Oud - Alblas in oude ansichten deel 2

Oud - Alblas in oude ansichten deel 2

Auteur
:   Historische Vereniging Binnenwaard
Gemeente
:   Graafstroom
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-5203-7
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Oud - Alblas in oude ansichten deel 2'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Voor het samenstellen van een tweede boekje "Oud-Alblas in oude ansichten" bleek ruim voldoende fotomateriaal voorhanden te zijn. Met de spontane medewerking van veel dorpsgenoten werden oude foto's en ansichten uit familiealbums beschikbaar gesteld. Tevens werd gebruik gemaakt van het fotoarchief van de historische vereniging. Door met name oudere inwoners die in Oud-Alblas geboren en getogen zijn, werden de personen op de foto's herkend en benoemd. Zo is getracht om gezamenlijk een stuk geschiedenis tot ongeveer 1940 vast te leggen en door te geven aan de huidige generatie.

Oud-Alblas, vroeger Alblaes geheten, was omstreeks 1300 het enige kerkdorp in de wijde omtrek. Centraal in de dorpskern staat de kerk met de fraaie, monumentale, veertiende-eeuwse toren. We lezen in de oude geschriften: "AI sedert 1273 was de kerk lange tijd de Parochie Kerk van de Waert en bracht haar tienden op aan 't Capittel van de St. Mariakerk te Utrecht." Rond 1486lezen we dat de kerk was versierd met kostelijke schilderijen en drie zware klokken , ,boven malkander".

De kerk en de vele statige boerderijen langs het riviertje "De Alblas" zijn opmerkelijk hoog gebouwd. Dit vindt zijn oorsprong in het feit dat de Alblasserwaard in vroeger eeuwen menigmaal door overstromingen werd geteisterd.

In 1219 werd een zekere Otto van Alblas, wonende te Utrecht, we gens bijzondere verdiensten ingeschreven als ridder. Hij genoot door tussenkomst al de inkomsten van tienden en visserijen in Alblas. Hij voerde als eerste ridder van zijn geslacht tot wapen vijf zogenaamde ruiten of nagelkoppen op zijn schild als hij ten strijde trok. Hier vindt men de oorsprong van het wapen van de tot voor kart zelfstandige gemeente OudAlblas.

Later zien we deze heerlijkheid van Alblas door huwelijk en vererving overgaan in het geslacht Van der Mijle. Hun familiewapen zien we op het klankbord van de spreekstoel in de hervormde kerk.

Zoon Adriaan van der Mijle werd in 1654 heer van Alblas. Hij was getrouwd met Maria van Oldenbarnevelt (Johans dochter). Via allerlei aanverwante geslachten kwam de heerlijkheid bij publieke verkoop ten slotte

terecht bij het geslacht Blusse. De rechten en gerechtigheden die aan de heerlijkheid verbonden zijn geweest, zijn afgekocht ofvervallen bij de grondwet van 1848.

Met vee! genoegen hebben wij dit boekje samengesteld en daarbij getracht een beeld te schetsen van het dorpsleven omstreeks 1880 tot 1940.

Wij willen allen danken die hebben meegewerkt om dit boekje tot stand te brengen.

HISTORISCHE VERENIGING BINNENW AARD

1. In rna art 1937 werd als opvolger van burgemeester W. Boudet van Dam de heer C.G. van Dobben de Bruyn geinstalleerd als burgemeester van Oud-Alblas. Hij was afkomstig uit Bodegraven en werkte tot zijn benoeming in Oud-Alblas op de gemeentesecretarie van Gouderak. Zijn vader was vele jaren burgemeester van Bodegraven.

De rijksweg was nog niet aangelegd en de nieuwe burgemeester werd dan ook afgehaald aan de grens met Alblasserdam. Voorafgegaan door een muziekkorps en de burgerwacht en de B. V.L. (Bijzondere Vrijwillige Landstorm) ging het gezelschap naar het gemeentehuis in het centrum voor de installatie.

Links lopen de mensen van de B.V.L., de vlag wordt gedragen door Kees Hardam, daarachter Steef de Haan, Arie van Vliet, Arie Eijkelenboom, Piet de long, Kees van den Berg, Gerrit Klein, Gert Blonk, een onbekende, Jan Piet Klein, meester Mabelis, Willem den Braanker, Roelof Jongeneel en Leen van den Heerik.

De vlag van de burgerwacht wordt gedragen door Dirk Bongers, daarachter Jan van Middelkoop, Jos Bongers, Jan van Vliet, twee onbekenden, dan Frans van Genderen, Jan Heijkoop, Jan Kees Jongeneel, Arie Houweling en achteraan Bert de Jong.

2. Het dorp Oud-Alblas zou nooit zijn geworden wat het nu is a1s het riviertje de Alblas er niet was geweest. Aan dit riviertje dankt het dorp niet alleen zijn naam, ook het ontstaan rond het jaar 1000, of wellicht nog veel eerder, en zijn latere bestaan waren een gevolg van de aanwezigheid van dit riviertje.

Het water was niet aIleen bestemd voor huishoudelijk gebruik, waterleiding kwam in dit dorp pas in de jaren 1934-1935, maar het riviertje vormde in vroeger tijd een belangrijke verbindingsweg. De wegen, voor zover aanwezig, waren niet verhard en in de winter dus vrijwel onbegaanbaar. Het verkeer bleef beperkt tot wagens met een, hooguit twee paarden en aile aan- en afvoer van grotere of zwaardere vrachten yond dan ook over water p1aats.

Het was eeuwenlang de schipper, die dit vervoer voor zijn rekening nam en op deze foto zien we enkele schepen, die tot het midden van deze eeuw regelmatig vrachten aanvoerden. Aanvankelijk waren deze schepen allemaal zeilschepen, pas in deze eeuw kwam de dieselmotor ook voor deze schepen beschikbaar. Dezelfde ontwikkeling die de schipper onafhanke1ijk maakte van de wind, bracht echter ook het einde voor de schippers. Het vrachtvervoer werd overgenomen door de vrachtauto, die steeds meer lading kon vervoeren en, tijd is geld, veel en veel sneller dan de schipper de vrachten kon aanvoeren. Er is nu dan ook geen enkele schipper meer die de Alblas voor zakelijk gebruik benut. Zijn plaats is ingenomen door de waterrecreant. Het beeld hier geeft de Alblas weer in het centrum van het dorp, waar ook de brug is. In dit gedeelte was de bouwgrond schaars en de gebouwen stonden dan ook tot aan het water, wat weer gemakkelijk was om de aangevoerde materialen - de meeste bewoners van het centrum waren zelfstandige handelslieden of vakmensen - direct van het schip in de schuur te bergen.

3. De "oude" brandspuit trok altijd de belangstelling van de jeugd en Wim van der Zijde had daar kennelijk geen moeite mee. Hier zien we "Wim", met van links naar reehts: Willem Vonk, Gerrit Muilwijk, Hans Nijhof, Koen Gras, Wil Vonk, Heiltje Muilwijk, Marie de Baat, Bets Muilwijk, Teus Korteland, een onbekende en Corrie en loop Hardam.

Liggend: Teus Korteland, Piet Scheffe en Klaas Baan. De toto dateert van het midden van de jaren dertig.

4. De pastorie van de hervormde kerk in Oud-Alblas, zoals we die op deze foto zien, was ongetwijfeld een imposant gebouw en werd dan ook vele malen gefotografeerd. Het pand werd gebouwd in 1889-1890 en werd in januari 1892 betrokken door de toen uit Numansdorp overgekomen predikant J.D. de Lint van Wijgaarden. In 1895 werd deze opgevolgd door dominee Kuilman uit Bunnik.

Hoewel het gebouw toch een ruime, grote woning genoemd mocht worden, werden ten tijde van de bewoning door dominee Six Dijkstra dakvensters op de vliering geplaatst. Dat was wel nodig, want dit domineesgezin telde vijftien kinderen! De pastorie werd in 1971 afgebroken en vervangen door een nieuwe, aangepast aan de eisen des tijds.

Rechts op de foto de woning van meester Mabelis, een onderwijzer aan de lagere school, die door zijn lange diensttijd in Oud-Alblas een dorpsfiguur werd, temeer omdat hij ook aan politiek deed en zich in het verenigingsleven onderscheidde.

Annex aan deze woning stond het gemeentehuis, later kerkelijk verenigingsgebouw "Berea". Ook deze panden zijn inmiddels afgebroken.

Tussen de beide panden door zien we het voorhuis van de boerderij van de familie Nugteren. Ook dit bedrijf heeft moeten wijken voor de opdringende woningbouw. Op deze plaats staat nu het gemeentelijk rouwcentrum annex het kerkelijk verenigingsgebouw , ,Berea".

5. Oud- Alblas mocht zich al vroeg verheugen in een eigen autobusdienst, In 1922 richtte nameli jk Jan J ongenee! Azn. de "Eerste Autobusdienst De Graafstroom" op. Er werden uitstapjes gemaakt, zoals hier met de jongelingsvereniging Samuel.

We zien op de foto: Jan Jongeneel Azn., de eigenaar, zoon Leen Jongeneel, chauffeur Piet de Jong, Jos Heijkoop, Arie Aantjes, Piet Kwakernaak, Arie Hardam, Jan Bouman, Maarten Aantjes, C. Molenaar, Jos van Zwienen, J. Stegemeijer, Arie Aantjes en Hans Stigter.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek