Rozenburg in oude ansichten deel 6

Rozenburg in oude ansichten deel 6

Auteur
:   J. Bergwerff
Gemeente
:   Rozenburg
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-2966-4
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Rozenburg in oude ansichten deel 6'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  >  |  >>

.. ~

.. , .....

:': .

;. +

..

. ,

..

.. : .. .,.

:~:';:: .. :: ; .

3. Het lijkt wel of de Rozenburgse scholen en verenigingen in 1929 en 1930 Scheveningen hebben ontdekt. In dee 1 5 was het bij afbeelding lOde christelijke zangvereniging "De Lofstem" en bij afbeelding 67 de hervormde school met meester Vermeer, die in Scheveningen werden "gephotografeerd", hier zien we de leerlingen van de christelijke nationale school aan de Graskade, die vermoe delijk in 1929 een schoolreisje maakten naar Scheveningen. Er zal wel weer heel wat worden afgelachen bij het zien van de galerie hoeden en petten, maar ik schreef het eerder: "Mode; ervoor en erna wordt erom gelachen, maar je wordt er allemaal het slachtoffer van." 'k Hoor u al zeggen: "Bespottelijk, voor kinderen van 10 tot 13 jaar." Inderdaad, want dit zijn de drie hoogste klassen van meester Van der Blom, jongens en meisjes die tussen 1916 en 1920 zijn geboren en nu dus van 60 tot 64 jaar oud zijn.

Hier volgen de namen van die "ouwelijke" kinderen van toen: naast me ester Van der Blom op de bovenste rij: Cor van der Blom, Cor Voogt KId., Krijntje Westdijk Adrd. (misschien vond zij het weI zielig dat zij de enige was zander hoed), Krijntje van Seters Adrd., dan juffrouw Oosterlee en Rien van Vliet Hz.

Op de tweede rij: Jopie Romers, Aaltje Vroon Antd., Bets van Eeke1en Jd., Ne1 van Vliet Frd., Leens van der Vliet Ad., Gre van der Blom, Jans van der Vliet Ad., Gretha van der B1om, Jaapje Voorberg J.Jd. en Adrianus van Dijk Gerbrz.

Op de voorste rij: Herman Oosterman Jacz. (die had een mooie kop haar en he eft z'n pet in de hand), half liggend Gerrit Breukel Lz., achter hem Wim van Oudheusden Wz., dan Kees Voorberg J.Jzn., Dirk Quak Az., Jacob Groenewegen C.Hz., Piet Kraaijeve1d Wz., Arie Vroon Antz., Jan van Seters Adrz. en liggend Klaas Visser Jz. en Chie1 Voogt K1z.

Het aantal leerlingen op deze school en op de open bare school aan de Staa1diepsedijk was altijd aan de lage kant, omdat Rozenburg aan deze kant zeer dun bevo1kt was. Er stonden namelijk aIleen huizen aan de dijken en hier en daar bij de boerderijen. Meester Van der Blom was hoofd van de Graskadeschool van 1 januari 1921 tot 31 augustus 1930. Meer over hem en over de school kunt u lezen in het derde dee 1 bij de afbeeldingen 22, 23 en 24. In de "Westlander" van begin oktober 19341ees ik: Mei. I.A. Oosterlee, onderwijzeres aan de Chr. School aan de Graskade, heeft wegens a.s. huwelijk ontslag gevraagd uit haar betrekking tegen 15 October 1934. Van de 26 leerlingen is er, voorzover mij bekend, een over1eden. Gerrit Breuke1 Lz., die gehuwd was met Jacoba (Koosje) van Balen Wd., is op 17 november 1978 op 61-jarige 1eeftijd over1eden. Welgeteld zijn er van deze 26 1eerlingen in de loop der jaren 17 van Rozenburg vertrokken, van wie drie geemigreerd, dus is het aItijd mogelijk dat ik niet alles precies tot op de datum weet.

4. Het schilderstuk van De Leeuw geeft een prachtig gezicht op de wijdsheid van de polders, waar de Lange Kruisweg een eigen functie had. Het eenvoudige arbeidershuisje stond aan het begin, vlak achter het Veerhuis aan de Brielseheuvel, of wel Staaldiepsedijk. Deze woning is vanaf 192 7 tot 1948 bewoond geweest door de familie Fr. Bergwerff, die tot 1927 aan de Graskade bij Jan van der Kooij woonde. Deze Fr. Bergwerff, geboren op 31 oktober 1886, was een neef van mijn vader en een zoon van Leendert Bergwerff. Dit was "magere" Freek, mijn vader was Freek van "Janus Vessie". Deze Freek trouwde met Gerritje Quak, die op 9 januari 1889 werd geboren. Hun oudste dochter Neel, die mij het verhaal over de familie doet, werd op 17 november 1913 ge boren. Zij trouwde met Corne lis de Jong, maar is sedert 19 september 1977, de dag dat De Jong op 68-jarige leeftijd overleed, weduwe. Broer Jan werd op 18 februari 1915 geboren; hij wordt nu verpleegd in Leidschendam. Marie is van 18 mei 1916, is getrouwd met B. Alleblas en woont in De Lier. Dan volgt Leentje, die op 27 januari 1918 werd geboren, getrouwd is met B. van Ingen en in Maassluis woont. Vervolgens Leendert, die op 2 september 1919 werd geboren en op 11 mei 1955 op 35-jarige leeftijd is overleden. Bastiaantje werd op 27 mei 1921 geboren en woont in Maasland, waar zij trouwde met J. v.d, WeI. Arie is van 28 december 1922 en is altijd bij zijn moeder inwonend geweest. Jongste zoon Adrianus werd op 22 mei 1929 geboren en is opgenomen in "Boszicht", een afdeling van "Bloemendaal" in Loosduinen. Vader Freek Bergwerff is op 60-jarige leeftijd op 27 oktober 1946 overleden. Het was een koude donkere zondagavond toen de begrafenisondernemer bij ons aan de deur kwam, om de begrafenis van mijn vader te regelen ... Het was een wat piinlijke vergissing, maar niets menselijks is vreemd. Moeder Bergwerff-Quak is negentig jaar geworden en vorig jaar - op 25 maart 1979 - overleden. Ondertussen was ze nog drie maal verhuisd. In 1948 naar de Graspolderdijk, waar ze tot de sloop in 1965 heeft gewoond. Daarna volgden tien jaren Bomendijk, in het houten huis waaruit Koos van der Giessen was getrokken toen hij een bedrijf onder Hoek van Holland overnam. In deze woning werd zij op een kwade morgen van haar spaarcentjes beroofd. Toen ook dit huis gesloopt moest worden kreeg zij de bejaardenwoning aan de Bernhardstraat 1 toegewezen, waar zij nog drie jaar heeft gewoond.

Op het inzetfotootje ziet u het huisje aan de Lange Kruisweg in een omlijsting van winterse rijp. Links ziet u de dijk en de sloot, die doorlopen tot aan de "Landverbetering", in de nevel verdwijnen. Het zal winter 1937/1938 zijn geweest, toen mevrouw T. Quak-Korres deze foto maakte van haar zoon Wim en van Lena van Reinier Quak die beiden hier een jaar of vier/vijf zullen zijn.

Mevrouw Quak-Korres herinnert zich hoe goed Freek Bergwerff harmonika speelde. Hij deed dat ook op Koninginnedag bij de erepoort en dan speelde hij uitsluitend vaderlandse liederen.

Een van de kleine vreugden in het sobere, zo niet armoedige bestaan, was als Jaap van Pelt in de herfst de winteraardappelen kwam brengen en dan ook schoon stro afleverde, voor vulling in de bedsteden ... Ook dit huisje werd in 1965 gesloopt. Marinus v.d. Beemt, getrouwd met Francien Versteeg, was de laatste bewoner.

5. Een van die verdwaa1de huisjes op Rozenburg, waar je he1emaal op jezelf was aangewezen: Lange Kruisweg 3. Voor 60-plussers is dit het huisje van Elenbaas; voor jongeren heeft Korres daar gewoond. Het gezin Korres kwam in 1916 van de Schenkeldijk, gemeente 's-Graverideel, naar het "Scheurhuis", dichtbij het haventje in de Scheurpolder. Vader Willem Korres was in 1872 in 's-Gravendee1 geboren, moeder in 1878 in Heerjansdam en zij waren getrouwd op 18 november 1898. Vijf kinderen te1de het gezin: Johanna Suzanna (t), Dirkje, Henk (t), Arie en Trijntje. Bij de jongste dochter kreeg ik de foto en de informatie, de doorsnee- en oud-Rozenburgers kennen haar a1s de vrouw van Adriaan Quak.

Woonde ie aan de Kruisweg eenzaam, dat gold voor de bewoners van de Noordbank en de Scheurpolder evengoed. Mevrouw Quak-Korres weet nog goed dat het een verzetje was als de postbode 1angs kwam of bijvoorbeeld Maarten Verdoorn een bakkie kwam doen als hij op za1m viste in de rivier. Tijdens de achttien jaar dat de familie Korres op het Scheur woonde, zijn de kinderen getrouwd en werd het er wel erg stil, In 1934 pachtte Adriaan Quak het bouw1and waarop deze woning stond. De vorige pachter, Elenbaas, was een "zware" gelovige, maar het vuil groeide welig op dit land. Rentmeester Godschalk zei tegen mijn man: ,,'k Hoop niet dat jij er ook op gaat zitten bidden" herinnert zich mevrouw Quak. Het was duidelijk: "Er moest worden aangepakt en alles draineren was het eerste." Vader Korres was a1 62 toen ze hier naar toe kwamen, maar hij kon toch altijd hand- en spandiensten verrichten.

Stroom of waterleiding is er in dit huisje nooit geweest, maar wat je nooit hebt gehad, mis je ook niet.

Op het inzetf'otootje ziet u het echtpaar Korres op bevrijdingsdag, 5 mei 1945, met schoondochter mevrouw Korres-Verrnaas en haar dochter Suus met oranje strikken en sjerp, met op de achtergrond de Middenhoeve. In 1948 waren ze hier vijftig jaar getrouwd. Het zou bijna zestig jaar zijn geworden, maar op 29 juli 1958 overleed Johanna Suzanna Vermeer, de vrouw van Willem Korres, ruirn tachtig jaar oud. Aan het einde van dat jaar gaat vader Korres terug naar zijn geboortegrond, naar zijn dochter Dirkje, die getrouwd was met J.A. Hordijk. De dokter geeft hem nog drie maanden, maar Willem Korres werd 93 jaar en ruirn 9 maanden en hij overleed op 13 mei 1966 in 's-Gravendeel. Zoon Henk Korres, die 35 jaar bij de politie in Rotterdam diende en na zijn pensionering weer in Rozenburg kwam wonen, is op 26 januari 1977 op 76-jarige leeftijd overleden. Van zijn drie zoons, Wim, Bert en Piet, wonen de oudste en de jongste ook in Rozenburg. Wim is bij de regionale brandweer en Piet werkt op het kantoor bij de expeditie van de Bell-lijn. Arie Korres, die intussen 77, is hopen we nog te ontmoeten a1s we de Landverbetering behandelen. De vertelster, mevrouw Korres-Quak, verwacht me nog een keer om te praten over het oude Veerhuis aan de Brie1seheuvel, toen het nog echt Veerhuis was.

Herinneringen: In 1939 kocht Jas van der Hout hier van Adr. Quak een put aardappe1en, die door de streng invallende winter bevroren. Die heb ik samen met Van der Hut 1eeg gehaald, gedeeltelijk tijdens en na de vorst. Wat een kou heb ik daar ge1eden en wat een stank ontstond er toen het ging dooien. In 1943 bevroren Huib v.d. Knaaps oren tijdens de postroute, die hij, na ze hier met sneeuw weer ontdooid te hebben, uitreed met een grote sjaal van vrouw Korres om z'n hoofd gebonden.

6. Hoeveel gezinnen zouden hier tijdens de gebroeders Mol, Boogerd, Parlevliet en Van der Lelij, in deze woninkjes, Lange Kruisweg 4 en 6, bij de "Noorderhoeve" hebben gewoond? Ik pak er enkelen uit deserie, die in elk geval nog in Rozenburg vertegenwoordigd zijn. Links heeft meer dan elf jaar de familie Kooy - gekomen uit Nieuwkoop - gewoond. Van koninginnedag 1947 tot augustus 1958. Abraham Kooy, geboren op 16 februari 1901, trouwde op 24 juni 1925 met Adriana de Korte, geboren op 10 juli 1901. Van hun zeven kinderen Gre, Bep, Bas, Miep, Han, Kees en Krijn zijn er nog zes in leven. Miep is op 46-jarige leeftijd overleden. Ik wil hier nu ook de fout herstellen die ik in deel 5 bij afbeelding 13 heb gemaakt. Daar staat niet als nummer 10 Miep, maar haar zus Bep uit Ter Aar. Herstelt u het ook? Vader Kooy is op 27 december 1965 op 64-jarige Ieeftijd overleden. Moeder woont sedert 1974 weer in Rozenburg, waar ook de gezinnen van Bas, Miep en Han nog altijd wonen. Intussen zijn er al vijfentwintig kleinkinderen en zeven achterkleinkinderen.

Adrie van Jan van Oudheusden trouwde op 14 april 1953 - tien weken na de ramp - met Gre van Clement Klapwijk en zij gingen toen rechts wonen. Hier werden hun oudste kinderen Ria op 2 juni 1954 en Annette op 13 augustus 1955 geboren. Op de tweede foto ziet u de "Noorderhoeve" en de huisjes in het water na de ramp.

Links onder: Cockie Rijnsdijk, dochtertje van Gre Kooy, op bezoek bij oma. Op de achtergrond staat Kees Kooy bij de regenbak en loopt vader Kooy de tuin in. Kort erop verhuisden Adrie en Gre naar hoeve "Brielzicht" aan de Zandweg, die door Sjaak van der Lelij was gekocht. Daar werden de volgende vier kinderen geboren. Ook Remco van Gennep met echtgenote en zoon Cor hebben hier nog ruim een jaar gewoond in de jaren 1948/1949. In maart 1960 streek de familie Brouwer neer in het linker huis en zij bleven er tot augustus 1961. G. Brouwer en A. Brouwer-de Jong met zeven kinderen: Johannes, Janke, Tine, Hennie, Jannie, Renske en Sippie. Brouwer werd koster van de gereformeerde kerk en ging toen in de kosterswoning aan de Julianastraat 1 wonen. Van de kinderen wonen Johannes, Tine (C.P. van der Knaap), Jannie (H. Lanjouw), en Renske (J.A. Wedel Larsen), evenals de ouders, in Rozenburg en dat dan al weer twintig jaar.

De vierde foto kreeg ik van Wim Pols en Wil Oele. Wim is een zoon van Leen Pols en Cor Goudappel. De familie Oele kwam in december 1953 uit Stellendam, waar zij de watersnood hadden meegemaakt. Adriaan Oele en Martine Korstanje hadden twee dochters, Maria Wilhelmina en Wilhelmina Maria. Ze begonnen op nummer 1 langs de Kroondijk, waar geen elektriciteit was. Toen Wil en Wim medio mei 1964 wilden trouwen mochten ze in het rechter huisje gaan wonen. Moeder Pols-Goudappel kwam vooraf helpen met behangen. Toen ze 's avonds op de fiets terugreed kwam ze bij het passeren van een auto, door de sterke tegenwind, in de kant naast de Weg 1940-'45 terecht. Ze ging met de fiets onderuit en klapte op de kant van de betonweg, waarbij ze be ide benen brak. Nood breekt wet. De rollen werden omgekeerd en Wil ging moeder Pols, dus het gezin Pols helpen. Dat duurde toen wel vijf maanden en het is al16 oktober 1964 als moeder Pols, strompelend met stokken, de bruiloft van Wim en Wil kan bijwonen.

In 1965 werd alles gesloopt en kregen ze de woning Ruygeplaat 19 toegewezen.

7. Van den Akker uit Rotterdam kwam op een zonnige dag in 1929 langs de Zanddijk. De .Photograaf van het Hofplein" zag "onder de middag" een stel jongelui op "het dijkie" zitten en "waar het volk is, is de nering". Hij zal niet op z'n Rozenburgs gezegd hebben: "Motte jullie d'r nog op jonges? " maar van een praatje komt een plaatje en terwijl er gepraat werd, werd de aanwas groter, want "op de kiek gaan" was nog niet alledaags in 1929/1930. We zien boven, van links naar reehts: Corrie van Dijk Cd., Sien Quak A.Ad. (Huib de Bie t), Pietje Degeling Nd. (Frans van den Boogaard), Jans Degeling Nd. (L. Visser t), Herman J. Oosterman (t) die voor hij trouwde in de kost was bij zijn broer Siem aan de Zanddijk, Arie Sjouw (t) uit Zuidland, die smidskneeht was bij Piet Moree aan de Zanddijk en later getrouwd is met Neel van Bart Visser, Jan Leen Visser Jz., Dirk Meijer Jz. (t) en als laatste Klaas Smit, die nadat moeder "Burehie" op donderdag 28 februari 1980 haar intrek nam in "Het Baken", bij zijn zuster in Maassluis verblijft. Op de tweede rij, van links naar reehts: Huibert Visser Jz., Piet van Ai Kleijwegt van "De Vink", Wim Visser Jz., die op 26-jarige leeftijd in 1931 overleden is, Arie Kerkhof J.Wz., die getrouwd is met Bassie Sonneveld, Chiel Voogt Klz., Huug van Vliet Hz. en Leen van Dam Pz. "Het Dijkie" was het waterkerende gedeelte vanaf de Zalmsehuur, beginnend bij de woning van Piet Goudappel en aansluitend op de Vinksedijk, bij het Stort waarop later de woningen voor de famille C. Louwe en Ben Quak zijn gebouwd. Dit stukje dijk, belegd met betonplaten, ter lengte van zo'n 40 a 50 meter lag reeht voor het Simonshaventje. Je moest er overheen om bij de ark van de familie Klaas Degeling te komen. Alles bij elkaar proeven we hier de sfeer tijdens het schaftuur als de jonge kerels nog een poosje naar "de klapbank" kwamen. Huug van Vliet was bevriend met Leen van Dam, vandaar dat deze Graspolderdijker ook met de fiets hierheen kwam. Jan Leen Visser werkte die zomer ook nog bij de vader van Huug van Vliet, dus dat grijpt z6 weer in elkaar. Het is wel aardig de fietsen van toen even nader te bekijken, Hoewel er in de loop der jaren niet zoveel is veranderd aan het rijwiel, is de linker fiets duidelijk van een wat vroeger bouwjaar. De geperste plaatstalen bagagedrager, de "Berko"-lamp met platte dynamo (in het begin een bully genoemd) en de draadstangen aan de spatborden zijn daar het bewijs van. Let ook op het rijwielbelastingplaatje aan het stuur bij de lamphaak. De rechter fiets heeft een buisbagagedrager, gevormde spatbordstangen, een origin eel "Terry"-zadel en een ronde dynamo. Het lijkt prachtig weer, maar toch valt het mij op dat de kerels die zo meteen weer naar hun werk gaan allemaal de kielen en jasjes aan hebben, terwijl die jonge meisies links zo luchtig gekleed zijn. Op de achtergrond de oever van Maassluis aan de overzijde van de Waterweg.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2019 Uitgeverij Europese Bibliotheek