Nijmegen zoals het was, werd en is / Waalstad voor en na 1944

Nijmegen zoals het was, werd en is / Waalstad voor en na 1944

Auteur
:   De Gelderlander
Gemeente
:   Nijmegen
Provincie
:   Gelderland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-5892-3
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Nijmegen zoals het was, werd en is / Waalstad voor en na 1944'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

27. Burchtstraat.

Op de plaats waar tot halverwege de jaren dertig de oude Nijmeegse schouwburg te vinden was, verrees kort voor de oorlog een voor die tijd modern winkel-wooncomplex, dat "de flat" gedoopt werd. Het liep van de Hertogstraat door tot de Marienburgsestraat (eerste foto: midden). Een lang !even was het grate bakstenen complex niet beschoren. Reeds op zondagavond 17 september 1944 dreigden Duitsers de flat in brand te steken, omdat er vandaaruit geschoten zou zijn. Toch redde het complex het nog tot de dinsdagavond en was daarmee een van de laatste bouwwerken in deze hoek van de stad dat verloren ging. Eerder viel het ernaast gelegen gedeelte van de Burchtstraat ten offer aan de vuurzee. Ook de erachter gelegen Oude Stadsgracht, Wintersoord en een deel van de Marienburgsestraat gingen eerder in vlammen op. Na de oorlog keert "de flat" terug in de vorm van een grote rechthoekige bak met winkels en woningen, die het hele blok van Wintersoord tot Burchtstraat beslaan. (Foto's:

Gemeentearchief, Piet Heijsen.)

28. Valkhofplein.

Tot september 1944 kende de stad een trots Valkhofplein, met onder meer een rijke gevelwand aan de zijde van de stad. Rond het spoorwegmonument waren horecabedrijven, winkels, societeit Burgerlust, een kapeIletje en zelfs een politiebureau te vinden. Voor een deel grensde de achterkant van de bebouwing aan het Hoogstraatje, dat toen nog aan twee zijden bebouwd was. Op de hoek met de Burchtstraat beyond zich een bekend reisbureau met daarnaast cafe De Burchtpoort, vervolgens zaten er onder meer een pakhuis en hoffotograaf Reijers, die samenwerkte met de bekende fotograaf Ivens. Nog later werd de zaak tot cafe Du Commerce verbouwd, zoals de vroegere koloniale kazerne hier werd omgebouwd tot politiebureau. Omdat het plein tijdens de gevechten om de Waalbrug in de vuurlinie lag, werd het in brand gestoken en daarna van aIle kanten beschoten. Na de oorlog behoorde dit gedeelte van de stad tot de weinige stukken die niet op een of andere manier herbouwd werden. De ruimte die daardoor vrijkwam heeft nog steeds overwegend een verkeersfunctie. Aan de Hoogstraat verrees in de jaren tachtig uiteindelijk een wooncomplex. (Foro's: Gemeentearchief, Piet Heijsen.)

29. Kelfkensbos.

Het Kelfkensbos, het open terrein naast het Valkhof, zit vol rijke historie. Hier is zelfs de oorsprong van de stad te vinden. Daarvan getuigen niet aileen tal van archeologische vondsten, maar ook de panden die hier tot in de oorlog te vinden waren, maar tijdens de bevrijding stuk voor stuk in brand werden gestoken. Alles wat er rond het voorrnalige "bosje" aan bebouwing te vinden was, ging verloren. De gevelwand tegenover het Valkhof werd gedomineerd door een even robuust als klassiek gebouw van het voormalige Broedershuis uit de zeventiende eeuw. Het pand brandde totaal uit. AIleen het beeld van St. Joseph in een nis boven de ingang overleefde het vuur, dat in de loop van maandagavond 18 september 1944 door Duitsers werd gesticht. Het Kelfkensbos was een van de plaatsen waar na de oorlog op grote schaal noodwinkels gebouwd werden. De definitieve herbouw met kleurloze zakenpanden kwam halverwege de jaren vijftig maar langzaam op gang. (Foro's: Gemeentearchief, Piet Heijsen.)

30. St. Jorisstraat (noord).

Het stuk Nijmegen tegen de walmuur, tussen Kelfkensbos en Hunnerpark, heeft in de loop der eeuwen verschillende so orten bebouwing gekend. Bijvoorbeeld een Romeins castellum, in de vijftiende eeuw een kapel, in de zeventiende eeuw een historische villa en later ook een melkfabriek. Eind vorige eeuw werd als visitekaartje van die fabriek op de hoek een opvallende melksalon gebouwd; een voor die tijd modern ontwerp van de bekende architect Oscar Leeuw. Het pand oogstte zowellof als kritiek. Naderhand werd het een lunchroom en toen de Duitsers het bij de bevrijding in brand staken, was er een wachtlokaal annex vestiging van de Geldersche Tramwegen te vinden. Na de oorlog werden de puinhopen geruimd en kwamen er in deze buurt wat tijdelijke voorzieningen. Daarna kwam het terrein braak te liggen (zie hierboven) maar werd het tegen het eind van de jaren tachtig voorbestemd om ruimte te gaan bieden aan een nieuw Nijmeegs museum. (Foto's: Gemeentearchief, Piet Heijsen.)

31. St. Jorisstraat (zuid).

De St. Jorisstraat komt pas na de ontmanteling van de vestings tad eeht tot leven. Er worden rond de eeuwwisseling woonhuizen zonder al te veel opsmuk neergezet (zie eerste foto), die later gezien de Jigging aan de uitvalsweg deels verbouwd worden tot winkel. De straat komt in september 1944 midden in het strijdgewoel te liggen, omdat de Duitsers zieh onder andere in het nabije Hunnerpark verschanst hebben. In de loop van de maandag, daags na de geaIlieerde luchtlandingen, worden hier verschillende panden in brand gestoken. In tegenstelling tot vee I andere branden geldt hier een strategisch doel. De Duitsers die zieh in Hunnerpark en Valkhof versehanst hebben, willen zieh zo van enig sehootsveld verzekeren. Bovendien hopen ze zo Amerikaanse sluipschutters uit de buurt te houden. De hele rij verandert in een puinhoop, alleen het "poortwachtershuisje" aan de overkant, een restant van de oude stadspoort, loopt nauwelijks schade op. Het duurt tot in de jaren zestig alvorens de straat weer geheel in de stijl van de naoorlogse tijd herbouwd is. (Foto's: Gemeentearchief, Piet Heijsen.)

~ijine~en. Elec~ Tentoonstelling:

lngang - Hertogstra.t

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2019 Uitgeverij Europese Bibliotheek