Molens in Noord-Brabant in oude ansichten

Molens in Noord-Brabant in oude ansichten

Auteur
:   drs. H.A. Visser
Gemeente
:  
Provincie
:   Noord-Brabant
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-1561-2
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2-3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Molens in Noord-Brabant in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

149. VEEN

Het Land van Heusden en Altena, een gebied dat ligt tussen Gorinchem, Waalwijk en 's-Hertogenbosch, is een poldergebied waarin bijna veertig poldermolens hebben gestaan, verdeeld over drieendertig polders. Nu zijn er nog zes: drie wipmolens en drie houten achtkante molens. We zien hier de voormalige stenen molen van de polder "Veen, Wijk, De Slagen en Zwaansheuvel", staande tussen Andel en Veen. Hij werd gebouwd na het afbranden (in 1889) van een bewoonde wipmolen. De vlucht was 28 meter. In 1932 werd hij tot halverhoogte gesloopt. De buitenroe ging naar de bovenmolen van de Driemanspolder te Leidschendam.

Veen, Waterrnolen.

, ,

/

/ l

150. DUSSEN

De polder "Klein en Groot Zuideveld" onder Dussen werd bemalen door een zeer oude molen, die verrnoedelijk werd gebouwd tussen 1650 en 1670. De achtkantstijlen liepen vrijwel tot de grond toe door. Naar aIle waarschijnlijkheid door baldadigheid is de molen op zondagavond 13 september 1931 volledig afgebrand. Op de oude fundering werd een motor-schepradgemaal gebouwd, met een woning annex.

151. LAGE ZWALUWE

Hier nu een molen uit het poldergebied ten zuiden van het Hollands Diep en de Amer, een streek waar nog een poldermolen staat: die van de Zwartenbergse polder onder Leur. De foto toont "de Schuddebeursche watermolen" van de polder "Schuddebeurs en Vegetas c.a,". Hij had een binnenscheprad en was gebouwd in 1794. Eigenaresse was "de Domeinen in het Rentambt Zwaluwe". Hij werd in 1943 gerestaureerd en voorzien van Van Bussel stroomlijnwieken. Op 8 november 1944 liep de molen zware oorlogsschade op, waarvan hij niet meer werd hersteld. De romp is blijven staan.

152. DEURNE

De vijfenzeventig watermolens die ons land nu nog telt, vormen de schamele achterhoede van de vele die ons land in de loop der tijden heeft gehad. Men spreekt van watermolens of waterradmolens. Wij geven aan de tweede benaming de voorkeur, omdat onder watermolens ook worden verstaan: molens die zelf water uitmalen. Een waterradmolen is altijd een molen die zelf aangedreven wordt door de kracht van het stromende water. Ze komen voor in de provincies Overijssel, Geld erland, Limburg en Noord-Brabant. We zien hier de waterradmolen op de Vlier te Deurne, die nu een gekanaliseerde beek is. Deze beek stroomt hier dus door de waterradmolen heen. Vermoedelijk was het waterrad in het gebouw opgehangen. De linker helft van het gebouw is later afgebroken en ook het waterrad is verdwenen.

153. GOIRLE

De waterradmolen te Goirle was eigendom van de familie De Visscher, die ook de daar in 1651 gebouwde windmolen bezat. Deze familie verkocht de molen in 1903 aan J. Botermans, die de molen aan zijn bestemming onttrok. De volgende eigenaar was E.J. van Puijenbroek, die er ook niets meer in zag. Hij liet de molen slop en en voegde de grond toe aan zijn tuin aan de Bergstraat. De Visscher had de waterradmolen in reserve voor dagen dat gebrek aan wind hem belette met zijn windmolen te malen. De molen werd gesloopt in het begin van deze eeuw. Ook hier stroomde de beek door de molen heen.

154. EINDHOVEN-WOENSEL

Men kan de waterradmolens verdelen in drie soorten: die met een onderslagrad, met een middenslagrad en een bovenslagrad. Die met een bovenslagrad werken het meest effectief, omdat het water hier bovenop het rad wordt gebracht en men dus gebruik maakt van de wet van de zwaartekracht. Alle acht nu nog in Noord-Brabant aanwezige waterradmolens zijn evenwel onderslagmolens, omdat het verval in de beken en riviertjes hier niet zo groot is. De foto toont de dubbele waterradmolen op de Dommel, de Woenselse of Schimmelse watermolen genaamd. Het was de grootste in de provincie. De molen, die eigendom was van de gemeente Eindhoven, werd in 1955 afgebroken.

155. VIERLINGSBEEK

De zeer oude waterradmolen te Vierlingsbeek werd al in 1466 vermeld. In 1531 werd een nieuwe molen gebouwd, die in 1672 wederom werd vernieuwd. Het gebouw met twee verdiepingen in de buurtschap Groeningen was de hoogste, in steen opgetrokken waterradmolen in de provincie. Hij stond op de Molenbeek, die in de Maas uitkomt. Door de terugtrekkende Hitlerbenden tijdens de slag om Overloon - van 26 september tot 16 oktober 1944 - werd de molen in brand gestoken en grondig opgeblazen. Na deze verwoesting bleef slechts het grote ijzeren schoepenrad van 5,10 meter in doorsnee over. In 1970 werd dit weer boven het gemetselde kanaaltje aangebracht, boven de steenbeschoeiing van het molensluisje.

REGISTER V AN PLAATSNAMEN
Aarle-RixteI4, 95 Eishout 76 Leur 108 Rijen 80
Almkerk 116, 146, 147 Erp 73, 132, 133 Loosbroek 35
Asten 45 Erp-Boerdonk 51 Luijksgestel 106 Sambeek 88
Erp-Keldonk 52 Schaijk 92
Baarle-Nassau 69 Escharen 89 Maarheeze 85 Schijndel 34
Beek en Donk 42 Etten 103 Made 111 Schijndel- Voort 33
Beers 136, 137 Meeuwen 74 Soerendonk 20
Bergeijk 78 Fijnaart 126, 127 Middelrode 38 Someren 21, 53
Berghem 15, 130 Mill 93 Son 23
Berlicum 104 Geertruidenberg 114 Stampersgat 59
Best 129 Gemert 100, 101, 102 Nieuwkuik 142 Standdaarbuiten 107
Beugen 19 Gemert-Elsendorp 43 Nistelrode 37 St. Anthonis 5
Bladel66 Goirle 153 Nuland 84 Steenbergen 13, 109
Boeke139 Grave 18 St. Hubert 50
Boxmeer 25, 79 Oeffelt 94 Stiphout 81
Breda 140 Haps 56 Oirschot 7, 141 St. Oedenrode 26, 105, 128
Breugel65 Heesch 49, 82 Ommel36 Sijtaart 1
Bude12 Heeswijk 27, 58 Oostelbeers 83
Budel-Schoot 40 Heeze 96 Oosterhout 110 Uden 135
Helmond 54 Oploo 6, 97 Uitwijk 148
Casteren 143 Helvoirt 12, 63 Oss 62, 98, 134
Chaam 115 's-Hertogenbosch 30, 138 Ossendrecht 10 Veen 149
Heusden 122 Oudenbosch 17 Veghel16
De Heen 72 Hilvarenbeek 64 Oud Gastelll Venlo 41
Deurne 24, 29, 152 Hoeven 22 Overloon 67 Vierlingsbeek 68, 155
Diessen 71 Hoogeloon 99 Oyen 91 Vinkel44
Dinteloord 112 Hooge Mierde 70 Vlijmen 117
Dinther 61 Hoogerheide 75 Pindorp-Wouw 87 Volkel 57, 131
Dinther-Beugt 145 Princenhage 121
Dongen 144 Kruisland 113 Putte 9 Wanroij 32
Dussen 123, 150 Werkendam 124
Lage Mierde 3 Raamsdonk 120 Woudrichem 125
Eerde 90 Lage Zwaluwe 151 Raamsdonksveer 119
Eersel 55, 86 Langenboom 77 Roosendaal14 Zevenbergen 48, 118
Eindhoven 46,47,139,154 Leende 28 Rosmalen 31, 60 Zundert 8

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek