Molens in Noord-Holland in oude ansichten

Molens in Noord-Holland in oude ansichten

Auteur
:   drs. H.A. Visser
Gemeente
:  
Provincie
:   Noord-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-1089-1
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Molens in Noord-Holland in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

9. AMSTERDAM

We komen nu aan de zaagmolens te Amsterdam, een molensoort waarvan er in en om de hoofdstad zeer veel zijn geweest. De top werd in 1695 bereikt met 82 molens en gedurende de achttiende en een groot deel van de negentiende eeuw bleef dat aantal vrij constant op omstreeks 80. Maar na 1850 trad een geleidelijke daling op. In 1843 waren er nog 79, waarvan 24 bovenkruiers en 55 paltrokken. Deze laatste waren dus in de meerderheid. Op deze foto zien we de voormalige paltrok "De Jager", staande op het Bolwerk Ouderkerk.

10. AMSTERDAM

Van al die zaagmolens is nu niets meer over. In het laatste deel van de vorige eeuw begon een moeilijk bestaan door de concurrentie met de stoomzagerijen en evenals dat in de Zaanstreek sedert de jaren tachtig gebeurde, zijn ook in Amsterdam de zaagmolens voor en na allemaal gesneuveld. Hier zien we de paltrok "De Blauwe Bijl", die op het Bolwerk Diemen stond.

11. AMSTERDAM

Niet alleen de opkomst en de concurrentie van de stoomhoutzagerijen waren er oorzaak van dat de windzaagmolens de strijd niet meer konden volhouden. Ze werden ook het slachtoffer van de zich steeds uitbreidende stad, waarbij ook windbelemmering een rol ging spelen. Op deze winterse foto zien we de paltrok "De Otter", die met nog twee andere molens aan de Kostverlorenvaart stond, nabij de Hugo de Grootstraat en buiten het zogenaamde Zaagmolen poort je. Hij werd in 1926 onttakeld en de romp is blijven staan.

12. AMSTERDAM

De paltrok "De Haan" stond aan de Buitensingel, voor het Kwakerseiland bij de Raampoort. Op deze oude foto verkeert de molen al in zijn nadagen, waar de "overhek" of "overkruis" staande wieken op duiden. Bovendien zijn de zeilen afgenomen en de windborden "afgeslagen". Zo stond de fraaie molen, die zo gunstig aan het water was gelegen, op zijn einde te wachten.

13. AMSTERDAM

Vervolgens zien we hier de paltrok "De Oranjeboom", die tussen Singel en Overtoom se Vaart op het Bolwerk Weesp stond. Eertijds heette hij "Het Texelsche Wapen", maar later werd die naam gewijzigd in "De Oranjeboom". Weliswaar staan ook hier de wieken in de overhekstand, maar de zeilen zijn daar nog op aanwezig, zodat de molen bij het maken van deze foto nog in bedrijf was. Men lette ook op de laag gehouden bebouwing, die de windvang niet mocht hinderen.

Middenweg

-~

tJ.,,~

Gr: Bazar de la Beurse ~

14. AMSTERDAM

De Amsterdamse zaagmolen die van alle het langst in bedrijf is geweest, is de paltrok "De Eenhoorn ", die we hier zien. Hij stond ten slotte nog met de paltrokken "De Otter" en "Het Luipaard" aan de Kostverlorenvaart, nabij de Hugo de Grootstraat. Het waren de laatste drie van het eens zo grote aantal. "De Eenhoorn", eigendom van H.J. Kettenis, stond op het Bolwerk Jaap Hannes. Met de afbraak in november 1929 verdween de laatste zaagmolen uit Amsterdam.

15. AMSTERDAM

Als laatste van de serie foto's van verdwenen Amsterdamse paltrok-zaagmolens hier nog een afbeelding van "Het Luipaard", staande aan de Kostverlorenvaart. Het bouwjaar lag omstreeks 1630. Van 1829 tot 1931 was hij eigendom van de houthandel Gt. van den Bijl. In laatstgenoemd jaar maakten de slopers een einde aan zijn bestaan. Op de achtergrond is de paltrok "De Gouden Kop", eertijds "De Gekroonde Kop", te zien. Deze stond op het Bolwerk Wester Blokhuis.

Molen bij Amsterdam

~ G9'

16. AMSTERDAM

Hier een oude foto van de Nieuwe Wetering, met daaraan een drietal zaagmolens. Het zijn van voor naar achter: "De Dolfijn" op het Bolwerk Leeuwenburg, "Het Heiblok", vroeger "De Boerehai" geheten, staande buiten de Muiderpoort tussen de Raam- en de Zaagpoort op het "Stads rietland", en achteraan "De Samson", eertijds "De Bruinvis". Ze zijn alle gesloopt en zelfs hun standplaats is niet meer terug te vinden. Op de volgende foto is "De Samson" nog eens te zien.

17. AMSTERDAM

De grote achtkante zaagmolen "De Samson", eertijds "De Bruinvis", die we hier aan de Nieuwe Wetering of Kostverlorenvaart zien staan, was een flinke, sterke molen, geschikt voor het zware werk. De in 1765 gebouwde molen stond tussen de Raam- en de Zaagpoort, aan het einde van het Kuiperspad. Hij werd rond 1900 gesloopt. Eigenaar was de firma Poort en Steenhagen.

18. NIEUWENDAM

Niet alleen in en om Amsterdam en de Zaanstreek heeft een groot aantal houtzaagmolens gestaan, ook in Nieuwendam, een dorp ten noorden van de hoofdstad, was dat het geval. In 1816 stonden er 16 zaagmolens, waarop een 70 à 80 arbeiders werkten. Maar van al die molens is er niet één meer over. Hier zien we de paltrok "De Eendracht", de kerk en links op de achtergrond de zaagmolen "De Hoop". De paltrok werd in 1909 gesloopt.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek