Rozenburg in oude ansichten deel 6

Rozenburg in oude ansichten deel 6

Auteur
:   J. Bergwerff
Gemeente
:   Rozenburg
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-2966-4
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Rozenburg in oude ansichten deel 6'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  >  |  >>

13. Deze foto van de "Risico" kreeg ik in bruik1een van Kors Dege1ing, die op 22 april 1930 een bodedienst begon (zie afbee1ding 26 in dee I 5). De "Risico" werd in 1926 gebouwd, dus Kors heeft er niet lang op gevaren. Daaram ben ik voor het .Jevensverhaal" naar broer Jan gegaan. De "Risico" werd gebouwd in Voxhol bii Groningen door Gebr. Bodewes, scheepswerf "Volharding". Ze was 25 meter lang, 4,38 meter breed en stak - ook in verband met het Rozenburgse haventje - 1,50 meter diep. Ze mat 77 ton en werd voortgestuwd door een 30 pk "Kromhout"gloeikopmotor, die met ruwe olie werd gestookt. De naam J. Degeling is duidelijk te 1ezen, maar er waren twee Jannen, Jan van Chris en Jan van Piet, die er met Koos het meeste op hebben gevaren. Deze foto is waarschijnlijk van 1929, to en er nog weinig auto's waren en er veel werd gevaren. Voorop bij de lier staat de vader van Jan en Koos, Piet Degeling. Op dit moment worden er kolen geladen - er hangt een zak in de knijper - door Wim van den Berg. Hij was kolenhandelaar annex cafehouder, maar ook een schoonzoon van Chris Degeling en een zwager van Jan en Kors van Chris, omdat hij met dochter/respectievelijk zuster Catrien Degeling was getrouwd. Hij was ook een der eersten die een T-Fordvrachtwagen bezat op Rozenburg. Dan ziet u zonder pet Jan van Piet Degeling en naast hem met pet Maarten Varekamp, die een voerhandel dreef in Rozenburg. U ziet de meelzakken aan dek liggen en als de vracht kolen is geladen, is Varekamp aan de beurt voor - mogelijk - een vracht varkensvoer, want er werd van alles tegelijk vervoerd. Naast de stuurhut ziet u Kors Degeling, die een zakdoek om z'n hoofd heeft geknoopt tegen het ko1enstof, iets hoger staat neef Koos en als 1aatste (evenals braer Kors met kolenschop) de verteller van deze wederwaardigheden, Jan Degeling Chrz. De toeschouwer vooraan is niet bekend. WeI moet u even naar het melkhuisje kijken, waar we tot 28 april 19321angs liepen als we met de veerboot naar de overkant wilden. Aan de boeien op de achtergrond ziet u de "Zwarte Zee 2", die in 1904 werd gebouwd en in onze jeugdin 1933 - werd vervangen door de raemruchte "Zwarte Zee 3". De "Risico" werd later herijkt en mat toen niet meer ten volle 77 ton, het werd 76 ton en een aanta1 meters. De cijfertjes die u mogelijk wel eens op de boeg van een schuit hebt zien staan werden de verdee1de ijkschaal genoemd. Was een schuit tot aan de witte streep ge1aden, dan lag hij aan z'n ijk, oftewel hij was "boordevoI". Was hij gedeeltelijk geladen, dan werd er wel op deze ijkschaal gelet, maar nog belangrijker waren dan de scheepsmeters, die aan bak- en stuurboord en voor en achter kwamen meten. "Daar heb ik altijd respect voor gehad," zegt Jan Degeling, "want dat mankeerde geen 100 kilo als ze bijvoorbee1d zeiden: "Er zit nu 45 ton in." " Het brugge1d bedroeg voor de oorlog voor schuiten tot en met 50 ton 15 cent, voor hogere tonnages 22 1/2 cent "per brug". "Voor haven- en kadege1den had den we een jaarabonnement bij de gemeente Rotterdam; voor de "Adriaantje" f 52,50 en voor de "Risico" f 77,25. Toen er steeds meer met de auto werd vervoerd, werd de "Risico" in 1955 verkocht naar Winkel in de kop van NoordHolland aan een rederij genaamd "De Onderneming", daarna is ze nog enke1e keren van eigenaar verwisseld en nu vaart ze als woonschip in Frankrijk." Koos Degeling is op 29 .februari 1980 op 74-jarige leeftijd overleden.

Inzet: Jan Degeling met z'n eerste A-Ford, 1929.

14. Het aardbeien plukken drukte in Rozenburg als het ware overal een stempel op en he1e gezinnen waren er mee in de weer. Deze foto uit 1927 of 1928 kreeg ik in bruikleen van Lijn van Piet Voogt en zag ik daarna ook weer bij de familie J. Visser. De opname werd gemaakt bij de bosjes van Jaap de Jong en dan weten allen wat er bedoeld wordt. In de 'l-Ford staan Bouw Leeuwenburgh, met strohoed Arie H. Lievaart, dan Leen Goudappel en als 1aatste Wim van Santen (j). Voor het voorwie1 staat Arie van Dijk (hij had net z'n klomp gebroken), met z'n twijfe1aar en met een been op het spatbord Huib van der Knaap, Henk Kleijwegt Cz. (t), Pleun Visser (t), met hoed Klazien Koornneef Pd. (J.W. den Boer), Jaapje Voorberg J.Sd. (Bertus K1ingeman n, Aad Boer Gd. (J. Molenaar), met donkere hoed Mina Voogt Pd. (Jac. Snijders), met muts, of hoed zonder rand, Huibje Visser Jd., v66r Huibje staan Sjaan Benschop (A.J. van Oudheusden) en Jaan Louwe Cd., die op 7 maart 1979 op 68-jarige 1eeftijd is overleden, naast haar een onbekende met blond haar en een bril. Dan met zwarte muts Cor Goudappel (Leen Pols Wz.), er iets bovenuit Bassie Quak A.Ad. (L. Vellekoop), parmantig met de armen over elkaar mevrouw Van Balen-Lijnschoten (t), naar mij verteld werd ook luisterend naar de naam vrouw Balie of Busie, daar gaf ze niets om, dan Bets Kleijwegt Cd. (1. v.d. Kooij), Gerritje Visser Bd. (Vingerling), met donkere hoed Griet Doorduin Lucd. (G. van Oudenaarden n, Geertje Weeda (10 Knegt t), Sien van Dijk Jd. (Weesie) en Maartje Goudappel (Kr. Zevenbergen). Vervolgens met hoed Lies Romers (Ben van Oudenaarden), Jan Leen Visser, met hoed Cornelia Louwen Jasd. (G. v.d. Vliet Jz.), iets naar beneden met pet mogelijk Henk Varekamp en dan Wim Visser Jz, (t). Tweede rij, van links naar rechts: Wim Quak Wz., met tips Izak de Bruin, met grote hoed Hanna Bergwerff (Cor Breukel), met hoed Jaantje van Vliet J.Ad. (W. van Reeuwijk t), Trijntje (Truus) Quak Wd. (Siem Qualm), met hoed Lijn Pols Sd., Huibje Louwe Cd. (t) (Ne1is van Oudenaarden n, Jobje Voogt Pd. (ongehuwd), Marie Quak A.Ad. (l.R. Sjoer), Lijn Voogt Adrd. (Piet Voogt Lz.) en Ger Kerkhof Wd. (Daan Bestebroer). Derde rij, van links naar rechts: Aart Quak A.Az., met hand onder z'n kin Willem Doorduin Lucz., met touwtje in z'n handen Wim de Bruin Wz., met pet achterstevoren en hand onder de kin Adr. Degeling Chrz., ook met pet achterstevoren Adr. Kleijwegt Adrz., Bart Lievaart Wz., met pet en tips Dirk Pols Jz., Jannetje Pols Wd., Marie Visser Bartd. (H. van Beelen), Jobje van Vliet J.Ad. (J. de Jong n, Pie Groenewegen Hd. (Adrie Kramer), Jansje Groenewegen (Adr. de Jonge t), en Bets Weeda (I. Speelman). Dan zit nog voorop tussen de tipsen Jaap Boer Gz. "Tips" was de bekende uitroep, "as tie vol was", maar officiee1 was de benaming van de aardbeienmandjes "chips", hoewe1, die zijn tegenwoordig eetbaar. Veruit de meeste plukkers en pluksters zijn tussen 1910 en 1915 geboren, aIleen Jansje was van 1916.

15. Het jaar 1933 was voor "het zangetje van Van HeIden", zoals het in de volksmond weI werd genoemd, een belangrijk jaar, waarvan ik, dank zij het arehief van J. van der Knaap, het een en ander aan u kan doorgeven. Donderdag 23 Februari 1933 hield de Chr. Zangvereeniging "De Lofstem" een uitvoering in de Geref, Kerk. Er was bijzonder veel belangstelling. Voor het zingen een aanvang nam, werd de heer van Helden, die 12 1/2 jaar den scepter heeft gezwaaid een bloemstuk aangeboden. De heer Van Helden dankte zeer hartelijk voor de verrassing en wenscht de zangvereeniging veel goeds toe. Het programma werd daarna vlot afgewerkt, met veel genoegen werd de heldere frissche zang aangehoord. Het koor heeft in stemmenomvang en uitbeelding gewonnen. Er werden enkele stukjes met vee I gevoel gezongen, maar ook zware eischen gesteld aan het koor. Het slotstuk was de .Paaschcantate" van S. Neukomm, een zeer moeilijk en zwaar nummer, hetwelk geheel met eigen krachten werd uitgevoerd: organist, sopraan- en a ltsoliste, allen waren gewone leden, die hun best deden de hoorders muzikaal genot te verschaffen. Het volgende bericht stond in "De Westlander" van 25 augustus 1933: De Chr. Gem. Zangvereeniging "De Lofstem", directeur de heer S.c. van Helden, behaalde Woensdag 23 augustus te Soesterberg, op den Zangwedstrijd, uitgeschreven door den Ring Utrecht van den Bond van Chr, Zang- en Oratoriumvereenigingen in Nederland, een eerste prijs in de tweede afdeling, met 307 punten. Als verplicht nummer werd uitgevoerd: "De Kleinste" van J.N. Bosch en als vrij nummer: .Jierfstdraden" van W.J. van Smeden. In 1926 werd in Rotterdam voor het eerst een eerste prijs behaald in de derde afdeling, waardoor er in 1927 voor het eerst moeht worden deelgenomen in de tweede afdeling. Na zeven jaar in de tweede afdeling te zijn uitgekomen, behaalden ze nu dan een eerste prijs, waardoor "De Lofstem" in 1934 voor het eerst in de eerste afdeling moeht uitkomen.

Op de foto de jongelui die in 1933 reuze blij waren met die eerste prijs: Jas Voogt Adrz., Adr. Voogt Jaez., Piet Voogt Lz., Jan Mol, Leen Weeda (t), Klaas Groenewegen en Arie Voogt Jaez. Tweede rij, van links naar reehts:

Cor Berkman (A. van Gijzen t), Jaapje Voorberg J.Sd. (B. Klingeman t), Lijn Voogt Adrd. (P. Voogt Lz.), Jaapje Voorberg Sd. (Arie Voogt Jaez.), Ans Groenewegen Hd., Leentje van der Hout Cf) (Wim Voogt Adrz. t), Corrie Kuit (Jasper van der Hout n, Jannie Kuit, een zus die deze dag meeging, Pie Groenewegen (Adrie Kramer), Lena Mol en Catrien Groenewegen T.Zd. (Gerrit Buitenkamp). Derde rij, van links naar reehts: Leen J. van Dam, Huib van der Knaap, Adr. Oosterlee, direeteur Simon Cornelis van HeIden (t), Abr. Kleijwegt K1z. (t), Wim Voogt Adrz. (t) en Adr. van der Giessen. De vijf dames vooraan: Trui Voogt Adrd. (Adr. Oosterlee), Marie van der Knaap (A. van der Kooij), Jaapje Voorberg J.Jd. (H. van der Knaap), Aaf van der Kooij (H.C. Groenewegen) en Lijn Oosterlee W.Jd. (L.J. van Dam). Leen Weeda is op 13 juli 1979 overleden, toen ik net begonnen was met dit deeltje,

16. Reeds eerder schreef ik, de verschillende oorlogss1achtoffers in deze boekjes in de herinnering te willen 1aten voortleven. In dee11, afbee1ding 53 was het Henk Kistemaker, in deel 5 bij afbeelding 47 Kees Quak en nu wil ik in dit boekje herinneren aan Arie van der Knaap, die mijn zwager zou zijn geworden. Deze drie jongens zijn in feite alle drie indirecte oor1ogss1achtoffers geworden, omdat ze geen uniform, noch een wapen hebben gedragen, maar toch door oorlogshandelingen zijn omgekomen. Arie van der Knaap was de jongste zoon van Jacob van der Knaap en Neeltje Maria Marsman, geboren op 5 april 1920. Hij was chauffeur bij Jas van der Hout en staat hier bij de met melkbussen geladen "Volvo" uit 1934. Intussen is het hier 1943 en werd die vrachtwagen - als zovelen voortbewogen met behulp van een gasgenerator, Dit apparaat ziet u vlak achter de cabine ingebouwd. Eigenlijk was het een soort grote kachel, die middels houtblokken gas produceerde, wat veel stank veroorzaakte en nog meer pech en narigheid, maar het was de enige manier om aan het rijden te blijven, want benzine was - als zoveel in de oorlog - nergens meer te krijgen. Het halve vat op de grond werd gebruikt om de asresten in te scheppen. In mei 1943 werd Rozenburg uitgekamd door de Duitsers en werd van alle werkgevers die drie of meer werknemers in dienst hadden, er een "gevorderd" voor de arbeidsinzet. Als ongehuwde werd Arie onder de chauffeurs van Van der Hout het slachtoffer van de Duitsers. Hij werd eerst nog in Haamstede tewerkgesteld, maar later bii het ingenieursbureau Karl Heuck te Stettin, voor werk in Estland, hoofdzakelijk het kappen en per auto vervoeren van bomen voar de Duitsers, die overal alles wegsleepten wat maar te gebruiken was. In januari 1945 werd Arie per schip overgebracht naar Dantzig, Vandaar moet hij in oost-Pruisen per auto burgers hebben opgehaald, v66r de Russische troepen daar waren. Uit de correspondentie met het Nederlandse en Duitse Rode Kruis en uit verhalen van teruggekeerde lotgenoten, moet worden opgemaakt dat hij of gevangen is genomen door de Russen, Of rnogelijk bij of in zijn auto door overvliegende Russische vliegtuigen met de mitrailleurs is beschoten, mogelijk doodgeschoten. Wat er ook is geschreven en nagevraagd, zekerheid is er nooit gekomen en nog hoor ik moeder Van der Knaap verzuchten: "Wist ie maar wat, kreeg je maar een doodsbericht." In januari 1944 schreef hij mij uit Estland: "Ik heb er nu acht maanden opzitten, maar ik geloof dat het er wel twaalf zullen worden, want er zit niet veel schot in met het verlof." In juni 1944 schrijft hij dat er veel Hollanders in zijn lager zijn en dat Leen van Baalen en Aart Quak het ook goed maken. "Maar er gaat geen Hollander met verIof eer de Krieg afgelopen is." Zijn laatste, gecensureerde brief aan mij, waar drie gekleurde strepen doorheen lopen en waar de plaatsnaam is uitgeknipt besluit hij met "Tot spoedig weerziens in een bevrijd Holland ... "

17. Met recht weer een foto uit de oude doos, in dit geval uit de nalatenschap van Leentje van Dam, vermoedelijk in 1905 of 1906 gemaakt. Mijn moeder Neeltje Kleijwegt was op 9 januari 1893 ge boren en staat hier als een der oudsten op. Enkele kinderen van toen zijn in 1894 geboren en nog in leven. Voor zover mij bekend zal ik hier en daar ook de Ieeftijden vermelden van hen die nog in leven zijn. Bovenste rij, van links naar rechts: Mien Boxhoorn Sierachd. (85) (Roel Touw t), een onbekende, Jansje Boxhoom (t) (G. v.d. Ende), Kaatje van Dam Johd. (85) (1. Moree t), Jaapje van Dam Johd., op 32-jarige leeftijd over1eden (H. Oosterling t), Piet van Dijk Gerbrz. (t), Joris Bergwerff Adrz. (85), Arie Bergwerff Adrz. (t), Klaas Voogt Jz., Jacob Voogt Jz. en meester C. Herrewijn (t). Tweede rii, van links naar rechts: het hoofd der school H. Asscheman (t), Teun van Vliet Jz. (t), Neel van Dijk Gerbrd. (t) (H. Klapwijk t), Jannetje van Dijk Gerbrd. (t) (J. van der Mark t), meisje Van Balen Krd., Leentie van Dam Johd. (t), Neeltje Kleijwegt Cd. (t) (Fr. Bergwerff) en Neeltje Robbemond (85) (A. Quak t). Derde rij, van links naar rechts: Jaap van Dam Johz. (t), Pietje Boxhoom Sd. (t), Arij Voogt, Willempje Voogt, Sientje van Balen Krd., Japie Voogt (t) (de eierboer), Grietje Voogt (t) (Aart van 't Hof n, Mien Kuysten (82) (W. Pols t) en Marie van der Knaap (t) (Cor Slot t). Marie was in het gezin van haar oom, Jan van Vliet de kleermaker, opgevoed. De onderste rij, van links naar rechts: Marie Boxhoom (80) (A. van der Meijde t), Cornelia van Dam Johd. (t) (Abram K1eijwegt), Cor van Dam Joh. Hz. (82), Marinus van Dam Joh.Hz. (t) en een stuk groter naast hem op een kistje Janus van Piet Voogt, die jong is overleden. De zusters Van Balen - van Krijn - zijn van Rozenburg naar Hoek van Holland vertrokken en daarover heb ik geen gevens meer kunnen achterha1en. Na het raadplegen van zeven nog in leven zijnde personen ben ik er ook niet achtergekomen wie het tweede meisje is op de bovenste rij. In "De Westlander" van 14 november 1947 plaatste vader Van der Knaap het vo1gende bericht: C. HERREWIJN OVERLEDEN. Op 78-jarige leeftijd overleed de heer C. Herrewijn te Lisse, die te Rozenburg bij de ouderen nog goed bekend is. Hij kwam 1 April 1902 aan de Chr. School Boomendijk, Hoofd de heer H. Asscheman en had als onderwijzer een uitstekende naam. Bovendien verwierf hi] als zanger en muziekliefhebber grote bekendheid. Hij was directeur van "De Lofstem" en "Soli Deo Gloria". Na z'n vertrek naar Lisse bleef hij steeds betrekkingen onderhouden met de Roz enburgse vrienden. Op latere leefttjd heeft hi] veel moeten lijden. Een nier moest worden weggenomen, een zijner voeten moest hij missen, zodat hij lichamelijk een wrak werd. De eertijds forse zwaargebouwde man moest zich met een invalidenwagentje behelpen.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2019 Uitgeverij Europese Bibliotheek