Sassenheim in oude ansichten

Sassenheim in oude ansichten

Auteur
:   G. Verschoor
Gemeente
:   Sassenheim
Provincie
:   Zuid-Holland
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-3304-3
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 werkdagen (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Sassenheim in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

De wandeling door oud Sassenheim, die wij hierbij onze dorpsgenoten aanbieden, heeft ten doel een juist beeld te geven van de veranderingen die in de loop van enkele tientallen jaren in ons dorp hebben plaatsgevonden. Ouderen zullen zich het dorpsbeeld van vroeger gemakkelijk herinneren en zeggen: ja, zo was het en - wat was het toch vroeger een intiem en knus dorpje toen het stoomtrammetje er nog doorheen pingelde, paardewagens en handkarren de gebruikelijke middelen voor het goederenvervoer waren en je niet eerst her en der hoefde te kijken alvorens de straatweg over te steken aangezien je dat rustig kon doen zonder vrees in je hart. Er is ontzaglijk veel veranderd op allerlei gebied en vooral na de oorlog heeft het dorpsbeeld de veranderingen op stormachtige wijze ondergaan.

De jongeren hebben geen herinneringen aan de tijd van vroeger. Zij zijn in een periode van snelle ontwikkeling op maatschappelijk en economisch gebied geboren en opgegroeid. Zij maken daar van meet af aan deel van uit, leven er in en bewegen zich gernakkelijk, ze hoeven zich niet aan te passen aan de beweeglijkheid van de nieuwe tijd. Toch is het ook voor de jeugd interessant eens te zien hoe het vroeger was, hoe 't er uitzag in hun dorp. Want het dorp van vroeger is niet enkel het dorp van de ouderen, het is ook het dorp van de jongeren, omdat de jeugd staat op de schouders van het verleden. Run gezichtsveld is daardoor ruimer. Ret voorrecht van de jeugd is dat zij de blik kan rich-

ten op de toekomst, omdat de toekomst nu eenmaal aan de jeugd behoort. Maar het is ook goed voor de jongeren af en toe eens een blik in het verleden te slaan, omdat naar Bilderdijks gevleugelde woord: in het heden het verleden ligt en in het nu wat worden zal. Daarom is het oude dorpsbeeld ook voor de jongeren belangrijk en waardevol.

Ret boekje is tevens interessant voor hen die zich in de loop der jaren hier gevestigd hebben. Ook zij kunnen op deze wijze de beelden uit het dorpsverleden eens rustig aan hun geest laten voorbij gaan.

Ons dorp heeft in 100 jaar tijds merkwaardige structuurveranderingen ondergaan. Een eeuw geleden kon het nog beschouwd worden als een boerendorp met een paar voorname buitenplaatsen: Ter Wegen en Ter Leede. Deze buitenplaatsen hadden een vrij groot bosbestand. Uitgestrekt waren de bossen rond Ter Wegen aan beide zijden van de straatweg. Ook Ter Leede, het tegenwoordige villapark was geheel bebost. Verder lag er een boscomplex aan de Menneweg en ook bij de Klinkenbergerbrug ter weerszijde van de straatweg. Verder was er wat teelland en veel weiland. De boerenstand vormde een belangrijk deel van de dorpsgemeenschap.

De opkomst van de bloembollenteelt heeft hierin radicale veranderingen gebracht. Bijna al het bosbestand behalve de buitenplaats Ter Leede is hieraan ten offer gevallen. Ook veel weiland. De bollenteelt bleek meer rendabel dan bosbouw en weidegrond. Men ging zich

toeleggen op bollenteelt en bollenexport. Bollenschuren verrezen en naarmate de welvaart toenam ook betere behuizingen tot riante villa's toe. Het bloernbollenbedrijf was meer arbeidsintensief dan het boerenbedrijf en daardoor kwam er ook meer werkgelegenheid in ons dorp. Ook gingen heel wat arbeiders zich zelfstandig toeleggen op de bollenteelt, waardoor er een zekere kwekersstand ontstond. Dit is de tweede fase in de ontwikkeling van ons dorp: het werd van boeren- een bollendorp.

De economische wereldcrisis van de dertiger jaren zette ook de bloembollenteelt onder zware druk. Er heerste grote werkloosheid en het kwam zelfs zover, dat de bollenteelt door de regering aan banden werd gelegd, zodat er "Teeltbewijzen" nodig waren om bloembollen te mogen telen. Dat gebeurde in 1933. De wereldcrisis liep uit op de wereldoorlog, die vijf jaren lang Europa geteisterd heeft. Deze oorlog doorbrak echter radicaal het oude economische systeem en na 1945 kan men spreken van een nieuwe tijd, een andere denkwereld en een betere aanpak van de economische en sociale vraagstukken. Ook ons dorp is na de oorlog een andere koers gaan varen. Het gemeentebeleid richtte het oog op de mogelijkheid tot aantrekken van industrie. Dit streven mag mede geslaagd heten. Van bollendorp is Sassenheim in belangrijke mate industriedorp geworden. Het heeft zich ontwikkeld tot een gemeente waar het goed is te wonen en te werken. Ook neemt het kerkelijke leven altijd nog een belangrijke

plaats in binnen onze dorpsgemeenschap. Daarbij staat het culturele leven op redelijk hoog peil.

Het boekje dat wij u aanbieden spreekt echter uitsluitend van de vroegere bestaansvorm van ons dorp. Het roept bee1den op uit het verleden, waaruit wij allen voortgekomen zijn en waarin de wortels van het heden verankerd liggen. Daarom zijn deze beelden interessant voor jong en oud, ja voor de gehele dorpsgemeenschap. Daarvoor is het ook bedoeld.

We doorwandelen het oude dorp en praten onderweg wat met u en geven kort en zakelijk uitleg. We beginnen bij de reeds lang verdwenen buitenplaats TER WEGEN en we eindigen onze wandeling bij de inmiddels in een woonpark veranderde buitenplaats TER LEEDE. We hebben een paar oude ook al verdwenen boerderijen in beeld opgenomen, ter herinnering aan Sassenheim als boerendorp. Tevens hebben we een paar bollenbedrijven in hun prille begin opgenomen, ter herinnering aan de glorietijd van Sassenheim als bollendorp. En verder zien we dan wei wat er zo hier en daar verdwenen is, omdat het plaats moest maken voor wat anders, dat meer aan de eisen van de nieuwere tijd beantwoordde. Aan allen die ons bij deze uiteraard bescheiden arbeid geholpen hebben met beelden en gegevens betuigen wij onze oprechte dank.

Moge het boekje u veel genoegen verschaffen, Dat is onze hartelijke wens. Dan is ook deze arbeid niet vergeefs geweest.

Sassenheim 12 mei 1970.

Het Huis ter Wegen he eft gestaan waar nu de bedrijfsgebouwen van H. Verdegaal & Zonen N. V. gelegen zijn. Het werd in eerste aanleg gebouwd door Johan van Lanschot in 1631. Het heette toen Clinkenberg. In 1737 gaf Herman Berewout het de naam Beresteyn, doch bij verkoop in 1759 heet het Ter Wegen. Dit huis werd afgebroken in 1770 en vervangen door het fraaie pand dat u op de afbeelding ziet naar een tekening van P. J. Lutgers uit 1855. Laatste bewoners waren Jan Plemp en familie. Jan Plemp stierf 18 november 1892. Zijn weduwe en vier kinderen vertrokken II april 1893 naar N ijmegen. Omstreeks twee jaar later is Ter Wegen afgebroken.

5

6

Hyaeinthenveld met gezieht op de bollensehuur van de firma H. Roozen & Zonen, thans kantoor van de firma Fred de Meulder. Het beeld dateert uit ongeveer 1900 toen de sehuur benevens twee woonhuizen waarvan nog juist een klein stukje links ziehtbaar is op de foto. De person en op de prent zijn van links naar reehts: Pie Kortekaas, Hein Zwetsloot en eehtgenote, A. Meskers, een niehtje van H. Zwetsloot en de heer Berbee. Op deze plaats verrees in 1921 Huize Sassem.

Bij de komst van burgemeester J. P. Gouverneur naar Sassenheim op 19 augustus 1920 besloot de raad onzer gemeente een passende ambtswoning te stichten. In 1921 werd dit plan verwezenlijkt. Slechts via een bruggetje was het huis te bereiken, omdat er toen nog een sloot lag. Het lage gedee1te van de woning was de werkkamer van de burgemeester. Bij de komst van Jhr. Mr. R. Sandberg van Boelens in 1941 werd het huis verbouwd en kreeg zijn tegenwoordige gedaante. Rechts op het bee1d het huis van R. H. Beerhorst, thans bewoond door de familie C. Gouverneur, gebouwd in 1902.

7

8

De eerste steenlegging voor Huize St.-Bernardus had plaats op 13 mei 1924. Architect was J. Tonnaer, aannemer C. Kiebert. Op 4 december van dat jaar werd het nieuwe gebouw ingewijd. Het werd betrokken door de zusters van O.L.V. van Barmhartigheid. De kapel werd ingewijd op 28 oktober 1928. Daar het in de bedoeling ligt dit aanzienlijke doch verouderde pand af te breken en in moderne trant te do en herleven, is deze afbeelding hier opgenomen.

Wij naderen nu de buurtschap "De Oude Post". Links op de voorgrond de villa "Even Buiten" van Herman van Zonneveld, gebouwd in 1905. De familie Van Zonneveld bewoonde het pand tot 1948. Daarna werd het tot 1965 pastorie der gereformeerde kerk, vervolgens notarishuis (1. Noordraven) en vanaf 1967 makelaarskantoor "Zwaan". Daarnaast het woonhuis van E. J. Speelman, gebouwd in 1889. De boom die de voorgevel aan het oog onttrekt is een treur-es. Aan het eind van het laantje tussen de beide huizen stond de korenmolen.

9

Reeds in de 14de eeuw is er sprake van een korenmolen te Sassenheim. Echter komt op de topografische kaarten van de 17 de en 18de eeuw geen korenmolen voor. Vermoedelijk is dan ook deze molen pas in de vorige eeuw gebouwd. Vast staat, dat Cornelis Johannes Speelman, van beroep korenmolenaar, die op 30 januari 1868 uit Poortugaal naar onze gemeente kwam, de laatste bezitter van deze molen geweest is. Hij woonde in het huis rechts op de foto. In de negentiger jaren van de vorige eeuw werd de molen tot aan de stelling afgebroken. Het onderste stuk van de romp is bewaard gebleven.

Sassen hei m

Gude Pest

We wandelen het laantje vanaf de korenmolen terug en zien links het woonhuis van E. J. Speelman opnieuw, doch nu een etage hoger opgetrokken. Deze verbouwing had plaats in 1907 en het pand kreeg toen de naam "Transforma". De treur-es staat er nog, maar de bomen aan de rechterkant zijn verdwenen, terwijl daar inmiddels een dubbel woonhuis is verrezen aan de linkerhoek van de Zuiderstraat. "Transforma" werd gesloopt in 1968 voor uitbreiding en parkeerterrein van restaurant "De Dude Post".

II

12

Bollenschuur van Gebr. Zonneveld & Co, gebouwd in of omstreeks 1893. Het bedrijf werd gesticht door Willem en Herman van Zonneveld. Willem overleed 28 mei 1901 te Edinburgh in Schotland, waarna Herman v. Zonneveld zich associeerde met zijn zwager Jan Philippo. Sinds 1902 draagt het bedrijf de naam "NY gebroeders van Zonneveld & Philippe". Het bedrijf bezat de grootste kwekerij in de bollenstreek, nl. 127 ha. De kwekerij werd opgeheven in 1965. De handel wordt voortgezet door J. J. Philippo.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek