Renesse in oude ansichten deel 1

Renesse in oude ansichten deel 1

Auteur
:   C.P. Pols
Gemeente
:   Schouwen-Duiveland
Provincie
:   Zeeland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3384-5
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Renesse in oude ansichten deel 1'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

1

! l

De "Hooge Zoom" bij Renesse

Uit2". R. W.j. Ochtrnan, Appelrnarkt, Zienkzee.

21. Om niet al teveel in herhaling te vervallen, bij deze oude ansichtkaart uit 1902, geen bijzonderheden over de "Hooge Zoom", maar over een heel ander onderwerp.

De polder Schouwen was vroeger eeuwen onderverdeeld in grote stukken grond, die men "bevangen" noemde. In de grote polder Schouwen lagen maar liefst 217 van deze bevangen. Elk bevang had zo zijn eigen naam en in een van zijn kronieken geeft Fokker een beschrijving van aIle bevangen zoals die volgens veldboeken van 1676 en 1801-1809 beschreven waren. Veel gegevens die betrekking hebben op vroegere situaties zoals eigendornsgrenzen, plaatsnamen, dijkdoorbraken (wielen), vroegere dammen en vaarten, vronen en uitgemoerde landen zijn daarin vaak terug te vinden, waaronder de bekende tiendblokken. Tiendblokken zijn percelen grond waarvan een tiende deel uit de opbrengst van de produkten als tiendrecht werd gegeYen, oorspronkelijk ten behoeve van de kerkelijke instanties. Na de omwenteling van 1795 is het tiendrecht blijven bestaan. Later werden ze afkoopbaar gesteld, om bij de wet van 16 juni 1907, met ingang van 1 januari 1909 te worden afgeschaft. De tiendheffers kregen een vergoeding van het rijk, terwijl van de tiendplichtige gronden gedurende de eerstvolgende dertig jaar een grondbelasting ten behoeve van de Staat der Nederlanden werd geheven.

Voorzover we dat op een situatiekaartje na konden gaan, lagen er van deze 217 in de polder Schouwen gelegen bevangen elf in Renesse. Daarbij dient echter te worden opgemerkt dat het "Zesde deel" van Schouwen, dat ten westen van de lijn Haamstede-Renesse lag en dat ongeveer het gebied omvatte dat men nu de Westeren- en Oosterenban noemt, wei tot de eilandengroep van Schouwen behoorde, maar nooit deel van de eigenlijke polder Schouwen heeft uitgemaakt.

De elf bevangen, die tot het oude grondgebied van Renesse behoorden zijn dan: Strijckland, Coolenburgh, Goolendijcke, Matthis Verseput, lange Leenderts, lanse- Voorst, Molenbevang, Kerkebevang, Grootbevang, Burghbevang en MoordebeYang. Grenzend aan Renesse kende men dan nog onder andere Nieuwendijk, Hellewekken, Hellebevang, Haertbevang enzovoort, maar die maakten deel uit van de voormalige gemeente Noordwelle.

3(ooge 300m ie l(enesse

Uitv. s. Ochtman &; Zl1 .. Zierfkzee .

22. Heel wat jaren geleden was de Iinkerzijde van de Hogezoom, zoals we hiernaast een gedeelte op de foto zien, vanaf de huidige Jan van Renesseweg tot aan de kruidenierswinkel van Verseput een onbebouwde open ruimte, waar men aileen de boerderij van Hogerland aan kon treffen. Verder stond hier niets. Links was ook het Van Zuijensweegje gelegen maar ook dat is allang verdwenen. Wie de situatie, zoals deze op nevenstaande kaart wordt weergegeven, nooit gekend heeft, zou niet eens goed weten dat het hier de Hogezoom, maar dan wei in het jaar 1909, betreft. Op veel kaarten die vanaf dit punt gemaakt zijn, ziet men vaak een deel van de achtergevel van hotel .Het Wapen van Zeeland". Dat is namelijk al van oudsher een trapgevel en die springt er dan onmiddellijk uit. Maar die ziet men hier en op de twee vorige afbeeldingen ook niet. Wat men echter wei ziet is de markante dorpstoren en aan de hand daarvan moet men zich toch goed kunnen orienteren,

Gezicht op Rehesse

~ ..

'0-~

-:

23. Wie er in de "bennewaegen" rechts op de voorgrond zit en welk meisje ernaast staat hebben we niet na kunnen gaan, maar dat is ook niet zo verwonderlijk, want deze oude ansichtkaart dateert al van 1907 of mogelijk zelfs nog een paar jaar eerder. Zo'n "bennewaegen" was een eenvoudige kinderwagen op hoge wielen en in onze tijd zou men zo iets een nostalgische kinderwagen noemen. De "kopbomen" (= knotwilgen) die links langs de Hogezoom staan, zitten vol in het blad en deze foto is bijna exact op dezelfde plaats genomen als de vorige. Toch zijn er voor een goede opmerker links en rechts kleine verschillen waar tenemen.

l(enesse

-, 3(ooge 300m

Uitg. S. Ochtman & Zoon, Zierikzee.

24. Een prachtig beeld 'Ian de situatie aan de Hogezoom in 1907. Het doet allemaal heel romantisch aan. Links achter de mooie witte hekjes zien we de kruidenierswinkel van Verseput, met boven de winkeldeur een lang gerekt uithangbord. Alvorens het winkeltje te betreden moest men gebruik maken van het witte tuinhek, dat we hier open zien staan. Recht vooruit de achterkant van de trapgevel van hotel .Het Wapen van Zeeland" en er steekt nog juist een stukje van de dorpstoren boven het geboomte uit. Wat we ook nog niet zien zijn de bedrijfsgebouwen van garage Gilijamse. Willem Gilijamse had aan de overzijde aIleen nog maar zijn smederij, want voor een garage was er in die tijd zeker nog niet voldoende emplooi. Helemaal recht naar voren zien we de achterzijde van een paar panden aan de Korte Reke en helemaal rechts op de voorgrond staat het woonhuis van Mina Gilijamse. Er is helemaal rechts ook nog een klein stukje van de zwart geteerde schuur van Kees van der Have te zien. Op deze plaats staat nu al sinds jaar en dag "Het Geschenkenhuis" van Hoogerhuis.

Groeten .

urt Renesse

25. Op deze oude foto van de Hogezoom is er ten opzichte van de vorige situatie al heel wat veranderd. Rechts vooraan is de garage van autobedrijf Gilijamse inmiddels verrezen en ook rechts van de straat vallen de veranderingen z6 op. Maar deze foto dateert dan ook van kort na de Tweede Wereldoorlog. Tussen de huidige supermarkt van M. Verseput en de Jan van Renesseweg is in een later stadium een groot aantal panden verrezen die in nauwe relatie staan met de opkomst van de recreatie. Aan de linkerzijde van de Hogezoom kennen we tegenwoordig behalve de supermarkt Verseput (Hogezoom 185) nog de vishandel ,,'t Seepaerdje" van J. Reehorst, cafetaria "De Zoom", bar-discotheek ,,'t Roefke", cafe-restaurant "De Herberg", een Chinees restaurant, plate-restaurant "De Wig", bar-dancing "De Luifel", boetiek en damessalon "Janny" en wat verderop gelegen "De Werkplaats" en Casanova jonge mode. Dat allemaal aan de wandelboulevard van Renesse aan Zee.

Het pand waarin kapsalon "Janny" van J.M. Moerland tegenwoordig gehuisvest is heeft een gebroken kapconstructie. Een .Franse kappe", zegt men hier doorgaans tegen een huis dat in zo'n stijl is gebouwd. Dat is allemaal niets bijzonders want dergelijke huizen komt men - ook in Renesse - overal tegen. Het bijzondere van dit huis is echter dat dit eerst enige tijd op het eiland Tholen heeft gestaan. Herman Franken, oud-planter in het voormalige Nederlandsch-Indie, heeft het namelijk over laten brengen naar hier en woonde er samen met zijn zuster Bella. Dat zou tegenwoordig geen opzien baren maar voor die tijd was het een unieke gebeurtenis.

Wat die .Franse kappe" betreft dient nog te worden opgemerkt, dat zo'n kapconstructie in deze contreien meestal een gebroken kap werd genoemd of een "Mansardekap". Men had het ook weI over een Mansartdak: een dak met gebroken dakvlakken, waarvan het onderste gedeelte een steile helling heeft en daarom een "gebroken dak" wordt genoemd. Men kent in de bouwwereld ook Mansartspanten. Dat is dan een spantconstructie voor een Mansartdak. AI deze termen zijn ontleend aan de bekende Franse architect Francois Mansart (1598-1666). Hij was de ontwerper van het Mansartdak.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2019 Uitgeverij Europese Bibliotheek