Nederlands industrieel erfgoed in beeld

Nederlands industrieel erfgoed in beeld

Auteur
:   Marcel Overbeek
Gemeente
:  
Provincie
:  
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-1140-9
Pagina's
:   128
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2-3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Nederlands industrieel erfgoed in beeld'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

33 Groningen Vleeswarenfabriek Firma E. Noack

De vleeswarenfabriek van de firma Noack werd in 1899 opgericht. De fabriek aan de Emmasingel werd een van de belangrijkste bedrijven in de stad. In 1 91 8 verplaatste Noack de productie naar het centrum van het land. Het markante fabrieksgebouw werd gekocht door de firma Theodorus Niemeyer, die er een sigarettenfabriek in vestigde. In de eerste jaren draaide de fabriek goed, met een productie van 250.000.000 sigaretten in 1919. In de jaren twintig daalde de omzet, waarna in 1932 de productie werd gestaakt. In 1933 werd

een koffie- en theefabriek in het fabriekscomplex gevestigd door Niemeyer. Begin jaren tachtig werd de fabriek gesloten. In 1986 werd de fabriek gesloopt om plaats te maken voor het nieuwe hoofdkantoor van PTT - Nederland.

34 Utrecht

Koffie- en theefabriek Firma Douwe Egherts

De geschiedenis van het Douwe-Egbertsconcern begint in 1753 met de oprichting van een winkel in koffie, thee en tabak in de Midstraat te [ourc. Al snel groeit het winkeltje uit tot een groot bedrijf In 1919 wordt een tweede fabriek opgericht, die gevestigd wordt in een bestaand fabrieksgebouw aan het Merwedekanaal te Utrecht. Door de spectaculaire groei van het concern wordt de Utrechtse vestiging al snel uitgebreid. De luchtfoto geeft een beeld van het bedrijf begin jaren dertig.

In de jaren zestig ondervindt Douwe Egberts toenemende concurrentie van bedrijven als Albert Heijn, Van Nelle en buitenlandse bedrijven. In 1976 fuseert het bedrijf met Consolidated Foods Corpora-

tion (CFC), een Amerikaans concern. De naam CFC wordt in 1985 gewijzigd in Sara Lee.

. DOUWE EGBERTS Tabak - Koffie - Thee JOURE (Fr.) en UTRECHT (Fabriek te UTRECHT)

3S Oss Koekfabriek

Firma Ploegmakers

In 1903 beginnen de gebroeders Johannus en Hendrikus Ploegmakers met de productie van ontbijtkoeken in de Kerkstraat. In 1919 verhuist het bedrijf naar een fabrieksgebouw aan de Molenstraat, waar voorheen de margarinefabriek van de firma Meyer van Leeuwen was gevestigd. De koekfabriek, die een ster als beeldmerk gebruikte, introduceerde befaamde merken als 'de gevulde kandijkoek', de 'honingontbijtkoek' , de 'Brabants roem' en de 'non plus ultra' ('beter kan het niet'!). In 1925 lag de verkoopprijs van de koek tussen

de 22 en 45 cent. In de jaren vijftig werd de fabriek gesloten, waarna het gebouw werd gekocht door de firma Meprof (winkelbetimmeringen). In 1983 moest dit karakteristieke fabrieksgebouw wijken

voor nieuwe woningen. De foto laat de vervallen fabriek zien in 1981.

36 Zaandam

Koek- en suikerfabriek Albert Heijn

In 1887 neemt Albert Heijn de kruidenierswinkel in Oostzaan van zijn vader Jan Heijn over. Dit was het begin van een groot internationaal concern. In 1900 verplaatst het bedrijf zijn activiteiten naar Zaandam, waar het eerste centrale magazijn wordt gebouwd. In 191 1 gaat Albert Heijn koekjes bakken in de keuken van een herenhuis aan de Oostzijde te Zaandam. Hiermee wordt de basis gelegd voor de oprichting van de koekfabriek 'Marvelo' van Albert Heijn.

Op de ansicht uit begin jaren vijftig een beeld van de koekfabriek 'Marvelo' vanaf de Zaan.

37 Bussum Cacaofabriek Bensdorp

De cacaofabriek van de firma Bensdorp werd oorspronkelijk in Amsterdam opgericht door Gerard Bensdorp. In 1 884 vestigde het bedrijf zich met twintig werknemers in een bestaande cacaofabriek van de Bussumse dokter Fock. Bensdorp was een voor die tijd modern en vooruitstrevend bedrijf: al in 1892 beschikte de fabriek over een eigen elektriciteitscentrale, enkele jaren daarna kreeg Bensdorp de eerste telefoonaansluiting in Bussum. De cacaofabriek aan de Nieuwe Spiegelstraat groeide voorspoedig en omstreeks 1920 werkten er vijfhonderd werknemers.

Hoewel het bedrijf de laatste jaren steeds meer beperkingen ondervindt van de milieuwetgeving, is de fabriek nog steeds op de oude locatie in bedrijf.

Uita:. A. Fele, Bu ?? um.

gussum, <?hocoladejahnek "j)ensdorp."

fÇ-&-d ~,

38 Weesp Chocoladefabriek Van Houten

De chocoladefabriek van Van Houten vestigde zich in 1850 in Weesp. Van Houten was een echt familiebedrijf, dat goede sociale voorzieningen kende voor het personeel, zoals een eigen pensioenregeling.

Na 1870 groeide de fabriek stormachtig, wat veroorzaakt werd door de toenemende populariteit van cacao als volksdrank. De fabriek, die aanvankelijk in het centrum stond, kon hier niet meer uitbreiden en men bouwde daarom in de jaren 18901897 een compleet nieuwe fabriek. Op de ansicht uit 1900 de nieuwe fabriek in de

Aetspolder, gebouwd naar een ontwerp van de Duitse architect Wilhelm Gustav Grothe. In 1971 werd de fabriek gesloten en de gebouwen werden gesloopt.

Alleen de fabrikantenvilla van de familie Van Houten, villa 'Casparus' ,herinnert nog aan het cacaoverleden van Wee sp.

39 Wormerveer Rijstpellerijen

De Zaanstreek was met zijn vele windmolens al in de zeventiende eeuw een industrieel centrum. In de negentiende eeuw ontstaan in de Zaanstreek vele industrieën, die vaak voortkwamen uit reeds bestaande industriewindmolens. Een grote groei ontstaat in de rijst- en gortpellerij, waarvan de fabrieken zich vooral concentreerden langs de Zaanoevers in Wormer.Tussen 1877 en 1920 verrees hier een indrukwekkend industrielandschap van rijstpellerijen en pakhuizen. De ansicht uit het begin van deze eeuw biedt een blik op de beroemde 'Zaanwand' ,

met de rijstpellerijen Union, Hollandia, Lassie en de rijstpakhuizen Saigon en Bassein. De exotische namen van sommige pakhuizen verwijzen naar de herkomst van de rijst. De rijstpellerijen raakten begin

jaren zeventig buiten bedrijf, met uitzondering van de firma Lassie. Na gedeeltelijke sloop (Union) werden de overige gebouwen behouden als rijksmonument.

WORMERVEER

Gozlcht op do RIJ.tiabrloken

40 Zaandam Rijstpellerij Phenix oostzijde

In 1874 bouwt Cornelis Kamphuys op de plaats van de windpelmolen 'De Jonge Kuyper' een stoomrijstpellerij onder dezelfde naam. Deze brandt al in 1 879 af en wordt vervangen door de stoompellerij 'Phenix'. In 1913 wordt de fabriek uitgebreid. In 1951 wordt de rijstpellerij gesloten en vestigt de firma Meypro een fabriek van bindmiddelen voor levensmiddelen in het gebouw. Meypro is een onderdeel van het Zwitserse concern Meyerhansprodukten AG. In 1961 wordt de firma Meypro overgenomen door het Amerikaanse bedrijf USSteinhalle. In de jaren zestig

stond de fabriek van Meypro bekend als een van de grootste vervuilers van de rivier de Zaan. Op de foto uit 1980 de voorgevel van de fabriek aan de Zaan.

41 Vlaardingen Stoomrijstpellerij

In 1841 koopt de Schiedammer Johannus van Dusseldorp voor f 3400 de korenmolen 'De bonte Os' aan de Galgkade te Vlaardingen. Met zijn beide zoons bouwt Van Dusseldorp in 1852 de stoommeelfabriek 'De Rijsthallen' aan de Westhavenkade. Als de broers Van Dusseldorp in 1872 ieder een eigen bedrijf beginnen, bouwt Adriaan een meel! rijstpellerij aan de Westhavenkade. De molenstenen in de fabriek worden door een stoommachine van 60 pk aangedreven. Op 3 september 1957 ontstaat als gevolg van een stofexplosie brand, die de fabriek voor een deel in de as legt. Na herbouw gaat de pro-

ductie weer door. In 1973 wordt het bedrijf overgenomen door Koninklijke Scholten Honig en in 1978 door CSM. In 1988 worden de bedrijfsactiviteiten gestaakt. Het fabrieksgebouw wordt door

de woningstichting 'Samenwerking Vlaardingen' verbouwd tot 36 wooneenheden, die in mei 1997 gereedkomen. Op de ansicht de fabriek in het begin van de jaren vijftig.

42 Sittard Stadbroekermolen

De Stadbroekermolen aan de Oudeweg 235 bij Sittard is een van de oudste Limburgse watermolens. De molen is in 1582 gebouwd en is de daaropvolgende eeuwen in bedrijf geweest als slijp-,

run-, olie- en volmolen, aangedreven door het water van de Geleenbeek. In 1 840 koopt Pieter Jan Roufs de molen en bouwt deze uit tot een industrieel bedrijf met een olie- en graanmolen. In 1864 wordt een stoommachine geïnstalleerd. De molen wordt uitgebreid met een ketelhuis en een vierkante schoorsteen. In 1907 wordt het traditionele waterrad vervangen door een moderne turbine. In 1955 wordt de inmiddels leegstaande molen aangekocht door de gemeente Sittard. In de jaren daarna ver-

valt de molen langzamerhand tot een troosteloze ruïne (foto 1984). In 1994-1998 wordt het molencomplex gerestaureerd als industrieel monument. In de toekomst zal mogelijk ook weer gebruik gemaakt worden van stoomkracht.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek