Sleen in oude ansichten

Sleen in oude ansichten

Auteur
:   J. Eisenga
Gemeente
:   Coevorden
Provincie
:   Drenthe
Land
:   Nederland
ISBN13
:   978-90-288-4045-4
Pagina's
:   80
Prijs
:   EUR 16.95 Incl BTW *

Levertijd: 2 - 3 weken (onder voorbehoud). Het getoonde omslag kan afwijken.

   


Fragmenten uit het boek 'Sleen in oude ansichten'

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

INLEIDING

"Om de steeds meer verdwijnende dorpsgezichten en markante punten in de gemeente voor het nageslacht te bewaren," heeft de commissie voor culturele aangelegenheden in de gemeente Sleen in 1968 een drietal werkgroepen ingesteld, die als taak kregen om aan de hand van foto's, kranteknipsels, oude prenten en gesprekken met oudere inwoners, een historisch archief samen te stellen. Inderdaad was het noodzakelijk in de rijk geschakeerde historie van de gemeente enig overzicht te krijgen,

Men denke hierbij maar aan het ontstaan van de Drentse dorpen, waarvan de geschiedenis ons in het grijze - zo niet vaak donkere - verleden leidt.

Dat de gemeente Sleen al heel vroeg moet zijn ontstaan, is op te maken uit het wapen van de gemeente. Het wapenschild wordt namelijk geflankeerd door twee "wildemannen" , die elk over hun schouder een knots dragen, ter herinnering aan de bewoners van deze landstreek in de prehistorische tijd,

Sleen moet ook al vroeg bewoond zijn geweest. Als bewijs voor deze vroege bewoning getuigen de drie hunebedden die de gemeente rijk is.

Ook uit de bronstijd werden tumuli ontgraven. In 1947 werden door prof. Van Giffen opgravingen verricht, waarbij een kringgrep-umenveld werd aangetroffen, waarin crematies werden gevonden, ten dele in urnen, ten dele

los, d.w.z. dat deze resten ter aarde zijn besteld in een aan bederf onderhevige verpakking. Dit grafveld kon, door enkele in de graven gevonden voorwerpen, gedateerd worden tot de zesde eeuw voor het begin van onze jaartelling. Een bij deze ontgraving gevonden grondspoor gat aanleiding tot het vermoeden, dat hier een oude nederzetting had gelegen.

Zoals velen bekend zal zijn, was Drenthe in vroeger tijd verdeeld in zes "dingspelen". Het "Zuidenveld" was er een van. Deze indeling is tot nu toe bewaard gebleven, getuige de indeling van de welbekende landbouwtentoonstellingen die elk jaar worden gehouden.

Indertijd was Sleen hoofddorp van het dingspel het "Zuidenveld", een rechtsgebied, dat onder andere de kerspelen Emmen, Odoom, Oosterhesselen en Zweeloo omvatte.

Noch in de beschreven archivalia van de gemeente Sleen, noch in die van het Rijksarchief is het mogelijk gebleken een besluit tot instelling der gemeente op te sporen. Slechts kon worden vermeld, dat in het jaar 1817 het kerkdorp Sleen en de woonkemen Erm, Diphoom, den Hool en de Haar, alsmede het grondgebied waarop in later jaren de woonkemen Schoonoord en Veenoord ontstonden, werden afgescheiden van de gemeente Zweeloo en tot zelfstandige gemeente Sleen verheven.

De tegenwoordige grenzen van de gemeente werden in 1829 vastgesteld. Wei kwam hierin in het jaar 1942 (per 1 januari) een wijziging, doordat het dorp de Kiel bij de gemeente Sleen werd gevoegd. Dit dorp behoorde tot die datum bij de gemeenten Odoorn, Westerbork, Rolde en Borger.

In Veenoord en Schoonoord (de beide uiteinden van de gemeente) bevonden zich vroeger uitgestrekte veengebieden. Deze veengebieden zijn ontgraven en in cultuur gebracht.

Dat naast uitbreiding van het grondgebied, ook het inwonertal groeiende was, blijkt uit het volgende overzicht: per 1 januari 1880: 1463 mannen en 1340 vrouwen, samen 2803 zielen;

per 1 januari 1930: 2644 mannen en 2425 vrouwen, samen 5069 zielen.

Deze data zijn speciaal gekozen in verband met het sam enlopen met de peri ode waarin de gemeente Sleen de ontwikkeling heeft ondergaan zoals die zal blijken uit de verdere inhoud van dit boekwerkje.

In dezelfde tijd heeft Sleen tal van burgemeesters gekend. Men denke hierbij aan de namen: Boelken, Oldenhuis Tonckens Engelenburg, Gratama, Manssen, Jongbloed en mr. Bontekoe.

Het overgrote deel van de bevolking is eigenlijk altijd

nederIands hervormd geweest. Zo was de verhouding in de kerkelijke gezindte per 31 december 1909: 84,52% hervormd, 11,51% gereformeerd, 0,19% rooms-katholiek, 1,34% van andere kerkelijke gezindte en 1,56% geen kerkelijke gezindte. Gestadig liep het percentage hervormden iets terug, terwijl het percentage zonder kerkelijke gezindte steeg.

Aan de hand van een groot aantal foto's is getracht een gedifferentieerde keuze te doen. Het materiaal voor dit boekje is overvloedig geweest. Keuze moest gedaan worden uit verzamelingen van de fotoclub Nieuw-Amsterdam/ Veenoord, van mejuffrouw A. Nijenhuis en de heer H. lipping te Schoonoord en uit het voorhanden zijnde materiaal in het gemeentearchief en het historisch archief. Vooral de gesprekken met tal van personen en het beschikbaar stellen van het benodigde materiaal door genoemde personen en instanties, hebben mij in staat gesteld op eenvoudige wijze een korte impressie te geven van het weI en wee van de gemeente Sleen in "grootvaders tijd". Zonder hun hulp was dit onmogelijk geweest.

Moge dit boekwerkje ertoe bijdragen, dat weer een stap is gezet naar een beter en duidelijker overzicht van de rijk geschakeerde historie van deze gemeente.

Steen

C;emeentehuis

U1ti'. W. ten Ka:. Emm.n.~ _

1. Waar anders kunnen we met de schets van de gemeente Sleen beginnen dan bij het "centrale punt" van de gemeente. Werd op 3 oktober 1938 een geheel nieuw gemeentehuis officieel geopend, tot die datum moesten het gemeentepersoneel en de vroede vader en, de bestuurders, genoegen nemen met het gemeentehuis aan de Dorpsstraat in het dorp Sleen, waarvan u bier een afbeelding ziet uit circa 1880. Karakteristiek op deze foto is de alom bekende beplanting van de Drentse zanddorpen.

Steen t!?

lIte:. W. ten !<ate .? Len.

Dorosstraot

2. Hoe mooi was het dorp Sleen in vroeger tijden! Hier ziet u een gedeelte van de toenmalige Dorpsstraat. Vergelijktu deze afbeelding eens met foto nr. 6. Tussen de talrijke borneo ziet u het baken door de eeuwen heen: de spits van de toren. De foto dateert van omstreeks 1880.

3. Steens toren is zijn spits vele jaren kwijt geweest. Tijdens een hevig onweer in 1867 werd de spits door de bliksem getroffen en stortte met veel geraas op het dak van de kerk. Natuurlijk werd de aangerichte schade hersteld. AIleen de spits werd niet weer aangebracht. Het zou nog tot 1894 duren voordat de Slener toren eindelijk weer zijn slanke spits herkreeg. Hier ziet u de toren rond 1880 zonder spits, vanaf de Schaapstreek. Spottend sprak men al gauw van de steenbult, als men het over de "Sliener toom" had.

4. Werd de kerk in 1884 hersteld, de toren was in de restauratie, die tot 1887 duurde, niet begrepen. Voor de kosten aan deze restauratie verbonden, werd steun gevraagd aan de minister van binnenlandse zaken. Bij besluit van 10 december 1885 werd een subsidie van drieduizend gulden verleend, terwijl in 1886 voor de restauratie drieduizend oude reuzemoppen, afkomstig van de stadsommuring van de vesting Coevorden, werden afgestaan. Het zou echter tot 1894 duren, voordat de restauratie van de torenspits afgerond was. Hier ziet u het begin van de werkzaamheden aan de nieuwe spits.

<<  |  <  |  1  |  2  |  3  |  4  |  5  |  6  |  7  |  8  |  >  |  >>

Sitemap | Links | Colofon | Privacy | Disclaimer | Leveringsvoorwaarden | © 2009 - 2018 Uitgeverij Europese Bibliotheek