verdekkerd, vermoedelijk ligt het nieuwe exemplaar hier op de wal. Na de oorlog kwam de molen stil te staan en vijf jaar later, in 1958, werd hij afgebroken, maar herbouwd te Vragender (Gelderland), waar hij nu de bekende molen "De Vier Winden" van de familie Gunnewick is.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek