Rozenburg in oude ansichten deel 9

Rozenburg in oude ansichten deel 9

Auteur
:   J. Bergwerff
Gemeente
:   Rozenburg
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3138-4
Pagina's
:   160
Prijs
:   EUR 19.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Rozenburg in oude ansichten deel 9'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  >  |  >>

15. Toen mijn vrouw en ik in mei 1981 in Canada verb1even, bezochten we onder meer Teun van Siem van Vliet, Teunis van Vliet, op 7 augustus 1913 geboren in het huisje aan de Tol. Zijn moeder was Maria Assenberg van Eijsden. Hij trouwde in 1939 met Maria Josephina Visser, op 8 oktober 1917 geboren a1s dochter van bakker Visser in Capelle aan den IJssel. Er werd nog een avond aan vastgeknoopt, v1ak voor onze terugkeer naar Holland, zo vee1 herinneringen waren er op te ha1en.

"Van 1928 tot 1933 zat Voorwinden op de stee van de Haas van Dorsser en later Gerrit Breuke1, maar je had toch vee1 met de baas te maken. Voora1 in de oorlog, want ik heb er wel 21 jaar, tot 1947 gewerkt. J ouw opa, "J anus Vessie", werkte dur oek, hij kon niet tege bolle, dan begonne zun oogies te trane, van die loopoogies weet je wel? Tijdens de mobilisatie lag ik in Scheveningen - ik had a1 drie jaar verkering - toen zei mun slapie: Lane me gaan trouwe Teun, we krijge hier wel ergus onderdak. Ik zeg: Ik ze1 us schrijve, wat ze dur van denkt. Nou, bakker Visser von het oek goed, dus dat gebeurde. In 1940 terug op Oud-Rozenburg was het wel effu wennu, omdat daar nog geen elektrisch licht was. In de oorlog mos ik voor de moffe gaan rije, Oek op Zondag, 'k Zeg tegen de Haas:

"Van mu levu niet, ga ze1f maar!" Ik had un keer een vrachie van dertien palen, toen ik ankwam, was tur nog een over, 'k liet ur iedere keer een afrollu. Mun broer Koos stool alles van de moffe, die gaf nergus om, hij spijkerde de schoppen onder de wage. In 1947 verhuurde ik me bij Poppe, maar 't huis was nog niet klaar op 't Scheur. En ik mos tur uit van de Haas, daar kwam de kantonrechter nog an te pas. Maar Poppe betaalde de boete en 5 december 1947 woonden we op 't Scheur."

Op 15 juni 1951 vertrokken Teun en Marie met zeven kinderen naar Canada. "Ik lee bove de schroef op tu "Vo1endam", mijn vrouw had de kinderen bij zich en die wier wel z6 zeeziek. We hebben dikkulstur moeilukhede gehad, maar toen begon het al."

Om vee1 verhalen hebben we srnakelijk kunnen lachen, maar ook hier bleek het pad van de emigrant en niet altijd over rozen te zijn gegaan. Teun en Marie hadden anna 1981 negen kinderen, van wie er zeven zijn getrouwd en toen waren er 17 klein- en 3 achterkleinkinderen. Ze ziin aktief voor de "Mission", groente uit eigen tuin - ,,'k Heb un grote hoek land" - maar ook gebruikte wasmachines, koelkasten enz., worden door hen ingezameld voor minderbedee1den.

Op de foto's het huisie op Oud-Rozenburg, waar ze uit moesten en Teun en Marie met hun eerste vier kinderen, gekiekt door Us Koornneef.

16. Bij een bezoek aan de familie Van Gaalen, tot 1963 woonaehtig aan de Dwarsweg in Rozenburg, anna 1985 al weer 16 jaar in Vierpo1ders, kreeg ik van Bets drie foto's mee om "van te watertanden".

Op de foto links boven ziet u een van de 27 praalwagens die 11 september 1948 meededen aan de optoeht bij het 50-jarig regeringsjubileum van koningin Wilhelmina. Dat is dan ook nog een herinnering aan het Korte Heuveldijkje, met op de achtergrond de woning die de heer L.M. Boon liet bouwen en die later door de families G. de Jong en C.H.M. van Dorsser werd bewoond. U ziet de wagen van tuinbouwvereniging "De Eendracht", met op de bok Matthijs van Gaalen Az. - voor deze gelegenheid met feestpet - en Arie Lievaart Bz., toen 33 en 19 jaar jong. Met deze reclamewagen van de tuinbouw werd de vierde prijs behaald. "De "Belzen" die ervoor staan, zijn de "Mina" en de "Bertha"," vertelt Thijs, "die vos had den we van Reijer en die bruine van Thijs van Gaalen gekoeht."

Links onder ziet u vader Arie van Gaa1en he1emaal in zijn element op een cone ours in Roekanje in 1960. De foto werd genomen tijdens de ereronde, waarbij Bets de eerste prijs toont, die werd verdiend met "Trinida" voor het concourswagentje. Het was een vo1bloed stamboekvos met rennersbloed in de aderen. "Dat beest is in 1969, toen we nog maar een paar weken in Vierpo1ders woonden, in een sloot terechtgekomen, waarbij de nek werd beschadigd, toen moesten we weI besluiten om hem af te laten maken, zodat hij nog voor de slaeht weg kon," zegt Thijs. In 1963 moest de familie Van Gaalen weg uit de Dwarsweg. "We hebben nog tot 1965 op "De Boogerd" van Van Exel gezeten en to en zijn we weer verkast naar Berkhout. Op woensdag 14 mei 1969 ging Willem met de koeien naar Vierpo1ders en op maandag 19 mei gingen we met de hele boel over," herinnert Thijs zieh haarscherp.

Reehts ziet u Bets met een "kuisie", "dat was toen we op 't spul van Van Exel zaten". Naast haar Yvonne van der Linde KId. uit Rotterdam. Een prachtig getekend kalfje en een 1euk tafereeltje onder de paarderuif, zittend op de voerbak. Vader Arie van Gaa1en werd geboren op 22 oktober 1875 en is overleden op 9 januari 1962, ruim 86 jaar oud. Moeder Van Gaalen, Pietertje Pols, werd geboren op 16 januari 1877 en is op 52-jarige leeftijd overleden op 4 juli 1929. Ze zijn in 1901 getrouwd, Hun vijf kinderen "ouds voor ouds": Maria, geboren op 27 november 1902, Willem Matthijs, geboren op 19 januari 1904, Elizabeth (Bets), geboren op 30 november 1906, Pietertje, geboren op 8 mei 1909 en Matthijs Willem, geboren op 22 augustus 1915. Maria trouwde met Arie van Dintelen. Zij heb ben twee kinderen en vier kleinkinderen. Pietertje is getrouwd geweest met Jan Oosthoek. Hij is al in 1960 overleden. Uit dit huwelijk werden zes kinderen geboren. Anno 1985 zijn er aeht achterkleinkinderen in de familie Van Gaa1en.

17. Naast de meisjesvereniging "Bidt en werkt" voor meisjes van 16 jaar en ouder was er in de gereformeerde kerk ook de "k1eine" meisjesvereniging "Radassa", voor de leeftijd van 12 tot 16 jaar, in de vooroorlogse jaren "bakvissen" genaamd. Voor de oorlog was het en ik realiseer me dat het voor ve1en nog altijd een begrip is: de erisistijd van voor de oorlog. In ieder geval hadden de jongedames daar in 1935 geen last van zoals ze hier onbezorgd aan het strand zijn. Zo'n dag uit was een hoogtepunt in het verenigingsjaar waar je naar uit zag omdat er in Rozenburgs besloten gemeensehap niet zo veel soortgelijke hoogtepunten waren. Op, in, bij en voor de strandstoelen zijn ze eeht voor de foto gaan zitten en liggen.

Bovenop de middelste stoel ligt Be1ia Weed a (Koos Knegt), op de reehter stoe1 Jo Degeling Rd. (Gerrit den Boon). Links bij de eerste stoel Bets van Eekelen (Aart Oosterman), staande Nel van Vliet Frd. (Jan J. van der Giessen) en zittend Maartje Kleijwegt KId. (Jasper Voogt Adrz.). Op haar knieen bij de eerste stoel Dalie van Vliet Ld. (Piet K1eijwegt Klz.). In de stoel Krijntje Klapwijk Gd. t (gehuwd geweest met Manus Kistemaker). In de middelste stoel Maart Voogt Ad. t. een van de leidsters (gehuwd geweest met Jae. J. van der Giessen). Met de armen op haar knieen, links Jaantie van Vliet Ld. (Janus Voogt Jaez.) en reehts Neeltje Voogt Adrd. (Siem Voorberg C.Pz.). In de derde stoelleidster Aaf van der Kooij Jd. (Huib C. Groenewegen T.Zz.). Naast de stoe1 staande Nolda Degeling Rd. en Annie van der Kooij Jd. (Cors Voogt Jacz.). Van links naar reehts in het zand zit tend of liggend: Jaantie Bergwerff Jrsd. t (Rien Koornneef), Ant van der Giessen Ld. (Piet van Baalen), Cathrien Oosterlee J.Bd. (Tinus Kemmers), Marie van Vliet Wd. (Jacob Groenewegen Gz.), Aagje Bergwerff Jrsd. (Adriaan Koornneef IJz.), Lina K1eijwegt Cd. (Adrie Janse), Sjaan Berkman (Daan Weeda t), Adrie Voorberg Sd. (Piet Meijer t) en Krijntje Westdijk Adrd. (Leen Voogt Lz.). Twee meisjes, toen beiden aan de Langeweg wonend, zijn overleden. Van deze groep wonen er momenteel nog acht in Rozenburg.

Ret is mogelijk dat er van deze foto een aantal is gekocht toen, maar deze kreeg ik in bruikleen van de oudste dochter van Cor Voogt Ad. uit Leerdam. Voor de insiders: juffrouw Voogt die met meester Ramondt trouwde. Toen haar moeder over1eden was bracht zij mij een aanta1 interessante foto's en gegevens, zelfs de benoemingsakten van haar vader en moeder aan de school Bomendijk uit het jaar 1929.

18. Meer dan 100 foto's van de molen en meer dan 200 van de Molenweg maken de keus niet eenvoudig. Toch heb ik deze bewust gekozen. Zo was dit gedeelte van de Boomendijk uit onze jeugd met molen "De Hoop", toen nog geen 50 jaar oud. Aan beide zijden de heggen en de heintjes, kortom een overdaad van groen. Links is het gemeentehuis, onzichtbaar door de bomen. Rechts het hekje naar kleermaker Jan van Vliet en naast de elektriciteitspaal het aanplakbord van de gemeente. De tuinties van Schilder en Van der Wilt, met de bonestaken en de schuurtjes. De boerderij van T.Z. Groenewegen staat tussen de molen en de oude pastorie, later het doktershuis dat aan deze kant werd bewoond door Jacob van der Wilt to en wij jong waren. Weer later zou de familie Nic. v.d. Berg zich daar vestigen. De "wegwerker" was uit Hellevoetsluis gekomen. In de bocht op het einde woonde Leen Gille, later Maarten Sonneveld. De jaren dertig, toen de molen nog floreerde ... Nu is het stil geworden, ook in het molenaarshuisje ernaast.

Op 7 december 1984 overleed op 87-jarige leeftijd Neeltje Klazina van der Wilt. De laatste van het oude geslacht Van der Wilt op Rozenburg. In Den Haag woont de allerlaatste, Jacob, die ik zoeven al noemde. Rozenburgs laatste molenaar Huibrecht van der Wilt overleed op 3 oktober 1966 toen hij 72 jaar was. Begeleid door U.d.I. werd hij naar zijn laatste rustplaats gebracht. Hij was 43 jaar lang lid geweest en had daarvoor in 1963 koninklijk zilver gekregen. Maar ook om zijn verdiensten als molenaar, die in de oorlog risico's nam door het aangeboden graan te malen dat "het daglicht niet mocht zien". Altijd voor hetzelfde lage tarief. Op 9 juni 1976 overleed Adriaantje Lijntje van der Wilt, 67 jaar oud, weduwe van C.A. Qualm, en op 17 februari 1977 Jan Jacob van der Wilt, weduwnaar van Cornelia van der Meer Thd., op 74-jarige leeftijd. In Rozenburg woont nu nog Abrina van der Wilt, getrouwd met Arie Quak A.Az., en in Zwartewaal Adrie van der Wilt, getrouwd met Adam Moerman. Hun kinderen dragen in Rozenburg deze naam ook niet voort en daarom is het net of er een band is verbroken naar buiten toe. In 1892 kwam opa Klaas van der Wilt naar Rozenburg, waar hij in 1948 op 80-jarige leeftijd is overleden. Tot 1984 behoorde de familie Van der Wilt toch nog bij de molen. Met het overlijden van tante Neeltje is daar na 92 jaar een einde aan gekomen.

De molen en de woning waren al 20 jaar eigendom van de gemeente. In de raadsvergadering van 7 maart 1985 is besloten de woning een bestemming te geven als gemeentelijke oudheidskamer. De collectie cultuur-historische voorwerpen, voornamelijk gebruiksvoorwerpen die betrekking hebben op het agrarische verleden van Rozenburg, krijgt dus nu een passend onderkomen. Het is de verdienste van de gemeentelijk conservator A.J.M. Tetteroo, die al tien jaar aan het verzamelen is, dat de herinneringen bewaard kunnen blijven.

19. De foto links boven plaatste ik op 4 november 1970 in "Nieuw Rozen burg". Het onderschrift: "Molenweg 52, gereed voor de sloop - Hier komt het nieuwe postkantoor." Bijna twintig jaar - vanaf juni 1951 woonde hier de familie Martinus Hoogenboom. Hij werd op 21 juni 1904 in Oudenhoorn geboren, als jongste van elf kinderen. Zijn vrouw Adriaantje Sonneveld was de oudste dochter van Leen Sonneveld, geboren op 28 mei 1902 (zie afb. 33 en 35 van deel 8). Overigens was dit huis het vijfde onderkomen van de familie Hoogenboom, waar ze ook het langst hebben gewoond. Hun eerste woning was in het "Oude Regthuys", waar Koreman later woonde (zie afb. 66 in dee17). Dan volgde het onmogelijke huisje bij "Welgelegen", waar later ook het gezin van A. van der Meyde woonde. De naam was echt aileen van toepassing op de stee. "Je keek er tegen de pannen en vroor het pittig, dan zaten de dekens in de bedstee vast aan de buitenmuur, als ik 's morgens om vier uur moest gaan melken," zegt Hoogenboom. Heel wat geriefelijker was de helft van de dubbele woning bij Berkhout, met als buren de familie G. de Regt. Toen Klaas Barendregt in 1940 het spulletje van Klaas Oosterlee in het Veerpad overnam (zie afb. 24 en 25 in dee18) woonden ze elf jaar in het oude veerhuisjcafe met een enorme (bier?)kelder eronder. Uit hun huwelijk werden viif kinderen geboren, verdeeld over Blankenburg en Dwarsweg: Ary op 17 juni 1927; Leen op 11 juni 1929; Cor op 8 oktober 1930, Jan op 15 mei 1933 en Janie op 6 oktober 1939. (Foto rechtsboven aan het Veerpad.)

Ary trouwde met Ger van Kees Louwen, hij is jong overleden, op 29 december 1963, pas 36 jaar, Leen trouwde met Leentje van Klaas Pols. Ook hij is jong gestorven, op 23 oktober 1983, toen hij 54 jaar was. Cor emigreerde in 1950 als vrijgezel, vond in Canada zijn Mildred, maar intussen is ook zij overleden. Jan is getrouwd met Maartje van Aart Quak (zie afb. 55 in deel 7) en Janie met Wim van Wim Quak (zie afb. 41 dee16).

"Tinus" Hoogenboom, zoals iedere oud-Rozenburger hem kent, herinnert zich nog het kolen sjouwen in de Marinehaven van Hellevoetsluis, maar ook het jaar dat hij stoker was op de tram naar Rotterdam en afgekeurd werd voor z'n ogen! De verdiensten op Rozenburg leken beter en zo kwam hij bij Bas de Vos in de Scheurpolder. "Je moest je handen zo duur mogelijk verkopen," was zijn stelregel, waarom hij dan ook overstapte naar Klaas Barendregt, die meer betaalde. Dat was dan in de crisistijd dertien dagen werken in twee weken voor f 14,- per week, met vrij melk en aardappelen. En in de oorlog was er ook genoeg te eten, zelfs voldoende om te delen met anderen. Toen "Tinus" aan de Molenweg woonde is hij zo'n tien jaar "eigen baas" geweest, maar het was geen onverdeeld succes. Vanaf 3 januari 1958 tot 1969 werkte hij bij de Holl. Beton Mij, en bij Volker. Na een goed huwelijk dat ruim 55 jaar mocht duren, is zijn vrouw op 13 oktober 1982 op 80-jarige Ieeftijd overleden. Per fiets of bij grote afstanden met de Daf komt Tinus Hoogenboom nog steeds waar hij wil.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2020 Uitgeverij Europese Bibliotheek