Schijndel in oude ansichten

Schijndel in oude ansichten

Auteur
:   A.J.L. van Bokhoven
Gemeente
:  
Provincie
:   Noord-Brabant
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4004-1
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Schijndel in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

De ijver van de Europese Bibliotheek te Zaltbommel ten opzichte van de uitgifte van de boekenreeks onder het motto "In oude ansichten", kan niet voldoende geprezen worden. Gedachtig de spreuk: "De liefde voor het eigen heem is eenieder aangeboren", mag van Schijndel zeer zeker worden verwacht, dat er aldaar, in relatieve zin genornen, meer belangstelling voor een album als dit zal bestaan, dan in de meeste andere gemeenten. Immers van Schijndel wordt gezegd - en zulks niet ten onrechte -, dat het tot de zwaarst door de Tweede Wereldoorlog getroffen gemeenten van Noord-Brabant behoort. Het is daarom verheugend te noernen, dat wij in staat zijn, vele verwoeste of op een andere wijze verdwenen dorpsgezichten in dit album een plaats te geven, Het voor Schijndel zo typerende straatbeeld is veel veranderd. Verdwenen zijn de korten platgesnoeide linde- of kastanjebomen aan de noordoostzijde van de Hoofdstraat. Grotendeels zijn zij het slachtoffer geworden van de rioleringsaanleg. Sedert de beeindiging van de laatste wereldoorlog zijn er veel karakteristieke dorpsbeelden verdwenen. Velen zullen bij het zien van bepaalde nu niet meer bestaande of veranderde plekjes, prettige herinneringen ervaren.

Daarnaast zullen er ook zijn, waarbij gevoelens van ontroering worden opgewekt. Voor de jongere mensen en de nieuwe bewoners van Schijndel, moet het een openbaring zijn, hoe romantisch Schijndel er in vroeger jaren, waarover hen zoveel is verteld, uitzag, Het moet erkend worden, dat het dorpsbeeld de grootste veranderingen heeft ondergaan, als gevolg van de oorlogshandelingen in 1944.

De gerneente telde in 1875, het begin van de periode waarin de dorpsgezichten werden vastgelegd, 4939 inwoners. In 1930 bedroeg dit aantal 7896 en op 1 januari 1971 waren er in Schijndel 16.651 inwoners. Even willen wij met de lezer verwijlen bij de heersende toes tanden van omstreeks de tijd der oudste afbeeldingen. In hetjaar 1863 verleende koning Willem III aan de weduwe A. Knicknie en zonen te Schijndel concessie om een gasfabriek op te richten. Dit fabriekje werd gesticht op een plaats, gelegen achter de huidige bakkerij van Toon van Roessel-de Leyer aan de Hoofdstraat 100. In de kom der gemeente brandden te dien tijde elf gaslantaarns. De kosten bedroegen twee cent per branduur, voor elke lantaarn. Een lang leven was dat fabriekje niet beschoren. Op 2 juli 1873 was er brand in het fa-

briekje geweest, De toe stand werd te gevaarlijk geacht en men zag af van verdere gasvoorziening. In de raadsvergadering van 19 september 1873 werd weer besloten tot verlichting der straten door middel van petroleum. Het elektrisch net werd voor het eerst onder stroom gezet op 24 september 1920. De eerste trein voor het vervoer van personen en goederen liep door de gemeente op 15 juli 1873. De reizigers konden tweemaal per dag in de richting Boxtel en driemaal in de richting VegheL Voor 1873 bestond op de Zuid-Willernsvaart, met de passerende stoomboten en andere vaartuigen dagelijks gelegenheid tot het vervoer van personen en goederen. Ook heeft er omstreeks die tijd een diligence gelopen van Sint-Oedenrode via Schijndel naar 's-Hertogenbosch,

In het hotel de Gouden Leeuw, gestaan hebbende tegenover de huidige schoenwinkel van Henk van Roessel, Hoofdstraat 87b, werd eerlang wekelijks een drukbezochte beurs gehouden. De handel bestond voornamelijk uit hop, landbouwprodukten, plantsoen, alsmede kalveren en varkens.

In 1872 is er sprake van het maken van een haven, vanaf de Zuid-Willemsvaart naar de kom van SchijndeL

Onder overlegging van de nodige tekeningen, waterpassingsoverzichten en begrotingen, werd deze materie, in de raadsvergadering van 12 juli aan de orde gesteld, Wei een bewijs, dat men reeds vergevorderd was met het voornemen. Het is zonder meer niet bekend, waarom dit niet is doorgegaan.

Deze uitgaaf heeft ten doel, die dorpsbeelden in de publiciteit te brengen, welke voor het jaar 1930/35 bestonden en thans zijn verdwenen of sterk veranderd. Sedert de beeindiging van de oorlogshandelingen in 1945, is de gerneente zich in versterkte mate gaan toeleggen op het verzameien van oude ansichtkaarten en foto's, Die verzameling is van zeer groot nut geweest bij het samenstellen van dit album. Vanaf deze plaats wordt hartelijk dank gebracht aan allen die oude ansichtkaarten voor het onderhavige doel ter beschikking hebben gesteld.

Dat dit album mag voldoen aan datgene wat men zich daarvan heeft voorgesteld, is tot slot de wens van de schrijver.

In verband met de bouwwijze van Sehijndel, zullen we bij het samenstellen van dit album, te werk gaan van noord naar zuid. Eerst een plaatje van Schijndel-noord, nl. de Bosehweg. Die naam komt al in 1712 voor. Ik weet niet of die naam zijn ontstaan dankt aan de riehting waarin die weg loopt, of aan een (moerassig?) bos waardoor die in vroeger eeuwen liep. V gl. Bosscheweg, Gestelseweg, met Bospad (pad door een bos). Reehts naast het kruisbeeld, begon voor 1962, de Molendijk reeds en liep vanaf daar, regelreeht naar de ZuidWillemsvaart.

5

6

De Boschwegse kerk en pastorie. Zij werden in het jaar 1928 gebouwd. De bouwpastoor was A. J. Pessers, geboren te Tilburg in 1891. De erker aan de linkerzijde van de pastorie, is er in later jaren aan gezet. De toren is eerst in 1954 aan deze kerk gebouwd. (Foto plm. 1935.)

De Gasthuisstraat. Die straat was nog niet verhard, toen er in 1930 de meisjesschool (rechts) annex kleuterschooJ (links) aan werd gebouwd. Gezicht uit omstreeks hetjaar 1935.

7

8

De Boschweg. De jongensschool werd, evenals de meisjesschool in 1930 gebouwd. Men ziet ten dele nag de waning van het hoofd der school. Vele ingezetenen zullen bij het zien van deze prent, nag terugdenken aan het eerste schoolhoofd H. J. Tibosch 0928/1963), die boven zijn normale taak, veel he eft bijgedragen op sociaal, maatschappelijk en cultureel gebied. A. J. van Oss, het opvolgende hoofd der school, heeft jarenlang vee! begeleiding gegeven aan de Boschwegse jeugd tot haar volwassenheid.

Gezicht op de parochie Boschweg, v66r dat de kerk er stond. Op de voorgrond de Jan van Amstelstraat. Het eerste pand links he eft de huisnummers Boschweg 89 en 91. Het he eft grote verwikkelingen gegeven, vooraleer men definitief de plaats had bepaald, waar de kerk zou worden gebouwd. Het huis waar rook uit de schoorsteen stijgt, moest plaats maken voor de bouw van de kerk met pastorie. (Foto plm. 1927.)

9

Dit ruonurnentje, opgericht ter nagedachtenis aan de zeeheld Jan van Arnstel (1618-1669), werd op 29 juni 1897, onthuld op de plaats waar die zeeheld in 1667, het huis, later genaamd "De Steenen Kamer", kocht. We zien hier de stichter, oud-burgemeester P. A. Verhagen (1823-1905) bij zijn monumentje, dat toen stond aan de J an van Amstelstraat. Dit gedenkteken werd in 1969 grondig gerestaureerd en tegelijk overgeplaatst naar het pleintje bij de ingang van het St.-Lidwinagesticht aan de Jan van Amstelstraat. (Foto plrn. 1900.)

Aan de Boschweg, op de plaats waar thans de machinale maalderij van Mart. W. J. van Tartwijk, Boschweg 63 staat, werd deze rnolen, voerencle de naam "Het Hert", in hetjaar 1894 gesticht door Adr. Merkx. Hij werd bemalen door diens schoonzoon Joh. v.d. Wiel. Op 23 augustus 1933, toen Petrus van Tartwijk de molen in eigendom had en hem bemaalde, werd hij door de bliksem getroffen en brandde geheel uit. Spoedig daarna werden de restanten opgeruimd.

12

Een ongekend grote drukte in de Hoofdstraat. Men ziet terstond dat er een veemarkt werd gehouden. Zeer zeker hebben we hier te maken met de april-(jaar)markt, welke werd gehouden op woensdag v66r de laatste maandag in april. In het langwerpige pand links heeft de familie Vugts vele jaren lang een herberg geexploiteerd, De Koninklijke handboogschutterij "Amicitia" werd daar in 1839 opgericht. In 1906 werd het pand afgebroken. Thans is er het autobedrijf van J. Fassbender gevestigd. (Foto anna 1885.)

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek