Ritthem in oude ansichten deel 1

Ritthem in oude ansichten deel 1

Auteur
:   C. van Winkelen
Gemeente
:   Vlissingen
Provincie
:   Zeeland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4443-8
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Ritthem in oude ansichten deel 1'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

Een van de kleine dorpen op Walcheren is Ritthem. Ritthem is een heel oud dorpje, want reeds in 1247 wordt er al melding van deze plaats gemaakt onder de naam Rijethem of Riethem. Het was een gebied, waar vecl riet groeide. Er waren drie ambachtsheerlijkheden, te weten Ritthem, Welzinge en Nieuwerve. In Welzinge heeft nog een kerk gestaan, die later is afgebroken. Welzinge was omstreeks 1300 als ambacht en ook als dorp bekend, zodat we mogen aannemen, dat dit het oudste gebied is. De kleinste heerlijkheid van deze drie was Nieuwerve, waarvan de heren al in de veertiende eeuw personen van hoog aanzien waren.

Ten noorden van dit landelijke dorpje lag de heerlijkheid Welzinge (ook wel Welsinge) en ten zuiden de heerlijkheid Nieuwerve. In de volksmond spreekt men van de Welzingepolder, die een gedeelte vormt van de polder Walcheren. Het is eigenlijk een zogenaamde "inlaag". Vroeger was Welzinge een diep vaarwater. In dit gebied, dat voorheen uit schorren en slikken bestond, ontstonden zandbanken, een en ander gescheiden door diverse vaargeulen. In de loop der jaren ontstond door aanslibbing een gebied.

In 1526 werd de inlaagdijk langs Welzinge gelegd. Toen een jaar later de zeedijk doorbrak, ging een gedeelte van de Welzingepolder verloren, waarna met spoed de dijk werd gedicht en verstevigd. In 1682 werd de Welzingepolder weer een prooi van het zeewater, doch later weer aan het zilte water ontrukt. Indertijd liep er door Welzinge een kanaal, dat na 1818 weldra dichtslibde, vooral nadat in 1853 de Welzingse uitwateringssluis werd verlaten. Ten oosten van Ritthem, een van de drie heerlijkheden, ligt het bekende fort Rammekens, dat vroeger eveneens een heerlijkheid was. In

1547 werd met de bouw begonnen, die niet rninder dan tien jaar duurde. In 1573 werd Rammekens, waarvan in dit boekje een afbeelding voorkomt, door de Geuzen veroverd. Dit fort heeft van 1579 tot 1585 nog dienst gedaan als staatsgevangenis. In 1787 werd Rammekens verbouwd tot hospitaal. Tijdens de Tweede Wereldoorlog hebben de Duitscrs er enkele kleine bunkers gebouwd. Na 1952 heeft Rammekens een andere bestemming gekregen, toen er een champignonkwekerij in werd gevestigd. Thans kan men er een serie tekeningen bewonderen uit de zeer bekende en prachtige verzameling van Zeelandia Illustrata.

Het wapen van Ritthem bestaat uit vijf greene klaverbladen op een zilver veld. Dit wapen duidt op de landbouw. Het wapen van Welz inge bestaat uit een schild van azuur, uit de onderzijde zilveren vlammen opstijgend, met gevierendeeld vrij kwartier van goud in de linker bovenhoek. In elk deel een leeuw, twee van sabel (zwart) en twee van keel (rood), overhoeks geplaatst, zijnde wapens van Henegouwen en Holland. Het wapen van Nieuwerve heeft een schild van sabel (zwart) beladen met ecn toren of burcht van zilver tussen twee sterren van goud.

Toen Ritthem nog een zelfstandige gemeente was, heeft het dorp in de loop der jaren niet minder dan vijftien burgemeesters gehad en zes veldwachters, De eerste burgemeester was Willem Barentsen Hzn. (1795-1798) en de laatste Pieter Danielse (1939-1966). Na de herindeling op 1 juli 1966 behoort Ritthem tot de gemeente Vlissingen.

De eerste veldwachter was Arnout Meijers (1810-1819) en de laatste Johannes Hendrik Vink (1923-1943). Het ligt in de bedoeling om tegen het einde vanditjaar (1976) een tweede

boekje over Ritthem te laten verschijnen, waarvoor ongetwijfeld grote belangstelling zal bestaan, gezien de uitzonderlijk fraaie kaarten en diverse foto's over dit plaatsje. Ten slotte hartelijk dank aan de bij de fotoverantwoording vermelde personen die ons kaarten en/of foto's ter beschikking stelden en ons hie rover uitvoerige inlichtingen hebben verstrekt. Tevens gaat onze bijzondere dank uit naar de opdrachtgever, de heer c.P. Pols uit Zierikzee, en naar de heer H.G.J. de Meij uit Veere, die als oud-inwoner van Ritthem de door ons samengestelde kopie heeft nagezien. We besluiten deze inleiding met u veellees- en kijkgenot toe te wensen bij onze rondwandeling door het oude Ritthem.

FOTOVERANTWOORDING

P. Danielse (oud-burgemeester van Ritthem), Kloetinge: 1, 14,33,34,35,38

B.M. de Meij, Utrecht: 2,6, 9, 10, 12, 19, 20, 23, 25, 27, 30 Mevrouw J. Varel-Huibregtsen, Ritthem: 3,5,21

J. Machielse, Ritthem: 4, 13, 18, 24, 29

cr. Pols, Zierikzee: 7, 16, 31, 36, 37

L. Cevaal, Ritthem: 8

A. Lijnse, Ritthem: 11, 15

Mevrouw J. Vink-Roelse, Ritthem: 17 J. Goedhart, Ritthem: 22

Ds. G. de Ru, Scheveningen: 26

A. Oste, Ritthem: voorplaatje, 28,32

Het grondgebied van de voormalige gemeente Ritthem. Dit gebied was 974 bunder groot. Het dorp telde toen 500 inwoners.

1. We beginnen onze rondwandeling door oud-Ritthem met een opname van de hervormde kerk, die in het centrum van het dorp staat. Deze kerk bestaat uit een eenvoudig zestiende-eeuws schip, dat in 1611 werd verbouwd. De toren dateert van de veertiende eeuw. Het koor is in de loop der jaren afgebroken. Kerk en toren zijn in 1611 gerestaureerd. In 1919 vond de laatste restauratie van de toren plaats. In 1623 kreeg de toren een uurwerk. In september 1925 werd met de tweede restauratie van de kerk begonnen. De plaatselijke hervormde predikant, ds. C. Sundermeijer, heeft zich zeer verdienstelijk gemaakt bij de rest aura tie van de kerk. Hij kwam dan ook expres uit Sint Nicolaasga (Friesland) over om de kerk tijdens een plechtige dienst op 25 maart 1926 in te wijden, waarin hij een predikatie hield over Psalm 84 vers 12a. Deze tekst is boven de kansel aan de muur te lezen. Links van de toren zien we de oude consistoriekamer, die echter wei wat klein was. In 1882 is de huidige consistorie gebouwd. De oude heeft nog enkele jaren dienst gedaan als jeugdsoos. De oude gaslantaarn is inmiddels verdwenen. De naam van de op de foto staande persoon kon men ons niet meedelen!

2. Op deze foto kijkt het gezin van ds. P.L. Kiehl ons aan. Van links naar reehts poseren ds, P.L. (Pieter Leonard) Kiehl, mevrouw Kiehl en de beide kinderen. Deze foto is genomen in Joure tijdens de kerstdagen van 191 7, zoals op de foto duidelijk staat te lezen. Ds, Kiehl werd op 11 oktober te Batavia op Java geboren. Na zijn theologisehe studie werd hij op 19 maart 1911 in zijn eerste gemeente Ritthem (classis Middelburg - ring Vlissingen) bevestigd. Na op zondag 27 juni 1915 afseheid te hebben genomen, diende hij zijn tweede gemeente Joure (classis Heerenveen - ring Joure) tot 18 maart 1922. Op zondag 25 maart 1922 verbond hij zieh aan de Evangeiisatie te Hoorn, waarvan hij op 10 juli 1927 afseheid nam. Van 17 juli 1927 tot eind september 1929 diende hij de Hervormde Gemeente van Echteld (classis en ring Tiel) om op zondag 6 oktober 1929 zich te verbinden aan zijn vijfde gemeente Hazerswoude (classis en ring Alphen aan den Rijn), waarvan hij op zondag 20 juli 1947 afseheid nam wegens vertrek naar zijn laatste en zesde gemeente Leur (classis en ring Breda). Op 23 maart 1952 werd hem eervol emeritaat verleend en vestigde hij zieh in Breda. Tijdens zijn ambtsbediening is ds, Kiehl nog enige tijd legerpredikant geweest. Hij overleed in 1965.

3. Nu gaan we eens een kijkje nemen in de kerk zelf. We zien hier het fraaie interieur met op de aehtergrond de kanse!. Boven deze kansel is nog juist een gedeelte te zien van de tekst uit Psalm 84 vers 12a. Aan weerszijden van de preekstoel zien we de twee psalm- en gezangborden, waarop de aangegeven psalmen en gezangen zijn te lezen. De kansel is destijds van zijn dikke groene verflaag ontdaan en heeft zijn oorspronkelijke eikehouten kleur weer terug, terwijl ook de koepel, de balken en de boehten om de tuin dezelfde kleur hebben. De binnenmuren waren vroeger met een dikke kalklaag bedekt, die in de loop der jaren is verwijderd, zodat thans de stenen weer in hun natuurlijke rode kleur zijn te zien. Oorspronkelijk bestond de verliehting uit petroleumlampen. Hier zien we nog twee koperen kronen. Nadat er later gasverliehting werd aangebracht, werd in 1937 de elektrische verliehting aangelegd. Duidelijk is voor de kansel de zogenaamde "voorlezerskatheder" zichtbaar.

4. Tijdens de ambtsperiode van ds. H.A. (Herman Andries) ten Hove, die de Hervormde Gemeente van Ritthem diende van 5 augustus 1915 tot 16 mei 1920, werd van de jongelingsvereniging "Prediker 12 vers l a" deze opname gemaakt. Op de bovenste rij poseren, van links naar reehts: Piet Cevaal, Willem Goedhart (was in militaire dienst), Jan Goedhart, Jasper Roelse en Leunis Goedhart. Zittend kijken ons aan: Bram Breel, Willem Cevaal, ds. H.A. ten Hove (voorzitter), Andries Breel en Jasper van den Broeke.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek